Norveç başbakanları listesi

Bu, Norveç başbakanları listesidir. Modern çağda, hükûmet başkanı, başbakan unvanına sahiptir (Norveççe: Statsminister). Geçmişte çeşitli zamanlarda, en yüksek devlet unvanı kâhya ya da vali (Norveççe: Rigsstatholder), genel vali (Norveççe: Vicekonge) ve birinci bakan (Norveççe: Førstestatsraad) idi.

1873 yılına kadar, İsveç ve Norveç Birliği Kralı, Norveç'i biri Stockholm'de, diğeri Christiania'da (şimdi Oslo) olmak üzere iki kabine ile yönetti. Stockholm kabinesi Başbakan ve iki bakandan oluşuyordu ve görevi Christiania kabinesinin kararlarını İsveç Kralı'na iletmekti. Christiania'daki kabine bir vicekonge tarafından yönetiliyordu (Norveççe: Rigsstatholder). Kısa süre için görevde olan veliaht prens, Kral tarafından Norveç Genel Valisi olarak atandı ve bu durumda genel vali, Christiania'nın en yüksek makamlarından biri haline geldi. Bununla birlikte, Kral ne zaman Christiania'da bulunsa, en yüksek makam oluyordu ve böylece valiyi veya genel valiyi geçici olarak görevden alabiliyordu. Aynı şekilde, Christiania'da bulunan vali ise Vicekonge (genel vali) veya kral olmadığında (olağan durumlardan birisidir), kabinenin en önde gelen üyesi olan Førstestatsraad (birinci bakan) tarafından yönetiliyordu.

Valilik makamı 1856'dan itibaren boş makamlardan biri olmaya başladı ve Temmuz 1873'te, resmen kaldırıldı. Eşzamanlı olarak, Christiania'daki Førstestatsraad ise Norveç Başbakanı'na yükseltildi. Norveç Başbakanı'nın Stockholm'deki ofisi hala var olmasına rağmen, devlet işleri üzerindeki gerçek güç ve etki Christiania'daki başbakanda idi. Stockholm'deki başbakan ise hükûmetin görüşlerini Kral'a iletmekten sorumlu ikinci en yüksek kabine pozisyonu oldu. Norveç İsveç Birliği 1905'te feshedildiğinde, Stockholm'deki başbakanlık pozisyonu da kaldırılmış oldu.

 Norveç Valileri 
Norveç Valisi (Norveççe: Riksstattholder), Dancada () "Kraliyet Kâhyası" anlamına gelir. (bkz. Vekilharç), Danimarka-Norveç birliği sırasında monarşinin yokluğunda Norveç Hükümetini yönetiyordu. Norveç, kendi yasaları ve kurumları olan ayrı bir krallık olduğu için, Riksstattholder pozisyonu, bir Danimarka-Norveç asilzadesi veya kraliyet ailesi için Kral'dan sonra ikinci sırada yer alan tartışmasız en etkili pozisyondu.

 Bölünmüş başbakanlık (1814–1905) 

 Førstestatsraad (1814–1873) 

 1884'ten önce Norveç'te örgütlü siyasi partiler yoktu; başbakanlar kıdemli memurlar (Embedsmenn) olarak kabul edildi. Kral tarafından atanıyorlardı ve yasama onayına tabi değillerdi. 1884'ten önceki tüm başbakanlar, parlamento muhalefetinin önerdiği anayasal reformlara karşı çıktılar ve kendileri muhafazakar olarak görülüyorlardı. Başbakan, Riksstattholder ve Vicekonge'a bağlıydı ve Førstestatsraad, Başbakana bağlıydı. Fiili hükümet başkanı Førstestatsraad'dı.

Başbakan Görev SüresiBirinci Bakan Görev Süresi Kabine İsim(Doğum-Ölüm) Resim İsim (Doğum-Ölüm) Resim Peder Anker(1749–1824)66x66pik 1814 1822 Frederik Gottschalk von Haxthausen(1750–1825)63x63pik 1814 1814 I. Wedel Kabinesi Marcus Gjoe Rosenkrantz(1762–1838)63x63pik 1814 1815 I. Wedel Kabinesi Mathias Sommerhielm(1764–1827)50x50pik 1815 1822 I. Wedel Kabinesi Mathias Sommerhielm(1764–1827)50x50pik 1822 1827 Jonas Collett(1772–1851)62x62pik 1822 1836 I. Wedel Kabinesi Severin Løvenskiold(1777–1856)70x70pik 1828 1841 Nicolai Johan Lohmann Krog(1787–1856)61x61pik 1836 1855 II. Wedel Kabinesi
Løvenskiold/Vogt Frederik Gottschalck Haxthausen Due(1796–1873)65x65pik 1841 1858 Jürgen Herman Vogt(1784–1862)72x72pik 1856 1858 Løvenskiold/Vogt
Vogt Georg Christian Sibern(1816–1901)79x79pik 1858 1871 Hans Christian Petersen(1793–1862)78x78pik 1858 1861 Sibbern/Birch/Motzfeldt Otto Richard Kierulf(1825–1897)67x67pik 1871 1873 Frederik Stang(1808–1884)70x70pik 1861 1873 Frederik Stang

 Christiania'da Başbakan (1873–1905) 

 1873'te Førstestatsraad, Christiania merkezli Başbakanlığa yükseltildi. Stockholm Başbakanlık ofisi, Christiania'daki Başbakanın kararlarını Kral'a iletme sorumluluğu devam ettirildi ve Christiania'daki ofise bağlı hale getirildi. Ayrıca 1876'dan itibaren ayrı bir İsveç Başbakanı atandı.

Stockholm'daki BaşbakanlarChristiania'daki BaşbakanlarGörev SüresiKabineName(Doğum-Ölüm)ResimSiyasi partiİsim(Doğum-Ölüm)ResimSiyasi partiOtto Richard Kierulf(1825–1897)67x67pikN/AFrederik Stang(1808–1884)70x70pikN/A18731880F.Stang KabinesiChristian August Selmer(1816–1889)74x74pikConservative Party18801884Selmer KabinesiWolfgang Wenzel von Haffner(1806–1892)76x76pikN/A18841884Carl Otto Løvenskiold(1839–1916)58x58pikN/AChristian Homann Schweigaard(1838–1899)68x68pikConservative Party18841884Schweigaard KabinesiOle Jørgensen Richter(1829–1888)69x69pikLiberal PartyJohan Sverdrup(1816–1892)77x77pikLiberal Party18841888Sverdrup KabinesiHans Georg Jacob Stang(1830–1907)57x57pikLiberal Party18881889Gregers Winther Wulfsberg Gram(1846–1929)58x58pikConservative PartyEmil Stang(1834–1912)70x70pikConservative Party18891891I. Stang KabinesiOtto Blehr(1847–1927)75x75pikLiberal PartyJohannes Steen(1827–1906)70x70pikLiberal Party18911893I. Steen KabinesiGregers Winther Wulfsberg Gram(1846–1929)58x58pikConservative PartyEmil Stang(1834–1912)70x70pikConservative Party18931895II. Stang KabinesiFrancis Hagerup(1853–1921)71x71pikConservative Party18951898Hagerup IOtto Blehr(1853–1921)75x75pikLiberal PartyJohannes Steen(1827–1906)70x70pikLiberal Party18981902Steen IIOle Anton Qvam(1834–1904)59x59pikLiberal PartyOtto Blehr(1847–1927)75x75pikLiberal Party19021903Blehr ISigurd Ibsen(1859–1930)69x69pikLiberal PartyFrancis Hagerup(1853–1921)71x71pikCoalition Party19031905Hagerup IIJørgen Løvland(1848–1922)79x79pikLiberal PartyChristian Michelsen(1857–1925)59x59pikLiberal Party19051905Michelsen

 Norveç başbakanları (1905'ten günümüze) 
1905'te İsveç ve Norveç Birliği feshedildi. O zamandan beri, II. Dünya Savaşı sırasında Norveç hükûmetinin Londra'da sürgünde olduğu Nazi-Alman işgali yılları dışında, Norveç Başbakanı'nın ofisi Oslo'da bulunuyordu.

PortreİsimGörev SüresiPartisiSeçimKabineİsveç MonarşisiGöreve Başladığı TarihGörevden Ayrıldığı TarihSüresi1109x109pikChristian Michelsen(1857–1925)Liberal Party1906Michelsen KabinesiVII. Haakon127x127pik2121x121pikJørgen Løvland(1848–1922)Liberal Party–Løvland Kabinesi397x97pikGunnar Knudsen(1848–1928)Liberal Party1909I. Knudsen Kabinesi4109x109pikWollert Konow(1845–1924)Free-minded Liberal Party–Konow Kabinesi5104x104pikJens Bratlie(1856–1939)Conservative Party1912Bratlie Kabinesi697x97pikGunnar Knudsen(1848–1928)Liberal Party19151918II. Knudsen Kabinesi780x80pikOtto Bahr Halvorsen(1872–1923)Conservative Party–I. Bahr Halvorsen Kabinesi898x98pikOtto Albert Blehr(1847–1927)Liberal Party1921II. Blehr Kabinesi980x80pikOtto Bahr Halvorsen(1872–1923)Conservative Party–II. Bahr Halvorsen Kabinesi10107x107pikAbraham Berge(1851–1936)Free-minded Liberal Party–Berge Kabinesi 11123x123pikJohan Ludwig Mowinckel(1870–1943)Liberal Party1924I. Mowinckel Kabinesi12116x116pikIvar Lykke(1872–1949)Conservative Party1927Lykke Kabinesi13121x121pikChristopher Hornsrud(1859–1960)Labour Party–Hornsrud Kabinesi14123x123pikJohan Ludwig Mowinckel(1870–1943)Liberal Party1930II. Mowinckel Kabinesi15119x119pikPeder Kolstad(1878–1932)Agrarian Party–Kolstad Kabinesi 16111x111pikJens Hundseid(1883–1965)Agrarian Party–Hundseid Kabinesi 17123x123pikJohan Ludwig Mowinckel(1870–1943)Liberal Party1933III. Mowinckel Kabinesi1896x96pikJohan Nygaardsvold(1879–1952)Labour Party1936Nygaardsvold Kabinesi

 Hükümet Başkanları (1940–1945) 
Norveç'in işgalinde, Nazi Almanyası tarafından kurulan hükûmet müeyyidesi. Nygaardsvold sürgün hükümeti (1935–1945), işgal sırasında kuruldu.

Portre İsim  Görev süresiPartisiKabine Göreve Başladığı Tarih Görevden Ayrıldığı Tarih Süresi116x116pik Vidkun Quisling(1887–1945)     Nasjonal Samling I. Quisling Kabinesi 98x98pik Ingolf Elster Christensen (1872–1943)     Muhafazakar Parti İdari Konsey125x125pik Josef Terboven (1898–1945)     Reichskommissariat116x116pik Vidkun Quisling (1887–1945)     Nasjonal Samling II. Quisling Kabinesi

 Norveç başbakanları (1945'ten günümüze) 

PortreİsimGörev SüresiPartisiSeçimKabineİsveç MonarşisiGöreve Başladığı TarihGörevden Ayrıldığı TarihSüresi23111x111pikEinar Gerhardsen(1897–1987)Labour PartyI. Gerhardsen KabinesiHaakon VII127x127pik19451949II. Gerhardsen Kabinesi24105x105pikOscar Torp(1893–1958)Labour Party1953Torp Kabinesi25126x126pikEinar Gerhardsen(1897–1987)Labour Party19571961II. Gerhardsen KabinesiOlav V98x98pik26119x119pikJohn Lyng(1905–1978)Conservative Party—Lyng Kabinesi27126x126pikEinar Gerhardsen(1897–1987)Labour Party—IV. Gerhardsen Kabinesi28120x120pikPer Borten(1913–2005)Centre Party19651969Borten Kabinesi29111x111pikTrygve Bratteli(1910–1984)Labour Party—I. Bratteli Kabinesi30115x115pikLars Korvald(1916–2006)Christian Democratic Party—Korvald Kabinesi31111x111pikTrygve Bratteli(1910–1984)Labour Party1973II. Bratteli Kabinesi32112x112pikOdvar Nordli(1927–2018)Labour Party1977Nordli Kabinesi33116x116pikGro Harlem Brundtland(1939 doğumlu)Labour Party—I. Brundtland Kabinesi3491x91pikKåre Willoch(1928–2021)Conservative Party1981I. Willoch Kabinesi1985II. Willoch Kabinesi3592x92pikGro Harlem Brundtland(1939 doğumlu)Labour Party—II. Brundtland Kabinesi36111x111pikJan Peder Syse(1930–1997)Conservative Party1989Syse Kabinesi3794x94pikGro Harlem Brundtland(1939 doğumlu)Labour Party1993III. Brundtland KabinesiHarald V101x101pik38120x120pikThorbjørn Jagland(1950 doğumlu)Labour Party—Jagland Kabinesi39120x120pikKjell Magne Bondevik(1947 doğumlu)Christian Democratic Party1997I. Bondevik Kabinesi40121x121pikJens Stoltenberg(1959 doğumlu)Labour Party—I. Stoltenberg Kabinesi41120x120pikKjell Magne Bondevik(1947 doğumlu)Christian Democratic Party2001II. Bondevik Kabinesi42121x121pikJens Stoltenberg(1959 doğumlu)Labour Party20052009II. Stoltenberg Kabinesi43120x120pikErna Solberg(1961 doğumlu)Conservative Party2013I. Solberg Kabinesi2017II. Solberg Kabinesi—III. Solberg Kabinesi—IV. Solberg Kabinesi44108x108pikJonas Gahr Støre(1960 doğumlu)görevdeLabour Party2021Støre–

 Ayrıca bakınız 

 Norveç hükümdarlarının listesi
 Norveç hükümetlerinin listesi

 Dış bağlantılar 

 Norveç Başbakanları  — Norveç Başbakanlarının portrelerinin yer aldığı bir resim (Aftenposten)

Kategori:Norveç'te siyaset
Kategori:Hükûmet başkanı listeleri
Kategori:Norveç başbakanları
Kategori:Norveç tarihi