Bibigül Tölegenova

Bibigül Ahmetkızı Tölegenova (, Bıbigúl Ahmetqyzy Tólegenova; d. 16 Aralık 1929), Kazak opera sanatçısı (lirik ve coloratura soprano), oyuncu ve öğretmen. Ödülleri arasında Sosyalist Emek Kahramanı (1991), Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı (1967) ve Sovyetler Birliği Devlet Ödülü (1970) bulunmaktadır.

 İlk yılları 
Tölegenova 16 Aralık 1929'da Kazak Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin Semipalatinsk (Günümüzde Semey) bölgesinde müzisyen bir ailede doğdu. Babası keman çalar, bir Tatar olan annesi ise şarkı söylerdi. 1937'de babası Katon-Karagai'de tutuklandı ve kayboldu. 1946'da, akşam okulunda okurken, amatörce şarkı söyleyebileceği bir et işleme tesisinde çalışmaya başladı. Genç şarkıcı sürgünde Semipalatinsk'teki yazar Galina Serebryakova'nın dikkatini çekti. Ardından Serebryakova, Tölegenova'nın velayetini aldı ve ona ilk müzik derslerini verdi. Serebryakova'nın ısrarı üzerine Bibigul, Almatı'da bulunan Kazan Konservatuvarı'nın vokal ve koro fakültesine girdi ve burada N. N. Samyshina bölümünde okudu ve 1954'te mezun oldu. 1951'de Kazak radyosunda solist olarak çalıştı, burada halk ve pop şarkıları çaldı.

 Kariyeri 
1954'te Almatı'daki Abay Opera Evi'nde, 1956'da ise Kazak devleti Orkestrası'nın Kurmangazy adlı Kazak Filarmoni Halk Müziği Orkestrası topluluğunun solisti oldu. 1958'de Pop-sanatçılar All-Union yarışmasının ödülünü kazandı ve 1971'de Abay Opera Evi'ne geri döndü. 1980'den itibaren ise Kazak Ulusal Konservatuvarı, Kurmangazy'de vokal dersleri verdi. Ardından 2001, 2004, 2007, 2010, 2011, 2012 ve 2014 yıllarında Uluslararası vokalistler yarışmasının jüri sanat yönetmeni ve jüri başkanı olarak görev yaptı.

Tölegenova, Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı unvanını kazanan tek yaşayan Kazakistanlı kadındır. Ayrıca Sovyetler Birliği tarihinde Sosyalist Emek Kahramanı unvanını alan son kişidir.

 Opera rolleri 
Tölegenova'nın yer aldığı opera performansları şunlardır:

 Kyz Zhibek, Kyz Zhibek, Yevgeny Brusilovsky
 Azhar, Abay, Akhmed Zhubanov ve Latif Hamidi
 Enlik, Enlik-Kebek, Gaziza Zhubanova
 Gulbarshin, Alpamys, Yerkegali Rakhmadiev
 Altynshash, Altynshash, Nazib Zhiganov
 Violetta, La traviata, Giuseppe Verdi
 Gilda, Rigoletto, Giuseppe Verdi
 Rosina, Sevil Berberi, Gioacchino Rossini
 Norina, Don Pasquale, Gaetano Donizetti
 Zerlina, Don Giovanni, Wolfgang Amadeus Mozart
 Kar Kızı, Снегурочка, Nikolay Rimski-Korsakov

 Filmografi 
YılYapımRolü1954 Дала қызы (Bozkır Kızı)Karashash1955Бұл Шұғылада болған еді (Bu Olay Şugula'da Yaşandı)Maira (Şarkı performansı)1957Біздің сүйікті дәрігер (En Sevdiğimiz Doktor)"Bahar Valsi" Aleksandr Zatsepin'in şarkı performansı1968Тақиялы періште (Türbanlı Melek)Kendisi1975Гауһартас (Elmas)Şarkı performansı2005Вокалды параллельдер (Vokal Paralellikler)Kendisi2011Алдар көсе (Aldar Köse)Aldar'ın büyükannesi2011Çocukluk Çağımın GökyüzüNursultan'ın büyükannesiLaruelle, Marlene (ed.) (2019). The Nazarbayev Generation: Youth in Kazakhstan, p. 204. Rowman & Littlefield. ISBN 1793609144

 Diskografi 
YılYapımBilgi2002Cүйіктi Әндер (Favori Şarkılar)2005Қазақстанның вокалдық өнерінің көрнекті шеберлері (Kazakistan'ın Seçkin Vokal Sanat Ustaları)Ermek Serkebayev, Roza Jamanova, Bibigül Tölegenova, Alibek Dnishev), "Asyl Mura" dizisinin onuncu sayısı2006Bibigül Tölegenova "Special Edition"Vocal anthology (10 CD)2011Под луной золотой (Ayın Altında Altın Var)Arşiv kayıtları

 Ödülleri 

 Unvanlar 

 Kazak SSC Halk Sanatçısı (1959)
 Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı (1967)
 SSCB Devlet Ödülü (1970)
 Kazak SSC Devlet Ödülü (1966)
 Sosyalist Emek Kahramanı (21.12.1991)
 İki Lenin ödülü (23.03.1976 ve 21.12.1991)
 Kırmızı İşçi Nişanı (03.01.1959)
 Otan Madalyası (2000)

 Madalyalar 

 Kazakistan Cumhurbaşkanı Kişisel Altın ödülü (1999)
 "Kazakistan'ın müzik sanatına katkı için" adayı "Yılın kişisi" (2001)
 Bağımsız ulusal ödül "Tarlan" ("Müzik", "Kazakistan patronları kulübü" bölümünde "katkı için", 2001)
 Kazakistan Yıldızları Sokağında Kişisel Yıldız (2002)
 İnsani faaliyetler alanında eyaletler arası ödül "Topluluğun yıldızları" (BDT üye devletlerinin insani işbirliği Konseyi, 2014)
 Astana (Astana) Fahri Vatandaşı (1999)
 Doğu Kazakistan Bölgesi Fahri Vatandaşı (2011)
 Almatı Fahri Vatandaşı (2012)
 Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı - Kültür alanında Ulusun Lideri Devlet bursu. (2016)
 Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı Devlet Bursu - Kültür alanında lider (2017)

 Edebiyat 
Серкебаева Ирина. Бибигуль Тулегенова: любить, надеяться и верить, Алматы, «Атамура», 2012 (biyografi, Bibigül Tölegenova: Sevmek, umut etmek ve inanmak)

 Dış bağlantılar 

 IMDb'de Bibigül Tölegenova

 Kaynakça 

Kategori:Yaşayan insanlar
Kategori:1929 doğumlular
Kategori:Sovyet opera şarkıcıları
Kategori:Kazak şarkıcılar
Kategori:Sovyet kadın şarkıcılar
Kategori:Kazak kadın şarkıcılar
Kategori:Tatar asıllı Kazaklar