Dürbün-Turna Bulutu

Dürbün-Turna Bulutu, Tavus, Hintli ve Dürbün takımyıldızları içerisinde bulunan bir gökada iplikçiğidir. Gök bilimci Brent Tully, The Nearby Galaxies Atlas (Yakın Gökadalar Atlası) ve ona eşlik eden The Nearby Galaxies Catalog (Yakın Gökadalar Kataloğu) kitaplarında bu yapıyı ilk kez tanımlamıştır.

2014 yılında Güney Süperkümesi İplikçiği'nin, Büyük Çekici merkezli daha büyük bir süperküme olan Laniakea'nın bir lobu olduğu açıklandı. Bu durumda, Güney Süperkümesi İplikçiği'nin bileşenleri olan Güney Süperkümesi ve Dürbün-Turna Bulutu'nun bu yeni süperkümenin bir parçası olduğu anlamına gelir. Başak Süperkümesi de bu büyük süperkümenin bir parçası olur ve böylece yerel süperküme haline gelir.

 Fiziksel özellikler 
Dürbün-Turna Bulutu, en az 24 gökada grubundan oluşan bir topluluktur. Gökadaların merkezi bir kümelenme oluşturmadığı, düşük yoğunluklu bir gökada iplikçiğidir. Bu iplikçik, Tavus-Hintli Süperkümesi ile birlikte Yerel Boşluk'u sınırlayan bir duvarın parçalarını oluşturur. Aynı şekilde, her iki yapı da Heykeltraş Boşluğu'nu sınırlayan bir duvar oluşturur.

Dürbün-Turna Bulutu, Erboğa Kümesi'nden uzanan ve Güney Süperkümesi olarak da bilinen Ocak-Irmak-Kılıçbalığı kompleksini de içine alan daha büyük bir iplikçiğin koludur. Güney Süperkümesi İplikçiği, Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne kadar uzanır. Dürbün-Turna Bulutu, Güney Süperkümesi İplikçiği'nin bir parçasıdır ve Pompa Duvarı'nı içeren Erboğa-Pupa-PP İplikçiği ile birlikte her ikisi de, Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne uzanan ve Heykeltraş Boşluğu'nu sınırlayan bir duvar oluşturur.

 Gözlem tarihi 
Dürbün-Turna Bulutu tanımlanmadan önce bile, iplikçik içinde önemli kümelenmeler tespit edilmişti. Bu gruplar, daha sonra Turna Grubu olarak bilinecek olan G27 grubu, NGC 134 Grubu olarak bilinecek olan G39 grubu, NGC 7079, NGC 7144, NGC 7196 ve NGC 7213 grupları olarak bilinecek olan G45 (Tavus-Hint) grubu ve Dürbün Kümesi olarak bilinecek olan G52 grubudur. Bu kümelenmeler ilk olarak gök bilimci Gérard de Vaucouleurs tarafından 1975 yılında tanımlandı.

1987 yılında gök bilimci Brent Tully, meslektaşı Richard Fisher ile birlikte The Nearby Galaxies Atlas (Yakın Gökadalar Atlası) ve ona eşlik eden The Nearby Galaxies Catalog (Yakın Gökadalar Kataloğu) kitaplarında Dürbün-Turna Bulutu'nu ilk kez tanımlamış ve açıklamışlardır. Daha sonra 1992 yılında Fouque ve arkadaşları, Yakın Gökadalar Atlası kitabında 61 numaralı bulut olarak da bilinen Dürbün-Turna Bulutu'nu, Tavus-Hint kolunu (62 numaralı bulut), Güneybalığı kolunu (63 numaralı bulut), Kanatlıat Bulutu ve Kanatlıat kolunu (64 ve 65 numaralı bulutlar), o zamanlar Hint Süperkümesi olarak bilinen Tavus-Hintli Süperkümesi ile birlikte grupladı. Buna rağmen Fouque ve arkadaşları, 1993'te yayımlanan Dynamics of the Pavo-Indus and Grus clouds of galaxies başlıklı bir makalede Dürbün-Turna Bulutu'nu, Tavus-Hintli Süperkümesi ile Yerel Süperküme arasındaki bir bağlantı olarak sınıflandırmışlardır.

2001 yılında Pebeles ve arkadaşları Başak Kümesi'nden başlayan, Sombrero Gökadası'nı içeren bir gökada düğümünden geçen, ardından Samanyolu'na en yakın Erboğa A/M83 Grubu'ndan ve daha sonra Samanyolu'nun perspektifinden Pergel gökadası yakınındaki galaktik düzlemden geçerek Dürbün-Turna Bulutu ile buluşan başka bir gökada iplikçiği tanımladılar. 2013 yılında Courtois ve arkadaşları, Erboğa Kümesi'nden uzanan bir iplikçik tanımladılar. Bu iplikçik, Gérard de Vaucouleurs tarafından 1956'da tanımlanan bir yapı olan Güney Süperkümesi'yle ilişkilendirildi. Güney Süperkümesi, diğer birçok gökada grubu ile birlikte Ocak kümesi, Kılıçbalığı Grubu ve Irmak kümesi olmak üzere 3 ana gökada kümelenmesini içerir. Dürbün-Turna Bulutu şimdi Ocak-Irmak-Kılıçbalığı kompleksi olarak da bilinen Güney Süperkümesi ile birlikte bu daha büyük iplikçiğin bir kolu olarak kabul edilecektir. Dürbün-Turna Bulutu bu iplikçiğin SSCb kolu, Güney Süperkümesi ise SSCa kolu olarak belirtilir. 2017 yılında Pomarède ve arkadaşları, şimdi Güney Süperkümesi İplikçiği olarak bilinen bu iplikçiğin, Pompa iplikçiği olarak bilinen başka bir iplikçik ile birlikte Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne kadar uzandığını ortaya koydular.

 Grupların listesi 
Aşağıda gök bilimci Brent Tully'ye göre Dürbün-Turna Bulutu'ndaki grupların bir listesi yer almaktadır.

 Sütun 1: Tully'nin NBGC'sindeki grubun adı.
 Sütun 2: J2000 dönemi için sağ açıklık.
 Sütun 3: J2000 dönemi için yükselim.
 Sütun 4: Grup üyelerinin sayısı.
 Sütun 5: Grubun en parlak üyesi.
 Sütun 6: Grubun kırmızıya kayması.
 Sütun 7: Grubun uzaklığı (Milyon ışık yılı).
 Sütun 8: Diğer katalog belirtmeleri.

(Veri sütunları için kaynaklar:)

+Grubun adı S.A. (J2000)Yük. (J2000)Üye sayısıEn parlak üyeKırmızıya kaymaMesafe (Mly)Belirtmeler   5 (Tully)

 11 (Garcia)
  0,00857391NGC 6868 Grubu, Telescopium Cluster, Telescopium Group, Abell S0851, LGG 430, MCXC J2009.9-4823, NOGG H 932, NOGG P1 949, NOGG P2 962, RXC J2009.9-4823, SSRS GROUP 28, Sersic 135/05, [HG82] 09, [MdL89] 28, [TSK2008] 1049, G52NBGC 61-2   3 (Tully)
 3 (Garcia)
 3 (Giuricin)NGC 69020.009323121NGC 6902 Grubu, LGG 434, NOGG H 947, NOGG P1 962, NOGG P2 975 SSRS GROUP 37, [MdL89] 37, [TSK2008] 1050NBGC 61-3   2 (Tully)ESO 285-480,00907113NBGC 61-4  5 (Tully)
 12 (Fourque)
 11 (Garcia)
 IC 4797, IC 4837A0,009086119NGC 6753 Grubu, IC 4797 Grubu, LGG 425, LGG 426, IC 4837A Grubu, NOGG H 910, NOGG P1 916, NOGG P1 925, NOGG P2 933, NOGG P2 940, NGC 6753 GROUP NED01, AM 1852-542, HDCE 1051, Sersic 130/03, NGC 6753 GROUP NED02, [HG82] 05, [HG82] 04NBGC 61-5   4 (Tully)
 4 (Giuricin)NGC 68100,00640182NGC 6810 Grubu, NOGG H 922NBGC 61-6   3 (Tully)
 6/8 (Fourque)
 7 (Garcia)
 9 (Fourque 1993)
 2/6 (Giuricin)NGC 70790,008012103NGC 7079 Grubu  LGG 446 NOGG H 987, NOGG P1 1003, NOGG P2 1016 [HG82] 11, SSRS GROUP 34, [MdL89] 34 G45NBGC 61-7   2 (Tully)
 3 (Fourque 1993)
 2 (Giuricin)NGC 71960,009467121NGC 7196 Grubu NOGG H 1012, NOGG P1 1025, NOGG P2 1038NBGC 61-8 2 (Tully)NBGC 61-9   3 (Tully)
 4 (Fourque)
 4 (Garcia)
 4 (Fourque 1993)
 4 (Giuricin)0,00777294NGC 7166 Grubu NGC 7162 Grubu, LGG 449, NOGG H 1003, NOGG H 1004, NOGG P1 1018, NOGG P2 1031, SSRS GROUP 38; [MdL89] 38, [TSK2008] 1071, G45   2 (Tully)
 6 (Garcia)
 3 (Fourque 1993)
 2/3 (Giuricin)NGC 70490,00714584NGC 7049 Grubu, LGG 444 NOGG H 978, NOGG P1 994, NOGG P2 1007, SSRS GROUP 27; [MdL89] 27NBGC 61-11   6 (Tully)
 3/5 (Fourque)
 4 (Garcia)
 9 (Fourque 1993)
 4/8 (Giuricin)IC 5181, NGC 72130,00666775IC 5181 Grubu NGC 7232 Grubu, LGG 455, NGC 7213 Grubu NOGG H 1017, NOGG P1 1032, NOGG P2 1044, SSRS GROUP 32, [MdL89] 32 G45NBGC 61-12   3 (Tully)
 5 (Fourque)
 5 (Garcia)
 4 (Fourque 1993)
 2/3 (Giuricin)NGC 71440,00620778NGC 7144 Grubu, LGG 448, NOGG H 999, NOGG P1 1013, NOGG P2 1026, SSRS GROUP 24, [HG82] 07, [MdL89] 24 GGroup, [TSK2008] 1075, G45NBGC 61-13   2 (Tully)NGC 72050,00562370NBGC 61-14   2 (Tully)
 3 (Fourque)
 3 (Garcia) 
 3 (Fourque 1993)
 2 (Giuricin)NGC 73680,0766882NGC 7368 Grubu LGG 461, NOGG H 1039, NOGG P1 1055, NOGG P2 1068, [MdL89] 40 NED01; [TSK2008] 1084, G27NBGC 61-15   2 (Tully)
 4 (Fourque)
 3 (Garcia)
 3 (Fourque 1993)
 3 (Giuricin)IC 52640,00680585NGC 7421 Grubu, IC 5264 Grubu, LGG 465 NOGG H 1045 [MdL89] 40 NED02; [TSK2008] 1085 G27NBGC 61-16   12 (Tully)
 13/19 (Fourque)
 13 (Garcia)
 11 (Fourque 1993)
 13/14 (Giuricin)NGC 75820,00524062Grus Cloud, Grus Group, Grus Quartet, NGC 7582 Grubu IC 5267 Grubu, LGG 464, LGG 472,  NOGG H 1060, NOGG P1 1060, NOGG P1 1079, NOGG P2 1073, NOGG P2 1095 HDCE 1220; SSRS GROUP 39; [MdL89] 39, G27NBGC 61-17   4 (Tully)
 8 (Fourque)
 5 (Garcia)
 11 (Fourque 1993)
 5/10 (Giuricin)IC 14590,00571069IC 1459 Grubu, LGG 466, LGG 465, NOGG H 1042, NOGG P1 1061, NOGG P2 1074, [HG82] 15, [MdL89] 40 NED03 G27NBGC 61-18   3 (Tully)
 5/9 (Fourque)
 7 (Garcia)
 5 (Giuricin)NGC 1340,00529861NGC 134 Grubu, LGG 7, NOGG H 21, NOGG P1 18, NOGG P2 19, SSRS GROUP 60; [MdL89] 60, G39NBGC 61-19   2 (Tully)
 2 (Giuricin)NGC 2890,00547759NGC 289 Grubu, NOGG H 43, NOGG P1 37, NOGG P2 38NBGC 61-20 2 (Tully)NGC 15061NBGC 61-21 3 (Tully)NGC 25561NBGC 61-22   2 (Tully)
 2 (Giuricin)NGC 2100,00551063NGC 210 Grubu, NOGG H 36, NOGG P1 29, NOGG P2 30 NBGC 61-23   3 (Tully)
 4 (Garcia)
 4 (Giuricin)NGC 3370,00605965NGC 337 Grubu, LGG 15, NOGG H 45, NOGG P1 40, NOGG P2 42 NBGC 61-24 2 (Tully)Ark 1864

 Ayrıca bakınız 
 Evrenin geniş ölçekli yapısı
 Gökada iplikçiği
 Güney Süperkümesi

 Kaynakça 

Kategori:Dürbün-Turna bulutu
Kategori:Güney süperkümesi iplikçiği
Kategori:Galaksi iplikçikleri
Kategori:Evrenin geniş ölçekli yapısı
Kategori:1987'de keşfedilen astronomik cisimler