Abdulali Bey Emircanov

Abdulali Bey Emircanov Şirali bey oğlu, Maliye Bakanı, Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Devlet Kontrolörü olarak görev yapan ve Azerbaycan Ulusal Konseyi ve daha sonra Azerbaycan Parlamentosu üyesi olan bir Azerbaycanlı devlet adamıydı.

 Hayatı 

 Erken dönem ve eğitim 
Abdulali Şirali bey oğlu Amircanoğlu 1874 yılında Şeki şehrinde dünyaya gelmiştir.

1876–1883 yılları arasında Şeki şehir mektebinde okumuş, 1888'de Tiflis’teki Aleksandrovsk Öğretmenler Enstitüsü’nü bitirmiştir.

 Öğretmenlik ve maarifçilik faaliyetleri 
Eğitimini tamamladıktan sonra Amircanoğlu Şeki, Lenkeran ve Bakü’de öğretmen olarak çalışmıştır. O, Teymur bey Bayramalibeyov ile birlikte çeşitli kültürel ve maarif çalışmalarının örgütlenmesiyle meşgul olmuştur.

1900-1902 yıllarında Abdulali bey Bakü Hazine Dairesi’nde masa reisi olarak çalıştı. 1902-1905 yıllarında Lenkeran’da, 1905-1918 yıllarında ise Bakü’de vergi müfettişliği görevinde bulundu. 1906’da Lütfeli bey Behbudov ile birlikte “Nicat” Müslüman Kütüphanesini açtı.

“Nəşri-maarif” cemiyetinin 24 Kasım 1906'da düzenlenen toplantısında teftiş komisyonu üyeliğine seçildi. 1907'de Bakü Şehir Duması'na üye oldu. Aynı zamanda Bakü Şehir İdaresi Okullar Komisyonu ve Bakü Ticaret Okulu Mütevelli Heyeti üyeliğinde bulundu. Abdulali bey ayrıca Bakü Müslüman Hayır Cemiyeti başkan yardımcısı olarak faaliyet göstermiştir.

 Siyasi faaliyetleri 
Rusya’da Şubat Devrimi’nden (1917) sonra Amircanoğlu siyasi süreçlere katılmış ve Bakü Müslüman Kamu Kurumları Geçici İcra Komitesi’ne üye seçilmiştir.

1918 Mart’ında Bakü’de gerçekleşen katliamı sırasında binlerce Azerbaycanlı’nın kurtarılmasında ve olayların önlenmesinde önemli rol oynamıştır. Bu hadiseler sırasında onun ağabeyi – Moskova Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu, hukukçu Kasım bey Amircanoğlu Ermeniler tarafından öldürülmüştür.

Amircanoğlu Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti’nin ikinci kabinesinde (1918, Haziran–Ekim) maliye naziri, daha sonra devlet denetçisi (1918, Ekim–Aralık) olmuştur. Ayrıca Azerbaycan Millî Şurası’nın kararıyla (1918, 19 Kasım) Parlamento’ya üye seçilmiştir. Parlamentoda Tarafsızlar grubuna dahil olmuş, maliye-bütçe ve sorgu komisyonlarında görev almıştır.

1919’da dış ülkelerle ticaret ilişkileri kurmak amacıyla Bakü’de "Deyanet" şirketinin kuruluşuna katılmıştır. Aynı yılın Şubat ayında ise Hüsrev bey Sultanov, Behbud han Cavanşir ve Teymur bey Makinski ile birlikte görüş ayrılığı sebebiyle Müsavat ve Tarafsızlar fraksiyonu'ndan ayrılmıştır.

 Mühacir hayatı 
1920 Nisan'ında Azerbaycan'ın işgali sonrasında Amircanoğlu İstanbul’a göç etmiştir. 1927’de Abdulali bey Azerbaycan Milli Merkezi’nin kâtipliğine ve saymanlığına seçilmiştir. Bu dönemde “Türk Ocakları” örgütü Mehmet Emin Resulzade ve Hüsrev bey Sultanov ile birlikte Abdulali bey'e de aylık 75 lira tutarında maaş tahsis etmiştir. Ancak 1934'te Varşova'da düzenlenen kongrede Milli Merkez'den çıkarılmıştır.

O, 1948 yılında İstanbul'da vefat etmiştir.

 Ayrıca bakınız 

 Azerbaycan Ulusal Konseyi
 Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Kabineleri (1918-1920)
 Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Mevcut Kabinesi

 Kaynakça 

 Bibliografi 





Kategori:Azeri antikomünistler
Kategori:Azeri bakanlar
Kategori:Azerbaycan maliye bakanları
Kategori:Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin siyasetçileri
Kategori:Azeri Müslümanlar
Kategori:1878 doğumlular
Kategori:1948'de ölenler
Kategori:İstanbul ilinde ölenler
Kategori:Şeki doğumlular
Kategori:Feriköy Mezarlığı'na defnedilenler