Müceddid

Müceddid (Arapça: مجدد), dine bir  "yenilik" getiren kişiler için kullanılan İslami bir terimdir.  Müslüman geleneğine göre, İslam'ı yeniden canlandırmak, onu yabancı unsurlardan temizlemek ve onu orijinal saflığına geri döndürmek için İslam takvimindeki her yüzyılının başında ortaya çıkan kişiyi ifade eder. Müceddide yüzyılın en büyük Müslümanı gözüyle bakılır.

Farklı hadisçiler arasında ihtilaf mevcuttur. Zehebi ve İbn Hacer el-Askalani gibi alimler, müceddid teriminin çoğul anlamda da anlaşılabileceği, dolayısıyla bir grup insanın kastedilmiş olabileceği şeklinde yorumlar yapmışlardır.Fath al-Baari (13/295)Taareekh al-Islam (23/180)

 Müceddid olduğu düşünülen kimselerin listesi 
Sünni İslam'da  müceddidin kim olduğunu belirmeye ilişkin resmi bir mekanizma bulunmamakla birlikte, çoğunlukla bir fikir birliği vardır. Şia ve Ahmediyye Jesudas M. Athyal, Religion in Southeast Asia: An Encyclopedia of Faiths and Cultures, (ABC-CLIO, LLC 2015), p 1.  kendi müceddid listelerine sahipler.

 Birinci yüzyıl (peygamberlik döneminden sonra) (3 Ağustos 718) 

 Ebu Hanife (699 -  767) Buhârî, “ʿİlim”, 34, “İʿtiṣâm”, 10, 13, 21.

Müslim, “Aḳżıye”, 15, “İmâre”, 170-174, “ʿİlim”, 13.

İbn Mâce, “Fiten”, 8.

Ebû Dâvûd, “Melâḥim”, 1, “Aḳżıye”, 11.

Tirmizî, “Aḥkâm”, 3.

Şâfiî, el-Üm, Beyrut 1393/1973, VII, 265, 298-299.

a.mlf., er-Risâle (nşr. Ahmed M. Şâkir), Kahire 1399/1979, s. 19-20, 39, 509-510.

Cessâs, el-Fuṣûl fi’l-uṣûl (nşr. Uceyl Câsim en-Neşemî), Küveyt 1405/1985, III, 30-31, 233-234, 239-244, 387-388; IV, 9-13, 17, 23, 273-384.

Kādî Abdülcebbâr, el-Muġnî, XVII, 270, 278, 282, 296-300, 326-327.

Ebü’l-Hüseyin el-Basrî, el-Muʿtemed fî uṣûli’l-fıḳh (nşr. Halîl el-Meys), Beyrut 1983, II, 207, 230-232, 240, 243-244, 357-400.

İbn Hazm, el-İḥkâm (nşr. Ahmed M. Şâkir), Beyrut 1403/1983, II, 89; V, 70-86, 121-141; VI, 16-59, 118-119, 125, 142, 146, 152; VII, 113-114, 118, 177; VIII, 25-26, 36-38, 133-151.

Ahmed b. Hüseyin el-Beyhakī, es-Sünenü’l-kübrâ, Haydarâbâd 1344, I, 208.

Bâcî, İḥkâmü’l-fuṣûl fî aḥkâmi’l-uṣûl (nşr. Abdülmecîd Türkî), Beyrut 1407/1986, s. 707-730.

Şîrâzî, el-Lümaʿ fî uṣûli’l-fıḳh, Beyrut 1405/1985, s. 127-134.

a.mlf., et-Tebṣıra fî uṣûli’l-fıḳh (nşr. M. Hasan Heyto), Dımaşk 1403/1983, s. 496-509, 519-525.

Cüveynî, et-Telḫîṣ (nşr. Abdullah Cevlem en-Nîbâlî – Şübbeyr Ahmed el-Ömerî), Beyrut 1417/1996, III, 395-401.

Şemsüleimme es-Serahsî, el-Uṣûl (nşr. Ebü’l-Vefâ el-Efgānî), Beyrut 1393/1973, I, 10, 127; II, 90-92, 95-96, 109, 129, 144-145, 200, 378.

Gazzâlî, el-Müstaṣfâ, I, 316; II, 229, 233-234, 264, 278-288, 350-387.

Kelvezânî, et-Temhîd (nşr. Müfîd M. Ebû Amşe), Cidde 1406/1985, III, 412; IV, 307-393.

İbn Rüşd, el-Muḳaddimâtü’l-mümehhidât, Beyrut, ts. (Dâru Sâdır), I, 14-23.

İbn Berhân, el-Vüṣûl ile’l-uṣûl (nşr. Abdülhamîd b. Ali Ebû Züneyd), Riyad 1404/1984, II, 337-382.

Alâeddin es-Semerkandî, Mîzânü’l-uṣûl (nşr. Abdülmelik es-Sa‘dî), Bağdad 1407/1987, II, 1049-1063.

İbn Rüşd el-Hafîd, eż-Żarûrî fî uṣûli’l-fıḳh (nşr. Cemâleddin el-Alevî), Beyrut 1994, s. 137-146.

Fahreddin er-Râzî, el-Maḥṣûl (nşr. Tâhâ Câbir Feyyâz el-Alvânî), Riyad 1401/1981, II/3, s. 7-128.

Seyfeddin el-Âmidî, el-İḥkâm fî uṣûli’l-aḥkâm (nşr. Seyyid el-Cümeylî), Beyrut 1406/1986, IV, 169-225.

Nâsıhuddin İbnü’l-Hanbelî, Aḳyisetü’n-nebiyyi’l-Muṣṭafâ Muḥammed (nşr. Ahmed Hasan Câbir – Ali Ahmed el-Hatîb), Kahire 1393/1973, s. 75-76.

İbnü’s-Salâh, Fetâvâ ve mesâʾilü İbni’ṣ-Ṣalâḥ (nşr. Abdülmu‘tî Emîn Kal‘acî), Beyrut 1406/1986, I, 21-41, 203.

İbnü’l-Hâcib, Müntehe’l-vüṣûl, s. 209.

Sirâceddin el-Urmevî, et-Taḥṣîl mine’l-Maḥṣûl (nşr. Abdülhamîd Ali Ebû Züneyd), Beyrut 1408/1988, II, 281-297.

Şehâbeddin el-Karâfî, Şerḥu Tenḳīḥi’l-fuṣûl (nşr. Tâhâ Abdürraûf Sa‘d), Kahire 1393/1973, s. 429-444.

a.mlf., el-Furûḳ, Kahire 1347, II, 100-110.

Beyzâvî, Minhâcü’l-vüṣûl, Beyrut 1405/1984, III, 260-299.

Ebü’l-Berekât en-Nesefî, Keşfü’l-esrâr, İstanbul 1986, II, 169-175.

Tûfî, Şerḥu Muḫtaṣari’r-Ravża (nşr. Abdullah b. Abdülmuhsin et-Türkî), Beyrut 1990, III, 357, 575-649.

Hillî, Mebâdiʾü’l-vüṣûl ilâ ʿilmi’l-uṣûl (nşr. Abdülhüseyin M. Ali el-Bakkāl), Kum 1404, s. 240-250.

Abdülazîz el-Buhârî, Keşfü’l-esrâr, IV, 1134-1152.

İbn Abdülhak el-Bağdâdî, Ḳavâʿidü’l-uṣûl ve meʿâḳıdü’l-fuṣûl (nşr. Ahmed M. Şâkir), Beyrut 1986, s. 43-45.

Ebü’s-Senâ el-İsfahânî, Beyânü’l-Muḫtaṣar (nşr. M. Mazhar Bekā), Cidde 1406/1986, I, 14, 18-26; III, 288-349, 362-365.

İbn Kayyim el-Cevziyye, İʿlâmü’l-muvaḳḳıʿîn, I, 39, 43-45; II, 230, 263, 275-279.

Adudüddin el-Îcî, Şerḥu Muḫtaṣari’l-Müntehâ, Bulak 1316, II, 289-304.

Abdullah b. Yûsuf ez-Zeylaî, Naṣbü’r-râye, [baskı yeri yok] 1393/1973 (el-Mektebetü’l-İslâmiyye), I, 23.

Takıyyüddin es-Sübkî – Tâceddin es-Sübkî, el-İbhâc fî şerḥi’l-Minhâc, Beyrut 1404/1984, II, 246-275.

Teftâzânî, et-Telvîḥ, II, 117-118.

Zerkeşî, el-Baḥrü’l-muḥîṭ (nşr. Abdüssettâr Ebû Gudde), Küveyt 1413/1992, V, 13; VI, 197-269.

Molla Fenârî, Fuṣûlü’l-bedâyiʿ, İstanbul 1289, II, 415-436.

İbnü’l-Hümâm, et-Taḥrîr (İbn Emîru Hâc, et-Taḳrîr ve’t-taḥbîr içinde), Bulak 1316, III, 291-340.

İbn Emîru Hâc, et-Taḳrîr ve’t-taḥbîr, Bulak 1316, III, 306, 307-308, 348.

Molla Hüsrev, Mirʾâtü’l-uṣûl, İstanbul 1308, s. 365-370.

Süyûtî, Taḳrîrü’l-istinâd fî tefsîri’l-ictihâd (nşr. Fuâd Abdülmün‘im Ahmed), İskenderiye 1983, s. 33-37, 48, 63-66.

İbnü’n-Neccâr el-Fütûhî, Şerḥu’l-Kevkebi’l-münîr (nşr. Muhammed ez-Zühaylî – Nezîh Hammâd), Dımaşk 1980, I, 42; IV, 457-527, 545.

Şâtıbî, el-Muvâfaḳāt, IV, 89-243.

Aclûnî, Keşfü’l-ḫafâʾ, II, 64-65, 350-351.

Bahrülulûm el-Leknevî, Fevâtiḥu’r-raḥamût (Gazzâlî, el-Müstaṣfâ içinde), Bulak 1324, II, 362, 366, 368.

Şevkânî, İrşâdü’l-fuḥûl, Beyrut 1979, s. 250-264.

Mecelle, md. 14, 16.

Sıddîk Hasan Han, Muḫtaṣaru Ḥuṣûli’l-meʾmûl min ʿilmi’l-uṣûl, Kahire 1406/1985, s. 115-118.

Sava Paşa, İslâm Hukuku Nazariyatı Hakkında Bir Etüd (trc. Baha Arıkan), Ankara 1955, I, 110-115.

J. Schacht, An Introduction to Islamic Law, Oxford 1964, s. 69-75.

a.mlf., “Id̲j̲tihād”, EI2 (İng.), III, 1026-1027.

Abdülcelîl Îsâ, İctihâdü’r-Resûl, Küveyt 1389/1969.

Hayreddin Karaman, İslâm Hukukunda İctihad, Ankara 1975.

Muhammed Bahrülulûm, el-İctihâd: Uṣûlühû ve aḥkâmüh, Beyrut 1397/1977.

Seyyid Abdüllatîf Kessâb, Eḍvâʾ ḥavle ḳażıyyeti’l-ictihâd fi’ş-şerîʿati’l-İslâmiyye, Kahire 1404/1984.

Abdülkerîm el-Hatîb, Seddü bâbi’l-ictihâd ve mâ terettebe ʿaleyh, Beyrut 1405/1984.

Nâdiye Şerîf el-Ömerî, el-İctihâd fi’l-İslâm, Beyrut 1405/1985.

a.mlf., İctihâdü’r-Resûl, Beyrut 1405/1985.

M. Fethî ed-Dirînî, el-Menâhicü’l-uṣûliyye fi’l-ictihâd bi’r-reʾy fi’t-teşrîʿi’l-İslâmî, Dımaşk 1985.

Abdülmün‘im Ahmed en-Nemr, el-İctihâd, Kahire 1987.

Mehdî Feyzullah, el-İctihâd ve’l-manṭıḳu’l-fıḳhî fi’l-İslâm, Beyrut 1987.

M. Sâlih Mûsâ Hüseyin, el-İctihâd fi’ş-şerîʿati’l-İslâmiyye, Dımaşk 1989.

Yûsuf el-Kardâvî, el-İctihâd fi’ş-şerîʿati’l-İslâmiyye, Küveyt 1410/1989.

Muhammed b. İbrâhim, el-İctihâd ve ḳażâya’l-ʿaṣr, Tunus 1990.

Al-Haj Moinuddin Ahmed, The Urgency of Ijtihad, New Delhi 1992.

Ömer Muhtâr el-Kādî, İḥyâʾü’l-ictihâd fi’s̱-s̱eḳāfeti’l-İslâmiyye, Kahire 1414/1993.

Tāhā Jābir al-Alvānī, Ijtihād, Herndon 1993.

a.mlf., “The Crisis in Fiqh and the Methodology of Ijtihad”, The American Journal of Islamic Social Sciences, VIII/2, Herndon 1991, s. 317-337.

Yunus Vehbi Yavuz, Hanefî Mezhebinde İctihad Felsefesi, İstanbul 1993.

Fazlurrahman, Tarih Boyunca İslâmî Metodoloji Sorunu (trc. Salih Akdemir), Ankara 1995, s. 157, 176.

Eric Chaumont, “Ijtihad et histoire en Islam sunnite classique selon quelques juristes et quelques théologiens”, Islamic Law: Theory and Practice (ed. R. Gleave – E. Kermeli), London-New York 1997, s. 7-23.

a.mlf., “La problematique classique de l’ijtihād et la question de l’ictihad du prophète: Ijtihad, Wahy et ‘Isme”, St.I, LXXV (1992), s. 105-139.

Ahmad Hasan, “Early Modes of Ijtihād: Ra’y, Qıyās and Istiḥsān”, IS, VI/1 (1967), s. 47-79.

Abdulkadir Şener, “İslam Hukukunda Rey ve İctihad”, AÜİFD, XIX (1973), s. 123-132.

a.mlf., “İctimai Usul-i Fıkh Tartışmaları”, AÜ İlâhiyat Fakültesi İslâm İlimleri Enstitüsü Dergisi, sy. 5, Ankara 1982, s. 231-247.

Bernard Weiss, “Interpretation in Islamic Law: Theory of Ijtihād”, The American Journal of Comparative Law, XXVI, Berkeley 1978, s. 199-212.

a.mlf., “Ijtihād”, ER, VII, 90-92.

Wael B. Hallaq, “Was the Gate of Ijtihad Closed?”, IJMES, XVI (1984), s. 3-41.

a.mlf., “On the Origins of the Controversy About the Existence of Mujtahids and Gate of Ijtihad”, St.I, LXIII (1986), s. 129-141.

Saâd Ghrab, “L’iğtihâd ou l’effort de rénovation continue en Islam”, Islamochristiana, XI, Roma 1985, s. 135-154.

Subhî Sâlih, “Mecâlâtü’l-ictihâd fi’l-müctemaʿi’l-ʿaṣrî”, el-Akademiyye, sy. 3, Rabat 1986, s. 45-92.

M. Sellâm Medkûr, “Ehemmiyyetü istis̱mâri’l-ḫıṭaṭi’l-menheciyye fî ʿameliyyeti ictihâd”, ed-Dirâsâtü’l-İslâmiyye, XXII/1, İslâmâbâd 1987, s. 5-26.

Abd Halîl, “el-İctihâdü’l-cemaʿî ve ehemmiyyetühû fi’l-ʿaṣri’l-ḥadîs̱”, Dirâsât, XIV/10, Amman 1987, s. 109-235.

Vehbe ez-Zühaylî, “Teġayyürü’l-ictihâd”, Mecelletü Külliyyeti’d-dirâsâti’l-İslâmiyye ve’l-ʿArabiyye, sy. 5, Dübey 1413/1992, s. 40-57.

Rahimin Affandi Abd. Rahim, “The Historical Development of the Shī‘ī Doctrine of Ijtihād”, HI, XVII/4 (1994), s. 11-26.

Osman Taştan, “İctihad Sorunu Üzerine Bir Literatür İncelemesi”, İslâmiyât, I/3, Ankara 1998, s. 73-91.

D. B. Macdonald, “İctihad”, İA, V/2, s. 927-928.

Ahmed Pâketçî – Ebü’l-Kāsım Gürcî, “İctihâd”, DMBİ, VI, 599-611.

Aron Zysow, “Ejtehād”, EIr., VIII, 281-286.
 Ömer ibn Abdülaziz (682–720) Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. 

 İkinci yüzyıl (10 Ağustos 815) 

 Mâlik bin EnesKadı İyaz, Tertibü'l-Medârik, 44. 
 Muhammed ibn İdris eş-Şafi'i (767–820) Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. 
 Ahmed ibn Hanbel (780-855) Mohammed M. I. Ghaly, "Writings on Disability in Islam: The 16th Century Polemic on Ibn Fahd's "al-Nukat al-Ziraf"," The Arab Studies Journal, Vol.

 Üçüncü yüzyıl (17 Ağustos 912) 

 Ebû Mansûr Muhammed bin Muhammed bin Mahmûd el-Mâtürîdî es-Semerkandî Mâtürîdî, Teʾvîlâtü’l-Ḳurʾân, Hacı Selim Ağa Ktp., nr. 40, tür.yer.

a.mlf., Kitâbü’t-Tevḥîd (nşr. Bekir Topaloğlu – Muhammed Aruçi), Ankara 1423/2003, s. 5, 11-15, 281-282.

Ebü’l-Abbas İbn Süreyc, el-Aḳsâm ve’l-ḫıṣâl, Chester Beatty Library, nr. 5115, vr. 7b.

İbn Yahyâ, Şerḥu Cümeli uṣûli’d-dîn, Süleymaniye Ktp., Şehid Ali Paşa, nr. 1648, vr. 18b-19a, 93b, 160b-161b, 162a.

Debûsî, el-Esrâr fi’l-uṣûl ve’l-fürûʿ (nşr. Salim Özer, doktora tezi, 1997), EÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü, s. 375.

Ebü’l-Usr el-Pezdevî, Şerḥu’l-Câmiʿi’ṣ-ṣaġīr, Süleymaniye Ktp., Cârullah Efendi, nr. 605, vr. 113b, 266a.

Serahsî, el-Mebsûṭ, X, 191; XX, 139.

Nesefî, Tebṣıratü’l-edille (Salamé), I, 146, 162, 318, 359; II, 780-781, 784, 885-886, 894-895.

a.mlf., et-Temhîd fî uṣûli’d-dîn (nşr. Abdülhay Kābîl), Kahire 1407/1987, s. 16-17.

Lâmişî, Kitâb fî Uṣûli’l-fıḳh (nşr. Abdülmecîd Türkî), Beyrut 1995, s. 91, 103, 105, 124-125, 134, 160, 177-178, 184, 189, 191, 202.

Ebû İshak es-Saffâr, Telḫîṣü’l-edille, Âtıf Efendi Ktp., nr. 1220, vr. 22b, 35b, 157b.

Alâeddin es-Semerkandî, Mîzânü’l-uṣûl, s. 1-3, 70, 96-97, 113-114, 191, 194, 201, 212-213, 255, 277-280, 300-301, 352, 360, 469-470, 481-482, 554, 571, 580-581, 630-631, 636, 649, 659-660, 699, 725, 746, 753.

a.mlf., Şerḥu’t-Teʾvîlât, Süleymaniye Ktp., Hamidiye, nr. 176, vr. 1b, 31b, 36b-37a.

Sadrüşşehîd, Şerḥu’l-Câmiʿi’ṣ-ṣaġīr, Süleymaniye Ktp., Lâleli, nr. 850, vr. 27a, 118a, 129a, 134a.

Ebû Abdullah Muhammed b. Abdurrahman el-Buhârî, Meḥâsinü’l-İslâm, Beyrut 1406/1985, s. 17, 87, 96.

Üsmendî, Beẕlü’n-naẓar fi’l-uṣûl (nşr. M. Zeki Abdülber), Kahire 1412/1992, s. 663.

Muhammed b. Yûsuf es-Semerkandî, el-Mülteḳaṭ fi’l-fetâva’l-Ḥanefiyye (nşr. Mahmûd Nassâr – Seyyid Yûsuf Ahmed), Beyrut 1420/2000, s. 50, 51, 139, 244, 275.

Ahmed b. Muhammed el-Attâbî, Şerḥu’l-Câmiʿi’ṣ-ṣaġīr, Süleymaniye Ktp., Bağdatlı Vehbi Efendi, nr. 463, vr. 132a, 136a, 166b.

Kâsânî, Bedâʾiʿ, I, 26, 27; II, 3, 119; V, 124; VI, 40; VII, 47; ayrıca bk. tür.yer.

Burhâneddin el-Mergīnânî, el-Hidâye [baskı yeri ve tarihi yok] (el-Mektebetü’l-İslâmiyye), III, 115, 144.

Burhâneddin el-Buhârî, el-Muḥîṭü’l-Burhânî fi’l-fıḳhi’n-Nuʿmânî (nşr. Ahmed İzzû İnâye), Beyrut 1424/2003, II, 382; V, 577; VI, 167.

Ebü’l-Berekât en-Nesefî, Şerḥu Ḥâfıẓiddîn en-Nesefî li-Kitâbi’l-Münteḫab fî uṣûli’l-meẕheb (nşr. Salim Öğüt), [baskı yeri ve tarihi yok], s. 80, 385, 393, 685, 844.

Abdülazîz el-Buhârî, Keşfü’l-esrâr (nşr. Muhammed el-Mu‘tasım-Billâh el-Bağdâdî), Beyrut 1417/1997, I, 31, 42, 121-122, 128, 256, 458-460, 605, 616; II, 63, 280-281, 601-602, 619, 748; III, 21, 82, 193-194, 227, 316-317, 338-342, 398-399, 407, 472, 482, 491, 546, 568, 611, 662; IV, 29, 34, 287, 289, 386, 581.

Âlim b. Alâ el-Ensârî, el-Fetâva’t-Tatarḫâniyye (nşr. Seccâd Hüseyin), Karaçi 1996, I, 328, 425; II, 217; V, 471, 523.

Mahmûd b. Süleyman el-Kefevî, Ketâʾibü aʿlâmi’l-aḫyâr min fuḳahâʾi meẕhebi’n-Nuʿmâni’l-muḫtâr, Süleymaniye Ktp., Reîsülküttâb Mustafa Efendi, nr. 690, vr. 155a.

Şükrü Özen, Ebû Mansûr el-Mâtürîdî’nin Fıkıh Usûlünün Yeniden İnşâsı (doçentlik tezi, 2001), İSAM Ktp., nr. 95434, s. 28-108, 214, 215-226.

a.mlf., “İmam Ebû Mansûr el-Mâtüridî’nin Fıkıh Usûlünün İnşâsı”, İmam Mâturîdî ve Maturidilik (haz. Sönmez Kutlu), Ankara 2003, s. 203-242.

Hanifi Özcan, “Mâtürîdî’nin Bilgi Teorisinde ‘Fıkh’ Terimi”, DÜİFD, IV (1987), s. 143-150.

Talip Özdeş, “Mâtürîdî’nin Fıkhî Yönü ve Metodu Üzerine Bazı Değerlendirmeler”, Cumhuriyet Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, sy. 2, Sivas 1998, s. 343-360.
 Muhammad al-Buhâri (810–870)
 Ebul-Hasan el-Eşari (874–936)Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. 

 Dördüncü Yüzyıl (24 Ağustos 1009) 

 Hakim en-Nişâburi (933–1012) 
 Ebu Bekir El-Bakillani (950–1013) Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. 

 Beşinci yüzyıl (1 Eylül 1106) 

 İbn Hazm (994–1064) The Legal Thought of Jalāl Al-Din Al-Suyūṭī: Authority and Legacy, Page 133 Rebecca Skreslet Hernandez
 Ebu Hamid el-Gazzali (1058–1111) Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. Jane I. Smith, Islam in America, p 36. Dhahabi, Siyar, 4.566Willard Gurdon Oxtoby, Oxford University Press, 1996, p 421
 Abdülkadir Geylani (1078-1166) Majmu al-Fatawa, Volume 10, Page 455

 Altıncı yüzyıl (9 Eylül 1203) 

 Selahaddin Eyyubi (1137–1193) Advocate of Dialogue: Fethullah Gulen by Ali Unal and Alphonse Williams, 10 June 2000; 
 İbn Kudâme (1147-1223) 
 Muhammed bin Bahtiyar Halci (1148-1206) Sufi Movements in Eastern India – Page 194The preaching of Islam: a history of the propagation of the Muslim faith By Sir Thomas Walker Arnold, pp. 227–228
 Fahreddin er-Razi (1149–1210) 

 Yedinci yüzyıl (5 Eylül 1300) 

 İbn Dakik el-'Id (1228–1302) 
 İbn Teymiyye (1263–1328) The Legal Thought of Jalāl Al-Din Al-Suyūṭī: Authority and Legacy, Page 133 Rebecca Skreslet Hernandez
 İbn Kayyım el-Cevziyye (1292–1350) 

 Sekizinci yüzyıl (23 Eylül 1397) 

 Siraj el-Din el-Bulqini (1324–1403) 
 Timurlenk (Timur) (1336–1405) Hassan Ahmed Ibrahim, "An Overview of al-Sadiq al-Madhi's Islamic Discourse." Taken from The Blackwell Companion to Contemporary Islamic Thought, p. 214.
 İbn Hacer el-Askalani (1372–1448) 

 Dokuzuncu yüzyıl (1 Ekim 1494) 

 Şahruh (1377-1447) Hassan Ahmed Ibrahim, "An Overview of al-Sadiq al-Madhi's Islamic Discourse." Taken from The Blackwell Companion to Contemporary Islamic Thought, p. 172. Ed. Ibrahim Abu-Rabi'. Hoboken: Wiley-Blackwell, 2008. 
 II. Mehmet (1432–1481) Advocate of Dialogue: Fethullah Gulen by Ali Unal and Alphonse Williams, 10 June 2000; ISBN 978-0970437013
 Celaleddin El-Suyuti (1445–1505) 

 Onuncu yüzyıl (19 Ekim 1591) 

 I. Selim (1470–1520) 
 Kanuni Sultan Süleyman (1494-1566) Transactions of the Royal Historical Society: Volume 12: Sixth Series
By Royal Historical Society
 Ahmed Sirhindi (1564–1624) Josef W. Meri, Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia, (Routledge 1 Dec 2005), p 678. 

 Onbirinci yüzyıl (26 Ekim 1688) 

 Hayruddin el-Ramli (1585–1671) 
 Evrengizb (1618–1707) 
 Abdullah ibn Alevi el-Haddad (1634–1720) 

 On ikinci yüzyıl (4 Kasım 1785) 

 Şah Veliullah Dehlawi (1703–1762) 
 Muhammed bin Abdülvehhab (1703–1792) 
 Murtaḍá al-Zabidī (1732–1790) 
 Şah Abdul Aziz Delhwi (1745–1823) 
 Tipu Sultan (1750–1799) Muslims and India's freedom movement, Shan Muhammad, Institute of Objective Studies (New Delhi, India), Institute of Objective Studies and the University of Michigan, 2002; 
 Usman Dan Fodio (1754–1817) 
 Seyyid Ahmed Barelvi (1786–1831) Ahmad, M. (1975).
 Fazl-e-Hak Khairabadi (1796–1861) 

 On üçüncü yüzyıl (14 Kasım 1882) 

 Allâmeyi Cihan İmâmul müttekîn Hâlidi Bağdadi
 Gazi-i Namdar Şehid-i Âla İsmail EnverENVER PAŞA - TDV İslâm Ansiklopedisi". TDV İslam Ansiklopedisi. 23 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2022.^ a b c İlyas Kara, Basmacılık Hareketi'nde Enver Paşa'nın Rolü, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Ortaçağ Tarihi Programı Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2009]
 Muhammed Abduh (1849–1905) 
 Mahmud Hasan Deobandi (1851–1920) 
 Ahmed Rıza Han (1856–1925) 

 On dördüncü yüzyıl (21 Kasım 1979) 

 Eşref Ali Thanwi (1863–1943) 
 Said Nursî (1878–1960) 
 Abdul-Rahman al-Sa'di (1889-1957) 
 Ebul A'la Mevdudi (1903–1979) 
 Murabit el-Hac (1913 - 2018) 
 Muhammed Alevi el-Maliki (1944-2004) 

 Kaynakça