Ebola virüsü hastalığı

Ebola virüsü hastalığı (EVD) veya Ebola kanamalı ateşi (EHF) veya kısaca Ebola, Ebola virüsünün neden olduğu, insanlarda ve diğer primatlarda görülen bir hastalıktır. Belirtiler tipik olarak virüse yakalandıktan sonra ateş, boğaz ağrısı, kas ağrısı ve başağrısı ile iki gün ila üç hafta sonra başlar. Tipik olarak bulantı, kusma ve ishal, karaciğer ve böbrek fonksiyonlarında azalma ile birlikte takip eder. Bu noktada, bazı kişilerde kanama sorunları görülmeye başlar.

 Tarihi 
Ebola ilk olarak 1976 yılında Sudan'ın Nzara ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin Yambuku kentlerinde eş zamanlı 2 salgına yol açmıştır. Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde görülen salgının Ebola Nehri yakınında bir köyde meydana geldiğinden hastalığa bu isim verilmiştir. Daha çok sahra altı batı Afrika ülkelerinde (Gine, Siera Leona, Liberya) son olarak Kongo'da görülmüştür. 22.08.2014 tarihi itibarıyla 2698 vaka görülmüş, bu hastalardan 1428 kişinin ölümüne neden olmuştur.

 Salgınların kronolojisi
YıllarÜlkeEbolavirusVakaÖlümÖlüm Oranı2020Demokratik Kongo Cumhuriyeti22012Demokratik Kongo CumhuriyetiBundibugyo572951%2012UgandaSudan7457%2012UgandaSudan241771%2011UgandaSudan11100%2008Demokratik Kongo CumhuriyetiZaire321444%2007UgandaBundibugyo1493725%2007Demokratik Kongo CumhuriyetiZaire26418771%2005KongoZaire121083%2004SudanSudan17741%2003KongoZaire352983%2003KongoZaire14312890%2001-2002KongoZaire594475%2001-2002GabonZaire655382%2000UgandaSudan42522453%1996Güney Afrika (ex-Gabon)Zaire11100%1996GabonZaire604575%1996GabonZaire312168%1995Demokratik Kongo CumhuriyetiZaire31525481%1994Fildişi Sahili CumhuriyetiTaï Forest100%1994GabonZaire523160%1979SudanSudan342265%1977Demokratik Kongo CumhuriyetiZaire11100%1976SudanSudan28415153%1976Demokratik Kongo CumhuriyetiZaire31828088%

Kaynaklar:

 Sebep ve tanı 
Virüs, enfekte olmuş bir hayvanın (genellikle maymunlar veya meyve yarasaları) kan veya vücut sıvıları ile temas sonucunda bulaşabilir. Doğal ortamda hava yoluyla yayıldığı belgelenmemiştir. Meyve yarasalarının virüsü etkilenmeden taşıyıp yaydıklarına inanılmaktadır. İnsan enfekte olduktan sonra hastalık insanlara da yayılabilir. İyileşen erkekler, yaklaşık iki ay boyunca meni yoluyla hastalığı bulaştırabilirler. Tanıyı koymak için, tipik olarak sıtma, kolera ve diğer viral kanamalı ateş gibi benzer belirtileri olan hastalıklar öncelikle kapsamdan çıkarılmalıdır. Tanıyı doğrulamak için kan örneklerinden viral antikorlar, viral RNA veya virüsün kendisi aranır.

 Korunma 
Korunma, hastalığı taşıyan maymun ve domuzlardan insanlara hastalığın yayılmasını azaltılmayı içerir. Bu hayvanlarda enfeksiyon olup olmadığını kontrol ederek ve eğer hastalık tespit edilirse bu hayvanları öldürüp cesetlerini düzgün olarak bertaraf ederek yapılabilir. Eti doğru dürüst pişirmek ve eti muamele ederken koruyucu giysiler giymenin yanı sıra, hastalık taşıyan bir kişinin yakınında da korucu giysiler giymek ve elleri yıkamak yardımcı olabilir. Hastalıklı insanların vücut sıvısı ve doku örnekleri de özel itina ile muamele edilmelidir.

 Tedavi, hastalığın seyri ve epidemiyoloji 
Hastalığın belirli bir tedavisi yoktur; enfekte olmuş kişilere yardımcı olmak için oral rehidrasyon terapisi (hafif tatlı ve tuzlu içme suyu) veya intravenöz sıvılar verilmektedir. Hastalığın ölüm oranı yüksektir: genellikle virüsle enfekte olanların % 50 ila %90 arasında ölümler olmaktadır. EVD ilk olarak Sudan ve Kongo Demokratik Cumhuriyetinde belirlenmiştir. Hastalık tipik olarak Sahara altı Afrikası'nın tropikal bölgelerinde salgın olarak görülmektedir. İlk kez belirlendiği 1976 yılından 2013 yılına kadar, yılda en az 1000 kişi enfekte olmuştur. 2014 yılında devam etmekte olan en büyük salgın 2014 Batı Afrika Ebola Salgını ise Gine, Sierra Leone, Liberya ve büyük olasılıkla Nijerya'yı etkilemektedir. 2014 yılı Ağustos ayı itibarıyla, 1600'ü aşkın vaka belirlenmiştir. Aşı geliştirme çalışmaları sürmektedir ancak henüz mevcut bir aşı bulunmamaktadır.

Kaynakça

 Bibliyografi








Dış bağlantılar

 ViralZone: Ebola-like viruses  – Virological repository from the Swiss Institute of Bioinformatics
 CDC: Ebola hemorrhagic fever  – Centers for Disease Control and Prevention, Special Pathogens Branch
 WHO: Ebola haemorrhagic fever  – World Health Organization, Global Alert and Response
 Virus Pathogen Database and Analysis Resource (ViPR): Filoviridae
 3D macromolecular structures of the Ebola virus archived in the EM Data Bank(EMDB) 
 Google Map of Ebola Outbreaks 
 WHO recommended infection control measures 

Kategori:Zoonoz hastalıklar
Kategori:Tropikal hastalıklar
Kategori:Cinsel yolla bulaşan hastalıklar
Kategori:Kanamalı ateşleri
Kategori:Afrika'da sağlık
Kategori:Biyolojik silahlar
Kategori:Aşı ile önlenebilir hastalıklar
Kategori:Hayvanlardan insanlara bulaşan viral hastalıklar
Kategori:Virüsle ilişkili cilt hastalıkları
Kategori:Viral hayvan hastalıkları