Gümrük ve Tekel Bakanlığı

Gümrük ve Tekel Bakanlığı Türk hükûmet sisteminde 7. Türkiye Hükûmeti döneminde kurulmuş ve 45. Türkiye Hükûmeti kurulurken kaldırılmış bir bakanlıktır. Kurulduğu tarihte başbakan İsmet İnönü, kaldırıldığı tarihte başbakan Turgut Özal'dı.

5 Mayıs 1931 tarihinde kurulmuş olan bakanlığın o tarihteki adı Gümrük ve İnhisarlar Vekaletiydi. Bakanlığın 29 Aralık 1937 tarihinde yürürlüğe giren yasasına göre bakanlık hem gümrüklerden, hem de sadece devlet tarafından üretilen ürünlerin üretilmesi ve pazarlanmasından sorumluydu. Bu ürünler, yüksek alkollü içkiler, tütün ürünleri, tuz, kibrit ve mühimmat gibi ürünlerdi. Kurucu bakan Ali Raha Tarhan 5 dönem bu görevi yürüttükten sonra Müstakil Grup başkanlığına geçtiği için görevi Raif Karadeniz'e devretti.

13 Aralık 1983 tarihinde 45. hükûmet kurulurken bu bakanlık lağvedildi. Tekel bölümü kaldırılırken, gümrük bölümü için Gümrüklerden Sorumlu Devlet Bakanlığı kuruldu. 6 Temmuz 2011 tarihinde 61. Türkiye Hükûmeti kurulurken gümrük bölümü de Ticaret Bakanlığı bünyesine aktarıldı.

Bakanlar
№BakanGörev BaşlangıcıGörev BitişiPartiGümrük ve Tekel Bakanları (1931-1983)1Ali Rana Tarhan31 Aralık 193126 Mayıs 1939Cumhuriyet Halk Partisi2Raif Karadeniz26 Mayıs 19399 Mart 19433Suat Hayri Ürgüplü9 Mart 194613 Şubat 19464Tahsin Coşkan19 Şubat 194610 Eylül 19475Şevket Adalan10 Eylül 194727 Mart 19486Mehmet Emin Erişirgil10 Haziran 194816 Ocak 19497Fazıl Şerafettin Bürge16 Ocak 194922 Mayıs 19508Nuri Özsan22 Mayıs 19509 Mart 1951Demokrat Parti9Rıfkı Salim Burçak9 Mart 195126 Ekim 195110Nuri Özsan26 Ekim 19512 Aralık 195111Sıtkı Yırcalı2 Aralık 195118 Eylül 195212Emin Kalafat8 Nisan 19539 Aralık 195513Hâdi Hüsman9 Aralık 195527 Mayıs 196014Fethi Aşkın30 Mayıs 196020 Kasım 1961Askerî15Şevket Buladoğlu20 Kasım 196125 Haziran 1962Cumhuriyet Halk Partisi16Orhan Öztrak25 Haziran 196225 Aralık 196317Mehmet Yüceler25 Aralık 196320 Şubat 196518Ahmet Topaloğlu20 Şubat 196527 Ekim 1965Adalet Partisi19İbrahim Tekin27 Ekim 196510 Aralık 196820Nahit Menteşe10 Aralık 19683 Kasım 196921Ahmet İhsan Birincioğlu3 Kasım 196926 Mart 197122Haydar Özalp26 Mart 197115 Nisan 197323Fethi Çelikbaş15 Nisan 197326 Ocak 197424Mahmut Türkmenoğlu26 Ocak 197417 Kasım 1974Cumhuriyet Halk Partisi25Baran Tuncer17 Kasım 197431 Mart 1975Bağımsız26Orhan Öztrak31 Mart 197521 Haziran 1977Adalet Partisi27Mehmet Can21 Haziran 197721 Temmuz 1977Cumhuriyet Halk Partisi28Gün Sazak21 Temmuz 19775 Ocak 1978Milliyetçi Hareket Partisi29Tuncay Mataracı5 Ocak 197812 Kasım 1979Cumhuriyet Halk Partisi30Ahmet Çakmak12 Kasım 197912 Eylül 1980Adalet Partisi31Recai Baturalp21 Eylül 198023 Aralık 1981Askerî32Ali Bozer23 Aralık 198113 Mayıs 1983Anavatan Partisi33Cafer Tayyar Sadıklar21 Mayıs 198313 Aralık 1983Maliye ve Gümrük Bakanları (1983-1993)1Vural Arıkan13 Aralık 198326 Ekim 1984Anavatan Partisi2Ahmet Kurtcebe Alptemoçin26 Ekim 198430 Mart 19893Ekrem Pakdemirli30 Mart 198929 Mart 19904Adnan Kahveci29 Mart 199020 Kasım 19915Sümer Oral20 Kasım 199125 Haziran 1993Doğru Yol Partisi6İsmet Attila25 Haziran 199313 Temmuz 1993Gümrüklerden Sorumlu Devlet Bakanları (1993-2011)1Mehmet Gölhan13 Temmuz 199324 Ekim 1993Doğru Yol Partisi2Mehmet Gazioğlu24 Ekim 199328 Kasım 19933Ali Şevki Erek28 Kasım 199330 Mayıs 19954Aykon Doğan30 Mayıs 19956 Mart 19965Yaman Törüner6 Mart 199628 Haziran 19966Namık Kemal Zeybek28 Haziran 199630 Haziran 19977Rifat Serdaroğlu30 Haziran 199711 Ocak 19998Şükrü Sina Gürel11 Ocak 199928 Mayıs 1999Demokratik Sol Parti9Mehmet Keçeciler28 Mayıs 199918 Kasım 2002Anavatan Partisi10Kürşad Tüzmen18 Kasım 200229 Ağustos 2007Adalet ve Kalkınma Partisi11Hayati Yazıcı29 Ağustos 20076 Temmuz 2011Gümrük ve Ticaret Bakanları (2011-2018)1Hayati Yazıcı6 Temmuz 201129 Ağustos 2014Adalet ve Kalkınma Partisi2Nurettin Canikli29 Ağustos 201428 Ağustos 20153Cenap Aşçı28 Ağustos 201524 Kasım 2015Bağımsız4Bülent Tüfenkci24 Kasım 201510 Temmuz 2018Adalet ve Kalkınma Partisi

Kaynakça

Kategori:Gümrük
Kategori:Tekel
Kategori:Türkiye'de kaldırılan bakanlıklar
Kategori:1931'de Türkiye'de kurulan oluşumlar

Gümrük
Kategori:2018'de Türkiye'de feshedilmiş oluşumlar