Riboşalter

Moleküler biyolojide, bir riboşalter, küçük bir moleküle bağlanarak parçası olduğu mRNAnın protein üretimininde değişime sebep olan mRNA düzenleyici bölümüdür. Bundan dolayı riboşalter içeren mRNAlar kendi kendilerinin translasyonunu düzenlerler. Bu düzenleme etkiyen molekülün miktarına bağlıdır. mRNA ile etkiyen molekül arasındaki etkileşim oldukça spesifktir yani RNA molekülü etkiyen molekülü analoglarından ayırabilir.

Kavramın orijinal tanımı, riboşalterlerin direkt olarak küçük molekül metabolitlerinin miktarlarını sezebildiğini özellikle belirtmiştir.

Çoğu bilinen riboşalter bakeride bulunur fakat bir çeşitin (TPP riboşalterleri) işlevsel riboşalterleri arkealar,Swati, D. (2017). Riboswitches: Regulatory ncRNAs in Archaea. In: Witzany, G. (ed). Biocommunication of Archaea. Springer, Switzerland, pp. 277-304. bitkiler ve mantarlarda keşfedilmiştir. TPP riboşalterlerinin arkealardaki varlığı deneysel olarak test edilmemiştir.

 Çeşitleri 
küçükresim|upright=0.91|Bacillus subtilis' ten bir pürin riboşalterinin ikincil yapısı
Ligandları ile beraber yazılmış ve varlıkları deneysel olarak onaylanmış bazı riboşalterlerin listesi aşağıdaki gibidir.

 Kobalamin riboşalter (B12-element): adenosylcobalamin (vitamin B12 'nin koenzim formu ) veya aquokobalamine bağlanır. Kobalamin ile benzeri metabolitlerin ve diğer genlerin anlatımını düzenler.
 Siklik AMP-GMP riboşalterleri: Siklik AMP-GMP sinyal moleküllerine bağlanır.
 Siklik di-AMP riboşalterleri (aynı zamanda ydaO/yuaA): siklik di-AMP' ye bağlanırlar.
 Siklik  di-GMP riboşalterleri: Siklik  di-GMP' ye bağlanırlar. Böylece bu ikinci mesajcının kontrol ettiği birimleride kontrol etmiş olurlar.

 Kaynakça 

Kategori:RNA