Yorgun ışık

Yorgun ışık, astronomide kırmızıya kayma olgusunu açıklamak için ortaya atılan kuramlardan biridir. Günümüzde büyük ölçüde terk edilmiştir
Kırmızıya kayma
Galaksilerden gelen ışığın spektrumunda yer alan Fraunhofer çizgilerinin kırmızı uca doğru kaydığı Amerikalı astronom Vesto Slipher (1875-1969) tarafından gözlenmişti. Bu kayışın uzaklığa bağlı olarak arttığı da Amerikalı astronom   Edwin Hubble (1889-1953) tarafından bulunmuştu. Bu durumu açıklamak için çeşitli kuramlar ortaya atıldı. Yorgun ışık kuramı bu kuramlardan biridir.

Kuram
İsviçreli astronom Fritz Zwicky (1888-1974) 1929 yılında yorgun ışık kuramını ileri sürdü. Buna göre ışığı meydana getiren fotonlar ışık kaynağından Dünya'ya gelinceye kadar milyonlarca yıl uzayda yol almakta ve bu sırada çarpıştıkları parçacıklar veya diğer sebeplerden ötürü enerji kaybetmektedirler. Fotonların enerjisi

formüluyle gösterilir.
Burada
 foton enerjisi
 Planck sabiti
 frekanstır
Enerji ile frekans orantılıdır. Enerji kaybeden fotonun frekansı da düşer. Bu sebepten spektrum üzerindeki çizgilerin karşılığı olan frekans da daha düşük olur ve görünür ışık spektrumunda çizgiler kırmızı uca doğru kayar.Matematiksel olarak;


Burada
 enerji kaybeden fotonun enerjisi 
  da fotonun başlangıçtaki enerjisi
 ışık kaynağından olan uzaklık
 Hubble Sabitine bağlı bir sabittir.

Ancak bu kuram ileriki yıllarda gözlem imkanının artması sonunda terk edildi.

Kategori:Işık
Kategori:Kozmoloji
Kategori:Doppler etkisi