Yüksek Siyasi Konsey

Yüksek Siyasi Konsey (YSK; Arapça: المجلس السياسي الأعلى al-Majlis as-Siyāsiyy al-ʾAʿlā), Yemen'i yönetmek üzere Husi hareketi ve Genel Halk Kongresi (GHK) tarafından oluşturulan ve büyük ölçüde tanınmayan bir yürütme organıdır. 28 Temmuz 2016'da kurulan ve dokuz üyeden oluşan başkanlık konseyinin başkanlığını 19 Nisan 2018'de bir insansız hava aracı saldırısı sonucu hayatını kaybedene kadar Salih Ali es-Sammad, başkan yardımcılığını ise Kasım Labozah yürütmüştür. Konseyin yönettiği bölge, 1990 yılında Güney Yemen ile birleşen eski Kuzey Yemen'in (Marib hariç) büyük bir kısmını kapsamaktadır.

YSK, Yemen'de devlet başkanlığı görevini yürütmekte ve 2015 yılında Yemen İç Savaşı sırasında oluşan siyasi boşluğu doldurmak amacıyla Yemen'in devlet işlerini yönetmektedir. Konsey, mevcut anayasa temelinde ülkeyi yönetmek ve devlet işlerini idare etmek için bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır. Daha sonra YSK, Ulusal Kurtuluş Hükûmeti olarak bilinen Abdülaziz bin Habtur liderliğindeki yeni hükûmetin kurulmasından da sorumlu oldu.

Üyeler 14 Ağustos 2016 tarihinde yemin etmiştir. Yüksek Devrim Komitesi (YDK) 15 Ağustos'ta iktidarı Yüksek Siyasi Konseye devretti. YSK uluslararası alanda tanınmıyor ve sadece İran tarafından tanınıyor; Husiler Ağustos 2019'da İran'a bir büyükelçi atadı. Husilerin YSK'yi kurması uluslararası toplum tarafından kınandı ve Birleşmiş Milletler bu eylemi resmi olarak "Yemen anayasasının açık bir ihlali" olarak tanımladı ve konseyi Yemen barış sürecini sabote etmekle suçladı.

 Arka plan 
Cumhurbaşkanı Abdurabbu Mansur el-Hadi ve Başbakan Halid Baha'nın Ocak 2015'te Husi isyancıların cumhurbaşkanlığı sarayını ele geçirmesi üzerine istifa etmelerinin ardından Husi lideri Abdülmelik el-Husi'nin kuzey ve güneyden eşit temsiliyete sahip altı üyeli bir "geçici cumhurbaşkanlığı konseyi" önerdiği ancak bu önerinin Güney Hareketi tarafından reddedildiği bildirildi. Bununla birlikte Husiler 1 Şubat'ta Yemen'deki siyasi gruplara bir ültimatom vererek mevcut siyasi krize bir çözüm bulmamaları halinde Husi "devrimci liderliğinin" devlet üzerindeki resmi otoritesini üstleneceği uyarısında bulundu. Reuters'a göre siyasi gruplar ülkeyi bir yıla kadar yönetecek geçici bir başkanlık konseyi kurulması konusunda anlaştı. Eski Güney Yemen Cumhurbaşkanı Ali Nasır Muhammed başlangıçta geçici lider olarak düşünülüyordu, ancak Muhammed daha sonra bu görevi reddetti.

6 Şubat 2015'te Husiler, Vekiller Meclisinin feshedildiğini ilan ederek San'a'da yönetimi resmen devraldı ve Yemen'i iki yıl boyunca yönetecek bir "başkanlık konseyi" kurulacağını, 551 üyeli yeni bir ulusal konseyin oluşturulması için de bir "devrimci komite"nin görevlendirileceğini duyurdu. Bu yönetim planı daha sonra Husi Ensarullah politbüro lideri Salih Ali es-Sammad tarafından da teyit edildi ve ulusal konseyin ülkeyi yönetmek üzere beş üyeli bir başkanlık konseyi seçeceğini söyledi.

 Mevcut üyeler 
Dışişleri Bakanlığı, YSK'nin aşağıdaki üyelerini listelemektedir:
RolAdBaşkanMehdi el-MeşatÜyeSadık Emin Ebu RasÜyeMuhammed Ali el-HusiÜyeSalih Mabhut el-NuaymiÜyeCabir Abdullah Galib el-VahbaniÜyeMübarek Salih el-Mişn ez-ZaidiÜyeSultan Ahmed Abid Rabbo es-SamiÜyeHalid Muhammed Said el-DiniÜyeAhmed Galib er-Rahavi

 Ulusal Kurtuluş Hükûmeti 
2 Ekim 2016 tarihinde Abdülaziz bin Habtur Husiler tarafından başbakan olarak atandı. 4 Ekim'de kabinesini kurdu. Kabine Güney Hareketi üyelerinden oluşmaktadır. Ancak kabine uluslararası alanda tanınmamaktadır.

28 Kasım 2016 tarihinde yeni bir kabine kurulmuştur. Kabine sadece Salih yanlısı GHK ve Ensarullah Hareketi üyelerinden oluşmaktadır.

Ancak BM Yemen Özel Temsilcisi İsmail Veled Şeyh Ahmed bu hamlenin "yeni ve gereksiz bir engel" olduğunu söyledi ve şöyle devam etti "Yemen kritik bir dönemeçte. Ensarullah ve Genel Halk Kongresi tarafından kısa süre önce atılan adımlar barışçıl bir çözüm arayışını zorlaştırmaktan başka bir işe yaramayacaktır. Taraflar Yemen'in ulusal çıkarlarını dar partizan hırsların üzerinde tutmalı ve siyasi bölünmeleri sona erdirmek ve ülkenin güvenlik, insani ve ekonomik sorunlarını ele almak için derhal adım atmalıdır." Ayrıca böyle bir eylemin barış görüşmelerine zarar verebileceğini iddia etti.

27 Ekim 2020 tarihinde Gençlik ve Spor Bakanı Hasan Muhammed Zaid başkent San'a'da kimliği belirsiz silahlı kişiler tarafından vurularak öldürüldü.

MakamGörevdekiBaşlangıçBaşbakanAbdülaziz bin Habtur4 Ekim 2016Güvenlik İşlerinden Sorumlu Başbakan YardımcısıCelal er-Raveyşan28 Kasım 2016Hizmet İşlerinden Sorumlu Başbakan YardımcısıMahmud Abdülkadir el-Cüneyd1 Ocak 2018Ekonomik İşlerden Sorumlu Başbakan YardımcısıHüseyin Abdullah Makbuli28 Kasım 2016İçişleri BakanıAbdulhekim Ahmed el-Mevri13 Aralık 2017Planlama ve Uluslararası İşbirliği BakanıAbdülaziz el-KumaimTemmuz 2017Enformasyon BakanıDayfallah Kasım Salih eş-Şami10 Kasım 2018Dışişleri BakanıHişam Şerif Abdullah28 Kasım 2016Ulusal Diyalog Çıktıları ve Ulusal Uzlaşmadan Sorumlu Devlet BakanıAhmed Salih el-Gani28 Kasım 2016Gençlik ve Spor BakanıHasan Muhammed Zaid28 Kasım 2016Hukuk İşleri BakanıAbdurrahman Ahmed el-Muhtar28 Kasım 2016Eğitim BakanıYahya Bedreddin el-Husi28 Kasım 2016Kamu Hizmetleri ve Sigorta BakanıTalal Aklan28 Kasım 2016Parlamento İşleri ve Şura Konseyinden Sorumlu Devlet BakanıAli Abdullah Ebu Hulayka28 Kasım 2016Savunma BakanıMuhammed el-Atifi28 Kasım 2016Sanayi ve Ticaret BakanıAbdu Muhammed Bişr28 Kasım 2016Balıkçılık BakanıMuhammed Muhammed ez-Zübeyri28 Kasım 2016Adalet BakanıAhmed Abdullah Akabat28 Kasım 2016Yükseköğretim ve Bilimsel Araştırma BakanıHüseyin Ali Hazib28 Kasım 2016Sosyal İşler ve Çalışma BakanıFaykah es-Sayid Balavi28 Kasım 2016Turizm BakanıNasır Mahfuz Bağazkoz28 Kasım 2016Bayındırlık ve Karayolları BakanıGalib Abdullah Mutlak28 Kasım 2016Su ve Çevre BakanıNabil Abdullah el-Vezir28 Kasım 2016Petrol ve Madenler BakanıAhmed Abdullah Naci Dars1 Ocak 2018Elektrik ve Enerji BakanıLutf Ali el-Cermuzi28 Kasım 2016Yerel Yönetim BakanıAli bin Ali el-Kays28 Kasım 2016Dini Vakıflar ve Rehberlik BakanıŞeif Ali el-Kulaisi28 Kasım 2016Gurbetçi İşleri BakanıMuhammed Said el-Maşcari28 Kasım 2016Maliye BakanıSalih Ahmed Şaban28 Kasım 2016İletişim ve Bilgi Teknolojileri BakanıMusfer Abdullah Salih el-Nümeyir16 Aralık 2017Tarım ve Sulama BakanıGazi Ahmed Muhsin28 Kasım 2016Teknik Eğitim ve Mesleki Eğitim BakanıMuhsin Ali el-Nakib28 Kasım 2016Kültür BakanıAbdullah Ahmed el-Kıbsi28 Kasım 2016Ulaştırma BakanıZekeriya Yahya eş-Şami28 Kasım 2016İnsan Hakları BakanıAlya Faysal Abdüllatif eş-Şeba28 Kasım 2016Devlet BakanıFaris Manaa
Nabih Muhsin Ebu Naştan
Radhiye Muhammed Abdullah
Aubayd Selim bin Dabia
Hamid Avad el-Mizcaci
Abdülaziz Ahmed el-Bekir28 Kasım 2016

 Diğer devletlerle diplomatik ilişkiler 
Ulusal Kurtuluş Hükûmetinin başta İran olmak üzere sadece birkaç ülke ile diplomatik ilişkisi bulunmaktadır. Ayrıca hükûmetin Abhazya, Kuzey Kore ve Rusya ile de diplomatik temasları bulunuyor. 2015 yılında The Wall Street Journal, hükûmetin Çin, İran ve Rusya ile temas kurmaya çalışacağını bildirdi. 2016'da bir Ulusal Kurtuluş Hükûmeti yetkilisi birkaç Kuzey Koreli diplomatı Şam'a davet etmişti. Aynı yıl Ulusal Kurtuluş Hükûmetinden bir heyet Rusya'yı ziyaret etmiş ve Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı ile görüşmüştü. Dışişleri Bakanı Hişam Şeraf Abdullah 2017 yılında Sana'daki Rusya ve Suriye Büyükelçiliği maslahatgüzarlarıyla bir araya geldi. Ağustos 2019'da Ulusal Kurtuluş Hükûmeti Tahran'a bir büyükelçi atadı. 2020 yılının başlarında Saba Haber Ajansı, Hişam Şerif Abdullah'ın Çin'i "dost bir hükümet" olarak nitelendirdiğini bildirdi. Ekim 2020'de İran San'a'ya bir büyükelçi atadı. İki ay sonra Amerika Birleşik Devletleri İran'ın San'a büyükelçisine yaptırım uyguladı. Ağustos 2020'de Ulusal Kurtuluş Hükûmeti Şam'a bir büyükelçi atadı. Mart 2021'de, Ulusal Kurtuluş Hükûmeti Şam'a Büyükelçi atadı ve Abhazya'nın Suriye Büyükelçisi ile bir araya geldi. Ekim 2023'te Suriye, Ulusal Kurtuluş Hükûmetinin temsilcilerini Şam'daki Yemen büyükelçiliğinden sınır dışı etti.

Milli Kurtuluş Hükûmetinin Başkanı, Meclis Başkanı ve Dışişleri Bakanı; Cezayir, Bahamalar, Komorlar, Kiribati, Malavi, Malta, Moğolistan, Karadağ, Slovenya, Güney Sudan ve Venezuela gibi çok çeşitli ülkelere çok sayıda diplomatik nota göndermiştir.

 Kaynakça 

Kategori:Direniş Ekseni
Kategori:Yemen Krizi
Kategori:Yemen'de siyaset