Çerkes Hafız Mehmed Paşa

Çerkes Hafız Mehmed Paşa (ö. 3 Mayıs 1866, Medine), Çerkes asıllı Osmanlı askeri.

Saraydan yetişerek tebdil hasekisi oldu. Nizamiye Ordusu'nun kuruluşunda Binbaşı, Mayıs 1828'de Miralay ve daha sonra Süvari Livası rütbelerine terfi etti. Kasım 1833'te Ferik rütbesine terfi etti ve İşkodra mutasarrıfı olarak atandı. Bu görevindeyken Kütahya'ya atandı. Kasım 1836'da vezirlikle (müşir) Diyarbekir ve Sivas valisi olarak atandı.

1836'da Reşid Mehmed Paşa'nın ölümü üzerine yerine Çerkes Hafız Mehmed Paşa atandı. Yeni paşa hem doğuda ortaya çıkan direnişi bastırmak hem de Mehmet Ali Paşa'nın ordusunu gözetlemekle görevlendirildi. 1837'de Sincar'daki Ezidilere yönelik sert bir sefer başlattı ve bu süreçte 1837–1838 arasında Sincar, Telafer ve Garzan'daki Ezidi direnişleri kanlı operasyonlarla bastırıldı. Bu harekâtlar, hem yerel isyanları sona erdirmeyi hem de Mehmet Ali Paşa'yla muhtemel bir çatışmada bölgeden doğabilecek tepkileri engellemeyi amaçlıyordu.

1839 yılında Mısır Ordusu'yla savaşmak üzere kurulan orduya Serdâr-ı Ekrem olarak atandı. Nizip Muharebesi'nin kaybedilmesine rağmen Diyarbekir Valiliği görevinden alındıysa da Sivas Valisi olarak görevine devam etti. Eylül 1839'da Erzurum valisi olarak atandı. Şubat 1841'de görevinden alındı. Şubat 1842'de Serasker kaymakamı olduysa da Ocak 1843'te Seraskerliğin kaldırılması üzerine görevinden alındı. Nisan 1843 Belgrad Muhafızı olarak görevlendirildi. Aralık 1845'te Musul valisi olarak atandı. Mart 1846'da Zaptiye Müşiriyeti'nin kurulması üzerine bu kurumun başına atandı. Mart 1847'de Zaptiye Müşirliği görevinden alındı. Mayıs 1847'de Yanya, Mart 1848'de Üsküp, Temmuz 1849'da Bosna ve Ekim 1849'da Edirne Valisi olarak atandı. Temmuz 1851 görevinden alındı. Nisan 1852'de Konya ve Temmuz 1854'te Trabzon valisi olarak atandı. Kırım Savaşı sırasında Erzurum'un geri alınmasındaki başarısızlığından ötürü 1856 yılında görevinden alındı.

1860 yılında Çerkeslerin Osmanlı topraklarına göç etmesi üzerine kurulan Muhacirin Komisyonu'na Başkan oldu. Aralık 1862'de Şeyhü'l-Harem olarak görevlendirildi. Nisan 1864'te görevinden alındı ve Medine'de kaldı.

3 Mayıs 1866 tarihinde Medine'de öldü.

 Değerlendirme 
Sicill-i Osmani'de şöyle değerlendirme yapılmaktadır:Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmani, (haz. Nuri Akbayar), c. II, İstanbul 1996, s. 99-100.
Dindar ve doğru idi. Oğlu Sami Bey, Bağdat'a giderken 1275'te (1858/59) kaybolmuştur. Diğer oğlu İzmit Redif Kumandanı Ferik Sadeddin Paşa'dır. Kızını Serdâr-ı Ekrem Ömer Paşa nikahlamıştır.

 Aldığı görevler 
Aldığı çeşitli idari görevler aşağıda sıralanmıştır:
 Ekim 1839-Şubat 1841: Erzurum Vilayeti valisi
 Ekim 1843-Ocak 1846: Belgrad Muhafızı
 Ocak 1846-Şubat 1847: Zaptiye müşiri
 Nisan 1847-Mart 1848: Yanya Vilayeti valisi
 Mart 1848-Eylül 1850: Kosova Vilayeti (Üsküp) valisi
 Mayıs-Eylül 1850: Bosna Vilayeti valisi
 Eylül 1850-Haziran 1851: Edirne Vilayeti valisi
 Mayıs 1852-Temmuz 1854: Konya Vilayeti valisi
 Nisan 1854-Kasım 1855: Trabzon Vilayeti valisi

Kaynakça

Kategori:Osmanlı Erzurum valileri
Kategori:Osmanlı Yanya valileri
Kategori:Osmanlı Kosova valileri
Kategori:Osmanlı Konya valileri
Kategori:Doğum tarihi bilinmeyenler
Kategori:1866'da ölenler
Kategori:Osmanlı paşaları
Kategori:Medine'de ölenler
Kategori:Mekteb-i Harbiye'de öğrenim görenler
Kategori:Osmanlı mareşalleri
Kategori:Kırım Savaşı'nda Osmanlı askerleri
Kategori:Osmanlı Çerkesleri