Çamlıca, Tortum

Çamlıca, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe

Çamlıca ile Yukarısivri'nin eski ortak adı Lisgavi veya Liskavi'dir. Nitekim Osmanlı tahrir defterlerinde Çamlıca köyü Aşağı Liskavi, Yukarısivri köyü de Yukarı Liskavi olarak geçer.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 92-93.  ISBN 978-9941-25-828-2 Liskavi veya Lisgavi adı Gürcüce Lishevi'den (ლისხევი) değişime uğramış olabilir. Lishevi, "lisi" (ლისი) ve "hevi" (ხევი) kelimelerinden oluşur ve sazlı dere anlamına gelir."ხევი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt  ISBN 0-9535878-3-5 Tiflis yakınlarındaki Lisi Gölü'nün adı da "lisi" kelimesinden türemiştir.

Aşağı Lisgavi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köydeki eski kilise ve kale, buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 198-199.  ISBN 978-9941-9470-8-7

Aşağı Lisgavi köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Tortum sancağının Liskavi nahiyesinin köylerinden biriydi. Yukarı Liskavi köyünü de kapsayan Liskavi nahiyesi 15 köyden oluşuyordu. Aşağı Liskavi köyü nüfus açısından bu nahiyenin ikinci büyük köyüydü ve nüfusu 104 Hristiyan haneden oluşuyordu.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 92.  ISBN 978-9941-25-828-2

Aşağı Lisgavi köyü, geçen zaman içinde nüfus açısından daha küçük bir köye dönüşmüştür. Köy 1835 Osmanlı nüfus defterine göre 43 haneden oluşuyordu. Sadece erkek nüfusunun tespit edildiği bu sayımda köyde 160 erkek bulunuyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun 320 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 96.  ISBN 978-9941-25-828-2

Aşağı Lisgavi köyü, 1935 genel nüfus sayımında Aşağı Liskav adıyla Erzurum vilayetinin Tortum kazasının merkez nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 508 kişiden oluşuyordu.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 30. Lisgavi veya Liskav Türkçe olmadığı için Aşağı Liskav'ın adı 1950'lerin ilk yarısında Aşağısivri olarak değiştirilmiştir. Bundan dolayı köyün adı 1955 genel seçimlerinde Aşağısivri olarak geçer. 1965 genel nüfus sayımında "Aşağısivri (Aşağılisgav)" şeklinde kaydedilmiş olan köyde 701 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 275 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 263. Aşağısivri köyünün adı Çamlıca olarak değiştirilmiş ve bir mahalle olarak Tortum kasabasına bağlanmıştır.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmış, belediyeler bünyesindeki mahalleler yeniden düzenlenmiştir. Tortum merkez mahallesi Çamlıca da Tortum Belediyesi'nin bir kırsal mahallesi olmuştur.

Çamlıca sınırları içinde, yerleşim merkezinin 2 kilometre batısında bir kilisenin kalıntıları bulunmaktadır. Almaleti olarak adlandırılan yerdeki kiliseden geriye kuzeybatı köşesi ile duvar kaplama malzemesi olan beyaz düzgün kesme taşlar kalmıştır. Yerleşimdeki ikinci önemli eski yapı ise, büyük ölçüde ayakta duran Lisgavi Kalesi'dir. Çamlıca'da bir kayaya oyulmuş eski yazı tespit edilmiş, ancak tahrip olduğu için niteliği saptanamamıştır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 194, 198-199.  ISBN 978-9941-9470-8-7

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 65 km, Tekman ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır. Mahalle, Tortum'un kuzeydoğusunda olup olup,  numaralı Tortum-Narman il yolu yakınındadır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 219 2021 254 2020 295 2019 257 2018 337 2017 218 2016 241 2015 261 2014 324 2013 433 2012 533 2011 271 2010 364 2009 425 2008 480 2007 461 1965 701

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Tortum'un mahalleleri
Kategori:Evrifaessa Bot tarafından oluşturulan mahalle maddeleri
Kategori:Tao-Klarceti