Kırklareli'deki çeşmeler listesi

Türkiye'nin Kırklareli ilindeki mevcut ve günümüze ulaşamamış tarihi çeşmelerin listesidir.

 Kırklareli (Merkez) 
 Mevcut çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Büyük Cami Çeşmesi 1913/1914   Hapishane Çeşmesi 19. yüzyıl   Gerdanlı Çeşmesi 19. yüzyıl   Kadı Ali Çeşmesi 1568/1569   Hacı Hasan Çeşmesi 1758/1759  veya 1844/1845   Kayyumoğlu Çeşmesi 1771/1772   Kocahıdır Çeşmesi 1905/1906   Kuru Paşa Çeşmesi 19. yüzyıl   Paşa Çeşmesi 1591/1592 veya 1622   Salı Yeri Çeşmesi1771/1772 veya 1173/1774

 Günümüze ulaşamamış çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Aslanlı ÇeşmeBilinmiyor Evliya Çelebi'nin bahsettiği şehir merkezindeki köprünün yanında bulunan iki lüleli bir çeşmedir. Bağlıca Deresi'nin çarşıdaki kısmında, hamamın karşısında on basamakla inilen çeşmenin Balkan Savaşı'nda üzerindeki kıraathanenin altında kaldığı, çeşmenin önündeki mermer malzemeli kırmızı boyalı büyük aslan figüründen dolayı Aslanlı Çeşme olarak anıldığı ifade edilmektedir. Bulgar işgalinde yıkılmış, kaynağı kapanmış ve mermer figür de götürülmüştür. Günümüze bir iz kalmamıştır. Bulut, Ö. (2019). Kırklareli ve İlçelerindeki Tarihi Su Yapıları [Yüksek Lisans Tezi]. Selçuk Üniversitesi. Kalaycı (Boyacı) Çeşmesi1771/1772Hacı Hasan Ağa tarafından Hicri 1185 (Miladi 1771/1772) tarihinde yaptırıldığı belirtilmektedir. Günümüze bir iz kalmamıştır.Dere Mahallesi ÇeşmesiBilinmiyorKırklareli ili Merkez ilçesi Dere Mahallesi Dibek Sokak'ta bulunan çeşme 1966 yılında Kırklareli Belediyesi tarafından kaldırılmıştır.Söğütlü (Söğütçük) Çeşmesi19. yüzyılKırklareli kent merkezinin kuzeyindeki Söğütçük semtinde bulunmaktadır. Kaynaklarda 19. yüzyılda inşa edildiği belirtilen çeşmeden günümüze bir iz kalmamıştır.Çukur Çeşme1698Çeşmenin Karakaş Camii önünde bulunduğu ve Karakaş Hacı Mehmet tarafından Hicri 1110 (Miladi 1698) tarihinde cami ile beraber inşa ettirildiği ifade edilmektedir. Toprak seviyesinden birkaç basamak aşağıda bulunan ve 1971 yılında özgün durumunu koruduğu belirtilen çeşmenin tek cepheli ve süslemesiz bir mimarisi bulunmaktadır. Çeşmenin günümüzde binalar arasında kalan ve Mahmut Ağa Çeşme Sokak Çıkmazı ismiyle anılan sokağın ucunda olduğu şehrin sakinleri tarafından aktarılmıştır.Karaumur Bey ÇeşmesiÇeşme hakkında çoğu yayında yer alan bilgilerin günümüze ulaşabilmiş Hacı Hasan Çeşmesi ile karıştırıldığı anlaşılmaktadır. Geçmişte pazar yeri olarak kullanılan Karaumur Meydanı'nda inşa edilmiş çeşmenin, daha sonra eski pazar yerinin arkasındaki dar bir sokağa taşındığı ifade edilmektedir. Yarım daire kemerli, kilit taşı dışa taşkın olan çeşmenin ayna taşı kare şekillidir.

 Babaeski 

 Mevcut çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Dört Yüzlü Çeşme (Babaeski) 1554/1555 veya 1666/1667Sinanlı ÇeşmesiMuhtemelen 18. yüzyıl

 Günümüze ulaşamamış çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Anonim I (Kubbeli) Çeşme Bir fotoğrafa göre üzeri kurşun kaplı bir kubbesi olan dört cepheli bir meydan çeşmesi görülmektedir. Günümüze bir iz kalmamıştır.  Anonim II (Sokak) ÇeşmeBir fotoğrafa göre dikdörtgen planlı ve tek cepheli bir sokak çeşmesi olduğu görülmektedir. Dikdörtgen bir yalağı, yarım dair kemerli bir nişi ve dışa taşkın bir saçak bölümü bulunmaktadır.
 Lüleburgaz 

 Mevcut çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Avcı Mehmet Çeşmesi 1667/1668  Şehzade Cemaleddin Efendi Çeşmesi1919Zafer Çeşmesi (Lüleburgaz)1914/1915Büyükkarıştıran Kara Hüseyin Çeşmesi1858/1859Büyükkarıştıran köyü Başağıl mevkiinde bulunan çeşme dikdörtgen planlı, kesme taş malzemelidir. Büyük bölümü yıkılmış çeşmenin yalak bölümü özgün değildir. Dikdörtgen mermer kitabesinde talik hatla "Eyle ihsan bu kuluna ey ganiyy-i perverdigar / Cenneti bağ-ı gülistan içme ettim yadiğar / Gel beru ehl-i atsan-ı çeşmeden nuş eyleyen / Eylediler abdini Hacı Hafız-ı dilde ezkar / Dilerim ol zü’l keremden af ide isyanım / Taki mahşerde ikabın eylemeye aşikar / Hamd idüp Hakk’a Hacı Hafız dedim tarihini / Şükrüne kadir değilim ey Cenab-ı perverdigar / H. 1275" şeklindedir. Çeşme, Büyükkarıştıran'a yerleşmiş Hacı Hafız'ın torunu Kara Hüseyin tarafından 1950'li yıllarda tamir ettirildiğinden onun ismiyle anılmaktadır.

 Günümüze ulaşamamış çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Anonim III ÇeşmeBilinmiyor Lüleburgaz ilçesi Kocasinan Mahallesi'nde günümüzde Kızılay Derneği'nin bulunduğu tarihi binanın yanında yer alan çeşmeden günümüze yalnızca dikdörtgen şekilli mermer ayna taşı ulaşmıştır. Ayna taşında selvi ağacı ve gülbezek motifleri bulunmaktadır.  Sokullu Mehmed Paşa Hamamı ÇeşmesiBilinmiyorBir fotoğrafa göre Sokullu Mehmed Paşa Hamamı'nın kadınlar bölümünde bulunmakta olan dikdörtgen planlı çeşmeden günümüze bir iz kalmamıştır.Büyükkarıştıran Rüstem Paşa Çeşmesi1546/1547Hicri 1234 tarihinde Büyükkarıştıran'daki Rüstem Paşa vakfındaki diğer yerlerle birlikte tamire ihtiyaç duyduğuna dair bir belge bulunmaktadır. Hicri 13.06.1275 (Miladi 18.01.1859) ve Hicri 17.12.1291 (Miladi 26.01.1875) tarihli belgelerde de tamire muhtaç olan yerler arasında sayılmaktadır. Evliya Çelebi'ye göre çeşmenin kitabesi yakınındaki camide bulunmaktadır ve okunuşu "Aslını bu çeşmeden sordum idi. / Selsebilin aynıyım ben pürsefa / Dedim anın içün revan tarihini / Çeşme-i ab-ı hayatı can feza / Sene 953" şeklinde verilmiştir. Çeşmeden günümüze bir iz kalmamıştır.Kadı Ali Camii ÇeşmesiBilinmiyorLüleburgaz'daki Kadı Ali Camii'ni gösteren fotoğrafta caminin önünde yer alan ve günümüze ulaşamamış çeşmedir.
 Pınarhisar 

 Mevcut çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynak Meydan Çeşmesi (Yenice, Pınarhisar) Muhtemelen 18. yüzyılİkiz Çeşme (Yenice, Pınarhisar)Muhtemelen 19. yüzyılBalıklı Çeşme16. yüzyılBeylik Mahallesinde yer alan çeşme günümüzde özgün durumunu kaybetmiştir.Çukur Çeşme16. yüzyılBeylik Mahallesinde yer alan çeşme günümüzde özgün durumunu kaybetmiştir.İzzet Ağa ÇeşmesiBilinmiyorDere Mahallesi İzzet Ağa Çeşme Sokak'ta bulunmaktadır. Eski bir fotoğrafına göre üç cepheli, kesme taş malzemeli bir çeşmedir. Kim tarafından hangi tarihte yaptırıldığı bilinmeyen çeşme günümüze özgün durumunu kaybetmiştir.

 Günümüze ulaşamamış çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynakHükümet (Abdurrahman Ağa) ÇeşmesiBilinmiyorBir fotoğrafa göre dikdörtgen prizma planlı, yarım daire kemerli ve iki cepheli bir çeşmedir. Kitabelik kısmı boş olduğu görülen çeşmeden günümüze bir iz kalmamıştır.Akören Köyü Cami Çeşmesi1779/1780Kare planlı, üçgen taslık bölümlü ve kitabeli bir çeşmedir. Talik hatla yazılmış kitabesi "Sahibül hayrat velhasenat / Yersefe Hatun ruhuna el Fatiha. Hicri 1193" şeklindedir. Çeşme özgün durumunu kaybetmiş ve kırmızı mermer malzeme ile yeniden inşa edilmiştir. Akören Köyü Park Çeşme1877/1878Akören köyü içerisindeki parka bitişik bulunan çeşme yıkılıp yeniden yapılmıştır. Üzerinde monte edilen talik hatla yazılmış özgün kitabesi "Eya Hasan ağa (bin) Hüseyin / Ruhu şad ola / Sahibül hayrat vel hasenat / H. 1294" şeklindedir.
 Vize 

 Mevcut çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynakEvrencik Köyiçi ÇeşmesiBilinmiyor Ferhat Bey Çeşmesi Muhtemelen 16. yüzyılKale Çeşmesi (Vize)Muhtemelen 18. yüzyılTek Kemerli Çeşme (Evrencik, Vize)1617/1618Üç Kemerli Çeşme (Evrencik, Vize)Muhtemelen 18. veya 19. yüzyılSofular ÇeşmesiMuhtemelen 1646'dan önceKıyıköy Eski Çeşme1897(?)Kıyıköy beldesi Cumhuriyet Mahallesi Asya Sokak'ta bulunan çeşmenin üst örtüsü tamamen yıkılmış yalnızca yan duvarları kalmıştır. Kitabesi bulunmamaktadır ancak beton yalak kısmında 1897 tarihi bulunmaktadır. Bu tarihin neye dayandığı tespit edilememiştir.Asma Kaya (Örtülü) ÇeşmesiBilinmiyorMehmet Akif Mahallesinde bulunmaktadır. Kare planlı, kesme taş malzemeli ve sivri kemerli çeşmenin üstü beton düz dam ile örtülüdür ve betonarme bir kolonla taşınmaktadır. Daha sonra üzeri kırma çatı ile örtülüp beyaza boyanmıştır.

 Günümüze ulaşamamış çeşmeler 
 Çeşme İnşa tarihiNotKaynakEsma Hanım Çeşmesi1838/1839Evren Mahallesi sınırları içerisinde bulunmaktadır. Günümüze özgün olarak gelebilen tek kısmı olan kitabesinin tamir kitabesi olduğu yayınlarda ifade edilmiştir ancak okunuşunda tamiri ile ilgili bir ifade bulunmamaktadır. Kitabesi "Maşallah / Sahibül hayrat ve hasenat ve rağibulcennetüve’dderacat / Tahir Ağanın Kerimesi Esma Hatun hayratı sene 1254" şeklindedir.Sultan Çeşmesi1770/1771Evren Mahallesinde bulunan çeşme II. Fetih Geray Han’ın kızı Sahib Sultan Hanî tarafından yaptırılmıştır. Kesme taş malzemeli, sivri kemerli çeşmenin kitabesi ve yalak bölümü bulunduğu bildirilmiştir. Kaynaklarda H. 1184 yılında inşa edildiği ifade edilmektedir. 1983 veya 1984 yılında yol inşaatı sırasında ortadan kaldırılmıştır.   Şerbetdar Hasan Bey Camii ÇeşmesiBilinmiyorKale Mahallesi, Karakol Caddesi Sokağı'ndaki Şerbetdar Hasan Bey Camii'nin giriş cephesindeki kare planlı çeşmeden günümüze bir iz ulaşmamıştır.
 Notlar 

 Kaynakça 


Kategori:Türkiye'deki yapı listeleri
Kategori:Kırklareli listeleri