588 Achilles

Achilles (küçük gezegen tanımı : 588 Aşil, geçici adlandırması A906 DN), Jüpiter truvalılarının Yunan kampı olarak sınıflandırılan grubunda bulunan büyük bir Jüpiter truva asteroididir. Achilles, keşfedilen ilk Jüpiter truvalısıdır. 1906'da Heidelberg Gözlemevi'nde Max Wolf tarafından keşfedilmiştir. Wolf, küçük gezegene Yunan mitolojisindeki efsanevi kahraman Aşil'in adını vermiştir. Karanlık görünüşlü D-tipi asteroidin çapı yaklaşık  olup, en büyük 10 Jüpiter truvalısı arasındadır. 7,3 saatlik bir dönme periyoduna ve muhtemelen dairesel bir şekle sahiptir.

 Keşfi 
Aşil, 22 Şubat 1906'da Alman astronom Max Wolf tarafından Almanya'nın güneyinde bulunan Heidelberg-Königstuhl Devlet Gözlemevinde keşfedilmiştir. Aslında o dönemlerde teknik olarak bu sınıflamaya dahil olmayan, ancak bir truvalı olan , iki yıl önce  ismiyle gözlemlenmişti. Ancak, gözlem süresi yörüngesini hesaplamak için yeterince uzun olmadığından o dönemde truvalı olarak kabul edilmemiştir. Buna rağmen, Aşil keşfedilen ilk Jüpiter truvalısıdır. Wolf'un Heidelberg'deki bir meslektaşı olan August Kopff, Aşil'den sekiz ay sonra 617 Patroclus'u ve 1907 yılının başlarında ise tüm Jüpiter truvalılarının en büyüğü olan 624 Hektor'u keşfetmiştir.

 Yörünge ve sınıflandırma 
Aşil, Güneş-Jüpiter Sistemi'nin L4 Lagrange noktasında, her 11 yıl 11 ayda bir (4.343 gün; yarı büyük ekseni 5,21 AU) Güneş'e 4,4-6,0 AU mesafede Güneş'in yörüngesinde dolanır. Yörüngesi 0,15'lik bir dışmerkezlik ve ekliptik düzleminden 10 derecelik bir eğim gösterir.

Aşil, 1772 yılında Fransız matematikçi Joseph Lagrange tarafından geliştirilen ve 1006 Lagrangea adlı küçük gezegene adını veren üç cisim probleminin kararlı çözümünün bilinen ilk örneğidir. Benzer yörünge özelliklerine sahip başka asteroitlerin keşfinden sonra ki bunlar da Truva Savaşı'ndaki kahramanların isimlerini almıştır, "Truva asteroitleri" veya "Jüpiter truvalıları" terimi yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır. Buna ek olarak, L4 noktasının "Yunan kampı"nda savaşan, L5 noktasının ise "Truva kampı"nda savaşan mitolojik karakterlerden ilhamla isimlendirilmesine dair bir kural oluşturulmuştur, ancak bu her iki kampta da bu kural öncesi adlandırması yapılmuş birer "casus" (Yunan kampında Hektor ve Truva kampında Patroclus) bulunmaktadır.

 Fiziksel özellikler 
+En büyük Jüpiter truvalılarıTruvalıÇap (km)624 Hektor225617 Patroclus140911 Agamemnon131588 Achilles1303451 Mentor1263317 Paris1191867 Deiphobus1181172 Äneas1181437 Diomedes1181143 Odysseus115Kaynak: JPL Small-Body Database , NEOWISE verileri

 Tayf tipi 
Tholen taksonomik şemasında Aşil, olağandışı bir spektruma (DU) sahip D tipi bir asteroit olarak sınıflandırılır. 0,94'lük V-I renk indeksi, çoğu büyük Jüpiter truvası için tipiktir.

 Fotometri 
Aşil'in 7,3 saatlik dönme süresi, diğer büyük Jüpiter truvalarının çoğundan biraz daha kısadır, ancak benzer büyüklükteki 911 Agamemnon, 3451 Mentor ve 3317 Paris'inkine yakındır. Düşük parlaklık genliği oldukça küresel bir şekle işaret etmektedir. Temmuz 2007'den Eylül 2008'e kadar Simeiz (Kırım), Rozhen (Bulgaristan), Maidanak (Özbekistan) ve Kharkiv (Ukrayna) gözlemevlerindeki astronomlar tarafından eşgüdümlü fotometrik gözlemler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen ışık eğrilerinin analizi sonucunda 7,306±0,002 saatlik bir süre ve 0,02-0,11 kadirlik bir parlaklık genliği (U=3/3/3/3) belirlenmiştir. Cláudia Angeli (7,0 saat), Robert Stephens (7,312 saat), Stefano Mottola (7,32 saat) ve Vincenzo Zappalà (12 saat) tarafından yapılan alternatif dönem saptamaları çoğunlukla birbiriyle tutarlıdır (U=1/3-/3/1).

 Çap ve albedo 
Kızılötesi Astronomik Uydu, IRAS, Japon Akari uydusu ve NASA'nın Geniş Alan Kızılötesi Araştırma Kaşifi'nin NEOWISE misyonu tarafından yapılan araştırmalara göre, gövde yüzeyinin 0,0328 ila 0,043 aralığında çok düşük bir albedoya sahip olduğu ve bu nedenle yaklaşık 8,57 mutlak büyüklükğü bulunduğu anlaşılmış olup, bu değerler de yaklaşık 130,1 ila 135,5 kilometrelik bir çapa karşılık gelmektedir.

 Largest Jupiter Trojans by survey(A) Designation H WISE IRAS Akari Ln DS V–I KY Ref 624 Hektor  7.2  225  233  230.99  L4  6.92  0.930 1907   617 Patroclus  8.19  140.362  140.92  140.85  L5  102.80  0.830  1906   911 Agamemnon  7.89  131.038  166.66  185.30  L4  6.59  0.980  1919   588 Achilles  8.67  130.099  135.47  133.22  L4  7.31  0.940  1906   3451 Mentor  8.4  126.288  116.30  117.91  L5  7.70  0.770  1984   3317 Paris  8.3  118.790  116.26  120.45  L5  7.09  0.950  1984   1867 Deiphobus  8.3  118.220  122.67  131.31  L5  58.66  0.930  1971   1172 Äneas  8.33  118.020  142.82  148.66  L5  8.71  0.950  1930   1437 Diomedes  8.3  117.786  164.31  172.60  L4  24.49  0.810  1937   1143 Odysseus  7.93  114.624  125.64  130.81  L4  10.11  0.860  1930   2241 Alcathous  8.64  113.682  114.63  118.87  L5  7.69  0.940  1979   659 Nestor  8.99  112.320  108.87  107.06  L4  15.98  0.790  1908   3793 Leonteus  8.7  112.046  86.26  87.58  L4  5.62  0.780  1985   3063 Makhaon  8.4  111.655  116.14  114.34  L4  8.64  0.830  1983   1583 Antilochus  8.6  108.842  101.62  111.69  L4  31.54  0.950  1950   884 Priamus  8.81  101.093  96.29  119.99  L5  6.86  0.900  1917   1208 Troilus  8.99  100.477  103.34  111.36  L5  56.17  0.740  1931   1173 Anchises  8.89  99.549  126.27  120.49  L5  11.60  0.780  1930   2207 Antenor  8.89  97.658  85.11  91.32  L5  7.97  0.950  1977   2363 Cebriones  9.11  95.976  81.84  84.61  L5  20.05  0.910  1977   4063 Euforbo  8.7  95.619  102.46  106.38  L4  8.85  0.950  1989   2357 Phereclos  8.94  94.625  94.90  98.45  L5  14.39  0.960  1981   4709 Ennomos  8.5  91.433  80.85  80.03  L5  12.28  0.690  1988   2797 Teucer  8.7  89.430  111.14  113.99  L4  10.15  0.920  1981   2920 Automedon  8.8  88.574  111.01  113.11  L4  10.21  0.950  1981   15436 Dexius  9.1  87.646  85.71  78.63  L4  8.97  0.870  1998   3596 Meriones  9.2  87.380  75.09  73.28  L4  12.96  0.830  1985   2893 Peiroos  9.23  86.884  87.46  86.76  L5  8.96  0.950  1975   4086 Podalirius  9.1  85.495  86.89  85.98  L4  10.43  0.870  1985   4060 Deipylos  9.3  84.043  79.21  86.79  L4  9.30  0.760  1987   1404 Ajax  9.3  83.990  81.69  96.34  L4  29.38  0.960  1936   4348 Poulydamas  9.5  82.032  70.08  87.51  L5  9.91  0.840  1988   5144 Achates  9.0  80.958  91.91  89.85  L5  5.96  0.920  1991   4833 Meges  8.9  80.165  87.33  89.39  L4  14.25  0.940  1989   2223 Sarpedon  9.41  77.480  94.63  108.21  L5  22.74  0.880  1977   4489 Dracius  9.0  76.595  92.93  95.02  L4  12.58  0.950  1988   2260 Neoptolemus  9.31  76.435  71.65  81.28  L4  8.18  0.950  1975   5254 Ulysses  9.2  76.147  78.34  80.00  L4  28.72  0.970  1986   3708 Socus  9.3  75.661  79.59  76.75  L5  6.55  0.980  1974   2674 Pandarus  9.1  74.267  98.10  101.72  L5  8.48  1.000  1982   3564 Talthybius  9.4  73.730  68.92  74.11  L4  40.59  0.900  1985   4834 Thoas  9.1  72.331  86.82  96.21  L4  18.19  0.950  1989   7641 Cteatus  9.4  71.839  68.97  75.28  L4  27.77  0.980  1986   3540 Protesilaos  9.3  70.225  76.84  87.66  L4  8.95  0.940  1973   11395 Iphinous  9.8  68.977  64.71  67.78  L4  17.38  –  1998   4035 Thestor  9.6  68.733  68.23  66.99  L4  13.47  0.970	  1986   5264 Telephus  9.4  68.472  73.26  81.38  L4  9.53  0.970  1991   1868 Thersites  9.5  68.163  70.08  78.89  L4  10.48  0.960  1960   9799 Thronium  9.6  68.033  64.87  72.42  L4  21.52  0.910  1996   4068 Menestheus  9.5  67.625  62.37  68.46  L4  14.40  0.950  1973   23135 Pheidas  9.9  66.230  58.29  68.50  L4  8.69  0.860  2000   2456 Palamedes  9.3  65.916  91.66  99.60  L4  7.24  0.920  1966   3709 Polypoites  9.1  65.297  99.09  85.23  L4  10.04  1.000  1985   1749 Telamon  9.5  64.898  81.06  69.14  L4  16.98  0.970  1949   3548 Eurybates  9.6  63.885  72.14  68.40  L4  8.71  0.730  1973   4543 Phoinix  9.7  63.836  62.79  69.54  L4  38.87  1.200  1989   12444 Prothoon  9.8  63.835  64.31  62.41  L5  15.82  –  1996   4836 Medon  9.5  63.277  67.73  78.70  L4  9.82  0.920  1989   16070 Charops  9.7  63.191  64.13  68.98  L5  20.24  0.960  1999   15440 Eioneus  9.6  62.519  66.48  71.88  L4  21.43  0.970  1998   4715 Medesicaste  9.7  62.097  63.91  65.93  L5  8.81  0.850  1989   34746 Thoon  9.8  61.684  60.51  63.63  L5  19.63  0.950  2001   38050 Bias  9.8  61.603  61.04  50.44  L4  18.85  0.990  1998   5130 Ilioneus  9.7  60.711  59.40  52.49  L5  14.77  0.960  1989   5027 Androgeos  9.6  59.786  57.86  n.a.  L4  11.38  0.910  1988   6090 Aulis  9.4  59.568  74.53  81.92  L4  18.48  0.980  1989   5648 Axius  9.7  59.295  63.91  n.a.  L5  37.56  0.900  1990   7119 Hiera  9.7  59.150  76.40  77.29  L4  400  0.950  1989   4805 Asteropaios  10.0  57.647  53.16  43.44  L5  12.37  –  1990   16974 Iphthime  9.8  57.341  55.43  57.15  L4  78.9  0.960  1998   4867 Polites  9.8  57.251  58.29  64.29  L5  11.24  1.010  1989   2895 Memnon  10.0  56.706  55.67  n.a.  L5  7.50  0.710  1981   4708 Polydoros  9.9  54.964  55.67  n.a.  L5  7.52  0.960  1988     10.0  54.909  55.67  56.08  L4  12.65  0.970  1998   12929 Periboea  9.9  54.077  61.04  55.34  L5  9.27  0.880  1999   17492 Hippasos  10.0  53.975  55.67  n.a.  L5  17.75  –  1991   5652 Amphimachus  10.1  53.921  53.16  52.48  L4  8.37  1.050  1992   2759 Idomeneus  9.9  53.676  61.01  52.55  L4  32.38  0.910  1980   5258 Rhoeo  10.2  53.275  50.77  n.a.  L4  19.85  1.010  1989     10.1  53.202  n.a.  n.a.  L5  n.a.  ?  1999     10.0  53.100  55.67  50.86  L5  15.13  0.875  1999   4754 Panthoos  10.0  53.025  53.15  56.96  L5  27.68  –  1977   4832 Palinurus  10.0  52.058  53.16  n.a.  L5  5.32  1.000  1988   5126 Achaemenides  10.5  51.922  44.22  48.57  L4  53.02  –  1989   3240 Laocoon  10.2  51.695  50.77  n.a.  L5  11.31  0.880  1978   4902 Thessandrus  9.8  51.263  61.04  71.79  L4  738  0.960  1989   11552 Boucolion  10.1  51.136  53.16  53.91  L5  32.44  –  1993     10.4  50.961  46.30  n.a.  L4  5.72  1.000  1999   6545 Leitus  10.1  50.951  53.16  n.a.  L4  16.26  0.910  1986   4792 Lykaon  10.1  50.870  53.16  n.a.  L5  40.09  0.960  1988   21900 Orus  10.0  50.810  55.67  53.87  L4  13.45  0.950  1999   1873 Agenor  10.1  50.799  53.76  54.38  L5  20.60  –  1971   5028 Halaesus  10.2  50.770  50.77  n.a.  L4  24.94  0.900  1988   2146 Stentor  9.9  50.755  58.29  n.a.  L4  16.40  –  1976   4722 Agelaos  10.0  50.378  53.16  59.47  L5  18.44  0.910  1977   5284 Orsilocus  10.1  50.159  53.16  n.a.  L4  10.31  0.970  1989   11509 Thersilochos  10.1  49.960  53.16  56.23  L5  17.37  –  1990   5285 Krethon  10.1  49.606  58.53  52.61  L4  12.04  1.090  1989   4791 Iphidamas  10.1  49.528  57.85  59.96  L5  9.70  1.030  1988   9023 Mnesthus  10.1  49.151  50.77  60.80  L5  30.66  –  1988   5283 Pyrrhus  9.7  48.356  64.58  69.93  L4  7.32  0.950  1989   4946 Askalaphus  10.2  48.209  52.71  66.10  L4  22.73  0.940  1988     10.2  48.190  50.77  50.37  L4  7.84  1.090  2000     10.2  48.017  50.77  51.63  L5  23.34  0.950  2000   5120 Bitias  10.2  47.987  50.77  n.a.  L5  15.21  0.780  1988   12714 Alkimos  10.1  47.819  61.04  54.62  L4  28.48  –  1991   7352 Hypsenor  9.9  47.731  55.67   47.07  L5  648  0.850  1994   1870 Glaukos  10.6  47.649  42.23  n.a.  L5  5.99  —  1971   4138 Kalchas  10.1  46.462  53.16  61.04  L4  29.2  0.810  1973     10.2  46.001  50.77  47.91  L4  562  0.990  1998   4828 Misenus  10.4  45.954  46.30   43.22  L5  12.87  0.920  1988   4057 Demophon  10.1  45.683  53.16  n.a.  L4  29.82  1.060  1985   4501 Eurypylos  10.4  45.524  46.30  n.a.  L4  6.05  –  1989   4007 Euryalos  10.3  45.515  48.48  53.89  L4  6.39  –  1973   5259 Epeigeus  10.3  44.741  42.59  44.42  L4  18.42  –  1989   30705 Idaios  10.4  44.546  46.30  n.a.  L5  15.74  –  1977   16560 Daitor  10.7  43.861  51.42  43.38  L5  –  –  1991     10.4  43.530  46.30  51.53  L5  250  0.906  1998   7543 Prylis  10.6  42.893  42.23  n.a.  L4  17.80  –  1973   4827 Dares  10.5  42.770  44.22  n.a.  L5  19.00  –  1988   1647 Menelaus  10.5  42.716  44.22  n.a.  L4  17.74  0.866  1957  (A) Kaynaklar: WISE/NEOWISE verileri (NEOWISE_DIAM_V1 PDS , Grav, 2012 ); IRAS verileri (SIMPS v.6 catalog ); and Akari verileri (Usui, 2011 ); RP: Dönme süresi ve V–I LCDB 'dan elde edilmiştir. 
Not: eksik veriler JPL SBDB'den (query ) ve LCDB'dan (query form ) ve sırasıyla WISE/NEOWISE ve SIMPS kataloglarından alınan rakamlarla tamamlanmıştır. Bu rakamlar italik olarak verilmiştir.

 Adlandırma 
Bu küçük gezegenin adı Avusturyalı astronom Johann Palisa tarafından önerilmiştir. Adını Yunan mitolojisinin efsanevi kahramanı ve Homeros'un Truva Savaşı'nı anlattığı İlyada destanının ana figürü olan Aşil'den almıştır (ayrıca bkz. 5700 Homerus ve 6604 Ilias). Aşil daha bebekken annesi Thetis (ayrıca bkz. 17 Thetis) tarafından Styx Nehri'ne atılmış, böylece kendisini taşıyan kişinin tuttuğu topuğu dışında vücudu zarar görmez hale gelmiştir. En büyük Troyalı savaşçı olan Hektor'u (ayrıca bkz. 624 Hektor) öldürmüştür. Sonunda Paris (bkz. 3317 Paris) tarafından topuğuna saplanan bir okla öldürülmüştür.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

 Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , query form (info  Archived 16 December 2017 at the Wayback Machine)
 Dictionary of Minor Planet Names, Google books
 Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000)  – Minor Planet Center
 Asteroid 588 Achilles , at the Small Bodies Data Ferret



Kategori:1906'da keşfedilen astronomik cisimler
Kategori:Adlandırılmış küçük gezegenler
Kategori:Max Wolf'un keşifleri
Kategori:Jüpiter truvalıları