Organik asitler

Organik asit asidik özellik gösteren organik bileşikler için kullanılan terim. En yaygın organik asitler asitliği karboksil grubu (–COOH) ile ilişkili olan karboksilik asitlerdir. Sülfonoik asitler ise karboksil asitlere oranla daha güçlü asitlerdir. Alkoller asit görevi görebilirler fakat genellikle çok zayıf bir asitlik mevcuttur. Asitin konjuge bazının bağıl kararlılığı onun asitliliğini belirler. Ayrıca başka gruplarda, tiyol, enol, fenol ve -SH grubu gibi,genelde az etkileri olsa da, asitliliği belirleyebilir. Biyolojik sistemlerde, bahsi geçen organik grupları içeren organik bileşikler genellikle organik asitlere tekabül eder.

 Karakter 
Genelde, organik asitler zayıf asitlerdir ve, güçlü mineral asitlerin yaptığı gibi, suda tamamen suda çözünmezler. Moleküler kütlesi daha küçük olan formik ve laktik asit gibi organik asitler suda karıştırılabilir fakat daha büyük moleküler kütleli benzoik asit gibi moleküler asitler moleküler (nötral) formda çözünemezler.

Diğer yandan, çoğu organik asit organik çözücülerde iyi çözünür. p-Toluensülfonik asit organik kimyada sıkça kullanılan nispeten güçlü bir asittir. Organik kimyadaki sık kullanım sebebi ise organik reaksiyon çözücülerinde çözünebiliyor olmasıdır.

Bu duruma istisna olarak, bileşiklerin polarlığını etkileyebilecek diğer sübsituentlerin varlığı gösterilebilir.

 Örnekleri 
pKa asit çözünme sabitinin logaritmik bir ölçüsüdür. Asitin gücüne göre kategorize eder ve sonuç olan matematiksel değerin büyüklüğü ile asitin gücü ters orantılıdır. pH hidrojen iyonu konsantrasyonunun logaritmik ölçüsü ile karıştırılmamalıdır. 
 Formik asit (metanoik asit) HCOOH (pKa=3.8)
 Asetik asit (etanoik asit ) CH3COOH (pKa=4.7)
 Propiyonik asit (propanoik asit) CH3CH2COOH (pKa=4.9)
 Bütirik asit (bütanoik asit) CH3CH2CH2COOH (pKa=4.8)
 Valerik asit (pentanoik asit) CH3CH2CH2CH2COOH (pKa=4.8)
 Kaproik asit (hekzanoik asit) CH3CH2CH2CH2CH2COOH (pKa=4.9)
 Oksalik asit (etandioik asit) (COOH)(COOH) (pKa=1.2)
 Laktik asit (2-hidroksipropanoik asit) CH3CHOHCOOH (pKa=3.9)
 Malik asit (2-hidroksibütandioik asit) (COOH)CH2CHOH(COOH) (pKa=3.4)
 Sitrik asit (2-hidroksipropan-1,2,3-trikarboksilik asit) CH2(COOH)COH(COOH)CH2(COOH) (pKa=3.1)
 Benzoik asit (Benzenkarboksilikasit [IUPAC] veya fenilmetanoik asit (IUPAC ismi değil) C6H5COOH (pKa=4.2)
 Karbonik asit (hidroksimetanoik asit, IUPAC ismi değil) OHCOOH veya H2CO3 (pKa=3.6)
Karbonik asit, CO2 gazının suda çözülmesi ile elde edilen zayıf asit, çözülmesinin ürünlerinin karbonat ve bikarbonat iyonları olması sebebi ile inorganik olduğu düşünülür.
 Fenol (karbolik asit veya hidroksibenzen, IUPAC isimleri değildir) C6H5OH (pKa=9.9)
 Ürik asit (7,9-Dihidro-1H-pürin-2,6,8(3H)-trion) C5H4N4O3 (pKa=-1.1)
 Taurin (2-aminoetansülfonik asit) C2H7NO3S (pKa=9.0)
Taurin birkaç doğal sülfonoik asitten biridir,safrada keşfedilmiştir.
 Aminometilfosfonik asit (pKa=0.4)
Güçlü bir fosfonik asit

Ayrıca bakınız
 Organik baz

 Kaynakça 

 Konuyla ilgili yayınlar 
 Dibner, J. J.; Buttin, P. (2002). "Use of Organic Acids as a Model to Study the Impact of Gut Microflora on Nutrition and Metabolism". The Journal of Applied Poultry Research. 11 (4): 453–463. doi:10.1093/japr/11.4.453. 
 Patanen, K. H.; Mroz, Z. (1999). "Organic acids for preservation". In Block, S. S. Disinfection, sterilization & preservation (5th ed.). Philadelphia: Lea Febiger. ISBN 0-683-30740-1. 
 Brul, S; Coote, P (1999). "Preservative agents in foods. Mode of action and microbial resistance mechanisms". International Journal of Food Microbiology. 50 (1–2): 1–17. doi:10.1016/s0168-1605(99)00072-0. PMID 10488839. 

Kategori:Organik asitler