Çeğilli, Ardahan

Çeğilli, Ardahan ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Çeğilli köyünün bilinen en eski adı Revahisi veya Revazi'dir. Nitekim erken dönem Osmanlı kaydında Revahis (رواخس), görece geç dönemde kaydında ise Revaz (رواض) olarak geçer. Revazi Gürcü erkek adı olup köyün bu ismi bununla ilişkili olabilir.

Revahisi veya Revazi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ın bir parçası olan Artani bölgesinde yer alıyordu. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün eski kilisesi olan Revazi Kilisesi de bu dönemden kalmış olmalıdır. Öte yandan Çeğilli köyünün sınırları içinde dört adet megalit yapı kalıntıları tespit edilmiştir.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო–კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 111-114  ISBN 978-9941-0-7362-5

Revahisi köyü, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre, Gürcistan Vilayeti içinde Ardahan-i Büzürg livasının Güney nahiyesine bağlıydı. Köyün nüfusu 25 Hristiyan haneden oluşuyordu. İspenç vergisi vermekle yükümlü erkeklerin büyük kısmı Basila, Maharebel, Giorgi, Gogiça, Batata, Nodar, Ramaz, Tariel, Revaza gibi Gürcü adları taşıyordu.{{Web kaynağı |url=http://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?query=Gurjistanis_Vilaietis_Didi_Davtari  |başlık=Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (Osmanlıca ve Gürcüce), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; I. cilt (1947), s. 433; II. Cilt (1941), s. 433; III. ciltler (1958), s. 516.]

Revahisi köyü, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan Osmanlı cebe defterinde de Revaz (رواض) olarak geçer. Hicri 1139 (1726/1727) tarihinde aynı idari konuma sahip olan köyün hasılası 14.000 akçe idi. 

Revahisi veya Revazi köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca, savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Nitekim Rus idaresinin 1886 tarihindeki nüfus tespitinde Revaz (Ревазъ) şeklinde kaydettiği yerleşim, Ardahan sancağının Ardahan kazasının Şadevan nahiyesinin 11 köyünden biriydi. Nüfusu, 54'ü erkek ve 59'u kadın olmak üzere, 19 hanede yaşayan 133 kişiden oluşuyordu. Nüfusun tamamı Türk olarak yazılmıştır.

Rus idaresi sırasında Ardahan bölgesini gezmiş olan Gürcü araştırmacı Konstantine Martvileli 1917 yılında Revazi (რევაზი) köyünde 20 hanede 346 Müslüman Gürcü'nün yaşadığını yazmış, yarı yıkık halde büyük bir kilisenin bulunduğunu belirtmiştir. Bu kilisenin kalıntıları günümüze ulaşmıştır.

Revaz köyü, Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra, Rus idaresinin son bulmasının ardından bir süre bağımsız Gürcistan’ın sınırları içinde kaldı. Bu durum Mayıs 1920 tarihli Moskova Antlaşması'yla Sovyet Rusya tarafından da tanındı. Kızıl Ordu’nun Gürcistan’ı işgali daha sona ermeden Sovyet Rusya ile Ankara Hükümeti arasında, 16 Mart 1921’de imzalanan Moskova Antlaşması’yla Türkiye’ye bırakıldı.

Revaz 1928 tarihli köy listesinde “Revas” (رواس) olarak geçer. Bu tarihte köy Kars vilayetinin Ardahan kazasının Yalnızçam nahiyesine bağlıydı. Revaz veya Revas Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında Çeğilli olarak değiştirildi. 1965 genel nüfus sayımında Çeğilli köyünün nüfusu 499 kişiden oluşuyordu ve bu nüfus içinde 191 kişi okuma yazma biliyordu. Ardahan ilçesi 1992 yılında il olunca Çeğilli de bu ilin merkez ilçesi köyü haline geldi.

 Coğrafya 
Köy, Ardahan il merkezine 16 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 171 2021 1882020192 2019 195 2018 191 2017 203 2016 201 2015 198 2014 192 2013 196 2012 202 2011 203 2010 196 2009 203 2008 201 2007 184 2000 206 1990 263 1985 283

Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Ardahan merkez belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti