Magdabe Muharebesi

Magdabe Muharebesi, 23 Aralık 1916 tarihinde Osmanlı ile Britanya arasında I. Dünya Savaşı, Sina ve Filistin Cephesi'nde gerçekleşen muharebedir. Romani Muharebesi'nde başlayan geri çekilme devam etmekteydi. 21 Aralık günü, İngiliz Hava Kuvvetleri El Ariş'in güney doğusunda iyi gizlenmiş bir Osmanlı garnizonu keşfetti. Britanya kuvvetleri 2 günlük yürüyüşten sonra buraya saldırdı. Aynı gün garnizonu ele geçirdi.

 Muharebenin seyri 
El Ariş'te, 27. Piyade Tümenine bağlı zayıf 80. Alay bulunuyordu. Bu zayıf alayla burayı savunmak mümkün değildi. Bu nedenle Kreß von Kressenstein Paşa, 80. Piyade Alay Komutanlığı'na, El Ariş'i boşaltmasını ve mevcut malzemeyi yanına aldıktan sonra, taşıyamayacağı her şeyi tahrip ederek, Magdabe'ye çekilmesini ve burayı ikinci bir emre kadar savunmasını emretmiştir. Bu geri çekiliş, 17-18 Aralık 1916 gecesi gerçekleşmiştir. İngilizler, 22 Aralık 1916'da, 10 kadar savaş gemisinin desteği ve bir Anzak Atlı Tümeni, bir Hecinsüvar Tugayı, üç topçu bataryası ile El Ariş'i işgal ettiler, Magdabe'deki mevzilerimize hava akını yaptılar ve herhangi bir zarara neden olmayan birkaç yüz bomba attılar. Ertesi gün, 23 Aralık 1916 sabahı saat 9-10 arası Magdabe'deki Türk mevzilerine cepheden taarruz etmişlerdir. İngilizlerin topçu ateşine dayanamayan alayın Arap erleri mevzilerini terk ederek kaçmışlar; bu nedenle savunma hatları gevşemiştir.

 Muharebenin sonucu 
Yardım ve destek de alamayan Yarbay Kadri Bey kumandasındaki 80. Alay, acı ve görülmemiş bir kahramanlık göstererek, yedi saat süren savunmadan sonra, karargâhı ile birlikte tutsak düşmüştür. Sadece alayın kıymetli ağırlıklarını geriye götüren Mühendis Süreyya Bey komutasındaki bir birlik kurtulmuştur. Magdabe'de Alay Komutanı Kadri Bey'den başka 2. tabur komutanı Binbaşı İzzet Bey ve 3. Tabur komutanı Binbaşı Rüştü Bey ile toplam 1282 askerimiz esir düştü. İngilizler 97 Türk şehidini gömdüler. 4 top, 1200 tüfek, 40 at, 51 deve ele geçirdiler.

 Muharebe sonrası 
Magdabe'nin kaybından sonra bölgeye yedi tabur piyade, dört makineli tüfek bölüğü, iki dağ bataryası ile Avusturya-Macaristan Dağ Obüs Topçu Taburu ve bir istihkâm bölüğünden kurulu bir kuvvet gönderilmesi düşünüldü. Çünkü Magdabe'nin kaybı Birüssebi- Kudüs Şosesi'ni açık bırakmıştı. Bu nedenle Han Yunus Grubu, Hafirülavce Grubu'ndan müteşekkil bir Sınır Savunma Komutanlığı kurularak başına 3. Tümen Komutanı Kurmay Albay Refet (Bele) Bey (Cumhuriyet döneminde Tümgeneral) getirildi. Bu yeni düzenleme ile 1906 Antlaşması (Akabe Krizi) ile saptanan Osmanlı-Mısır sınırının doğusuna çekilinerek Filistin savunması ile meşgul olunmaya başlanmıştı.

 Kaynakça 

Kategori:I. Dünya Savaşı Sina ve Filistin Cephesi'nde muharebeler
Kategori:1916'da çatışmalar