Asya Kalkınma Bankası

Asya Kalkınma Bankası (İngilizce: The Asian Development Bank) veya AKB, 19 Aralık 1966'da kurulmuş olan bölgesel kalkınma bankasıdır. Merkezi Filipinler'in başkenti Manila'da bulunmaktadır. Bankanın aynı zamanda tüm dünya üzerinde 31 saha şubesi bulunmaktadır. Bu şubelerle yardıma muhtaç insanlara ulaşımın kolay yapılması amaçlanmıştır. Banka üye alımlarını Birleşmiş Milletler Asya-Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komisyonu ve bölgede bulunmayan gelişmiş ülkelerden yapmaktadır.Ming, Wan (Winter 1995–1996). "Japan and the Asian Development Bank". Pacific Affairs. University of British Columbia. 68 (4): 509–528. doi:10.2307/2761274. JSTOR 2761274. Kurulduğu yıldaki 31 üyeden, şu anda 67 üye ülkeye ulaşmış olup, bu ülkelerin 48'i Asya-Pasifik bölgesinde bulunmaktadır. AKB Dünya Bankası'na yakın bir şekilde tasarlanmış olup, ülkelerin oy gücü bankaya yaptığı parasal katkılarla doğru orantılıdır. AKB her sene sonunda yaptığı işlemleri, bütçe bilgilerini ve diğer çeşitli bilgileri içeren yıllık raporunu yayınlar."ADB Annual Reports". Asian Development Bank . adb.org. Retrieved 2015-11-26. AKB-Japon Burs Programı her yıl 300 öğrenciye bankanın bünyesindeki 10 ülkeden birinde burs sağlar. Eğitimlerinin bitmesi üzerine, yeni yetişen öğrenciler bulundukları ülkelerin ekonomik ve sosyal sistemlerine katkı yapmaları beklenir. AKB resmi bir şekilde BM gözlemcisidir.

Aralık 2016 itibarı ile en fazla hisse sahibi Japonya ve ABD (%15,6)'ye aittir. Daha sonra sırası ile Avustralya %5,8 ve Kanada %5,2 gelir.Shareholders . Asian Development Bank. 31 Aralık 2016.

 Organizasyon 
Kararları vermede en yüksek mercii İdare Meclisidir. Her ülkeden birer temsilcinin katılımıyla meydana gelir. İdare Meclisi daha sonradan 12 üyeden oluşan Yönetim Kurulu üyelerini ve temsilcilerini seçer. 12 üyenin 8'i bölgeden (Asya-Pasifik) gelirken diğerleri bölge dışındaki ülkelerden seçilir.

İdare meclisi aynı zamanda Yönetim Kuruluna da başkanlık eden bankanın müdürünü seçer. Seçilen başkanın 5 yıllık bir görev süresi vardır ve yeniden seçilebilir. Geleneksel olarak ve Japonya daima lider hissedar konumunda olduğundan başkanlar Japon seçilmiştir.

Şu anki başkan Takehiko Nakao 2013 yılında görev süresi dolan Haruhiko Kuroda'dan koltuğu devralmıştır.New ADB President Takehiko Nakao Assumes Office.  www.adb.org. 28 April 2013

Bankanın Asya-Pasifik bölgesinde 25 saha şubesi olup, Washington, Frankfurt, Tokyo ve Sidney gibi şehirlerde de temsilcieri bulunmaktadır. Bankanın bünyesinde toplam 3000 kişi çalışmaktadır ve 67 ülkenin 60'ı böylece temsil edilmektedir.

 Başkanların Listesi 
İsimYıllarMilliyetTakeshi Watanabe1966-1972Shiro Inoue1972-1976Taroichi Yoshida1976-1981Masao Fujioka1981-1989Kimimasa Tarumizu1989-1993Mitsuo Sato1993-1999Tadao Chino1999-2005Haruhiko Kuroda2005-2013Takehiko Nakao2013-

 Tarihçe 

 1960'lar 
Bölgesel banka fikri ilk kez Taylanlı bir bankacı olan  Paul Sithi-Amnuai tarafından 1963 yılında düzenlenen Asya ve Uzak Doğu Ekonomik Komisyonu kongresinde dile getirilmiştir. Bölgeler arası ticareti artırma düşüncesi temel prensiptir.ESCAP, United Nations Publication March 2007, "The first parliament of Asia" pp. 65 ABD ilk başlarda 1959 yılındaki Inter-American Kalkınma Bankası'nın kuruluşundan sonra böylesi bir finansal kuruluşun kurulmasına sıcak bakmadı. Fakat Vietnam Savaşı'nın şiddetlenmesi ile ABD başkanı Lyndon B. Johnson 1964'te AKB'yi destekleme kararı aldı. Bu kararının arkasında  Senatör J. William Fulbright'ın Vietnam Savaşı'nın sadece Amerikan kanı ve hazinesi akıtmayacağı ve aslında Amerika'nın Asya'daki imajını zedeleyeceği yönündeki açıklamalarını yanlış çıkarmak vardır. Daha sonra başkan Johnson emekli Dünya Bankası başkanı Eugene R. Black, Sr.'ı yeni bir finansal kurum oluşturması yönünde baskı yaptı."LBJ sought ante to ADB to contain communism".  Japantimes. 1 September 2007.

 Finans 
+En fazla borç alan 5 ülke "Management’s Discussion and Analysis and Annual Financial Statements"  (PDF). Asian Development Bank. 31 December 2016.Ülke20162015Milyon $%Milyon $%15,61524.814,64625.213,33121.212,91622.28,70013.88,21414.15,9359.45,5259.54,5707.34,3197.4Diğerleri14,83123.512,48621.6Toplam62,983100.058,106100.0

 Önemli projeler ve teknik yardım 
 Afganistan: Hairatan-Mezar-ı Şerif Demiryolu Projesi "Hairatan to Mazar-i-Sharif railway | Railways of Afghanistan".  www.andrewgrantham.co.uk. Retrieved 2015-11-27.
 Bhutan: Yeşil Enerji Gelişim Projesi "Bhutan: Green Power Development Project" . Adb.org
 Ermenistan: Su Sağlama ve Sıhhi Tesisat Projesi "Armenia: Water Supply and Sanitation Sector Project" . Adb.org
 Endonezya: Mesleki Eğitim Güçlendirme Projesi "ADB supports vocational education in Indonesia".  Antara. 28 September 2012.
 Hindistan: Kırsal Yollar Sektör II Yatırım Programı "Government signs loan agreement with ADB for Rural Roads Sector II Investment Program–Project 4  www.constructionbiz360.com.
 Laos: Kuzey ve Merkezi Bölgeler- Su Sağlama ve Sıhhi Tesisat Projesi Murphy, B. J. "Oudomxay hosts belated opening ceremony for water treatment plant" . Lao People's Democratic Republic.
 Moğolistan: Gıda ve Beslenme Sosyal Destek Programı ve Projesi "Food and Nutrition Social Welfare Programme and Project (Capacity Development Project – M&E)".  Oxford Policy Management.
 Solomon Adaları: Pasifik Özel Sektör Gelişim Teşviki "Pacific banks go branchless to reach the unbanked | Scoop News".  www.scoop.co.nz. 4 January 2014.

 Eleştiri 
AKB'nin ilk kurulduğu zamandan beri, eleştirmenler iki ana bağış veren, Japonya ve ABD'yi borç verme, politika oluşturulması ve karar aşaması kısımlarında aşırı etki kullanmakla suçladılar.Kilby, Christopher (2002). "Donor Influence in MDBs: The Case of the Asian Development Bank"  (PDF). The Review of International Organizations. 68 (4): 509–528. Retrieved 2010-09-16.

Oxfam Avustralya Bankayı yerel halklara karşı ilgisiz davranmakla suçladı. "Global ve uluslararası seviyede çalışırken, bu bankalar insan haklarını fakir ve dışlanmış topluluklara zarar veren projeler aracı ile kolayca ihlal edebilir.""The Asian Development Bank and Food Security".  Oxfam Australia. Banka aynı zamanda Birleşmiş Milletler Çevre Programı'ndan da eleştiri almıştır. Bu kurum tarafından yayınlanan rapora göre: "büyümenin çoğu kırsal bölgede yaşayan nüfusun %70'ini es geçti ve bu insanlar geçimlerini sağlamak için tarıma ve doğal kaynaklara muhtaçlar."Marwaan Macan-Markar. "ENVIRONMENT: UNEP Faults Asian Development Bank Project."  Ipsnews.net. 17 July 2007.

Aynı zamanda AKB'nin geniş çaplı projelerinin öngörülemezlik yüzünden sosyal ve çevresel zararlara yol açtığı yönünde de eleştiriler mevcuttur. En tartışmalı projelerden biri olan  Tayland'daki Mae Moh kömür santrali. Çevreci ve insan hakları örgütlerine göre her ne kadar AKB'nin çevre koruma standardları kâğıt üzerinde uyuluyor gözükse de, çalışmalar başladığında bu genellikle ihlal ediliyor ve insanlar evlerinden göç etmeye zorlanıyor veya yerli halkarın kültürleri de bu süreçten nasibini alıyor.

 En fazla katkıda bulunan ve sermayeye sahip olan 20 ülke 
Aşağıdaki tablo Aralık 2014 verilerine göre en fazla katkıda bulunan 20 ülkeyi göstermektedir."Members, Capital Stock, and Voting Power" (PDF) . adb.org. December 2014.
SıralamaÜlkeKayıtlı sermaye
(Toplam %)SıralamaÜlkeOy gücü
(Toplam %)Dünya100.000Dünya100.000115.67715.724215.567112.84014.429212.75236.47335.47746.35945.38655.81254.94865.25464.50275.13174.40485.06084.34794.34593.775102.735102.487112.393112.213122.338122.169132.188132.049142.051141.940151.815151.751161.543161.533171.368171.393181.094181.174191.030191.123201.026201.119

 Üyeler 
AKB'nin 67 üyesi bulunmaktadır (2 Şubat 2007 itibarı ile): Asya ve Pasifik bölgesinden 48 üye, diğer bölgelerden 19 üye."Members" . Asian Development Bank. Asya'da olup da üye olmayan ülkeler Bahreyn, İran, Irak, İsrail, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Kuzey Kore, Umman, Katar, Rusya, Suudi Arabistan, Suriye, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen. İsimler AKB tarafından tanınır.

Üye devlet üyelikten vazgeçmek istediğinde, Banka o ülkenin tahvillerini yeniden satın almak için 43. maddenin 3. ve 4. fıkralarına dayanarak gerçekleştirir.Agreement Establishing the Asian Development Bank.  Asian Development Bank. Retrieved 2007-12-10.

küçükresim|upright=1.43|Asya Kalkınma Bankası - Gelişen Üye Ülkeler

 Asya ülkeleri 
ÜlkeÜyelik tarihi Afganistan19661966 Kamboçya1966 Hindistan1966 Endonezya19661966196619661966196619661966196619661966196619661966Formerly  until 19751966Joined as "British Hong Kong", not "Hong Kong SAR"19691970197119721973197319731974197619781981198219861990199019911991199319941994199519981999200020022003200520062007

 Dış ülkeler 
ÜlkeÜyelik tarihi19661966196619661966Founding member; joined as Batı Almanya.19661966196619661966196619661967197019861991200220032006

 Kaynakça 

Kategori:Uluslarüstü bankalar