Çala Kilisesi (Yusufeli)

Çala Kilisesi, (Gürcüce: ჭალის ეკლესია - Çalis eklesia), Gürcistan'ın tarihî Tao bölgesinde, günümüzde sular altında kalmış olan Artvin'in  Yusufeli kasabasında Orta Çağ'dan kalma bir Gürcü Ortodoks kilisesidir. Eski Ahalta köyünün Çala (ჭალა) mevkiinde bulunduğu için Çala Kilisesi olarak anılır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 72  ISBN 978-9941-9470-8-7

Tarihçe

Çala Kilisesi, bir dönem Yusufeli ilçesinin idari merkezi olan Ahalta köyünde bulunuyordu. İlçenin merkezi Öğdem'den buraya taşınırken, Ahalt'ın (Ahalta) adı 1950 yılında Yusufeli olarak değiştirilmiştir. Bu yerleşimi Osmanlılar 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Kilisenin 10. yüzyılda, Gürcü Krallığı döneminde inşa edildiği tahmin edilmektedir. Çala Kilisesi, 2023 yılında Yusufeli Barajı suları altında kalmıştır. Çala (ჭალა), Gürcüce bir yer adı olup dere veya dere kenarındaki verimli toprak, Eski Gürcücede ise orman anlamına gelir."ჭალა" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt   ISBN 0-9535878-3-5

Mimari

Çala Kilisesi, Çoruh Nehri'nin sağ kıyısında, Çala (ჭალა) olarak anılan yerde bulunuyordu. Dikdörtgen planlı, tek nefli ve tonoz örtülü küçük bir yapı (4,85 x 3,71 m) olan kilisenin çatı örtüsü hasar görmüştü. Kilise, güney duvarı dışında, günümüze iyi durumda ulaşmıştı. Doğu ve batı duvarlarında üçgen alınlıklı birer pencere, kuzey duvarında ise iki pencere bulunuyordu. Dolgu duvar tekniğiyle inşa edilmiş olan kilisenin kaplama taşları sökülmüştü. Duvar tekniğinden hareketle, 10. yüzyıla tarihlendirilmiş olan kilisenin giriş kapısı batıda bulunuyordu. Eski yazılı kaynaklar vasıtasıyla da bilinen Çala Kilisesi'nde duvar resimleri olduğu tespit edilmiş olup fresklerin ve yazıların izleri geç döneme kadar varlığını korumuştu.Taner Artvinli, Yusufeli Külliyâtı, İstanbul, 2013, 2 cilt, 1. Cilt, s. 126, ISBN 978-605-86248-1-8.

 Galeri 

Kaynakça

Kategori:Artvin ilindeki Gürcü Ortodoks kiliseleri
Kategori:10. yüzyılda tamamlanan kiliseler
Kategori:Yusufeli'ndeki yapılar