Cezayir başbakanı

Cezayir başbakanı veya resmi adıyla Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti Birinci Bakanı (), Cezayir hükûmetinin başkanıdır. Başbakan, Cezayir cumhurbaşkanı tarafından, başbakanın önerdiği diğer bakanlar ve hükûmet üyeleriyle birlikte atanır. Ulusal Halk Meclisi, yeni hükûmetin yasama programını onaylamalıdır, aksi takdirde Meclis feshedilir ve başbakan istifa etmek zorundadır.

Bir başbakanın yönetimde kalacağı sürenin anayasal sınırı yoktur. En uzun süre görev yapan başbakan, 8 Mart 1979'dan 22 Ocak 1984'e kadar Cumhurbaşkanı Şadli Bencedid'in altında görev yapan Muhammed bin Ahmed Abdülgani'ydi. Makamın kaldırıldığı 1963'ten bu yana ilk başbakan olarak görev yapmıştı.

Sifi Ghrieb, 14 Eylül 2025 tarihinden beri başbakan olarak görev yapmaktadır.

 Rol ve anayasa 
Başbakan unvanı, 1962'deki bağımsızlıktan bu yana şu şekilde gelişmiştir:

 Hükûmet Başkanı: 27 Eylül 1962 - 15 Eylül 1963
 Başbakan: 8 Mart 1979 - 5 Kasım 1988
 Hükûmet Başkanı: 5 Kasım 1988 - 12 Kasım 2008
 Başbakan: 12 Kasım 2008 - 30 Aralık 2020
 Başbakan veya Hükûmet Başkanı: 30 Aralık 2020 - günümüz

1962 Anayasa Meclisi, anayasanın kabul edilmesine kadar bir hükûmet başkanı, Konsey Başkanı atamaya karar verdi. 1963 Anayasası'nda başbakanlık makamı yer almamaktadır.

1976 Anayasası'nda bu pozisyon isteğe bağlıdır ve Huari Bumedyen'in cumhurbaşkanlığı döneminde atanmamıştır. 1988 anayasa değişikliğinden itibaren bu pozisyon sadece Hükûmet Başkanı olarak anılmaya başlanmıştır.

2008 yılında yapılan anayasa değişikliği sırasında, cumhurbaşkanı tarafından atanan bir başbakanın görevinden tekrar söz edildi.

Son olarak, 2020 anayasa değişikliği, cumhurbaşkanına karşı parlamento çoğunluğu olması durumunda hükûmet başkanının, parlamentoya karşı cumhurbaşkanlığı çoğunluğu olması durumunda ise başbakanın atanmasını öngörmektedir.

 Görev süresi 
Başbakan veya hükûmet başkanı, diğer hükümet üyeleri gibi cumhurbaşkanı tarafından atanır. Önce kabineye atanır, ardından boş olan hükümet pozisyonları için adaylar önerirler.

Giden hükûmet istifa etmemişse yeni başbakan yeni bir hükûmet kurmakla görevlendirilmez.

Ulusal Halk Meclisi, başbakanın genel politika beyanını onaylamalıdır, aksi takdirde görevlerinden alınabilirler.

Başbakanın görev süresine ilişkin anayasal bir sınırlama yoktur. Muhammed bin Ahmed Abdülgani, 1979'dan 1984'e kadar yaklaşık beş yıl boyunca aralıksız olarak görev yapmıştır.
Ancak, 2005 yılından bu yana Ahmed Uyahya, 1995-1998, 2003-2006, 2008-2012 ve 2017-2019 yılları arasında toplam on yıl başbakanlık görevini yürüterek en uzun süre görevde kalan kişi rekorunu elinde tutmaktadır. Ayrıca, bu görevi birden fazla kez üstlenen tek kişidir.

 İkamet 

 Ayrıca bakınız 
 Cezayir başbakanları listesi
 Cezayir cumhurbaşkanı

 Notlar 

 Kaynakça 


Kategori:Cezayir'de siyaset
Başbakan