İngiliz-Amerikan Kredi Anlaşması

İngiliz-Amerikan Kredi Anlaşması,  15 Temmuz 1946 tarihinde ABD ve Kanada tarafından Birleşik Krallık'la yapılan II. Dünya Savaşı sonrası kredi anlaşmasıdır. Geri ödemesi 29 Aralık 2006'da bitmiştir. Anlaşma, Birleşik Krallık adına John Maynard Keynes tarafından müzakere edilmiştir.

 Olaylar 

Kredi anlaşması, bilinenin aksine refah reformlarını uygulayabilmesi için değil, savaş sonrasında İngiliz denizaşırı harcamalarını desteklemek için imzalanmıştır. İngiliz hazine yetkilileri İşçi Partisi hükûmetinin iç reformları uygulamak isteğinin İngiltere'nin tüm büyük denizaşırı taahhütlerinden çekilmesi halinde uygulanabileceğine ve kredi olmazsa bu taahhütlerden vazgeçilmesi gerektiğine inanıyordu.Richard Clarke, Anglo-American Collaboration in War and Peace, 1942-1949 (Oxford, Clarendon Press, 1982). Ayrıca, İngiltere "Ödünç Verme-Kiralama Programını" 650 milyon dolarla (2014'te 8,428 milyar dolar) kapatmıştı.

Savaşın başlangıcında, İngiltere ABD'nin "Ödemeli Taşıma Programı" kapsamında temin ettiği savaş malzemelerinin normal ödemelerini bitirmişti. Ancak 1941'de İngiltere çok kötü bir mali durum içerisindeydi. Bu aşamada çözüm için "Ödünç Verme-Kiralama Programı" devreye alındı.

29 Ağustos 1945 tarihinde Washington beklenmedik bir şekilde programı sona  erdirdi. İngiliz ekonomisinin ağırlıklı üretimi (yaklaşık % 55) savaşa yönelikti ve büyük ölçüde ihracatı düşmüştü. İngiltere bu nedenle artık ihracat gelirlerini kullanarak bu öğeleri ödemeyi göze alırken, gıda gibi temel tüketim mallarını elde etmek için "Ödünç Verme-Kiralama Programı" ile ithalata dayanıyordu. Programın sona ermesiyle büyük bir ekonomik şok geldi. İngiltere hemen savaş sonrası dönemde bazı ekipmanlarını korumak için paraya ihtiyaç duyuyordu. Sonuç olarak İngiliz-Amerikan kredi anlaşması ortaya çıktı. 1.075 milyon Sterlin başlangıç değeri olan malzemeler İngiltere'ye satıldı.

 Anlaşma 
 Şartlar 
John Maynard Keynes daha fazla para almak için Birleşik Krallık tarafından Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada ile müzakereye gönderildi.Robert Skidelsky, John Maynard Keynes. Vol. 3: Fighting for Freedom, 1937-1946 (2001) pp 403-58 İngiliz politikacılar, özellikle Amerika Birleşik Devletleri 1941 yılında savaşa girmeden önce kaybolan hayatları için savaş çabalarına Birleşik Krallık katkısı görünümünde, Amerika'nın uygun şartlar sunmasını beklemekteydiler. Bunun yerine Keynes'e uygun şartlarla kredi teklif edildi. Tarihçi Alan Sked durumu "ABD İngiltereyi iflastan farklı görmüyordu" şeklinde yorumladı ve kredi "Lordlar Kamarası'nda kınandı, ama sonunda ülke için hiçbir seçenek yoktu" görüşündeydi. ABD 3.75 milyar dolar (2014 yılında 56 milyar dolar) Kanada 1,19 milyar dolar (2014 yılında 15 milyar dolar) kredi sundular. Her ikisinin de yıllık faiz ornı % 2 idi.Philip A. Grant Jr., "President Harry S. Truman and the British Loan Act of 1946," Presidential Studies Quarterly, (Summer 1995) 25#3 pp 489-96 İlginç olanı İngiltere  geri ödemeyi bitirdiğinde 7,5 milyar dolar toplam ödeme yaptı. Konvertibilitenin sterlin üzerindeki etkisi nedeniyle kredi pahalıya mal oldu. Konvertibilite İngiliz savaş sonrası ekonomik problemlerini kötüleştirebiliyordu. Sterlin kredi onaylandıktan bir yıl sonra 15 Temmuz 1947'de konvertibiliteye dahil oldu. Bir ay içinde, İngiltere'nin dolar rezervi neredeyse bir milyar dolara düşmüştü. 1949 yılında sterlin dolar karşısında devalüe  edildi.<ref>Documentary evidence can be found at www.nationalarchives.gov.uk/cabinetpapers, see CAB128/10. For a good account of the convertibility crisis, see Alec Cairncross, Years of Recovery: British Economic Policy, 1945-1951, (London, 1985), pp.121-164.</ref> 
Daha sonraki yıllarda, cari piyasa faiz oranlarının yerine daha az oranda olduğu için % 2 faizli kredi, İngiliz hükûmetinin üyeleri tarafından "çok avantajlı kredi" olarak nitelendirildi.
 Geri ödeme 
Son ödeme, yaklaşık 83 milyon dolar (45.5 milyon sterlin) olarak 29 Aralık 2006 tarihinde yılın son iş gününde yapıldı. Aslında ödeme altı yıl geç yapılmıştı. İngiliz Hükûmeti 1956, 1957, 1964, 1965, 1968 ve 1976 yıllarında ödemelerini askıya almıştı; çünkü döviz kurları pratik olarak görülüyordu.  Son ödemeden sonra, İngiltere'nin Hazineden sorumlu Ekonomi Bakanı, Ed Balls, savaş ve sonrasındaki destekleri için ABD'ye resmen teşekkür etti.
 Televizyon 
Sir Christopher Meyer kredinin geçmişini ve etkilerini BBC dizisi "Yankilere İpotek" 'te ele aldı (Mortgaged to the Yanks). Meyer yanlışlıkla kredinin öncelikle hükûmetin refah reformlarını ödemek için gerekli olduğunu iddia etti.

 Ayrıca bakınız 
 Atlantik Şartı
 Ödemeli Taşıma Sistemi
 Marshall Planı

Kaynakça
Notlar

Bilimsel ikincil kaynaklar

 - Total pages: 215 
Grant Jr., Philip A. "President Harry S. Truman and the British Loan Act of 1946," Presidential Studies Quarterly, (Summer 1995) 25#3 pp 489–96
 - Total pages: 525 

 Skidelsky, Robert. John Maynard Keynes. Vol. 3: Fighting for Freedom, 1937-1946 (2001) pp 403–58
Birincil kaynaklar
 The Collected Writings of John Maynard Keynes,'' Volumes 24 (London: Macmillan Press, 1979)
Gazete haberleri

Kategori:Birleşik Krallık antlaşmaları
Kategori:Amerika Birleşik Devletleri antlaşmaları
Kategori:Kanada antlaşmaları
Kategori:Soğuk Savaş antlaşmaları