Budapeşte Memorandumu

Budapeşte Memorandumu, 5 Aralık 1994 tarihinde Macaristan'ın Budapeşte kentinde düzenlenen AGİT konferansında imzalayan taraflarca Belarus, Kazakistan ve Ukrayna'nın Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'na katılımıyla ilgili güvenlik güvenceleri sağlamak için imzalanan üç özdeş siyasi anlaşmadır. Memorandum ilk olarak üç nükleer güç olan Rusya, Amerika Birleşik Devletleri ve Birleşik Krallık tarafından imzalanırken diğer nükleer güçler olan Çin ve Fransa ise ayrı belgelerde biraz daha zayıf bireysel güvenceler verdi.

Memorandum, Ukrayna, Beyaz Rusya ve Kazakistan'ın toprak bütünlüğüne veya siyasi bağımsızlığına yönelik tehditlere veya güç kullanımına karşı güvenlik güvenceler de içermekteydi. Sonuç olarak, 1994 ve 1996 yılları arasında Beyaz Rusya, Kazakistan ve Ukrayna nükleer silahlarından vazgeçti.

Memorandumun birinci maddesi, her imzacı ülkeyi AGİK Nihai Senedi ilkelerine uygun olarak, mevcut sınırlar içindeki bağımsızlığına ve egemenliğine saygı göstermeyi yükümlü kılıyordu. Bu yükümlülüğe sahip ülkelerden biri olan Rusya, 2014 yılında Ukrayna'ın bir parçası olan Kırım'ı ilhak etti. 22 Şubat 2022 tarihinde de Ukrayna'ın tamamını işgale girişti ve bunda başarısız olunca ülkenin güney ve doğusunu ilhak etti.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Text of the Budapest Memorandum (Belarus) 

Kategori:1994'te antlaşmalar
Kategori:Belarus antlaşmaları
Kategori:Kazakistan antlaşmaları
Kategori:Ukrayna antlaşmaları
Kategori:Rusya antlaşmaları
Kategori:Amerika Birleşik Devletleri antlaşmaları
Kategori:Birleşik Krallık antlaşmaları
Kategori:Belarus-Rusya ilişkileri
Kategori:Kazakistan-Rusya ilişkileri
Kategori:Rusya-Ukrayna ilişkileri
Kategori:Belarus askerî tarihi
Kategori:Kazakistan askerî tarihi
Kategori:Ukrayna askerî tarihi
Kategori:Rusya askerî tarihi
Kategori:1994'te Belarus
Kategori:1994'te Kazakistan
Kategori:1994'te Ukrayna
Kategori:1994'te Rusya
Kategori:1994'te Amerika Birleşik Devletleri
Kategori:1994'te Birleşik Krallık
Kategori:Nükleer çoğalma