Gemi adamı

küçükresim|Bir geminin hiyerarşik yapısı - Tayfalar
Gemi adamı bir gemide görev yapan tüm zabit, yardımcı zabit, stajyer, tayfa ve yardımcı hizmet personeline denir.

Her gemi adamının görevi gereği sahip olduğu resmi unvana yeterlilik denir. Her geminin bayrağına, sınıfına ve büyüklüğüne göre belirli sayıda yeterlilikte personel ile donatılması zorunludur.

 Zabitler 
Zabitler, aldıkları eğitimin kapsamına göre belirlenmiş olan gemilerde güverte zabitleri için tonaj, makine zabitleri için toplam ana makine gücüne göre görev alabilirler.

Tablolarda belirtilen yeterlilikler ilgili idare tarafından belirlenen yönergelere göre düzenlenen eğitim, sınav ve deniz hizmetinin ardından bir üst satırdaki yeterliliğe terfi eder. Her yeterlilik sahibi personel belirlenmiş olan görevleri gemi üzerinde kurallara uygun olarak yürütmek ile sorumludur.

 Güverte sınıfı zabitler 
 Tonaj sınırı olmayan  6700 48594 GT  500 GT altı Uzakyol kaptan  Kaptan  Sınırlı kaptan Uzakyol birinci zabit  Birinci zabit  Sınırlı vardiya zabiti Uzakyol vardiya zabiti  Vardiya zabiti 

 Makine sınıfı zabitler 
 Makine gücü sınırı olmayan  750 - 3000 kW  750 kW altı Uzakyol başmühendis  Başmakinist  Sınırlı başmakinist Uzakyol ikinci mühendis  İkinci makinist  Sınırlı makine zabiti Uzakyol vardiya mühendisi Makine zabiti 

 Yardımcı Zabitler 
Telsiz Zabiti
Elektrik Zabiti
Doktor

 Stajyerler 
Güverte ya da makine zabiti olabilmek için gerekli olan uygulamalı eğitimi gören personeldir.
Güverte Stajyeri
Makine Stajyeri

 Tayfalar 
 Güverte sınıfı tayfalar 
Güverte lostromosu (reis, bosun)
Usta gemici
Gemici
Miço: Küçük yaştaki tayfa yamağıdır. (Miço için gemi adamı yeterliliği artık düzenlenmemektedir, kaldırılmıştır.)

 Makine sınıfı tayfalar 
Makine lostromosu
Yağcı
Silici (Silici için gemi adamı yeterliliği artık düzenlenmemektedir, kaldırılmıştır.)

 Yardımcı hizmet personeli 
Aşçı
Kamarot

 Türk denizciliğinde gemi adamları 
Kaptana gemi üzerinde Süvari bey şeklinde hitap edilmektedir. Her ne kadar gemide kaptan unvanını taşıyan bir kişi olsa da güverte sınıfı zabitler de derecesine göre 2. kaptan, 3. kaptan olarak bilinmekte, efendi kaptan biçiminde hitap edilmektedir.

Mühendis - makinist ayrımı ise mühendislik eğitimi verilen üniversite bölümü mezunları ile meslek lisesi/yüksek okulu mezunu olanlar hatta tayfalıktan yetişen personeli belirtmek için yapılır. Başmühendis / başmakinist'e, gemi üzerinde çarkçıbaşı olarak hitap edilmektedir. Diğer makine zabitlerine ise çarkçı olarak hitap edilir.

Güverte lostromosu, güverte tayfasının başı olarak görev yapar ve reis olarak çağrılır.

 Dış bağlantılar 
Gemi Adamları Yönetmeliği 
STCW 

Kategori:Denizcilik terimleri