Suriye cumhurbaşkanı

Suriye cumhurbaşkanı (), Suriye'nin devlet başkanıdır. Kendi takdirine bağlı olarak cumhurbaşkanı yardımcılarına devredilebilecek kapsamlı yetkilere sahiptir. Cumhurbaşkanı; başbakanı, diğer Bakanlar Kurulu (kabine) üyelerini ve askeri görevlileri atar ve görevden alır.

Şu anki cumhurbaşkanı olan Ahmed eş-Şara, 2024 Suriyeli muhaliflerin taarruzunun ardından önceki Cumhurbaşkanı Beşşar Esad'ın Şam'ın düşüşü ile devrilmesinden sonra bu görevi yürütmektedir. Devlet başkanlığı görevi, başbakan rolündeki Muhammed el-Beşir liderliğindeki bir geçiş hükümeti tarafından yürütüldü. Ahmed eş-Şara, Esad rejiminin düşmesinin ardından fiili lider olarak hareket ettikten sonra 29 Ocak 2025 tarihinde geçiş döneminin cumhurbaşkanı olarak atandı.

 Görev süresi 
2012 anayasasının 88. Maddesi, cumhurbaşkanının yedi yıllık bir görev süresin ile hizmet ettiğini ve "arka arkaya sadece bir dönem daha seçilebileceğini" belirtir. 155. madde, 88. maddenin "bir sonraki cumhurbaşkanlığı seçimlerinden itibaren" mevcut cumhurbaşkanı için geçerli olduğunu belirtmektedir.

 Seçilebilme kriterleri 
31 Ocak 1973'te Hafız Esad, ulusal bir krize yol açan yeni bir anayasa uyguladı. Önceki anayasalardan farklı olarak, bu anayasa, Suriye cumhurbaşkanının Müslüman olmasını gerektirmediği için Hama, Humus ve Halep'te Müslüman Kardeşler ve ulema tarafından düzenlenen şiddetli gösterilere yol açtı. Esad'ı "Allah düşmanı" olarak etiketlediler ve yönetimine karşı cihat çağrısında bulundular. Robert D. Kaplan, Esad'ın iktidara gelmesini "Hindistan'da bir dokunulmazın bir mihrace olması ya da Rusya'da bir Yahudi'nin çar olmasına benzer şekilde yüzyıllardır iktidarı tekelinde tutan Sünni çoğunluk nüfusunu şok eden eşi görülmemiş bir gelişme" olarak yorumladı. Göstericilerin anayasaya temel itirazı, İslam'ın devlet dini olarak belirtilmediğiydi. İsyanlara yanıt olarak, 1973 Suriye Anayasası, İslam'ın cumhurbaşkanının dini olduğunu şart koşacak şekilde değiştirildi.

Suriye'de Şubat 2012'de yeni bir anayasa kabul edildi. 2012 Suriye Anayasası'nın 84. maddesine göre, cumhurbaşkanı adayında şu kriterler bulunmalıdır:

 En az 40 yaşında olmak
 Doğuştan Suriyeli olmak ve ebeveynlerin, doğuştan Suriyeli olmaları
 Medeni ve siyasi haklardan yararlanıp ve görevine iade edilse bile onursuz bir suçtan hüküm giymemiş olmak
 Suriyeli olmayan bir kadınla evli olmamak
 Aday gösterildiğinde kesintisiz olarak 10 yıl Suriye'de yaşamış olmak

2012 anayasasındaki diğer uygunluk şartları şunları içerir:

 Cumhurbaşkanın dini İslam'dır. (Madde 3)
 Bir aday, Halk Meclisi'nin en az 35 üyesi tarafından desteklenmelidir. (Madde 85)
 Cumhurbaşkanı başka bir ülkenin vatandaşlığını taşıyamaz. (Madde 152)

 Yetkiler ve görevden alınma 

 Yetkiler 
Suriye cumhurbaşkanı anayasal olarak aşağıdakilerden sorumludur:

 Ordu ve silahlı kuvvetler başkomutanı
 Suriye'yi uluslararası ilişkilerde temsil etmek
 Ulusal politikanın geliştirilmesi ve uygulanması
 Başbakan ve bakanları atamak ve görevden almak
 Genel devlet politikasının oluşturulması ve uygulanmasının denetlenmesi
 Yasaları veto etmek veya kabul etmek
 Olağanüstü hal ilan edilmesi
 Uluslararası anlaşmaların sonuçlandırılması
 Af çıkarılması
 Onur ve madalya verilmesi
 Halk Meclisinin dağıtılması
 Yasama meclisi oturumda değilken veya acil durumlarda yasa çıkarmak
 Konuların bağlayıcı ulusal referanduma sunulması
 Yasa taslaklarının hazırlanması

 Görevden alınma 
Suriye cumhurbaşkanı aşağıdaki durumlarda görevinden alınabilir:

 İstifanın Halk Meclisine sunulması üzerine
 Yeniden seçilmek üzere aday gösterilmediği takdirde 7 yıllık görev süresinin sonunda veya yeniden seçildiği takdirde ikinci 7 yıllık görev süresinin sonunda
 Sürekli iş göremezlik veya ölüm durumunda
 Meclisin üçte birinin teklifi ve üçte ikisinin onayının ardından Anayasa Mahkemesi tarafından vatana ihanetten mahkûm edilmesi üzerine

 Cumhurbaşkanları listesi 

 Son seçim 

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 





Cumhurbaşkanı
Kategori:1946'da Suriye'de kurulan oluşumlar