Gerard Kuiper

Gerard Peter Kuiper (d. 1905), Hollandalı astronom, gezegen bilimci ve yazardır. Kuiper kuşağı adı verilen kuşağın isim babasıdır. Genellikle Güneş Sistemi hakkında yaptığı çalışmalar ve keşiflerle tanınır. Hatta gezegen biliminin babası olarak bilinir.

 İlk yılları 
Kuiper 1905 yılında Kuzey Hollanda'nın Harenkarspel köyünde doğmuştur. Çoğu insana göre çok keskin bir görüşü vardı ve söylentilere göre 7.5 kadir parlaklığındaki yıldızları bile görebiliyordu (çoğu insanın görebildiği yıldız parlaklığından dört kat daha soluk yıldızları görebiliyordu). Bu görüşü onun astronomiye olan ilgisini artırdı ve astronom oldu.

 Kariyeri 
Kuiper, 1927 yılında Leiden Üniversitesi'nden mezun olmuştur. Doktora belgesini ise aynı üniversiteden 1933 yılında almıştır. Aynı yıl Amerika'ya taşındı ve 1937 yılında Amerikan vatandaşı oldu. 1936 yılında Chicago'daki Yerkes Gözlemevi'nde çalışmaya başladı. Daha sonraki yıllarda Yerkes Gözlemevi'nin ve McDonald Gözlemevi'nin yöneticiliğini yaptı. Ayrıca 1960 yılında Arizona Üniversitesi'nde bir laboratuvar açtı ve ölene kadar buranın yöneticiliğini üstlendi. Kuiper meslek hayatının ilk yıllarında yıldız astronomisiyle ilgilendi. Daha sonrasında ise 1940 yılında araştırmalarını gezegen astronomisine yöneltti.

 Bazı keşifleri ve teorileri 

 1947: Mars atmosferinde yüksek oranda karbondioksitin varlığını keşfetti.
 1947: Satürn'ün halkalarının buz parçalarından oluştuğunu keşfetti.
 1947: Uranüs'ün beşinci uydusu olan Miranda'yı keşfetti.
 1949: Neptün'ün yeni bir uydusunu keşfetti.
 1949: Güneş Sistemi'nin oluşumunu açıklayan bir teori öne sürdü. Bu teoriye göre gezegenler Güneş'in etrafındaki gaz ve toz bulutundan oluşmuştu.
 1951: Kuiper kuşağı adı verilen kuşağın varlığını öne sürdü. Bu kuşak Neptün'ün yörüngesinden başlayıp 20 AU kadar devam eden bir asteroit bulutudur. Kenneth Edgeworth ve Gerard Kuiper böyle bir kuşağın varlığı hakkında çalışmalar yapmıştır. Astronomlar bu kuşağa Edgeworth-Kuiper kuşağı demeyi tercih etse de halk arasında Kuiper kuşağı olarak bilinir.
 1956: Mars'ın kutuplarındaki beyazlıkların karbondioksit buzu değil de (öncesinde böyle zannediliyordu) su buzu olduklarını keşfetti.
 1964: Ay yüzeyinde yürümenin kıtırlaşmış kar üzerinde yürümeye benzeyeceğini üne sürdü. Neil Armstrong 1969 yılında gerçekten de öyle olduğunu söyledi.

Kuiper aynı zamanda uzay teleskoplarını yüksek irtifalı jetlerle uçurarak daha yukarıdan gözlem yapılmasını öne sürmüştür. Böylece atmosferin gizleyici katmanları teleskopların görüşünü bozmayacaktı. Bu fikrinden ötürü NASA, Kuiper Hava Gözlemevi'ni kurarak kendisini onurlandırmıştır. Aynı zamanda Mars, Venüs ve Ay'daki bazı kraterlere de Kuiper ismi verilmiştir.

 Ölümü 
Kuiper, 1975 yılında eşiyle birlikte tatildeyken geçirdiği bir kalp krizi sonrası öldü.

Kaynakça

Kategori:Gezegen bilimciler
Kategori:Hollandalı astronomlar
Kategori:Amerikalı astronomlar
Kategori:Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Hollandalı göçmenler
Kategori:Leiden Üniversitesinde öğrenim görenler