Küçük burjuvazi

Küçük burjuvazi ya da kentsoylu (Fransızca: petite bourgeoisie) yarı özerk köylüler ve küçük ölçekli tüccarlardan oluşan bir sosyal sınıfı ifade eden Fransızca bir terimdir.

Bu şekilde adlandırmanın nedeni, istikrar dönemlerindeki politik-ekonomik ideolojik duruşlarının gerçek "haute bourgeoisie"yi (yüksek burjuvaziyi veya üst sınıfı) yansıtmasıdır. Düzenli zamanlarda küçük burjuvalar kendilerini burjuva ahlakı, davranışları ve yaşam tarzını arzuladıkları ve taklit etmeye çalıştıkları burjuvalarla özdeşleştirmeye çalışırlar. Marksist terminolojide "Burjuva ahlakını alan" anlamında küçük düşürücü olarak da kullanılmaktadır.Habermas, J. (1970). Technology and science as ideology. Toward a rational society, 81 (122), s. 107.

Tanım
Fransa'daki devrimci döneme kadar uzanan bu terim, daha erken olmasa da, politik-ekonomiktir ve tarihsel materyalizme işaret eder. Başlangıçta 18. ve 19. yüzyıl başlarında Batı Avrupa'da orta sınıfın bir alt tabakasını ifade ediyordu. 19. yüzyılın ortalarında Alman iktisatçı Karl Marx ve diğer Marksist teorisyenler, burjuvazinin küçük esnaf ve serbest meslek sahibi zanaatkârlardan oluşan sosyo-ekonomik tabakasını akademik olarak tanımlamak için "küçük burjuvazi" terimini kullandılar.
Marx, kalkınma sürecinde küçük burjuva katmanının tarihsel olarak kaybedici bir rol oynadığını belirtmiştir.

Küçük burjuvazi hayatta kalmak için tamamen kendi emek gücünün satışına güvenir, fakat diğer toplumsal sınıflar olan proletarya ve lümpen proletaryadan farklı olarak, bu sınıfların gücünü de satın alabildiği için bu katmanlardan ayrılır. Aynı zamanda büyük üretim araçlarına sahip olmadığı için de burjuva sınıfına dahil edilmez.Maksim Gorki bu durumu “Küçük burjuva, bütün düşünceleri ve bütün duyguları ile tamamıyla bireycidir. Küçük burjuvanın başka türlü olmak elinden gelmez. Çünkü, küçük burjuvanın bireyciliği, burjuva toplumunun asıl temelini oluşturan ‘kutsal özel mülkiyet kurumu’na dayanır.” şeklinde açıklar. Gorki M, Küçük Burjuva İdeolojisinin Eleştirisi , Ortam Yayınları 3. Baskı, s. 44. Marx, ünlü yapıtı Komünist Manifesto'da bu durumu incelemiş ve küçük burjuva sınıfının, diğer iki sınıf arasında gidip gelen bir yapı olduğunu yazmıştır;Marx, Karl; Engels, Friedrich (1848), Komünist Parti Manifestosu, "Küçük burjuva sosyalizmi" 

Bu durum, Sovyetler Birliği'nde resmi bir öğreti olarak aktarılmıştır. Sovyet edebiyatının ünlü yazarlarından Maksim Gorki'nin "Küçük Burjuva İdeolojisinin Eleştirisi" isimli kitabı bu konudaki önemli kaynaklardan biridir.

Kaynakça

Kategori:Marksizm
Kategori:Komünizm
Kategori:Marksist terminoloji
Kategori:Komünizm terminolojisi
Kategori:Siyasi kavramlar