Kosova Çerkesleri

Kosova'daki Çerkesler (Çerkesçe: Косовам ис Адыгэхэр; ; ), 19. yüzyılın ortalarından itibaren Kosova'da yaşayan, Rus-Çerkes Savaşı'ndan sonra Çerkes soykırımı sırasında Osmanlı İmparatorluğu'na sürgün edilen Çerkeslerden oluşan bir gruptu. 1998'de sayıları 200'dü.

 Tarih 

 Kosova'ya yerleşme 
Rus-Çerkes Savaşı'nın ardından yaşanan Çerkes soykırımından sonra çok sayıda Çerkes, Kosova dahil Osmanlı İmparatorluğu'na sürgüne gönderildi. 1858 ile 1862 yılları arasında 6.000 Çerkes ailesi Kosova'ya yerleşti.Jusuf Osmani, Çerkezët në Kosovë, Olymp, Prishtinë 2014, p. 40. Diğer Çerkesler 1862 ile 1863 yılları arasında Niş ve Prokuplje'ye yerleştirildiJusuf Osmani, Çerkezët në Kosovë, Olymp, Prishtinë 2014, p. 26. Takip eden aylarda 12.000 civarında Çerkes yine Kosova ve Sırbistan'a gönderildi.Takvîm-i Vekâyi, 1 Ağustos 1864, No: 759, s. 1. Toplamda 40.000 Çerkes yalnızca Kosova'ya yerleştirildi.Jusuf Osmani, Çerkezët në Kosovë, Olymp, Prishtinë 2014, p. 21, 26, 40.

Çerkeslerin Arnavutlarla büyük sorunları yoktu ama Sırplar tarafından pek hoş karşılanmadılar. Kosova bölgesi halkının yanı sıra bazı bölge valileri de Çerkeslere yardım etti.Turkish archives: BOA, A.}MKT.MHM. 314-100 1281.Ca.15 (16.10.1864).Yücel Yiğit, “Kosova Çerkezleri”, Geçmişten Günümüze Göç III, ed. Osman Köse, Canik Belediyesi Kültür Yayınları, Samsun 2017, s. 2177. 200'den fazla Çerkes ailesinin yerleştiği Babimusa'da cami bulunmadığı için yerel yönetim 1864 yılı sonlarında cami inşaatı için çalışmalara başladıTurkish archives: BOA, İ..DH.. 534-37022-1 1281.C.05 (05.11.1864); BOA, İ..DH.. 534-37022-2 1281.Ş.16 (14.01.1865); BOA, İ..DH.. 534-37022-3 1281.Ş.29 (28.01.1865); BOA, İ..DH.. 534-37022-4 1281.N.22 (18.02.1865); BOA, İ..DH.. 534-37022-5 1281.L.07 (05.03.1865); BOA, A.}MKT. MHM. 326-86 1281.L.15 (13.03.1865). Babimusa adı bir belgede Babinmusa olarak geçmektedir. BOA, İ..DH.. 534-37022-1 1281.C.05 (05.11.1864).

 Nüfusun azalması 

 Çoğunluk bölgeyi terk ediyor (1877–1878) 
Bulgaristan'daki Çerkesler 1876'daki Bulgar İsyanına şiddetle karşı çıktılar. Kosova Çerkesleri de Bulgar Çerkeslerine katıldı.Noel Malcolm, Kosova: Balkanları Anlamak İçin, çev. Özden Arıkan, Sabah Kitapları, İstanbul 1999 Avrupa ülkeleri buna karşın Çerkeslerin bölgeyi terk etmesini talep etti.İsmail Hakkı Uzunçarşılı,“Tersane Konferansının Mukarreratı Hakkında Şûra Mazbatası”, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Dergisi, VI/9 (1954), s. 125., Dipnot: 2.

Çerkesler, Rus-Türk Savaşı (1877-1878) sırasında Türk ordusunun yanında yer aldı. Savaştan sonra Çerkesler bir "Müslüman tehdidi" olarak görüldü ve Rus-Türk savaşının sona ermesinin ardından Rus orduları tarafından Kosova, Bulgaristan ve Balkanların diğer bölgelerinden sınır dışı edildi. Geri dönmelerine izin verilmedi,BOA, HR. SYS. 1219/5, lef 28, p. 4 bu yüzden Osmanlı yetkilileri onları başka bölgelere yerleştirdi.

 Son kalanlar da Kafkasya'ya dönüyor (1998-1999) 
Kosova Savaşı başladığında Kosova'daki Çerkesler atalarının anavatanı Adıge Cumhuriyeti'ne göç ettiler ve burada cumhuriyetin başkenti Maykop yakınlarında Mafehabl adında bir köy kurdular. Muammer Kaddafi köye destek ve bağış gönderdi. Kaddafi, kendi deyimiyle Çerkeslere ve onların tarihsel acılarına derin bir saygı gösterdi.Al- Shishani, Murad Batal. Qaddafi Tries to Secure Loyalty of Circassians of Misrata

 Kaynakça 

Kategori:Rusya'daki etnik gruplar
Kategori:Kosova'daki etnik gruplar
Kategori:Çerkesler