Derin Deniz Delme Projesi

Derin Deniz Sondajı Projesi (DSDP), 1968'den 1983'e kadar işletilen bir okyanus sondaj projesidir. Program, sonuçlandırdığı birçok veri ve yayınlarla başarılı bir proje olarak sayıldı ve şu anda Texas A & M Üniversitesi tarafından desteklenmektedir; San Diego California'daki Scripps Oşinografi Enstitüsü tarafından koordine edilmektedir.. DSDP, deniz tabanı yayılma hipotezini desteklemek için önemli veriler sağladı ve plaka tektoniği teorisini kanıtlamaya yardımcı oldu. DSDP, 40 yılı aşkın süredir faaliyet gösteren üç uluslararası bilimsel okyanus sondaj programının ilkiydi.

 Tarihi 
Derin Deniz Delme programı (DSDP) küresel bir iklim kronolojisi kurulması amacıyla NSF ve üniversiteler tarafından 1968 ve 1983 yılları arasında yürütülen projenin ismidir. Glomar Challanger isimli araştırma gemisi ile yürütülmüştür.Bu proje sonucunda denizel çökel kayıtları sondajlar yardımıyla çıkarılmış ve çalışılmıştır. Böylelikle değişen proxy'ler kullanılarak kesintisiz olarak özellikle O18/16 izotop oranları (izotop katları) gibi küresel iklim değişikliklerinin anlaması ve kronolojisi için önemli bilgi birikimi elde edilmiştir.1985 -2003 yılları arasında Ocean Drilling Program(ODP) adıyla devam etmiştir. NSF, Ortak Oşinografik Kurumlar (JOI) ile yapılan sözleşmeler sayesinde projenin bilimsel danışmanlık yapısını destekledi ve jeofiziksel saha araştırmalarını finanse etti. Bilimsel planlama, Derin Toprak Örneklemesi Ortak Oşinografik Kurumlar (JOIDES) himayesinde yürütülmüştür. JOIDES danışma grubu, dünyanın dört bir yanından akademik kurumlardan, devlet kurumlarından ve özel sektörden 250 seçkin bilim adamından oluşuyordu.

Glomar Challenger 1.067 m (3500 ft) su derinlikli alanlardan birinde, çekirdek örnekleri tuz kubbelerinin varlığını ortaya koydu. Petrol şirketleri, analizlerini yayınlayacakları bir anlaşmadan sonra örnek aldı. Derin okyanus tuz kubbelerinin altındaki petrol potansiyeli günümüzde ticari gelişim için önemli bir yol olmaya devam etmektedir.

Bilimsel araştırmanın en önemli başarısı Güney Amerika ve Afrika arasındaki okyanus sırtı boyunca 10 farklı bölgesinden 17 sondaj yapılmasıyla gelmiştir.Elde edilen çekirdek numuneleri, çatlak bölgelerinde kıtasal sürüklenme ve deniz tabanı yenilenmesi için güçlü bir kanıt sağlamıştır. Alfred Wegener'in kıtasal sürüklenme teorisinin bu teyidi, Pangea adlı tek, eski bir toprak kütlesinin teklifini güçlendirdi.Örnekler, o sırada dağ sıraları, depremler ve okyanusal siperler oluşumunu açıklamaya çalışan plaka tektoniği teorisini desteklemek için daha fazla kanıt ortaya koydu.Bir başka keşif ise, okyanus tabanının Dünya'nın jeolojik geçmişiyle karşılaştırıldığında ne kadar genç olduğu idi. Örneklerin analizinden sonra, bilim adamları okyanus tabanın muhtemelen 200 milyon yıldan daha eski olmadığı sonucuna varmıştır.

1985 yılında başlayan ODP, 1968'de ABD tarafından başlatılan, son derece başarılı Derin Deniz Sondaj Projesinin doğrudan ardılıydı. ODP, Avustralya, Almanya, Fransa, Japonya, Birleşik Krallık ve 12 başka ülkeyi kapsayan Okyanus Sondajı (ECOD) gerçek anlamda uluslararası bir çabaydı.

 Glomar Challenger 

Glomar Challenger

Toplam Deniz Tabanından Sondaj Uzunluğu 525,548 m

Toplam Karot Uzunluğu 170,043 m

Kullanılan Karot Uzunluğu 97,056 m

Toplam sondaj sayısı 624 m

Toplam sefer sayısı 96

Okyanus Tabanında en derin sondaj 1,741 m

Bazaltik kabuk içerisinde en derin sondaj uzunluğu 1,080 m

En derin Su kolonu 7,044 m

Seyir uzunluğu 695,670 m

 DSDP İlk Raporları 
+BölgeYayınlanma TarihiBölgeYayınlanma Tarihi96614–624Ekim 198646396A–396BOcak 197995612–613Nisan 198745395–396Ocak 197994606–611Ocak 198744388–394Kasım 197893603–605Mayıs 198743382–387Haziran 197992597, 602, 504BTemmuz 198642/1371–378Nisan 197891595–596Mart 198742/2379–381Nisan 197890587–594Temmuz 198638/39/40336–370Eylül 197889585–586Eylül 198641366–370Ocak 197888581March 198740360–365Temmuz 197887582–584Şubat 198639353–359Ağustos 197786576–581Kasım 198538336–352Aralık 197685571–575Ekim 198537332–335Mayıs 197784565–570Mayıs 198536326–331Ocak 197783504BNisan 198535322–325Ağustos 197682556–564Haziran 198534319–321Nisan 197681552–555Aralık 198433314–318Şubat 197680548–551Mart 198532303–313Ağustos 197579544–547Kasım 198431290–302Mayıs 197578A541–543Ağustos 198430285–289Aralık 197578B395Ağustos 198429275–284Ocak 197577535–540Eylül 198428264–274Temmuz 197576533–534Kasım 198327259–263Eylül 197475530–532Haziran 198426250–258Aralık 197474525–529Mart 198425239–249Mayıs 197473519–524Ocak 198424231–238Ekim 197472515–518Aralık 198323219–230Nisan 197471511–514Eylül 198322211–218Şubat 197470506–510Nisan 198321203–210Ekim 197369501,
504–505Mayıs 198320194–202Kasım 197368502–503Ekim 198219183–193Haziran 197367494–500Kasım 198218172–182Temmuz 197366486–493Şubat 198217164–171Ağustos 197365482–485Ocak 198316155–163Nisan 197364474–480Ekim198215146–154Aralık 197363467–473Eylül 198114135–144Eylül 197262463–466Kasım 198113120–134Ocak 197361462Ağustos 198112111–119Ağustos 197260452–461Mart 19821198–108,
109–110Haziran 197259447–451Ocak 19811085–97Mart 197358442–446Ağustos 1980976–84Ocak 197256/57434–441Kasım 1980868–75Kasım 197155430–433Eylül 1980761–67Ağustos 197154419–429Aralık 1980644–60Şubat 197151/52/53417–418Şubat 1980532–42Ekim 197050415–416Haziran 1980423–31Eylül 197049407–414Mart 1979313–22Nisan 197048399–406Ağustos 197928–12DŞubat 197047/2397Eylül 197911–7A196947/1398Kasım 1979

 Kaynakça 

Kategori:Jeofizik
Kategori:Okyanus bilimi