Parçasal tanımlık

Parçasal tanımlık, bazı dillerde sayılamayan maddelerin (süt, kahve, şarap, et vb.) belirsiz miktarını ifade etmek için kullanılan bir tanımlıktır. Kullanılan bu tanımlık sayesinde maddenin belirsiz miktarı ile bu miktarın kökeni yani genel miktarı (süt - süt şişesi vb.) arasında bir bağ kurulur.

 Giriş 

Örneğin Fransızca ve İtalyanca'da parçasal tanımlık, parçanın geldiği asıl maddenin edatı (preposition, Fransızcada de / İtalyancada di) ve belirsiz tanımlık ile kurulur.

Fransızca: 
Türkçe: O alkol içti mi?
 Bu cümlede alkol ifadesiyle alkolün geldiği bütün bir şişeden ziyade, o şişeden gelen belirsiz bir miktar ifade edilir.
İtalyanca: Vuole della carne?
Türkçe: Et ister misiniz?
 Aynı fenomen, aynı şekilde belirsiz bir miktarı ifade eden her sözcük ile kullanılabilir.
Fransızca: Voulez-vous du café ?
Türkçe: Biraz kahve ister misiniz? yahut Kahveden ister misiniz?
 Türkçede parçasal tanımlık yoktur. Ancak parçasal tanımlığı ifade ederken çevirilerde genellikle "biraz" kelimesi yahut "-den" eki kullanılır.

 Fransızca'da Parçasal tanımlık 
Fransızca'da net bir biçimde belirlenmiş kurallarla kullanılan, kullanılması gereken parçasal tanımlık, tekil eril, çoğul eril, tekil dişil, çoğul dişil ad/nesneyle uyum sağlar.

 Kullanım 
+Fransızcada Parçasal tanımlıklarTekil (singulier)Çoğul (pluriel)Eril (masculin)du painde l'œuf
de l'huiledes glaçons
des tomatesDişil (feminin)de la farine
Parçasal tanımlıkları kullanırken dikkat edilmesi gereken nokta cinsiyetlerden bağımsız olarak ünlü ile başlayan kelimelerin tanımlıklarının kısaltılmasıdır. Bu durumda ünsüz ile başlayan her Eril (masculin) kelime du parçasal tanımlığını alırken, ünsüz ile başlayan her dişil (feminin) kelime de de la parçasal tanımlığını alır. Çoğul kelimeler istisnasız des parçasal tanımlığını alırlar.

 Belirli tanımlık ile parçasal tanımlık arasındaki farkBu başlığı yazarken kullanılan örnekler "S. Demiral - M. Kaya, Fransız dilinin tipik özellikleri, Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi; Cilt 6 Sayı 2/1 (2016) S. 365" kaynağından alınmıştır. 
+
Belirli ve parçasal tanımlığın birbirinden ayrımıBelirli TanımlıkTürkçe çevirisiParçasal TanımlıkTürkçe çevirisile bébé a bu le lait bebek sütü içtile bébé a bu du laitbebek süt içtiLe chat a mangé la viandekedi eti yediLe chat a mangé de la viandekedi et yedi
Yukarıda verilen örneklerde “le” ve “la” belirli tanımlıklarının kullanılması ile belirtilen bu maddelerin bütününün tüketildiği ifade edilirken, "du" ve "de la" parçasal tanımlıklarının kullanılması ile ifade edilen belirtilen maddelerin yalnızca bir kısmının tüketildiği ve dolayısıyla geriye aynı maddeden bir kısmın daha kalması durumudur.

 Genel miktar bildiren durumlar 
Parçasal tanımlık kullanılmasına rağmen, genel miktarı ifade eden bazı istisnalar şunlardır.

Fransızca: il y a des gens devant le cinéma.

Türkçe: Sinemanın önünde insanlar var.

Fransızca: j'ai de la fièvre.

Türkçe: Ateşim var.

Fransızca: il y a du bruit partout.

Türkçe: Her yerde gürültü var.

 İtalyanca'da Parçasal tanımlık 
Fransızcanın aksine parçasal tanımlık İtalyancada çoğu zaman kullanılmaz yahut farklı biçimlerde ifade edilir.

 Kaynakça 

Kategori:Biçimbilim