Patin

Patin ya da Unki, MÖ 1. binyılda Anadolu ile Mezopotamya'nın birleşim sahasında hüküm süren geç Hitit krallığı.

 Toponimi 
küçükresim|Unqi Ülkesi'nden (Pattin) Qalparunda'nın önderlik ettiği haraç alayı, III. Şalmaneser'in taht kürsüsünden detay. "'Unqi diyarındaki Qalparunda'nın haraçını, gümüşü, altını, kalayı, bronzu, bronzdan kapları, fildişinden, abanozdan, sedir kütüklerinden, renkli kumaşlardan, keten eşyalardan ve boyunduruklu atlardan aldım." Kürsü MÖ 846-845 civarında tamamlandı Irak Müzesi, Bağdat/Irak
Krallığın adı, modern araştırmacılar tarafından ilk olarak Hatin olarak okunsa da ilerleyen yıllarda derinleşen çalışmalar ile doğru adın Patin olduğu ortaya çıkarılmıştır. Kimi araştırmacılar tarafından Pattin ya da Patina şeklinde de okunan krallığa Asur belgelerindeyse Unki adıyla rastlanmaktadır.

 Konumu 
Patin, bugünkü Antakya ve Amik Ovası'nda yer alır. Aynı bölge Hitit kaynaklarında başkenti Alalah olan Mukiş ülkesinin bir parçası olarak gösterilmektedir.

 Tarihçe 
Başkenti Kunalua olan krallıkla ilgili bilgiler Asur kaynaklarından elde edilmektedir. Hitit İmparatorluğu'nun çöküşünden Asur Kralı II. Aşurnasirpal'in tahta çıkışına kadar olan dönem hakkında bilgi sahibi olunmamakla birlikte krallıkla ilgili edinilebilen en eski bilgi MÖ 870 yılında II. Aşurnasirpal'in batı seferi sırasında Patin ülkesine girerek haraca bağlamasıdır. MÖ 858'de bu sefer Asur Kralı III. Şalmanezer, Kuzey Suriye seferinde Patin'in Bit-Adini ve Karkamış kralları tarafından desteklenen Patin'in bir kısmını işgal ederek Kuzey Suriye koalisyonunu bozmuştur.

MÖ 857'de ise Patin tahtında Kalparunda'nın oturduğu ve Asurlulara vergi ödediği bilinmektedir. Bu kralın vergi ödeme sahneleri Balavat Kapıları üzerindeki tunç kaplamalarda işlenmiştir. MÖ 829 yılında Patin'de taht kavgası çıkarak Patin Kralı Lubarna, Surri adlı biri tarafından tahttan indirilmiştir. Bu durum üzerine III. Şalmanezer ordusunu Patin'e göndererek Surri'yi öldürtmüş ve yerine Sasi'yi oturtmuştur.

Daha ileriki yıllara ait belgelerde ülkenin adı Aramca olan Unki olarak geçmekte olup buna dayanılarak Patin'in Aramilerin etkisi altına girdiği düşünülmektedir. Patin'in MÖ 743'te Asur kralına karşı oluşturulan Urartu-Arpad ittifakında komşu krallıklarının aksine yer almaması da hâlen Asur etkisinin ülkede hüküm sürdüğüne bir işaret olarak yorumlanmaktadır. Ancak bundan dört yıl sonra Tutammu anlaşmayı bozararak ayaklansa da MÖ 738'de Asurlular düzenledikleri seferle Tutammu'yu tahttan indirir, kenti yağmalar ve başkente Asurlu bir vali atar. Patin bu yıldan itibaren bir Asur eyaleti hâline gelir.J. D. Hawkins: Assyrians and Hittites. In: Iraq. 36, 1974, 81; Trevor Bryce: The World of the Neo-Hittite Kingdoms; A Political and Military History. Oxford, New York 2012, S. 128-133.305-306; Christian Marek, Peter Frei: Geschichte Kleinasiens in der Antike. München 2010, S. 802.

 Krallar 
 Kral Dönem Asurlu hâmisi Taita MÖ 11. ya da 10. yüzyıl Yok Manana MÖ 10. yüzyıl I. Şuppiluliuma I. Lubarna  870 II. Aşurnasirpal II. Şuppiluliuma MÖ 858 III. Şalmanezer Kalparunda MÖ 857-853 II. Lubarna MÖ 831-829 Surri MÖ 831-830 Sasi MÖ 831-30 Tutammu MÖ 738 III. Tiglat-Pileser

 Kaynakça 

Kategori:Geç Hititler
Kategori:Orta Doğu tarihindeki devletler
Kategori:Hatay ili tarihi