Makron-Heniohi Prensliği

Makron (Mahelon) ve Heniohi Prensliği (; ; Orta-), Tzanların devlet öncesi siyasal oluşumu. Günümüz Rize ili sınırlarında, Kolhis Krallığı'nın yıkılması sonucu oluşmuştur.

 Bölgesi 
2. yüzyılın başında, Makron-Heniohi birliğinin sınırları Fındıklı'dan Of'a uzanıyordu. Prensliğin merkezi Athena Nehrinin kuzeyinde, günümüzde Fırtına Deresi olarak bilinen akarsuyun çevresindeydi.  Pavel İngorokva'ya göre Eski Trabzon (günümüzde Hamidiye) köyü, krallığın sarayının bulunduğu yerdi. Krallığın merkezi ile ilgili diğer teoriler ise Zilkale ve Çamlıhemşin'de olduğu yönündedir.

3 ve 4. yüzyıllarda prensliğin genişlemesi sonucunda birliğin kuzey sınırı Çoruh'a, güney sınırı ise Sürmene'ye ulaştı.

5. yüzyılda yaşamış anonim bir yazar şöyle yazmıştır: "Arhavi'deki nehirden Of'taki nehire kadar Mahelonlar ve Heniohiler yaşıyordu".

 Tarihçe 
küçükresim|Prensliğin sınırları
Kolhis Krallığı'nın yıkılmasından sonra, Güney Kolhis'in kıyı bölgelerine dağdan gelenler yerleşmeye başladı. Trabzon'un doğusundaki dağlarda yaşayan Tzan kökenli Mahelon ve Makronlar kıyı şeridinde yaşayan topluluklardı. Dağdan kıyı şeridine yerleşen Heniohiler Trabzon'un batısında yaşayan Sannilere katıldı ve onlarla kabile birliği oluşturdu. Plinius'a göre (23/24-79) Piksit (Lat. Pyxites) nehrinde "Sanniler ve Heniohiler" yaşıyordu.  Tacitus'a göre, 58 yılında Sanni-Heniohi birliği Ermenistan'a saldırdı. 11 yıl sonra Heniohiler Trabzon'a baskın düzenledi. Heniohiler bölgede güçlendikten sonra, Trabzon'un doğusunun kontrolünü büyük ölçüde ele geçiren Mahelonlar (Makronlar) ile birlikte güçlü bir siyasi birlik kurdu.

2. yüzyılda, prensliğin hükümdarının "Kral (βασιλεύς)" Anchialea (ბერძ. Αγχίαλος, Anchilo veya Ankhialus) olduğu görülmektedir. Anchialea, 114-115 yıllarında Roma İmparatoru Trajan'ın Part İmparatorluğu'na karşı olan seferine katıldı. Dio Cassius'a göre, Trajan, Satala'da "Heniohi ve Maheleonların kralı Anchiales"e hediyeler sundu.  Anchiales, 134 yılına tarihlenen ve Arrianus'un İmparator Hadrian'a yazdığı bir mektupta da geçmektedir:

Dio Cassius'a göre, imparator Marcus Aurelius (161-181), Ermenistan'ı işgal eden ve Heniohilerin kralını öldüren satrap Tiridates'i İngiltere'ye sürgün etti.

3. yüzyılın başlarında söz konusu beylik, Sasaniler'e tabi ülkeler listesinde "Machelonia" adı altında yer almaktadır. Bu bilgiye Sasani kralı I. Şapur'un (242–272) ("Ka'ba-ye Zartosht") yazıtından ulaşılmaktadır. 380'li yıllarının başlarında, Perslerin Roma ile karşı karşıya gelmelerinin sonucunda krallığın gücü o kadar zayıfladı ki, Ermenistan üzerindeki kontrolü kaybettiler. Prensliğin Ermenistan'daki kontrolünü kaybettiği dönemde veya birkaç sene önce, Persler Romalıların etkisi altına giren "Machelonia"yı kaybetti.

 Ayrıca bakınız 
 Zidritler

 Ek kaynaklar 







 Kaynakça 

Kategori:Gürcistan tarihi
Kategori:Tarihteki Laz devletleri