Muhammed'in askerî harekâtları

Bu sayfada İslam dininin peygamberi Muhammed’in İslamı ilk tebliğinden ölümüne kadarki süreçte bizzat katıldığı veya katılmayıp emrini verdiği askeri harekatların listesi bulunmaktadır.

Muhammed Mekke’de peygamberliğini ilan ettiği 610 yılından Medine’ye hicret ettiği 622 yılına kadarki on iki yıllık süreçte sadece teklife dayalı bir tebliğ metodu denemiştir. Mekkeli putperestlerin sert muhalefetine ve baskılarına gerek tebliğ dönemi içinde olması gerekse askeri destek imkanı olmadığı için silah yoluyla bir karşılıkta bulunmamıştır.

Muhammed yaklaşık 10 yıl süren Medine döneminde savaş, baskın, savunma ve seriyye gibi çatışma içeren veya içermeyen çok sayıda askeri harekat düzenlemiştir.

İlk dönem İslam alimleri tarafından Muhammed’in askeri harekatları hakkında yazılan kitaplara megazi denilmektedir. Megazi, gazve isminin çoğul şeklidir. İslam literatüründe Muhammed’in katılıp bizzat komuta ettiği askeri harekatlara gazve denilir. Emrini verdiği fakat bizzat katılmadığı askeri harekatlara da seriyye denilmektedir. Mecazi türü kitapların ilk örnekleri de Halife Ömer döneminden itibaren verilmeye başlamıştır. İbn Şihab ez-Zühri’nin Meğazi en-Nebeviyye bu türdeki eserlerin ilkidir.

 Harekâtlar 
Not: Harekât türü olarak S (seriyye: Muhammed'in katılmadığı harekâtlar) - G (gazve: Muhammed'in katıldığı harekâtlar)
 Sıra Tür Harekât Adı Bölge Miladi Hicri Komutan Kaynak 1  S  Hamza bin Abdülmuttalib Seferi  Sifülbahr  Mart 623  Ramazan 1  Hamza bin Abdülmuttalib  2  S  Rabiğ Seferi  Rebiğ  Nisan 623  Şevval 1  Ubeyde bin Hâris  3  S  Harrar Seferi  Rebiğ  Mayıs 623  Zilkade 1  Sa'd bin Ebû Vakkas  4  G  Ebva Seferi  Ebva  Ağustos 623  Safer 2  Muhammed bin Abdullah  5  G  Buvat Seferi  Buvat  Eylül 623  Rebiülevvel 2  Muhammed bin Abdullah  6  G  Safevan Seferi  Bedir  Eylül 623  Rebiülevvel 2  Muhammed bin Abdullah   7  G  Uşeyre Gazvesi  Yenbu  Aralık 623  Cemaziyelevvel 2  Muhammed bin Abdullah  8  S  Batn-ı Nahle Seferi  Nahle  Ocak 624  Receb 2  Abdullah bin Cahş   9  G  Bedir Muharebesi  Medine'nin 120 km. GB  15 Mart 624  17 Ramazan 2  Muhammed bin Abdullah 10  G  Beni Kaynuka Kuşatması  Medine  Nisan 624  Zilkade 2  Muhammed bin Abdullah 11  G  Sevik Seferi  Medine  29 Mayıs 624  5 Zilhicce 2  Muhammed bin Abdullah 12  G  Karkaratülküdr Seferi  Hayber  Temmuz 624  Muharrem 3  Muhammed bin Abdullah 13  G  Zuemer Seferi  Zuemer  Eylül 624  Rebiülevvel 3  Muhammed bin Abdullah 14  G  Bahran Seferi  Bahran  Kasım 624  Cemaziyelevvel 3  Muhammed bin Abdullah 15  S  Karede Seferi  Necid  Kasım 624  Cemâziyelahir 3  Zeyd bin Hârise 16  G  Uhud Muharebesi  Uhud Dağı  23 Mart 625  7 Şevval 3  17  G  Hamraülesed Seferi  Medine 12 km.  28 Mart 625  12 Şevval 3  18  S  Katan Seferi  Necid  Haziran 625  Zilhicce 3  Ebu Seleme 19  S  Abdullah bin Üneys Seferi  Necid  Haziran 625  Muharrem 4  Abdullah bin Üneys 20  S  Reci Seferi  Medine  Temmuz 625  Muharrem 4  Abdullah bin Üneys 21  S  Bi'rimaune Olayı  Maune  Temmuz 625  Muharrem 4  Belli değil 22  G  Beni Nadir Seferi  Medine  Ağustos 625  Rebiülevvel 4  Muhammed bin Abdullah 23  G  Bedrü'l-Mevid Seferi  Medine  4 Nisan 626  1 Zilkade 4  Muhammed bin Abdullah 24  G  Zâtürrikā Seferi  Zâtürrikā  11 Haziran 626  10 Muharrem 5  Muhammed bin Abdullah 25  G  Dumetülcendel Seferi  Dumetülcendel  Ağustos 626   Rebiülevvel 5  Muhammed bin Abdullah 26  G  Müreysi Seferi  Dumetülcendel  28 Aralık 626  3 Şaban 5  Muhammed bin Abdullah 27  G  Hendek Muharebesi  Medine  1 Mart 627  7 Şevval 5  Muhammed bin Abdullah 28  G  Beni Kurayza Seferi   Mayıs 627  5  Muhammed bin Abdullah 29  S  Kurata Seferi  Necid  Haziran 627  Muharrem 6  Muhammed bin Mesleme 30  G  Beni Lihyan Seferi  Batn Garran  Temmuz 627  6  Muhammed bin Abdullah 31  G  Gabe Seferi  Zükared  Ağustos 627  6 32  S  Gamre Seferi  Gamre  Ağustos 627  Rebiülevvel 6  Ukkaşe bin Mihsan 33  S  1. Beni Talebe Seferi  Cizan  627  6  Muhammed bin Mesleme 34  S  2. Beni Talebe Seferi  Cizan  627  6  Ebu Ubeyde bin Cerrah 35  S  1. Zeyd bin Harise Seferi  Cumum  Eylül 627  Rebiülahir 6  Zeyd bin Harise 36  S  2. Zeyd bin Harise Seferi  El-İs  Eylül 627  6  Zeyd bin Harise 37  S  3. Beni Talebe Seferi   627  6 38  S  3. Zeyd bin Harise Seferi (Hisma)   627  6  Zeyd bin Harise 39  S  Abdurrahman bin Avf Seferi   627  6  Abdurrahman bin Avf 40  S  Fedek Seferi  Fedek   Aralık 627  Şaban 6  Ali 41  S  2. Vadi Kurra Seferi   Ocak 628  6 42  S  Kurz bin Cabir Seferi  Medine  Şubat 628  6 43  S  Abdullah bin Revaha Seferi   Şubat 628  6 44  G  Hudeybiye Antlaşması   Mart 628  6  Muhammed bin Abdullah 45  G  Fedek'in Fethi   Mart 628  7  Muhammed bin Abdullah 46  G  Hayber Muharebesi   Mart - Nisan 628  7  Muhammed bin Abdullah 47  S  3. Vadi'l Kura Seferi   Mayıs 628  7 48  S  Ömer bin Hattab Seferi   Aralık 628  7 49  S  Ebu Bekir Sıddık Seferi   Aralık 628  7 50  S  Beşir bin Sad Seferi (Fedek)   Aralık 628  7 51  S  Meyfaa Seferi  Meyfaa  Ocak 629  Ramazan 7  Galib bin Abdullah 52  S  Beşir bin Sad Seferi (Yemen)   Şubat 629  7 53  S  Ibn Ebi el-Avca el-Sülemi Seferi   Nisan 629  7 54  S  Galib bin Abdullah Seferi (Fedek)   Mayıs 629  7 55  S  Galib bin Abdullah Seferi (Kadid)   Haziran 629  8 56  S  Siy Seferi  Siy, Medine  Temmuz 629  Rebiülevvel 8  Şüca bin Vehb   57  S  Kab bin Umeyr Seferi   Temmuz 629  8 58  S  Mute Muharebesi   Eylül 629  8 59  S  Amr bin As Seferi   Ekim 629  8 60  S  Ebu Ubeyde bin Cerrah Seferi  Kabaliyye  Ekim 629  Receb 8  Ebu Ubeyde bin Cerrah 61  S  Ebu Hadrad Seferi   629  8 62  S  Ebu Katade Seferi (Hadire)   Aralık 629  Şaban 8 63  S  Ebu Katade Seferi (Batn İdam)   Aralık 629  8 64  G  Mekke'nin Fethi  Mekke  Ocak 630  20 Ramazan 8  Muhammed bin Abdullah 65  S  Halid bin Velid Seferi (Nahle)   Ocak 630  8  Halid bin Velid 66  S  Amr bin As Seferi (Sevaa)   Ocak 630  Ramazan 8  Amr bin As 67  S  Sad bin Zeyd Seferi   Ocak 630  8 68  S  Halid bin Velid Seferi (Beni Cezime)   Ocak 630  Şevval 8 69  G  Huneyn Muharebesi   630  8  Muhammed bin Abdullah 70  S  Tufeyl bin Amr Seferi   Ocak 630  8 71  G  Evtas Muharebesi  Evtas  Aralık 630  8 72  S  Ebu Amir Seferi  Evtas  Ocak 630  8 73  S  Ebu Musa Seferi   Ocak 630  8 74  G  Taif Kuşatması   Şubat 630  8 75  S  Uyeyne bin Hısn Seferi   Nisan 630  9 76  S  Kutbe bin Amir Seferi   Mayıs 630  9 77  S  Dahhak el-Kilabi Seferi   Haziran 630  9 78  S  Alkame Seferi   Temmuz 630  9 79  S  Ali bin Talib Seferi (el-Fuls)   Temmuz 630  9 80  S  Ukaşe bin Mihsan Seferi   Ağustos 630  9 81  S  Tebük Seferi  Tebük  Aralık 630  9 82  S  Halid bin Velid Seferi (Dumatul Cendel)   Kasım 630  9 83  S  Süfyan bin Harb Seferi   Aralık 630  9 84  S  Dirar Seferi   630  9 85  S  Halid bin Velid Seferi (2. Dumatul Cendel)   Nisan 631  9 86  S  Surad bin Abdullah Seferi   Nisan 631  9 87  S  Halid bin Velid Seferi (Necran)   Haziran 631  10  Halid bin Velid 88  S  Ali bin Ebu Talib Seferi (Mudhic)   Aralık 631  10  Ali bin Ebu Talib 89  S  Ali bin Ebu Talib Seferi (Hemdan)  Yemen  632  10  Ali bin Ebu Talib 90  S  Zülhalesa Seferi   631  10  Cerir bin Abdullah 91  S  Usame bin Zeyd'in Seferi   Mayıs 632  Safer 10  Usame bin Zeyd

Ayrıca bakınız
 Muhammed'in emriyle öldürülen kişiler listesi
 Gaza
 Cihat
 Gazve
 Seriyye

 Kaynakça 

Savaşlar