Öldürülen Gazeteciler Günü

Türk basınında gazetecilik görevini yerine getirtiği için saldırıya uğrayıp hayatını kaybeden gazetecileri anmak ve bu konuda toplumsal duyarlılık yaratmak amacıyla 6 Nisan günü Türkiye Gazeteciler Cemiyeti tarafından Öldürülen Gazeteciler Günü olarak ilan edilmiştir.

 Tarihçe 
Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminden itibaren yayımladıkları haberler, eleştiriler nedeniyle gazeteciler iktidar ve çıkar çevrelerinin hedefi oldu. Özellikle yolsuzlukları, yasa dışı ilişkileri, işlemleri araştırıp gündeme getiren basın emekçileri rüşvet ya da tehditle susturulamadıklarında şiddetle karşı karşıya kaldı.

Kayıtlara ilk basın şehidi olarak geçen Hasan Fehmi Bey, İttihat ve Terakki yönetimi ve Sultan II. Abdülhamid'i sert dille eleştirdiği yazıları nedeniyle kurşunlara hedef olmuştu. İkinci basın şehidi Ahmet Samim Bey, Örfi İdare Harp Divanı'nın gizli işkence usullerine ait belgeleri yayımlamış, Soma-Bandırma demiryolu imtiyazının verilmesiyle ilgili perde arkası bilgilerini gündeme getirmişti. Üçüncü basın şehidi Zeki Bey, Krom madeni imtiyazlarının verilmesi, devlet borçlanmalarındaki aksaklıklar, Osmanlı Bankası'na rakip olarak kurulan Türkiye Milli Bankası'na dönemin maliye bakanının ortak olması gibi konuları belgeleriyle duyurduğu için iktidar tarafından düşman ilan edilmişti.

Gazetecilere yönelik baskı, tehdit, yıldırma ve şiddet Cumhuriyet döneminde de devam etti. Öncelikle askeri müdahalelerin yaşandığı dönemlerde basın çalışanları demokrasiyi askıya alan güçlerin hedefi oldu. 1909-1988 arasındaki 79 yılda 25 gazeteci öldürülürken 1990'ların ilk yarısında Güneydoğu'da şiddetlenen çatışma ortamınının da etkisiyle 27 gazeteci uğradığı saldırı sonucunda hayatını kaybetti. 1989 - 2000 arasında öldürülen gazeteci sayısı 37'ye ulaştı.

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, 1996'da konuyu kamuoyunun gündemine getirmek amacıyla Gazeteci Hasan Fehmi Bey'in suikasta kurban gittiği 6 Nisan gününü "Basın Şehitleri Günü" ilan etti. 2005'te anma gününün ismi "Öldürülen Gazeteciler Günü" olarak değiştirildi. Her 6 Nisan'da Serbesti gazetesi başyazarı Hasan Fehmi, Çemberlitaş Sultan Mahmut Türbesi'ndeki mezarı başında anılır. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti tarafından toplumun haber alma özgürlüğüne ve gazeteci cinayetlerine dikkat çekmeyi amaçlayan etkinlikler gerçekleştirilir.

 Öldürülen gazeteciler listesi 

Hasan Fehmi Bey / Serbestiİstanbul 6 Nisan 1909Ahmet Samim / Sada-yı Milletİstanbul 19 Temmuz 1910Zeki Bey / Şehrahİstanbul 10 Temmuz 1911Şair Hüseyin Kami / AlemdarKonya 1912 veya 1914Silahçı Tahsin / Silah ve Bombaİstanbul 27 temmuz 1914Krikor Zohrab / Gazeteci, YazarUrfa 1915Diran Kelegyan / Sabah Gazetesi Baş YazarıÇorum 13 Ağustos 1915Hasan Tahsin (Osman Nevres) / Hukuk-u Beşerİzmir 15 Mayıs 1919İştirakçi Hilmi / iştirak,Medeniyetİstanbul 1922Ali Kemal / Peyam-ı Sabahİzmit 1922Hikmet Şevket1930Sabahattin Ali / Marko PaşaEdirne 1948Adem Yavuz / Anka AjansıKıbrıs 27 Ağustos 1974Ali İhsan Özgür / Politikaİstanbul 21 Kasım 1978Cengiz Polatkan / Hafta SonuAnkara 1 Aralık 1978Abdi İpekçi / Milliyetİstanbul 1 Şubat 1979İlhan Darendelioğlu / Ortadoğuİstanbul 19 Kasım 1979İsmail Gerçeksöz / Ortadoğuİstanbul 4 Nisan 1980Ümit Kaftancıoğlu / TRTİstanbul 11 Nisan 1980Muzaffer Feyzioğlu / HizmetTrabzon 15 Nisan 1980Recai Ünal / Demokratİstanbul 22 Temmuz 1980Mevlüt Işık / TürkiyeAnkara 1 Haziran 1988Seracettin Müftüoğlu / HürriyetNusaybin 29 Haziran 1989Sami Başaran / Gazeteİstanbul 7 Kasım 1989Kamil Başaran / Gazeteİstanbul 7 Kasım 1989Çetin Emeç / Hürriyetİstanbul 7 Mart 1990Turan Dursun / İkibine Doğru ve

Yüzyıl Dergileriİstanbul 4 Eylül 1990Gündüz Etil1991Mehmet Sait Erten / AzadiDenk Diyarbakır 1992Halit Güngen / İkibine DoğruDiyarbakır 18 Şubat1992Cengiz Altun / Yeni ÜlkeBatman 25 Şubat 1992İzzet Kezer / SabahCizre 23 Mart 1992Bülent Ülkü / Körfeze BakışBursa 1 Nisan 1992Mecit Akgün / Yeni ÜlkeNusaybin 2 Haziran 1992Hafız Akdemir / Özgür GündemDiyarbakır 8 haziran 1992Çetin Ababay / Özgür HalkBatman 29 Temmuz 1992Yahya Orhan / Özgür GündemCeylanpınar 9 Ağustos 1992Hüseyin Deniz / Özgür GündemCeylanpınar 9 Ağustos 1992Musa Anter / Özgür GündemDiyarbakır 20 Eylül 1992Yaşar Aktay / SerbestHani 9 Kasım 1992Hatip Kapçak / SerbestMazıdağı 18 Kasım 1992Namık Tarancı / GerçekDiyarbakır 20 Kasım 1992Uğur Mumcu / CumhuriyetAnkara 24 Ocak 1993Kemal Kılıç / Yeni ÜlkeŞanlıurfa 18 şubat 1993Mehmet İhsan KarakuşSilvan 13 Mart 1993Ercan Gürel / HHA20 Mayıs 1993İhsan Uygur / Sabahİstanbul 6 Temmuz 1993Rıza Güneşer / Halkın Gücü14 Temmuz 1993Ferhat Tepe / Özgür GündemBitlis 28 Temmuz 1993Muzaffer Akkuş / Milliyet20 Eylül 1993Nazım Babaoğlu / Gündem12 Mart 1994Erol Akgün / Devrimci Çözüm1994Seyfettin Tepe / Yeni politika28 Ağustos 1995Metin Göktepe / Evrenselİstanbul 8 Ocak 1996Kutlu Adalı / Yeni DüzenKıbrıs 8 Temmuz 1996Selahattin Turgay Daloğluİstanbul 9 Eylül 1996Reşat Aydın / AA, TRT20 Haziran 1997Ayşe Sağlam Derince3 Eylül 1997Abdullah Doğan / Candan FmKonya 13 Temmuz 1997Ünal Mesutoğlu / TRT İzmir8 Kasım 1997Mehmet Topaloğlu / KurtuluşAdana 1998Ahmet Taner Kışlalı / CumhuriyetAnkara 21 Ekim 1999Hrant Dink / Agosİstanbul 19 Ocak 2007İsmail Cihan HayırsevenerBandırma 19 Aralık 2009Nuh Köklüİstanbul 17 Şubat 2015Mustafa Cambazİstanbul 15 Temmuz 2016Güngör Arslan/Ses Kocaeli GazetesiKocaeli 19 Şubat 2022

 Kaynakça 

Kategori:Anma günleri
Kategori:Nisan'da belirli gün ve haftalar