Kalsifikasyon

Kalsifikasyon, vücut dokusu’nda kalsiyum tuzlarının birikmesidir. Normalde kemik oluşumunda meydana gelir ancak kalsiyum yumuşak doku’da anormal şekilde birikerekMiller, J. D. Cardiovascular calcification: Orbicular origins. Nature Materials 12, 476-478 (2013). dokunun sertleşmesine neden olabilir.

Kalsifikasyonlar mineral dengesinin olup olmamasına ve kalsifikasyonun konumuna göre sınıflandırılabilir.Calcification  The American Heritage Science Dictionary. Retrieved 2013-03-23. Kalsifikasyon aynı zamanda stromatolit’lerin veya yumuşakça kabuklarının oluşumu gibi biyolojik sistemlerdeki normal mineral birikimi süreçlerini de ifade edebilir.

Belirtiler ve semptomlar
Kireçlenme vücutta yerleşim yerine bağlı olarak birçok şekilde kendini gösterebilir.

Bir dişin pulpa yapısında kalsifikasyon sıklıkla asemptomatik olarak ortaya çıkar ve radyografik yorumlama sırasında tesadüfi bir bulgu olarak teşhis edilir. Kalsifiye pulpalı dişler genellikle canlılık testlerine olumsuz yanıt verir; Kalsifiye pulpalı dişlerde genellikle ağrı, basınç ve sıcaklık hissi yoktur.

Yumuşak doku kireçlenmesinin nedenleri
Yumuşak dokudaki (atardamarlar, kıkırdak, kalp kapakçıkları, vb.) kalsifikasyon, K2 vitamini eksikliğinden veya yüksek kalsiyum/D vitamini oranına bağlı olarak zayıf kalsiyum emiliminden kaynaklanabilir. Bu, mineral dengesizliği olsun ya da olmasın meydana gelebilir.

Yaygın bir yanılgı, kireçlenmenin diyet’te fazla miktarda kalsiyum bulunmasından kaynaklandığıdır. Diyetle alınan kalsiyum, yumuşak dokuda kalsiyum birikmesiyle ilişkili değildir ve alınan kalsiyum miktarına bakılmaksızın kalsifikasyon meydana gelir.

Aşırı D vitamini alımı, D vitamini zehirlenmesine ve bağırsaktan aşırı kalsiyum alımına neden olabilir; buna K vitamini eksikliği (muhtemelen bir antikoagülanın neden olduğu) eşlik ettiğinde, arterlerin ve diğer yumuşak dokuların kalsifikasyonuna neden olabilir.Paul Price, et al., "Warfarin-Induced Artery Calcification Is Accelerated by Growth and Vitamin D" , Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology, 2000, Vol. 20, pp. 317-327.  Bu tür metastatik yumuşak doku kalsifikasyonu esasen elastik lifler veya mukopolisakkaritler gibi "kalsiyum yakalayıcılar" içeren dokulardadır. Bu dokular özellikle akciğerler (pomza akciğeri) ve aorttur.McGavin, Zachary. Pathologic basis of veterinary disease, fourth edition; Elsevier 2007.

Mineral dengesi
Sistemik mineral dengesizliği olmaksızın distrofik kalsifikasyon.
Metastatik kalsifikasyon, kandaki ve tüm dokulardaki kalsiyum seviyelerinin sistemik yükselmesidir.

Formlar
Kalsifikasyon patolojik olabilir veya yaşlanma sürecinin standart bir parçası olabilir. Neredeyse tüm yetişkinlerde epifiz kalsifikasyonu görülür.
Konum
İskelet dışı kalsifikasyon, ör. kalsifilaksi
 Beyin, ör. birincil ailesel beyin kalsifikasyonu (Fahr sendromu)
Koroid sinir ağı genellikle yan karıncıklarda bulunur
 Tümör kalsifikasyonu 
 Artritik kemik çıkıntıları
 Böbrek taşları
 Safra taşları
 Heterotopik kemik
 Bademcik taşları
 Pulpa taşı

Meme hastalığı
Bazı meme patolojilerinde, kalsiyum genellikle hücre ölümü bölgelerinde veya ilişkili salgılarda veya hyalinize stromada birikerek patolojik kalsifikasyona neden olur. Örneğin, mamografi yoluyla, yerinde bir duktal karsinomda küçük, düzensiz, doğrusal kalsifikasyonlar görülebilir radyo-opasiteler oluşturabilir.   Robbins and Cotran (2009), Pathologic Basis of Disease,
   8th edition, Elsevier.

Arteriosklerotik kalsifikasyon
Yaşla birlikte arteriyel sertleşmenin  başlıca nedenlerinden biri damar kalsifikasyonudur. Vasküler kalsifikasyon, aort da dahil olmak üzere büyük arterlerin düz kastan zengin medial tabakasında kalsiyum fosfat tuzları formunda mineral birikmesidir. DNA hasarı, özellikle oksidatif DNA hasarı, vasküler kalsifikasyonun hızlanmasına neden olur. Kırmızı kan hücrelerinin yüksek konsantrasyonda kalsiyum içerdiği gösterildiğinden, damar kalsifikasyonu kan lizatlarının damar duvarına kronik sızıntısıyla da bağlantılı olabilir.

Teşhis
Tanı açısından bu durumda damar kalsifikasyonu, söz konusu bölgenin ultrason ve radyografisi yeterlidir.

Tedavi
Yüksek kalsiyum/D vitamini oranının tedavisi, K vitamini normalse daha fazla D vitamini alımıyla en kolay şekilde gerçekleştirilebilir. Çok fazla D vitamini alımı anoreksi, iştah kaybı veya yumuşak doku kireçlenmesi ile kendini belli eder.

Ayrıca bakınız
 Kalsinoz
 Epifiz

Kaynakça

Kategori:Kalsiyum
Kategori:Histopatoloji