Âşık olmak

bağlantı=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d3/Leighton-God Speed!.jpg/220px-Leighton-God Speed!.jpg|küçükresim| İngiliz sanatçı Edmund Leighton tarafından resmedilen God Speed, 1900: savaşa giden ve sevgilisini geride bırakan zırhlı bir şövalyeyi tasvir ediyor
Âşık olmak, genellikle başka bir kişiye karşı güçlü bağlanma ve sevgi duygularının gelişmesidir.

Kör kütük âşık olmak veya aşka düşmek deyimi, âşık olma sürecinin fiziksel düşme eylemi gibi ani, kontrol edilemez olduğunu ve sevgiliyi "hasta düşmek" veya "tuzağa düşmek" gibi savunmasız bir durumda bıraktığını vurgulayan metaforik bir deyimdir.

 Faktörler 

 Zihinsel 
"Âşık olmaya güçlü bir şekilde katkıda bulunduğu bilinen faktörler arasında yakınlık, benzerlik, karşılıklılık ve fiziksel çekicilik yer alır",R. Crooks/K. Baur, Our Sexuality (2010) p. 223 aynı zamanda süreç, eski çocukluk bağlanma kalıplarının yeniden etkinleştirilmesini içerir.Robert M. Gordon, An Expert Looks at Love, Intimacy and Personal Growth (2008) p. xiv-v İki insan arasındaki derin psikolojik paralellikler, onların sadece narsisistik özdeşleşmeyle sınırlanabilecek eşleşme-bağını da destekleyebilirRobin Skynner/John Cleese, Families and how to survive them (London 1994) p. 14Elizabeth Young-Bruehl, Where Do We Fall When We Fall in Love? (2003) p. 20

Jungcular, âşık olma sürecini, anima veya animus'u âşık olduğunu sanma ihtimali ile birlikte diğer kişiye yansıtma süreci olarak görürler.Carl Jung, Man and his Symbols (1964) p. 191

 Kimyasal 
bağlantı=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9d/Jean-Honoré Fragonard - The Stolen Kiss.jpg/220px-Jean-Honoré Fragonard - The Stolen Kiss.jpg|küçükresim| Jean-Honoré Fragonard - Çalınan Öpücük (1780'lerin sonlarında)
Âşık olmakla ilişkili iki kimyasal reaksiyon oksitosin ve vazopressin artışlarıdır;S. Kuchinskas, The Chemistry of Connection (2009) p. 88-9 ve Elisabeth Young-Bruehl, "âşık olduğumuzda, kendi beynimizin duygusal merkezlerinden geçen doğal olarak oluşan bir amfetamin akışına düşüyoruz" diye ileri sürdü. Sosyobiyoloji ile ilgili olarak, eş seçiminin yalnızca beyne bırakılamayacağıDaniel Goleman, Emotional Intelligence (London 1996) p. 4 ve karmaşık nörokimyasal destek gerektirmesi gerektiğini vurgulanmaktadır.R. Crooks/K. Baur, Our Sexuality (2010) p. 186

Bu tür Neo-Darwinizm'i eleştirenler, aşırı basitleştirilmiş fiziksel argümanların, cinsel tutkunun genellikle güvenli bağlanmaya değil, engellenen bağlanmalara ve ayrıca âşık olmanın tüm ürkütücü zorluklarına yol açmasının yolunu bulandırdığına dikkat çekiyor.Elizabeth Young-Bruehl, Where Do We Fall When We Fall in Love? (2003) p. 5

Biyolog Jeremy Griffith, insanların kendilerini ideal bir devlet (insanlık durumundan özgür olma) rüyasına terk etmek için âşık olduklarını öne sürüyor.

"Cinsel arzu ve aşk sadece farklılıklar göstermekle kalmaz, aynı zamanda bedensel-duyusal bütünleşmeye, ödül beklentisine ve sosyal bilişe aracılık eden çarpıcı bir ortak beyin alanları grubunu da harekete geçirir" Nörogörüntüleme çalışmaları, aşk ve cinsel arzunun beyinde ortak kimyasal reaksiyonları paylaştığını göstermektedir. Hem aşk hem de şehvet, kortikal alan (örneğin, orta girus, üst temporal girus, temporo-parietal bileşke ve oksipital-temporal korteksler) ve subkortikal beyin alanları (örneğin, striatum, talamus, hipokampus, ön kısım) gibi bölgelerde nöral aktivasyon gösterir. singulat korteks ve ventral segmental alan). Beynin kortikal alanı, kişinin kendini temsil etmesi, hedeflere yönelik eylemler ve alt iken vücut imajı ile ilişkilidir. Nörogörüntüleme, aşk ve arzu arasındaki farkı da gösterebilir. Sevgiye ya da şehvete katkıda bulunan bazı beyin bölgeleri, ön insula, arka insula ve ventral striatumdur. Anterior insula, bütünleştirici temsiller gibi aşka katkıda bulunan faktörleri harekete geçirir. Arka insula, mevcut duyumlar, duygular ve tepkiler gibi arzuya katkıda bulunan faktörlerle ilgilidir. Bununla birlikte ventral striatum, seks veya yemek gibi zevkli ve ödüllendirici deneyimler sırasında aktive olur.

 Cinsiyet farklılıkları 
Birçok çalışma, romantik popülerlik ile fiziksel çekicilik arasında kadınlarda erkeklerden daha fazla pozitif doğrusal bir ilişki olduğunu göstermektedir. Bazı araştırmalar erkeklerin aşk konusunda bilinçaltılarında incelik ve seksilik aradığını, kadınların ise fiziksel çekicilik aramadan önce statü, sadakat ve zenginlik aradığını gösteriyor.

 Zamanlama 
Stendhal, âşık olmanın zamanlamasını, kristalleşme olarak adlandırdığı şeye göre çizdi - ilk kristalleşme dönemi (yaklaşık altı haftalık),Eric Berne, Transactional Analysis in Psychotherapy (1961) p. 245 bu genellikle saplantılı düşüncelere dalmayı ve bir arzu kaplaması yoluyla ötekinin mükemmelleştirilmesini içerir;R. J. Sternberg/K. Weiss, A New Psychology of Love (2013) p. 125-8 bir şüphe dönemi gerçekleşir; ve sonra aşkın nihai kristalleşmesi meydana gelir.I. A. Mabergoj, Reality and Truth in Literature (2013) p. 174

Ampirik araştırmalar erkeklerin kadınlardan daha erken âşık olduğunu ve kadınların ise erkeklerden daha hızlı âşık olduğunu gösteriyor.E. R. Smith/D. M. Mackie, Social Psychology (2007) p. 420

 Kaynakça 

 Konuyla ilgili yayınlar 

 Robert J Sternberg ve Karen Sternberg, editörler. Aşkın Yeni Psikolojisi. Yale Üniversitesi Yayınları, 2008.
 Denis de Rougemont, Batı Dünyasında Aşk. Panteon Kitapları, 1956.
 Eric Fromm, Sevme Sanatı (1956)
 Francesco Alberoni, Âşık Olmak (New York, Random House, 1983)
 Roland Barthes, Bir Aşığın Söylemi (1990)

Kategori:Aşk