İngiliz Milletler Topluluğu bölgesi

Commonwealth bölgesi (İngilizce: Commonwealth realm) Milletler Topluluğu'na üye olan ve devlet başkanı olarak III. Charles'ı kabul eden, dolayısı ile anayasal monarşi ile yönetilen egemen devlettir. Diğer bölgelerden farklı bir şekilde kraliyeti sürdürür. 2021 yılı itibarıyla 15 Commonwealth bölgesi bulunmaktadır. Bunlar: Antigua ve Barbuda, Avustralya, Belize, Kanada, Grenada, Jamaika, Yeni Zelanda, Papua Yeni Gine, Saint Kitts ve Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent ve Grenadinler, Solomon Adaları, Bahamalar, Tuvalu ve Birleşik Krallık.

Westminster Yasası (1931) o zamanki 10 dominyon için - Kanada, Avustralya, Yeni Zelanda, Güney Afrika Birliği, Bağımsız İrlanda  Cumhuriyeti ve Newfoundland - İngiliz Milletler Topluluğu'nun eşit üyeleri olarak tam veya neredeyse tam yasal yönden bağımsızlık sağlamıştır. Daha sonrasında Hindistan, Pakistan (ikisi de 1947'de) ve o zamanki adıyla Seylan (1948) Dominyon olmuştur. 1950'lerin başlarında grupta yer alan üyelerin arasındaki eşitliği belirtmek için (Birleşik Krallık da dâhil; fakat sonradan cumhuriyet olan Bağımsız İrlanda Cumhuriyeti buna dâhil olmamıştır) her bir üye bölge (realm) olarak adlandırılmaya başlandı. Bu kelime resmî olarak 1952 yılında Britanya'nın II. Elizabeth'i kraliçe ilan edildiğinde kullanıldı ve her ülke için sonrasında kraliyet işleri için yasal olarak kullanılmaya başlandı. Bu kural diğer ülkeler Commonwealth bölgesine girdiğinde de geçerliliğini korudu ve bundan dolayı Topluluk içerisinde doğrudan egemen devlet statüsü kazandılar. Commonwealth bölgesi her ne kadar resmî işler için kullanılsa da yasal olarak kullanılmaz.

 Şu anki İngiliz Milletler Topluluğu bölgeleri 
1983 ile 1987 arasında 18 bağımsız devlet İngiliz Milletler Topluluğu (Commonwealth) bölgesine dahildi. 2021'da bu sayı 15'e düştü ve kapsadığı alan 18.7 milyon km², nüfus ise 151 milyondur.The Commonwealth.  monarchist.org.uk Bu nüfusun çoğunluğu; Birleşik Krallık, Kanada, Avustralya, Papua Yeni Gine, Yeni Zelanda ve Jamaika'da yaşar.
ÜlkeNüfusMonarşiTarihKral'ın unvanıEgemenin
kraliyet arması Antigua ve Barbuda91.295Antigua ve Barbuda Monarşisi1981III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Antigua and Barbuda ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokAvustralya24.023.100Avustralya Monarşisi1942III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Avustralya ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.Bahamalar321.834Bahamalar Monarşisi1973III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Bahamalar Topluluğu'nun ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokBelize347.369Belize Monarşisi1981III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Belize ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokKanada35.985.751Kanada Monarşisi1931III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Birleşik Krallık, Kanada, diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı, İnancın Savunucusu.
Fransızca: Charles Troisième, par la grâce de Dieu Reine du Royaume-Uni, du Canada et de ses autres royaumes et territoires, Chef du Commonwealth, Défenseur de la Foibağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal standard of Canada (1962–2022).svg|sınır|50x50pikGrenada109.590Grenada Monarşisi1974III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Birleşik Krallık ve Grenada'nın ve diğer bölgelerin Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokJamaika2.950.210Jamaika Monarşisi1962III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Jamaika ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.Yeni Zelanda4.596.700Yeni Zelanda Monarşisi1947III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Yeni Zelanda ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı. İnancın Savunucusu.
Māori: Erihāpeti Te Tuarua, I te atawhai a te Atua, ko ia nei te Kuini o Aotearoa me Ērā Atu o Ōna Whenua, Rohe hoki, te Ūpoko o te Kotahitanga o Ngā Whenua i Raro i Tōna Maru, te Kaipupuri i te Mana o te Hāhi o IngarangiPapua Yeni Gine7.059.653Papua Yeni Gine Monarşisi1975III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Papua Yeni Gine ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokSaint Kitts ve Nevis54.961Saint Kitts ve Nevis Monarşisi1983III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Saint Kitts ve Nevis ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokSaint Lucia183.600Saint Lucia Monarşisi1979III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Saint Lucia ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokSaint Vincent ve Grenadinler 103.000Saint Vincent ve Grenadinler Monarşisi1979III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Saint Vincent ve Grenadinler ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokSolomon Adaları523.000Solomon Adaları Monarşisi1978III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Solomon Adaları ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokTuvalu10.837Tuvalu Monarşisi1978III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Tuvalu ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı.YokBirleşik Krallık64.716.000Birleşik Krallık Monarşisi1931III. Charles, Tanrı'nın lütfu ile, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda ve diğer bölgeleri ile toprakların Kralı, Commonwealth'in Başkanı. İnancın Savunucusu.
Latin: Charles III, Dei Gratia Britanniarum Regnorumque Suorum Ceterorum Rex, Consortionis Populorum Princeps, Fidei Defensorbağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal standard of the United Kingdom.svg|sınır|50x50pik
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal_Standard_of_the_United_Kingdom_in_Scotland.svg|sınır|50x50pik

 Bölgelerin ilişkileri 
Commonwealth bölgeleri uluslararası ilişkilerde bağımsız ülkelerdir. Monarşik birime gönüllülük prensibine dayanmaları bu bölgeleri birleştiren etmendir.Trepanier, Peter (2004). "Some Visual Aspects of the Monarchical Tradition".  Canadian Parliamentary Review. Ottawa: Commonwealth Parliamentary Association. 27 (2). Veraset, Kral, egemenin kendisi ve Kraliyet'in 1936'da "bölgeler arasındaki en önemli ve hayati bir bağ" olduğu dile getirilmiştir.Berriedale, Kieth (1936), "The King and the Imperial Crown: The Powers and Duties of His Majesty" , in Coates, Colin MacMillan, Majesty in Canada: essays on the role of royalty, Toronto: Dundurn Press Ltd. (published 2006), p. 12, ISBN 978-1-55002-586-6. Politik bilimci Peter Boyce farklı ülkelerin oluşturduğu bu grup için "uluslararası ilişkiler ve anayasa hukuku tarihinde eşi görülmemiş bir başarı" şeklinde bahseder.Boyce, Peter (2008). The Queen's Other Realms.  Annandale: Federation Press. p. 1. ISBN 978-1-86287-700-9. Şahsi birlik, paylaştırılmış monarşi gibi terimler Commonweath'in kullanılmaya başladığı zamandan beri ilerletilmiş, fakat hangi terimin doğru olduğu yönünde kesin bir fikir birliği yoktur.Sack, Alexander N.; Stewart, Robert B. (March 1940). "Treaty Relations of the British Commonwealth of Nations". University of Pennsylvania Law Review and American Law Register. The University of Pennsylvania Law Review. 88 (5): 637–640. JSTOR 3308937. doi:10.2307/3308937. Birleşik Krallık artık kendinden başka ülke için yasama gücüne sahip değildir. Buna rağmen bazı ülkeler bunu kendi iradesini kullanarak devam ettirmektedirler. Judicial Committee of the Privy Council adli sistemde en yüksek mevkiye sahiptir ve Commonwealth bölgesindeki belli ülkeler bu anayasal kurumu en son başvurulabilecek temyiz mahkemesi olarak kullanabilirler.Practice directions.  www.jcpc.uk

Her bölgenin monarkı aynı kişi olduğu için, büyükelçileri güven mektubu ile karşılık alıp vermek gereksizdir. Bundan dolayı bölgeler arasındaki ilişkiler kabine seviyesinde temsil edilir ve yüksek temsilciler (high commissioner) değiş tokuş edilir. Yüksek temsilcinin tam unvanı "Majestelerinin Devleti için Yüksek Temsilci" (High Commissioner for Her Majesty's Government in [Country]). Belli törenlerde, bölgenin yüksek temsilcileri arasındaki kıdem sırası veya millî bayraklar kronolojik sıraya göre belirlenir - ülkenin ne zaman Dominyono olduğu ve ne zaman bağımsızlığın kazandığı gibi.British Flag Protocol.  flaginstitute.org

Çıkar ilişkileri bağımsızlık kazandıktan sonra üye ülkeler arasında çıkmıştır ve bu sorunlar küçük diplomatik konulardan — monarkın kabinelerinden birine verdiği tavsiyenin diğer kabinelerin fikrine ters olması gibi — askeri çatışmaları içeren daha ciddi sorunlara kadar değişmektedir. Bu durumda monark, diğer iki devletin de başı olarak üçüncü bir ülke ile aynı anda hem savaş hem de barış halinde olabileceği gibi, iki düşman devletin başı olarak kendisi ile bile savaş haline düşebilir.3 Eylül 1939'da, Birleşik Krallık Nazi Almanyası'na savaş ilan etti fakat ancak 6 Eylül'de Westminster Yasası uyarınca Güney Afrika Birliği aynısını yaptı ve 10 Eylül'de bunu Kanada takip etti. Bu yüzden 3-10 Eylül arası Kral George VI, Birleşik Krallık, Güney Afrika ve Kanada'nın kralı olarak Almanya ile hem savaş hem de barış halinde idi. Benzer bir şekilde teknik olarak İrlanda'nın da hükümdarı olduğundan Alman konsolosların İrlanda ile ilişkilerini ayarlamak George VI'nın sorumluluğuna giriyordu ve İrlanda II. Dünya Savaşı boyunca tarafsız kalmıştır.

Daha uç bir örnek ise 1947 Hint-Pakistan Savaşı'dır. George VI, savaş halindeki iki ülkenin de başkanı olarak aslında hukuken kendisi ile savaş halinde idi. Benzer bir şekilde 1983 yılında Kraliçe Elizabeth II  Grenada'nın monarkı idi ve genel valisi Grenada'nın diğer Karayip ülkeleri tarafından işgal edilmesi talebinde bulunmuştu. Bu ülkelerin arasında Kraliçe'ye bağlı olanlar da vardı. Fakat bu girişim Birleşik Krallık, Kanada ve Belize tarafından benimsenmemiştir. Bazı durumlarda genel-valiler egemen devleti çatışmanın tam ortasına çekmekten kaçınırlar. Bunun anlamı da genel-vali sahip olduğu gücü kullanarak durumu kendi kişisel fikrine göre şekillendirip, tartışmalı kararlara imza atabilir.Grenada'nın 1983 yılındaki işgalinde Genel-vali Sir Paul Scoon, kraliçeye haber vermeden yabancı orduları davet etti. Aynı zamanda Sir John Kerr 1975'te Kraliçe'ye haber vermeden Avustralya hükümetini dağıtmıştır.

Son yıllarda bölge fikrinin savunucuları Commonwealth bölgeleri arasında vatandaşların serbest dolaşım hakkı olması gerektiğini savunmaktalardır: Birleşik Krallık, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda; "aynı devlet başkanına sahipler, aynı ana dili konuşuyorlar ve ortak hukuka aynı saygıyı göstermekteler."'Commonwealth' movement petition gains 35,000 backers".  BBC. 18 March 2015. Planın gerçekleşmesi hakkında şüpheler bulunmaktadır.Hembry, John (20 Mart 2015). "Free movement between Canada, U.K., Australia and New Zealand unlikely" . CBC. İngiliz Avrupa şüpheciler (Birleşik Krallık'ın AB'den çıkması gerektiğini savunanlar) doğası ve amacı itibarı ile AB'ninkine benzeyen ve bu dört ülke arasında uygulanması istenen CANZUK Union (Birlik) adlı bir örgütün kurulması yönünde isteklerini belirtmiştir.Lilico, Andrew (8 Nisan 2014), "The key Brexit question: who will our new pals be?", The Telegraph.

 Eski Commonwealth bölgeleri 
 Ülke listesi 
Ülke Gösterilen bayraklar her bir ülkenin Commonwealth bölgesi olduktan sonraki millî  bayrağıdır.BaşlangıçBitişGeçiş dönemi sonrası politik sistemGeçiş yöntemiKraliyet armasıSeylan Artık Sri Lanka olarak adlandırılır. Bayrağı  1951 yılında değiştirilmiştir.19481972Parlamenter cumhuriyetYeni anayasaFiji19701987Parlamenter cumhuriyetAskeri darbeGambiya19651970Başkanlık sistemiReferandumGana19571960Başkanlık sistemiReferandumGuyana19661970Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklikHindistan İngiliz Milletler Topluluğu'ndaki aynı monarka sahip bazı bağımsız milletler fakat her biri Dominyon olarak tanımlanır ve yine her biri Commonwealth bölgesine katılmadan önce cumhuriyet olmuş veya başka bağımsız devlete katılmıştır.19471950Parlamenter cumhuriyetYeni anayasaBağımsız İrlanda Cumhuriyeti /İrlanda19311949Parlamenter cumhuriyetParlamento yasasıKenya19631964Başkanlık sistemiAnayasal değişiklikMalavi19641966Tek-parti sistemiYeni anayasaMalta19641974Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklikbağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal Standard of Malta (1964–1974).svg|sınır|41x41pikMauritius19681992Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklikbağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal_Standard_of_Mauritius.svg|sınır|42x42pikNewfoundland Dominyonu İngiliz Milletler Topluluğu'ndaki aynı monarka sahip bazı bağımsız milletler fakat her biri Dominyon olarak tanımlanır ve yine her biri Commonwealth bölgesine katılmadan önce cumhuriyet olmuş veya başka bağımsız devlete katılmıştır.19311934İngiliz MandasıYasama organları Birleşik Krallık'tan Dominyon statüsünün kaldırılması yönünde rica bulundu. Birleşik Krallık Newfoundland Yasası olarak bilinen yasayı 1933'te parlamentoda onayladı ve doğrudan yönetim 1934'te başladı. 1949'da ise Kanada'nın eyaleti olmuştur.Nijerya19601963Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklikPakistan19471956Parlamenter cumhuriyetYeni anayasaSierra Leone19611971Başkanlık sistemiYeni anayasabağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal_Standard_of_Sierra_Leone.svg|sınır|42x42pikGüney Afrika Birliği19311961Parlamenter cumhuriyetReferandum ve Yeni anayasaTanganyika Artık Tanzanya'nın bir parçasıdır.19611962Başkanlık sistemiYeni anayasaTrinidad ve Tobago19621976Parlamenter cumhuriyetYeni anayasabağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Royal_Standard_of_Trinidad_and_Tobago_(1962%E2%80%931976).svg|sınır|42x42pikUganda19621963Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklikBarbados19662021Parlamenter cumhuriyetAnayasal değişiklik 42px

 Cumhuriyet referandumları 
Bazı Commonwealth bölgeleri cumhuriyet olma yönünde referandum düzenlemiştir. 2017 itibarıyla yapılan sekiz referandum sadece üçü başarılı olmuştur. Bu ülkeler: Gana ve ikinci referandumda Gambiya. Bu tasarıyı reddeden ülkeler ise Avustralya, Tuvalu (2 kere) ve Saint Vincent ve Grenadinler. Şu an için planlanan referandum olmamakla beraber, Avustralya'da ikinci bir referandum yapılması 2010 yılında tartışılmıştır."Australia's Gillard backs republic after Queen's death" . BBC. 17 August 2010.
YılÜlkeEvetHayırOran farkı (%)Cumhuriyet1937Bağımsız İrlanda Cumhuriyeti685,105 (56.52%)526,945 (43.48%)158,160 (13%)15x15pik|Yes1960 Gana1,008,740 (88.49%)131,145 (11.51%)877,595 (77%)15x15pik|Yes1960Güney Afrika Birliği850,458 (52.29%)775,878 (47.71%)74,580 (5%)15x15pik|Yes1965 Gambiya61,563 (65.85%)31,921 (34.15%)N/A17x17pik|No1970 Gambiya84,968 (70.45%)35,638 (29.55%)49,330 (41%)15x15pik|Yes1986 Tuvalu121 (5.34%)2,144 (94.66%)2,023 (89%)17x17pik|No1999 Avustralya5,273,024 (45.13%)6,410,787 (54.87%)1,137,763 (10%)17x17pik|No2008 Tuvalu679 (35.02%)1,260 (64.98%)581 (30%)17x17pik|No2009 Saint Vincent ve Grenadinler22,646 (43.71%)29,167 (55.29%)6,521 (12%)17x17pik|No

 Notlar 

Bu referandumda "evet" oyları çoğunluğu sağlamak için gerekli olan %66 oya ulaşamadı. Bundan dolayı da öneri reddedildi.

 Kaynakça