Bjeduğ lehçesi

Bjeduğ lehçesi (Batı Çerkesçe Бжъэдыгъубзэ) (Doğu Çerkesçe Бжьэдыгъубзэ), Rusya Federasyonuna bağlı Adigey Cumhuriyetinin Kuban Nehri boyunda ve Türkiye'de Çanakkale ilinin Biga ilçesinde yaşayan Bjeduğlar tarafından konuşulan bir Batı Çerkesçe lehçesidir.

 Sesbilim 

Çemguy lehçesindeki [tsʷ] Bjeduğ, Şapsığ ve Abzeh diyalektlerinde [tɕʷ] (<чу>) sesine dönüşmüştür. Doğu Çerkesçede ise ise [v] (<в>) sesine dönüşmüştür.

 Sözcük Batı Çerkesçe Doğu Çerkesçe Çemguy (Standart Batı Çerkesçe) Bjeduğ, Şapsığ ve Abzeh IPA Kiril IPA Kiril IPA Kiril ayakkabı  t͡sʷaːqa  цуакъэ  t͡ɕʷaːqa  чуакъэ  vaːqa   вакъэ öküz  t͡sʷə  цу  t͡ɕʷə  чу  və  вы saban demiri  t͡sʷaːbza  цуабзэ  t͡ɕʷaːbza  чуабзэ  vaːbd͡za  вабзэ

 Bjeduğ lehçesindeki [ʃsʷ] (<шъ>) diğer lehçelerde [s] (<с>) olmuştur:

 Sözcük Batı Çerkesçe Doğu Çerkesçe Batı Çerkesçe Bjeduğ IPA Kiril IPA Kiril IPA Kiril ne  səd  сыд  ʃsʷəd  шъыд  sət   сыт nasıl  sədaw  сыдэу  ʃsʷədaw  шъыдэу  dawə   дауэ

 Bjeduğ lehçesindeki [ʃsʷ] (<шъу>) diğer lehçelerde [ɕʷ] (<шъу>) olmuştur:

 Sözcük Batı Çerkesçe Doğu Çerkesçe Çemguy (Standart Batı Çerkesçe) Bjeduğ IPA Kiril IPA Kiril IPA Kiril Ho şgeldiniz  ɕʷəqeblaːʁ  шъукъеблагъ  ʃsʷəqeblaːʁ  шъукъеблагъ  fəqeblaːʁa   фыкъеблагъэ Deri  ɕʷa  шъо  ʃsʷa  шъо  fa   фэ

 Bjeduğ lehçesindeki [j] (<й>) diğer lehçelerde [ɕ] (<щ>) veya [ʑ] (<жь>) olmuştur:

 Sözcük Batı Çerkesçe Doğu Çerkesçe Çemguy (Standart Batı Çerkesçe) Bjeduğ veŞapsığ IPA Kiril IPA Kiril IPA Kiril o  aɕ  ащ  аj  ай  ar  ар orada  daʑ  дэжь  daj  дэй  ʁʷnaʁʷw  гъунэгъуу kendi  jaʑ  ежь jaj  ей  jaz   ез

Dilbilgisel farklılıklar

 Araç durumu 

Bjeduğ lehçelesinden araç durumu için kullanılan sonek -мджэ (-md͡ʒa) or -джэ (-d͡ʒa)'dir. Fakat Abzah lehçesi ve Doğu Çerkesçede -мкӏэ (-mt͡ʃa) or -кӏэ (-t͡ʃa) olarak kullanılır. Şapsığ lehçesi ve bazı Doğu Çerkesçe lehçelerindeise -мгьэ (-mɡʲa) or -гьэ (-gʲa). (Örnek: Uzunyayla Kabardey lehçesi, Kahramanmaraş Kabardey diyalekti)

 Anlamı Şapsığ Çoğu lehçede BjeduğKirilIPAKirilIPAKirilIPA Çerkesçe ile (onu kullanarak) адыгэбзэгьэ aːdəɣabzagʲa  адыгэбзэкӀэ aːdəɣabzat͡ʃa  адыгэбзэджэ aːdəɣabzad͡ʒa  kalem ile (onu kullanarak) къэлэмымгьэ qalaməmgʲa  къэлэмымкIэ qalaməmt͡ʃa  къэлэмымджэ qalaməmd͡ʒa 

Gelecek zaman soneki ~эщт (~aɕt)

Gelecek zaman eki ~эщт (~aɕt)'tir ve bazı durumlarda ~ыщт (~əɕt) olarak kullanılır. Bjeduğ ve Şağsığ lehçelerinde gelecek zaman soneki ~т (~t) olarak kullanılır.

 Kelime Batı Çerkesçesi Doğu Çerkesçesi Çemguy (Standart Batı Çerkesçe) Bjeduğ veŞapsığ IPA Kiril IPA Kiril IPA Kiril gideceğim  səkʷaɕt  сыкIощт  səkʷat  сыкIот  səkʷʼanəwɕ   сыкIуэнущ gideceksin   wəkʷaɕt  укIощт  wəkʷat  укIот  wəkʷʼanəwɕ  укIуэнущ gidecek  makʷaɕt  мэкIощт  makʷat  мэкIот  makʷʼanəwɕ   мэкIуэнущ gideceğiz   tʷəkʷaɕt  тыкIощт  ʂʷəkʷat  тыкIот  dəkʷʼanəwɕ  дыкIуэнущ gideceksiniz   ʂʷəkʷaɕt  шъукIощт  ʂʷəkʷat  шъукIот  fəkʷʼanəwɕ  фыкIуэнущ gidecekler  maːkʷatəɕx  макIощтых  maːkʷatəx  макIотых   maːkʷʼanəwɕ  якIуэнущ

 Örnek metin 

Ayrıca bakınız
 Hakuç lehçesi
 Kfar Kama Şapsığ lehçesi
 Şapsığ lehçesi
 Abzah lehçesi
 Besleney lehçesi

 Dış bağlantılar 
 Bjeduğ lehçesinde bir şarkı (Yemije Nurbi - Huzurla evine geri dön)
 Bjeduğ lehçesinde bir şarkı (Yemije Nurbi - Seni istiyorum)

 Kaynakça 

Kategori:Bjeduğlar
Kategori:Adigece