Doli buğdayı

Doli buğdayı (Gürcüce: დოლის პური; okunuşu: "dolis p'uri"), buğdaygiller (Poaceae) familyasına bağlı Triticum vulgarenin bir alt türüdür. Hasadı sonbaharda yapılan Gürcü buğdayı olarak bilinir.

Doli buğdayının (Triticum vulgare erythrospermum / ferrugineum) tohumları kabuklu ve orta sertlikte olup başakları iğe benzer. Taneleri boynuz biçimini andırır. Dona ve kuraklığa dayanaklı bir tür olarak bilinir. Kolay yere serilip kolay hastalık kapar. Doli buğdayı deniz seviyesinden 600-2000 metre yüksekliklerde yetişir. Beyaz başaklı ve kızıl başaklı türleri daha yaygındır. Yetiştiği iklim bölgesi itibarıyla doli buğdayı Gürcistan'da "Kartli doli buğdayı", "Kaheti doli buğdayı", "Ahaltsihe kızıl doli buğdayı" gibi adlarla anılır."დოლი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt  ISBN 0-9535878-3-5S. Tedoradze, "დოლის პური" (Doli buğdayı), Gürcü Sovyet Ansiklopedisi, Tiflis, 1978, III. Cilt, s. 609.

Türkiye sınırları içinde Artvin bölgesi de bu buğdayın yetiştiği bölgelerden biridir. Artvin'in merkez ilçesine bağlı Hamamlı köyünün eski adı Doliskana (დოლისყანა) "doli" (დოლი) kelimesinden türemiş olup "Doli buğdayı tarlası" anlamına gelir.Roland Topçişvili- İnga Ğutidze, XIX. Yüzyıl ve XX. Yüzyıl Başlarındaki Rus Belgelerinde Şavşeti ve Klarceti Yer Adları (Gürcüce), 2019, Tiflis, s. 19  ISBN 978-9941-485-24-4.

Türkiye'de Artvin bölgesinde doli buğdayı, "Döl Buğdayı", "Çiçek Nenenin Döl Buğdayı" adları altında tanıtılmaktadır.

Kaynakça

Kategori:Tao-Klarceti
Kategori:Buğday
Kategori:Gürcüler
Kategori:Artvin ili tarihi