Sudan cumhurbaşkanları listesi

Bu madde, Sudan'ın 1956'daki bağımsızlığından bu yana devlet başkanlarını listeler.

 Makamın tarihi 
Bağımsızlığın 1 Ocak 1956'da ilan edilmesinden bu yana, altı kişi (ve üç çok üyeli egemenlik konseyi), günümüzde Sudan Cumhuriyeti Devlet Başkanı unvanı altında Sudan devlet başkanı olarak görev yaptı. Bağımsızlıktan önce Sudan, Britanya-Mısır Sudanı adı altında Mısır ve Birleşik Krallık tarafından bir kondominyum olarak yönetiliyordu. Bu itibarla, yürütme yetkisi, her iki ülkenin devlet başkanlarından oluşan bir diarşiye verildi - bağımsızlık zamanında, Birleşik Krallık Kraliçesi (Elizabeth II) ve Mısır Devrim Komuta Konseyi (Cemal Abdünnasır başkanlığında). Bağımsızlığın hemen ardından, devlet başkanı rolü beş üyeli bir Egemenlik Konseyi tarafından dolduruldu ve rakip milliyetçi hizipler tek bir aday üzerinde anlaşamadı. Kasım 1958'de General İbrahim Abbud, bir askeri darbeye önderlik etti ve Yüksek Konsey Başkanı olarak devlet başkanı rolünü üstlendi. 1964 yılında devlet başkanı unvanını aldı ama askeri rejimin yönetimine ilişkin genel hoşnutsuzluk nedeniyle o yıl istifa etti. Abbud'un yerine, yürütme yetkisini bir Egemenlik Komitesine devretmeden önce 18 gün boyunca başkan vekili olarak görev yapan kıdemli bir subay olan Sir El-Hatim El-Halife geçti.

Ulusal Birlik Partisi'nin lideri İsmail el-Ezheri, Temmuz 1965'te devlet başkanı oldu; 1969 askeri darbesinde görevden alınana kadar sınırlı bir güçle yönetti. Darbeden sorumlu subaylar, başkanlığını Cafer Numeyri'nin yaptığı Ulusal Devrim Komuta Konseyini kurdu. Yeni kurulan Sudan Sosyalist Birliği'nin lideri Numeyri, 1971'de devlet başkanlığı pozisyonunu üstlendi ve daha sonra bir grup askeri subayın Mareşal Abdurrahman Suar el-Dahab liderliğinde hükûmetini devirip Askeri Geçiş Konseyi'ni kurduğu 1985 yılına kadar var olan tek partili bir devlet kurdu. Ahmed el-Mirghani, 1986'da, o yıl yapılan çok partili seçimin ardından, nispeten güçsüz bir Yüksek Kurul Başkanlığı görevine geldi. Korgeneral Ömer El Beşir liderliğindeki 1989 askeri darbesinde görevden alındı. El-Beşir, 1989-1993 yılları arasında Ulusal Kurtuluş için Devrimci Komuta Konseyi Başkanı ve 1993-2019 yılları arasında (ve 1996'dan itibaren Ulusal Kongre Partisi lideri olarak) cumhurbaşkanı olarak devlet başkanlığı görevi yaptı.

El-Beşir, yaklaşık 30 yıldır görevde kaldıktan sonra Sudan Devrimi'nin ortasında, 11 Nisan 2019'da Sudan Silahlı Kuvvetleri tarafından iktidardan uzaklaştırıldı. Korgeneral Ahmed Avad bin Avf, devlet başkanı olmadan Sudan'ın kontrolünü ele geçirdi, Askerî Geçiş Konseyini kurdu, ancak ertesi gün Korgeneral Abdülfettah el-Burhan lehine istifa etti. Askerî Geçiş Konseyi, 20 Ağustos 2019 tarihinde el-Burhan başkanlığındaki Egemenlik Konseyi ile değiştirildi. 11 üyeli bir sivil-asker kolektif devlet başkanlığı olan Egemenlik Konseyi bir sonraki genel seçimle bitmesi beklenen demokrasiye geçiş sürecinde ülkeye 39 ay boyunca liderlik etmek üzere tasarlandı. Egemenlik Konseyi, bir darbenin ardından 25 Ekim 2021'de Burhan tarafından feshedildi. El-Burhan, 11 Kasım 2021'de bazı üyeleri değiştirerek  Konseyi yeniden göreve getirdi.

 Devlet başkanlarının unvanları 

 1956-1958: Egemenlik Konseyi
 1958-1964: Yüksek Konsey Başkanı
 1964: Devlet Başkanı
 1964-1965: Egemenlik Komiteleri
 1965-1969: Egemenlik Konseyi Başkanı
 1969-1971: Ulusal Devrim Komuta Konseyi Başkanı
 1971-1985: Devlet Başkanı
 1985: Başkomutan
 1985-1986: Askerî Geçiş Konseyi Başkanı
 1986-1989: Yüksek Konsey Başkanı
 1989-1993: Ulusal Kurtuluş için Devrimci Komuta Konsey Başkanı
 1993-2019: Cumhurbaşkanı
 2019: Askerî Geçiş Konseyi Başkanı
 2019-2021: Geçici Egemenlik Konseyi
 2021: Silahlı Kuvvetler Başkomutanı
 2021-günümüz: Geçici Egemenlik Konseyi

 Sudan devlet başkanları (1956-günümüz) 
(İtalik olan tarihler görevin fiilen devam ettiğini göstermektedir)
 Sudan Cumhuriyeti (1956-1969) FotoğrafAdSeçimGörev başlangıcıGörev sonuGörevde geçirilen süreSiyasi partibağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Coat_of_arms_of_Sudan_(1956%E2%80%931970).svg|90x90pikEgemenlik Konseyi—1 Ocak 195617 Kasım 1958Multipartizanbağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:AABOUD.jpg|121x121pikİbrahim Abbud—17 Kasım 195816 Kasım 1964Askeribağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sirr_Al-Khatim_Al-Khalifa.jpg|124x124pikSir el-Hatim el-Halife—16 Kasım 19643 Aralık 1964Ulusal Ümmet Partisibağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Coat_of_arms_of_Sudan_(1956%E2%80%931970).svg|90x90pikBirinci Egemenlik Komitesi—3 Aralık 196410 Haziran 1965Multipartizanİkinci Egemenlik Komitesi—10 Haziran 19658 Temmuz 1965Multipartizanbağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ismail_al-Azahri.jpg|97x97pikİsmail el-Ezheri—8 Temmuz 196525 Mayıs 1969Demokratik Birlik Partisi Sudan Demokratik Cumhuriyeti (1969-1985) bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Gaafar_Nimeiry_1981.jpg|110x110pikCafer Numeyri19711977198325 Mayıs 19696 Nisan 1985Askeri / Sudan Sosyalist Birliği Sudan Cumhuriyeti (1985-2019) bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Abdel_Rahman_Swar_al-Dahab.png|135x135pikAbdurrahman Suar el-Dahab—6 Nisan 19856 Mayıs 1986Askeribağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:No_image.png|90x90pikAhmed el-Mirghani—6 Mayıs 198630 Haziran 1989Demokratik Birlik Partisibağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Omar_al-Bashir,_12th_AU_Summit,_090202-N-0506A-137_cropped.jpg|120x120pikÖmer el-Beşir199620002010201530 Haziran 198911 Nisan 2019Askeri / Ulusal Kongre Partisi Geçiş dönemi (2019-günümüz) bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:No_image.png|90x90pikAhmed Avad bin Avf—11 Nisan 201912 Nisan 2019Askeri / Ulusal Kongre Partisibağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Abdel_Fattah_al-Burhan,_2019_(cropped).jpg|114x114pikAbdülfettah el-Burhan—12 Nisan 201920 Ağustos 2019Askeribağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Logo_of_the_Transitional_Sovereignty_Council_of_Sudan_(2023).jpg|90x90pikGeçici Egemenlik Konseyi—20 Ağustos 201925 Ekim 2021Multipartizan bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Abdel_Fattah_al-Burhan,_2019_(cropped).jpg|114x114pikAbdülfettah el-Burhan—25 Ekim 202111 Kasım 2021Askeribağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Logo_of_the_Transitional_Sovereignty_Council_of_Sudan_(2023).jpg|90x90pikGeçici Egemenlik Konseyi—11 Kasım 2021GörevdeMultipartizan

 Zaman çizelgesi 

 Son seçim 

 Notlar 

 Ayrıca bakınız 

 Sudan hükûmet başkanları listesi

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


 Dünya Devlet Adamları – Sudan 

Kategori:Sudan listeleri
Kategori:Sudan devlet başkanları
Kategori:Cumhurbaşkanları listeleri
Kategori:Sudan tarihi