Agustín de Iturbide

Agustín de Iturbide (İspanyolca telaffuz: ]; 27 Eylül 1783 - 19 Temmuz 1824), tam adı Agustín Cosme Damián de Iturbide y Arámburu ve daha sonra Meksika İmparatoru I. Agustín olarak bilinen, İspanyol kraliyet ordusunda subaydı. Meksika Bağımsızlık Savaşı sırasında başlangıçta İspanyol kraliyetine karşı ayaklanan isyancı güçlerle savaştı, 1820'de taraf değiştirdi ve Iguala Planı altında eski kraliyetçiler ve uzun süredir isyancılardan oluşan bir koalisyona liderlik etti. Iturbide komutasındaki birleşik güçler, Eylül 1821'de Meksika'ya bağımsızlığını kazandırdı. Meksika'nın İspanya'dan ayrılmasını sağladıktan sonra Iturbide, 1821'de Meksika İmparatorluğu Naibi ilan edildi; bir yıl sonra İmparator ilan edildi ve 19 Mayıs 1822'den tahttan çekildiği 19 Mart 1823'e kadar hüküm sürdü. Mayıs 1823'te Avrupa'ya sürgüne gitti. Temmuz 1824'te Meksika'ya döndüğünde tutuklandı ve idam edildi.

 Ailesi ve ilk yılları 
Agustín Cosme Damián de Iturbide y Arámburu, 27 Eylül 1783'te o zamanki adıyla Valladolid'de, şimdiki adıyla Michoacán eyaletinin başkenti Morelia'da doğdu. Katedralde Aziz Kosmas ve Damian isimleriyle vaftiz edildi. Ailesinin beşinci çocuğu olarak dünyaya gelen Iturbide, hayatta kalan tek erkekti ve sonunda ailenin reisi oldu. Iturbide'nin ailesi, Valladolid'in ayrıcalıklı toprak sahibi sınıfına mensuptu ve Apeo ve Guaracha'nın yanı sıra yakınlardaki Quirio'da da tarım arazilerine sahipti.

Iturbide'nin babası Joaquín de Iturbide, Aragon Kralı II. Juan tarafından soyluluğu onaylanan Bask eşrafından bir aileden geliyordu. Atalarından biri olan Martín de Iturbide, 1430'larda Baztan'ın Yüksek Vadisi'nde Kraliyet Merinosu olarak atanmış ve daha sonra ailedeki birçok kişi 15. yüzyıldan itibaren Bask Ülkesi'nde siyasi veya idari görevlerde bulunmuştur. Joaquín küçük bir oğul olarak aile topraklarını miras alma hakkına sahip değildi, bu nedenle servetini orada yapmak üzere Yeni İspanya'ya göç etti. Agustín'in babasının aristokrat ve İspanyol soyu şüphe götürmezken, annesinin soyu daha az netti.

Annesi Meksika'da doğmuş saf İspanyol kanına sahipti ve bu nedenle bir criolla idi. Bazı kaynaklarda Michoacán'da yüksek rütbeli bir aileden geldiği belirtilmektedir. İspanyol sömürge döneminde, askeri rütbe de dahil olmak üzere yükselmede ırksal kast önemliydi ve bir miktar yerli soyuna sahip olmak genellikle bir dezavantajdı. Iturbide hayatı boyunca criollo (İspanyol kökenli yerli) olduğu konusunda ısrar etti.

Agustín, Valladolid'deki Colegio de San Nicolás adlı Katolik papaz okulunda okudu, seçkin bir öğrenci olmasa da laik memurlar için programa kaydoldu. Daha sonra kısa bir süre ailesinin çiftliklerinden birinde gözetmen olarak çalıştı ve çok iyi bir binici olduğunu keşfetti.

Iturbide 1805 yılında kraliyet ordusuna girdi ve taşra piyadesinin Valladolid alayında ikinci teğmen olarak görevlendirildi.Enrique Krauze, Mexico: Biography of Power, 121 1806 yılında teğmenliğe terfi etti.

 Kaynakça 

Kategori:1824'te ölenler
Kategori:1783 doğumlular
Kategori:Meksika imparatorları
Kategori:Meksikalı siyasetçiler
Kategori:Meksika monarşisi
Kategori:Naipler
Kategori:Meksika Bağımsızlık Savaşı'nda kişiler
Kategori:İspanyol asıllı Meksikalılar
Kategori:19. yüzyıl askerî personeli
Kategori:Darbe ile devrilen hükümdarlar
Kategori:İdam edilmiş Meksikalılar
Kategori:İdam edilen hükümdarlar
Kategori:Bayrak tasarımcıları
Kategori:Bask asıllı Meksikalılar
Kategori:Meksikalı devrimciler
Kategori:Tahttan feragat eden hükümdarlar
Kategori:Yeni İspanya'da kişiler