Tur Abdin

Tur Abdin (, Arapça: طور عبدين, Kürtçe: Tûrabdîn / Tor), Türkiye'nin güneydoğusundaki Midyat ve çevresini içine alan tepelik bir bölgedir. Süryanicede "kulların dağı" anlamına gelen Tur Abdin, Süryani Ortodokslar için önemli bir bölge olup dinî ve kültürel merkezleridir. Bölgenin çok eski bir tarihi geçmişi vardır. Yeryüzünde ayakta kalmış en eski Süryani Ortodoks Manastırı olan Mor Gabriel Manastırı da (Deyrulumur) bu bölgededir.

 Etimoloji 
Tur Abdin ismi kelimenin tam anlamıyla “İbadet Dağı” anlamına gelir ve manastırları ve kiliseleriyle bilinen bölgenin uzun Hristiyan geleneğine atıfta bulunur. Bu terim, antik çağlardan beri burada yaşayan Arami topluluğunun derin dini ve manastır tarihini yansıtmaktadır.

Roma kaynaklarına göre Tur Abdin, antik dönemde de kullanılan tarihi bir isim olan Mons Mashius olarak adlandırılır.[11] Bazı geleneklere göre Mash'ın Aramilerin atası Aram'ın en küçük oğlu olduğu söylenir. Aram'ın oğlu Mash'ın, Mons Masius'un adını almasının nedeni olduğu söylenir.

 Tarih 
MÖ 9. yüzyılda Yeni Asur İmparatorluğu kralı II. Aşurnasirpal tarafından Diyarbakır'da dikilen Kurkh stelinde "Kaşiyari Dağları" olarak geçmektedir. Bu dağdaki geçit Nairi ülkesine düzenlenen harekâtta kullanılmıştır. İsmi, stel üzerinde iki kez şu şekilde geçmektedir: “Kaşiyari Dağı'nı geçtikten sonra ikinci kez Nairi ülkelerine girdim. Sigişu kentinde kamp kurdum ve geceyi geçirdim (...) Tupusu oğlu Lapturu'nun yönettiği, Kaşiyari Dağı üzerindeki iyi tahkim edilmiş altmış kenti yıktım, yaktım, harabeye çevirdim."

Bölgede bulunan Mor Sobo Kilisesi, Meryem Ana Kilisesi, Deyrüzzaferân Manastırı, Mor Gabriel Manastırı, Mor Abai Manastırı, Mor Loozor Manastırı, Mor Yakup Manastırı, Mor Kuryakos Kilisesi ve Mor İzozoel Kilisesi, 2021 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil edildi.

Galeri

 Ayrıca bakınız 
 İzla Dağı
 Mardin

 Kaynakça 


Kategori:Türkiye için Dünya Mirası Geçici Listesi