Semitik mitoloji

Antik Semitik din, antik Yakın Doğu ve Kuzeydoğu Afrika'daki Semitik halkların çok tanrılı dinlerini kapsar. Semitik terimi, kültürlere atıfta bulunurken dillerin aksine kaba bir kategoriyi temsil ettiğinden, "antik Sami dini" teriminin kesin sınırlara yalnızca yaklaşıktır.

Semitik gelenekler ve onların panteonları bölgesel kategorilere ayrılır: Levant'ın Kenan dinleri, Sümer geleneği - esinlenen Mezopotamya'daki Asur-Babil dini, İsrailoğullarının eski İbrani dini ve Arap çok tanrılılığı.

 Proto-Semitik panteon 
Kısaltmalar: Ac. Akad-Babil ; Ug. Ugaritik ; Pp. Fenike; Ib. İbranice ; Ar. Arapça ; OSA Eski Güney Arap ; Et. Etiyopyalı

 ' Ilu : "tanrı" (Gök tanrısı, panteonun başı: Ac. Ilu, Ug. İl, Pp. ʼL / Ēlos, Ib. El / Elohim, Ar. Allāh, OSA ʼl).
 ' Aṯiratu : (Ilu'nun eşi: Ug. Aṯrt, Ib. Ašērāh, OSA ʼṯrt) - İsmin anlamı bilinmiyor. Aynı zamanda ' Ilatu "tanrıça" olarak da adlandırılır (Ac. Ilat, Pp. ' Lt, Ar. Allāt).
 'Aṯtaru: (Bereket Tanrısı: Ug'ṯtr, OSA'ṯtr, Et.. 'Astar gök tanrısı).
 ' Aṯtartu : (Doğurganlık Tanrıçası: Ac. Ištar, Ug. ʻṮtrt, Pp. ʻŠtrt / Astarte, Ib. ' Aštoreṯ). İsmin anlamı bilinmemektedir ve ʼAṯiratu ile ilgili değildir.
 Haddu / Hadadu: (Fırtına god. Ac Adad ., Ug HD, Pp Adodos.). İsmin anlamı muhtemelen "gök gürültüsü" dir. 
 Śamšu : "güneş" (Güneş tanrıçası: Ug. Špš, OSA: šmš, ancak Ac. Šamaš bir erkek tanrıdır).
 Wariḫu : "ay" (Ay tanrısı: Ug. Yrḫ, Ib. Yārēaḥ, OSA wrḫ).

 Akkad, Asur ve Babil 
Beş gezegen tanımlandığında, bunlar güneş ve ay ile ilişkilendirildi ve Babil panteonunun baş tanrılarıyla bağlantılıydı. British Museum'daki iki dilli bir liste, yedi katlı gezegen grubunu aşağıdaki sırayla düzenler:Mackenzie, p. 301.

 Sin (Ay )
 Şamaş (Güneş )
 Marduk (Jüpiter )
 İştar (Venüs )
 Ninurta (Satürn )
 Nabu (Merkür )
 Nergal (Mars )

Asur tanrılarının olumlu olarak kaydedilen son ibadeti MS 3. yüzyıla kadar uzanıyor.

Aynı adı taşıyan başkentin Geç Tunç Çağı'nın koruyucu tanrısı Aşur, Babil'in koruyucu tanrısı Marduk ile sürekli rekabet içindeydi . Asur'da Aşur sonunda Marduk'un yerini aldı ve hatta İştar'ın kocası oldu.

Başlıca Asur-Babil ve Akad tanrıları şunlardı:

 Aşur
 İştar
 Nabu
 Nergal
 Tiamat
 Samnuha
 Kubaba
 Marduk
 Enlil
 Ninlil
 Nisroch
 Hanbi
 Anu
 Kishar
 Sin
 Ishara
 Şamaş
 Adad/Hadad
 Dagan/Dagon
 Bel
 Tammuz

Başlıca Asur-Babil iblisleri ve kahramanları şunlardı:

 Adapa (Oannes)
 Gılgamış
 Lugalbanda
 Lilitu
 Pazuzu
 Ninurta

 Kenan 
Kenan dini, Tunç Çağı ve Demir Çağı boyunca antik Levant'ta yaşayan insanlar tarafından uygulanmıştır. Kuzey Suriye'deki Ras Şamra (Ugarit olarak da bilinir) kentinin kazısına (1928'den itibaren) ve onun Bronz Çağı'na ait kil tablet alfabetik çivi yazısı metinleri arşivinin keşfineGray, John, "The Legacy of Canaan the Ras Shamra Texts and Their Relevance to the Old Testament", No. 5. Brill Archive, 1957; for a more recent discussion see Yon, Marguerite, The City of Ugarit at Tell Ras Shamra, Eisenbrauns, 2006. bilim adamları Kenanlı dini uygulamalar hakkında çok az şey biliyorlardı. Papirüs o zamanlar yazarlar için tercih edilen yazı malzemesi gibi görünüyor. Mısır'da bulunan papirüs belgelerinin aksine, Levant'taki eski papirüsler genellikle nemli Akdeniz iklimine maruz kalmaktan çürümüştür. Sonuç olarak, İncil'deki kayıtlar eski Kenanlı diniyle ilgili birincil bilgi kaynakları haline geldi. İncil kayıtlarını tamamlayan, Samsatlı Lukianos'un eseri De Dea Suriye (Suriye Tanrıçası, MS 2. yüzyıl) ve Byblos'lu Philo tarafından korunan Fenike Sanchuniathon Tarihi parçaları (M.Ö. 64-141 CE) ve yazıları Damascius  458  538 sonra). Ugaritik malzeme üzerinde yapılan son çalışma, din hakkında ek bilgiler ortaya çıkardı,Smith, Mark S., The origins of biblical monotheism: Israel's polytheistic background and the Ugaritic texts, Oxford University Press, 2001. Levant ve Tel Mardikh arşivindenJ. Pons, Review of G. Pettinato, A. Alberti, Catalogo dei testi cuneiformi di Tell Mardikh - Ebla, MEE I, Napoli, 1979, in Études théologiques et religieuses 56 (1981) 339—341. (1960'ların başında kazıldı) yazıtlarla desteklendi.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 



Kategori:Antik Semitik dinler