Boyar madde

upright=1.36|küçükresim|Conner Prairie yaşayan tarih müzesinde erken Amerikan geleneğinde boyandıktan sonra iplik kurutma.
Boyar madde, uygulandığı substrata kimyasal olarak bağlanan renkli bir maddedir. Bu özellik, boyar maddeleri, renklendirdikleri malzemeye kimyasal olarak bağlanmayan pigmentlerden ayırır. Boyar madde genellikle sulu çözelti çözelti içinde uygulanır ve boyanın lif üzerindeki sabitliğini artırmak için bir mordan gerektirebilir.

Görünür ışığın sadece bazı dalga boylarını emdikleri için hem boyar maddeler ve hem de pigmentler renklidir. Boyar maddeler genellikle suda çözünürken pigmentler çözünmez. Bazı boyar maddeler, bir lake pigmenti üretmek için tuz ilavesiyle çözünmez hale getirilebilir.

Doğal ve yapay boyar maddeler
sağ|küçükresim|upright=1.36|Yünlü kumaş boyama, 1482: Bartholomeus Anglicus’un Fransızca çevirisinden
Doğal boyaların çoğu bitki kaynaklarından elde edilir: kökler, üzümsü meyveler, ağaç kabuğu, yapraklar, odun, mantarlar ve likenler. Çoğu boyar madde sentetiktir, yani petrokimyasallardan sentezle yapılır. Pigmentasyondan başka, organik boya lazerleri, optik ortam (CD-R) ve kamera sensörleri (renk filtresi dizisi) gibi çeşitli uygulamalara sahiptirler.

Tarihçe
Tekstil boyama Cilalı Taş Devrine kadar uzanmaktadır. Tarih boyunca, insanlar kumaşlarını yerel olarak bulunan yaygın malzemeleri kullanarak boyadılar. Sur moru ve kırmızı kırmız doğal dayanıksız boyar maddeler gibi parlak ve kalıcı renkler üreten nadir boya maddeleri, antik ve Orta Çağ dünyasında çok değerli lüks ürünlerdi. Çivit, indigo, safran ve kök boya gibi  bitki bazlı boyar maddeler, Asya ve Avrupa ekonomilerinde önemli ticari ürünlerdi.

Ayrıca bakınız

 Biyolojik pigment, organizmalarda herhangi bir renkli madde
 Mavi Yün Skalası
 Saç boyama
 Oksitleyici madde
 Boyar maddeler listesi
 Doğal boyalar
 Pigmentler
 İnorganik pigmentler
 Organik pigmentler
 Leke

Kaynakça

 Daha fazla bilgi için

 Abelshauser, Werner. German History and Global Enterprise: BASF: The History of a Company (2004) covers 1865 to 2000
 Beer, John J. The Emergence of the German Dye Industry (1959)


Kategori:Tekstil kimyası