Yokuşdibi, Ardahan

Yokuşdibi, Ardahan ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Yokuşdibi köyünün eski adı Lori'dir. 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde de Lori (لوری) olarak kaydedilmiştir. Osmanlıların Gürcülerden ele geçirdiği bu yerleşimin adı Türkçeye Gürcüceden (ლორი) girmiş olmalıdır. Bu defterde Guguba köyü yakınında terk edilmiş bir köy de Lori (لوری) adını taşıyordu. Gürcüce "lori" (ლორი) tuzlanmış et anlamına gelir. Bununla birlikte köyün adının bu kelimeyle ilişkili olup olmadığı bilinmemektedir.

Lori, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Artaani'de yer alıyordu. Nitekim osmanlı Devleti bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirdi. Bununla birlikte Yokuşdibi köyünün sınırları içindeki megalit yapı kalıntısı buranın ilk çağlardan itibaren bir yerleşme alanı olduğunu göstermektedir.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2015, s. 98  ISBN 978-9941-0-7362-5

Lori, Osmanlı idaresinde, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan Osmanlı mufassal deftere göre, Ardahan-i Büzürg livasının Güney nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 20 Hristiyan haneden oluşuyordu. İspenç vergisi mükellefi hane resileri ile babalarının adları (Maharebel, Mahara, Gogiça, İona, Misela, Teodore, Lazare, Gabriel) üzerinden Lori'nin nüfusunun çoğunluğunun Gürcülerden oluştuğu söylenebilir. Köyün Hristiyan dönemine ait köy kilisesinin (8,9 × 4,7 m) günümüze kalıntıları ulaşmıştır.

Lori, 93 Harbi'nin ardından 1878'de imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde köy Ardahan sancağının Ardahan kazasına bağlıydı ve nüfusu 116 kişiden oluşuyordu. Bu nüfus içinde 106 kişi Türk, 10 kişi Kürt olarak kaydedilmiştir. Köyün 1595 yılında demografik yapısının zaman içinde tamamen değişmiş olduğu bu tespitten anlaşılmaktadır. Köyün nüfusu 1896 yılında 168 kişi, 1906 yılında 193 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 111, ISBN 9786052100271.

Lori köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Lori Türkiye'ye bırakıldı.

Lori köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Lori (لوری) adıyla Kars vilayetinin Ardahan kazasının merkez nahiyesine bağlıydı.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 759. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 323 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 348. Lori Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında  7267 sayılı kanunla Yokuşdibi olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Yokuşdibi köyünün nüfusu 444 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 76 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 355.

 Coğrafya 
Köy, Ardahan il merkezine 15 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 120 2021 122 2020 126 2019 131 2018 139 2017 132 2016 143 2015 164 2014 163 2013 165 2012 162 2011 169 2010 166 2009 156 2008 156 2007 154 2000 159 1990 240 1985 387

Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Ardahan merkez belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti