Limonen

Limonen, renksiz bir sıvıdır, alifatik hidrokarbon siklik monoterpen olarak sınıflandırılır ve turunçgillerin meyve kabuklarının içindeki yağın ana bileşenidir. D-izomeri doğada daha çok portakal kokusu olarak ortaya çıkan gıda üretiminde kullanılan bir tatlandırıcıdır. Ayrıca kimyasal sentezde öncü ila carvone ve temizlik ürünlerinde yenilenebilir bazlı çözücü olarak da kullanılır. Daha az yaygın olan L- izomer nane yağlarında bulunur ve çam, terebentin benzeri bir kokuya sahiptir. Bileşik iğne yapraklıların reçinesinde özellikle Pinaceae ve portakal yağında bulunan ana uçucu monoterpenlerden biridir. Limonen adını Fransızca lemondan  ("limon") alır.Merriam-Webster's dictionary entry for "limonene ". Accessedon 16 March 2020. Limonen bir kiral moleküldür ve biyolojik kaynaklar bir enantiyomer üretir: ana endüstriyel kaynak narenciye (R)-enantiyomer olan D-limonene((+)- limonen) içerir. D-Limonen ticari olarak iki ana yöntemle turunçgillerden elde edilir: santrifüjlü ayırma veya buharla damıtma. Kaynama noktası 176-177 °C, erime noktası: -74 °C civarındadır. Su ile çözünmez, ancak alkol ve yağlarla karışabilir.

 Kullanım alanları 
Limonen, hoş kokusu nedeniyle sabunlar, parfümler ve diğer kişisel bakım ürünlerinde yaygın olarak kullanılır. Antibakteriyel ve yağ çözme özellikleri nedeniyle temizlik ürünlerinde ve yağ çıkarıcı solüsyonlarda yer alır. Aroma verici olarak kullanılır. Limonen, bazı bitkisel ilaçlarda ve sağlığı destekleyici ürünlerde de yer alabilir. Antimikrobiyal ve antifungal özellikleri nedeniyle bazı dezenfektanlarda yer alır. Antioksidan etkiler gösterdiği ve bazı araştırmaların limonenin kanserle mücadeleye yardımcı olabileceği hipotezi vardır. Aromaterapide kullanımı yaygındır ve genellikle ruh halini iyileştirmek, stres ve kaygıyı azaltmak amacıyla tercih edilir.

 Kimyasal reaksiyonlar 
Limonen nispeten kararlı bir mono terpen'dir ve yüksek sıcaklıklarda izopren oluşturmak için çatlamasına rağmen ayrışma olmaksızın damıtılabilir. Carveol, carvone ve limonen oksit üretmek için nemli havada kolayca oksitlenir. Kükürt ile p-simen şeklinde dehidrojenasyona uğrar. Limonen genellikle güvenli kabul edilen bir bileşiktir, ancak saf formu ciltte tahrişe neden olabilir. Ayrıca bazı kişilerde alerjik reaksiyonlara yol açabilir.

 Kaynakça 

Kategori:Sikloheksenler