İl Giasone

İl Giasone (Türkçe:İason) Venedikli besteci Francesco Cavalli tarafından "Giacinto Andrea Cicognini"'nin, Yunan mitolojisinde Altın Postu arayan Argonotlar'ın önderi olan İason'un mitinden uyarlanan librettosuna göre hazırlanmış 1 prolog ve 3 perdeden oluşan  "Drama musicale" janrında olan opera eseridir. Prömiyer temsili 5 Ocak 1649'da Teatro San Cassiano, Venedik'te o yilki geleneksel Karnaval dōneminde verilmiştir. Bu operada ilk defa müziksel şarkılar ve resitatifler görülmektedir. Bazı kritikler bu eseri İtalyan popüler tiyatro seyircisinin  "Commedia dell'Arte" oyunlarından müziksel operaya geçmesini sağlayan ilk eser olduğunu kabul ederler. Bu opera eserinde klasik dramatik sahneler yanında resitatifler veren tanrılar ve hizmetkarlar şeklindeki komedi karakterleri de bulunmaktadır. Bu eser 17. yüzyılda en popüler olan opera eseriydi.The Viking Opera Guide, 1993. ISBN 0-670-81292-7  say.191 Başrolü günümüzde bulunmayan kastrato bir şarkıcı oynaması istenmekle beraber, bu rol bir kadın kontralto veya nadiren bir erkek kontr-tenor kullanılarak, hala günümüzde operaevi repertuvarlarında bulunmaktadır.

 Roller 
RolSes tipiPrömiyer, 5 Ocak 1649(Orkestra şefi: - )İasone, İason. Argonotların liderikontralto (kastrato)Alinda, Midia Sarayında bir asil hanım sopranoAmore, Eros. İsifile'nin koruyucusu) sopranoBesso, İason'un askerlerin komutan subayıbasDelfa, Midia'nın yaşlı mürebiyyesikontraltoDemo, Egeo'nun sarayında kekeme cücetenorEgeo, Atina Kralıtenor	Eolo, Aeolus. Rüzgar kontraltoErcole, Herakles veya Herkül. Argonot basGiove, Baş-tanrı Jüpiter basİsifile, Midilli KraliçesisopranoMidia, Kolhis KraliçesisopranoOreste, İsifile'nin sırdașı basRosmina sopranoSole, Apollo. Midia'nin koruyucu tanrısı sopranoVolano tenorZeffiro sopranoRüzgarlar korosu, Ruhlar korosu, Argonotlar, tanrılar, askerler, denizciler

 Konu özeti "OpernFührer" websitesinden uyarlama 

 Prolog 

İki mitik karakter, Sole ve Amore, ortaya çıkabilecek dramatik konu ve sonucu hakkında tartışmaktadırlar. Sole koruyucusu olduğu Kolhis Kraliçesi Midia'nın Altın Post topağını bulmak için Kolhis'e gelmekte olan İason'la evlenmesini savunmaktadır. Amore ise İason'un kendinin koruyucusu olduğu Midilli Kraliçesi İsifile evlenmesini savunmaktadır.

I. Perde

Argonot Ercole, Iasone'yi nişanlısı olan Midilli Kraliçesi İsifile'yi arkada bırakıp Midilii'den ayrılıp gemisi olan Argo ile "Altın Post"u bulmak için bir serüvene başlamaya ikna etmiştir. Iason bu gemi serüveni sonunda kendini Karadeniz'in doğusunda Kolhis ülkesinde bulmuştur. 
Orada Iasone, hüviyetini bilmediği ama gerçekte Kolhis Kraliçesi olan, Midia ile karşılaşmış; ona aşık olmuş ve onun sevgilisi olmuştur.

Perde açılınca Ercole, Iasone'nin bu aşkı yüzünden tembelleştiginden ve sabah erken kalmadığından şikayete başlar. Iasone yeni sevgilisi ile aşk için birleşmesinin ne kadar tatmin edici olduğunun şarkısını söyler. Ercole onun komutanlık yetkilerine daha önem vermesini ve savaşa hazırlık yapmasını ister. İkisi aşk ve görev yükümlüğü konusu üzerine tartışmaya başlarlar.

Midia tek başına iken aşkın acılarından şarkı söyler. Yeni aşkı dolayısıyla yanına gelen kocası Atina Kralı Egeo'dan ayrılmak istediğini ona bildirir. Egeo Midia'ya bir kama vererek eşi karısının kendini öldürmesini ister ama Medea buna yanaşmaz.

Oreste İsifile'nin yakın arkadaşıdır ve İsifile için Kolhide'de neler olduğu hakkında istihbarat toplamktdır. Oreste Egeo'nun sarayında kekeme cüce olan Demo'ya Egeo'nun sarayında durumu soruşturduğunda Demo'nun kekeme yanıtlarından pek anlam çıkartamaz.

Meade yaşlı mürebiyyesi Delfa ile Giasone'nin geldiğini gördü ve onu sevgilisi olarak tanımıştır. Ona Gisone'nin ikiz çocuğu olduğuna  haberini verir ve onun çocuklarına hiç bakmadığı için azarlar. Sonra da Midia ikizlerin annesin getirmek bahanesi ile oradan ayrılır. Iasone hangi sevgilisinden ikiz çocuğu olduğunu bilememektedir. Midia Delfa ile birlikte döner ve ikizleri olan kendisinin olduğunu aşkı olduğu Iasone'ye ifşa eder. Bu Iasone'yi çok sevindirir. Iasone ve Midia birlikte ayrılırlar.

İsifile İbero ağzında bir kırsal kulübede casusu olan Oreste'den haber beklemektedir ama Iasone'nin aşkını kaybettiğini hissettiği için çok kötümser düşüncelerle doludur.

Midia doğaüstü büyücülük güçlerini *"Dell'antro magico" kullanarak yerlatı tanrısı olan Pluto'yu çağırır. Ondan Iasone'yi serüven de korumasını isteyecektir. ""Ruhlar Korosu ona yanıt verir ve Iasone'ye bir yüzük vererek onun korunacağını bilirdiler.

II. Perde

III. Perde

 Dipnotlar 

 Dış bağlantılar 

 "Il Giasone" librettosu  
 IMSLP websitesinde "Il_Giasone" partisyon notaları 

Kategori:İtalyanca operalar
Kategori:1640'larda operalar
Kategori:Francesco Cavalli operaları