Türkiye Cumhuriyeti Liyakat Nişanı

Türkiye Cumhuriyeti Liyakat Nişanı, Dışişleri Bakanlığı ile Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yüksek Danışma Kurulunun görüşleri alınarak ilgili bakanın teklifi ve Cumhurbaşkanının tevcihi ile verilen Türkiye'nin en yüksek üçüncü dereceli devlet nişanıdır.

 Nişanın Veriliş Şekli 
İlim ve sanatta Türkiye'nin uluslararası alanda tanıtılması ve yüceltilmesini sağlayan yabancı kişilere verilen madeni altın kaplama semboldür. Bu nişan Dışişleri Bakanlığı ile Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurulunun görüşleri alınarak ilgili bakanın teklifi ve Cumhurbaşkanı'nın tevcihi ile verilir.

 Nişanın şekli 
 Uzun kenarı veya çapı 8,15 cm.dir.
 Gümüş (925 milyem) üzerine beyaz rodaj işlemi (rodyum kaplama) yapılır.
 Kompozisyon ay yıldızın merkezinde Cumhurbaşkanlığı Armasının ortasında bulunan onaltı kollu güneşin yerleştirilmesi ile tamamlanır.
Kompozisyon üç parçalı ve beyaz minelidir.
Ağırlık: 65,20 gr (925 milyem) gümüş

 Nişana ait rozetin şekli  
 Şekli Cumhurbaşkanlığı Armasında bulunan on altı kollu güneşin aynısıdır.
 Güneşin uzun kollarında kırmızı, kısa kollarında beyaz mine uygulanır.
 Rozet gümüş (925 milyem) madenden üretilir ve beyaz rodaj işlemi (rodyum kaplama) yapılır. 
 Ağırlık: 3,13 gr (925 milyem) gümüş.

 Nişan'ın tevcih edildiği kişiler 
Yıl  Ülke  İsim  Tevcih eden  Ref. 8 Haziran 1990    Joseph Jacob Heinotten  Turgut Özal     Clemens Holzmeister   25 Ekim 1996    Rupert Wilbrandt  Süleyman Demirel     Wilhelm Leitner     Annemarie Schimmel   28 Ağustos 1997    Geza Feher   Gerö Gyözü   Geza David     Dame Ninette Devalois   14 Ocak 1998    Jean-Paul Roux   Robert Mantran     Yuzo Nagata   Shoichiro Toyoda   Isao Yonekura     Kamil Veli Nerimanoğlu   Tevfik İsmailov     Justin McCarthy   Stanford Shaw     Bernard Lewis   Andrew Mango   Geoffrey Lewis Lewis      Omeljan Pritsak     Roziya Galiyevna Mukminova     Bubina Oruzbayeva     Edhem Tenişev     Gubeydolla Aydarov   13 Şubat 1998    Bert G. Fragner     Oraz Yağmur   14 Şubat 1998    André Clot   5 Ekim 1998    Augusto Sinegra   9 Ekim 1998    Patrick Kinross     Nasrullah Mübeşşir el-Tırazi   Hüseyin Mucib el-Mısri   1 Ocak 1999    Abdimalik Nisanbayev   4 Ocak 1999    İbrahim El-Mouelhy   3 Haziran 2008    Sachihiro Omura  Abdullah Gül   20 Ekim 2008    Lars Johanson     András Róna-Tas      Robert Dancoff  Walter G. Andrews     Viktor Guzev   11 Haziran 2014    Evangelia Balta     Suraiya Faroqhi     Cornell Fleischer     Feridun Hamdullahpur     György Hazai     Machiel Kiel     Fehim Nametak     Dimitri Mihailoviç Nasilov     Julian Raby     Claudia Römer     Tadashi Suzuki     Abdeljelil Temimi     Abudurexıti Yakufu   19 Ağustos 2014    Feroz Ahmad  

 Veriliş nedenleri 

 2008 
Macaristan'dan Prof. Dr. Andreas Rona-Tas, İsveç'ten Prof. Dr. Lars Johanson ve Rusya Federasyonu'ndan Prof. Dr. Victor Grigorieviç Guzev: Çalışmalarıyla Türk dili, edebiyatı, tarihi ve kültürünün dönemleri ve günümüzdeki kollarıyla bütün olarak araştırılmasına ve yurt dışında tanıtılmasına büyük katkıları olan, Türkçeden hareketle başka diller için de kullanılan teoriler geliştiren, Türk dili ve edebiyatına karşı önyargıların kırılması için çaba sarf eden, bu alandaki araştırmaların uluslararası saygınlık kazanmasında önemli rol oynayan, yeni akademisyenler yetiştiren, iş birliğine öncülük eden, Türkçenin yurt dışında öğretilmesinde, ülkelerinde Türkoloji geleneklerinin oluşmasında emekleri geçen, çalışmalarıyla Türkiye Cumhuriyeti'nin bilim ve edebiyatta tanıtılmasını ve yüceltilmesini sağladığı için.

 2014 

 Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemleri ile modern Türkiye tarihi üzerine çok sayıda kitap, makale ve araştırmaya imza atan, Yeditepe Üniversitesi Tarih Bölümü Başkanı Feroz Ahmad (ABD)
 Osmanlı dönemi iktisadi ve toplumsal tarihi ile Anadolu'daki Rum kültürü üzerine çalışan Evangelia Balta (Yunanistan),
 Türkçe, Almanca ve İngilizce dillerinde Osmanlı dönemine ilişkin birçok yayında imzası bulunan, ODTÜ ve Boğaziçi'nin ardından İstanbul Bilgi Üniversitesi'nde görev yapan Osmanlı tarihçisi Suraiya Faroqhi (Almanya)
 Akademik çalışmaları 16. yüzyıl Osmanlı tarihi üzerine yoğunlaşan, Kanuni Sultan Süleyman dönemine ilişkin çok sayıda makalesi bulunan Şikago Üniversitesi'nde Osmanlı ve İslam Tarihi profesörü olarak görev yapan Cornell Fleischer (ABD), 
 Kanada ile Türkiye arasında eğitim alanındaki işbirliğinin geliştirilmesi, Türkiye'nin ve Türk kültürünün tanıtılması için çeşitli projelere imza atan Feridun Hamdullahpur (Kanada)
 Lefkoşa Kıbrıs Üniversitesi Türkoloji Bölümü kurucusu, Dışişleri Bakanlığı tarafından "Üstün Hizmet Ödülü" ile taltif edilen Türkolog György Hazai (Macaristan)
 Osmanlı-Türk dili, edebiyatı ve sanat tarihi eğitimi alan, Balkanlar'daki Osmanlı mimarisini inceleyen, Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi'nde görev yapan Machiel Kiel (Hollanda)
 Türkçe-Arapça dil ve edebiyatı alanında çalışan, Boşnak edebiyatının Türkçe ile ilişkisi başta olmak üzere, Türk edebiyatı konusunda çok sayıda çalışmaya imza atan Fehim Nametak (Bosna-Hersek)
 Eski Türkçe, Çağatay lehçesi ve Uygurca başta olmak üzere Türk dillerinin grameri ve leksikolojisi üzerine çok sayıda çalışması bulunan Türkolog Dimitry Mihailovic Nasilov  (Rusya Federasyonu), 
 Osmanlı-Türk çinileri, Osmanlı Padişahlarının portreleri, Osmanlı dönemi kıyafetleri üzerine çeşitli sergiler düzenleyen, Türk Sanatları Kongresi Uluslararası Komitesi onursal üyesi Julian Raby (ABD)
 Viyana Üniversitesi Şarkiyat Enstitüsü Türkoloji / Arabistik bölümü mezunu olan, Osmanlıca ve Türkçenin linguistik yapısına ilişkin birçok esere imza atan Claudia Römer (Avusturya)
 Osmanlı tarihi üzerine çalışan, yayımladığı çok sayıda kitap ve makalenin yanı sıra birçok Türkoloğun yetişmesine de yardımcı olan, Türk Tarih Kurumu şeref üyesi Tadashi Suziki (Japonya)
 Mağrip bölgesinde Osmanlı kültürü, Osmanlı-Mağrip ilişkileri ve Osmanlı-Arap ilişkileri üzerine çok sayıda makale ve kitaba imza atan, Türk Tarih Kurumu şeref üyesi Abdeljelil Temimi (Tunus)
 Uygurca başta olmak üzere Türki diller üzerine uzmanlaşan Abudurexiti Yakufu (Çin Halk Cumhuriyeti)

 Nişan Töreni 
Kanuna göre, madalya ve nişanlar, düzenlenen bir törenle, Cumhurbaşkanı veya Cumhurbaşkanının görevlendireceği bir kişi tarafından beratı ve rozeti ile birlikte hak kazanana, hak kazananın hayatta olmaması halinde madalya ve nişanlar en büyüklerinden başlamak üzere erkek çocuklarına, yoksa kız çocuklarına, çocukları yoksa babasına, o da yoksa annesine, annesi yoksa eşine verilmektedir.

 Ayrıca bakınız 
 Türkiye Cumhuriyeti Devlet Nişanı
 Türkiye Cumhuriyeti Cumhuriyet Nişanı 
 Osmanlı Devlet Nişanı
 Altın Liyakat Nişanı
 Devlet Nişanı

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Madalya ve Nişanlar Kanunu
 darphane.gov.tr Madalya ve Nişan Üretimi

Kategori:Türkiye Cumhuriyeti Liyakat Nişanı