Çekya'nın bölgeleri

Çekya'nın bölgeleri (Çekçe: kraj tekil, kraje çoğul) büyüklük ve nüfus olarak merkezi devlet ile ilçe (Çekçe: Okres) arasında bulunan, en üst düzeyde bulunan yerel idare ve yerleşim birimidir.

400px|sağ| Haritada Çek Cumhuriyeti'nin illeri ve armaları

Çekya'nın bölgeleri, günümüzde yürürlükte olan 129/2000 (Bölgeler Hakkında Kanun), en üst düzeydeki yöresel idari birimler ("vyšší územně-správní celky") hakkında Çek Cumhuriyeti Anayasası'nın 1/1993 no.lu paragrafını değiştirmesi ile ortaya çıkartılmıştır. Bu yeni kanunla Anayasasının eski maddesine göre Çekya'da bulunan 13 "kraj" adlı ile ve tek 1 "hlavní město" adi ile hem il hem başkent olan Prag'a 1 Ocak 2000'den itibaren daha geniş özerklik yetkileri verilmiştir. Çek Cumhuriyeti Anayasası'nın eski işleyişine göre bölgeler (kraje) altında bulunan yerel idare olan 73 sayıda ilçe (okres) değiştirilmeden yeni yetkilerle donatılmış bölgelere bağlı kalmışlardır.

2000 yılındaki bu hukuki değişmeden dolayı günümüzdeki Çekçe "kraj" adını taşıyan yerel idareler diğer bazı dillerde "Bölge" olarak çevirilmektedir (Örneğin; İngilizcede Regions of the Czech Republic, Fransızca Régions de la République tchèque, Almanca Regionen, İtalyanca Regioni della Repubblica Ceca vb.). Türkçe Vikipedi'de ise kraj teriminin en yakın karşılığının İl olduğu kabul edilmektedir.

Çekya'da günümüzde bulunan 14 bölgenin coğrafik mevkileri ve bölgelerin armaları haritada verilmiştir,

 Bölgelerin bazı nitelikleri

Çek Cumhuriyeti yerel idaresinin en üst düzeyinde 14 tane il (kraj  bulunmakta ve bu bölgeler birer harfle de belirtilmektedir ISO 3166-2:CZ. Bunlardan biri Prag, hem başkent olarak (Hlavní městö Praha) bir ildir ve hem de diğer bir il olan Merkezî Bohemya ili (Středočeský kraj) in merkez şehridir.

 Plaka kodu İl Çekçe isimMerkez şehriNüfus (kişi) Yüzölçümü (km²) Haritadaki konumu A  Prag (Başkent)  Hlavní město Praha Prag 1.176.592 496 120px C  Güney Bohemya Jihočeský kraj České Budějovice 626.870 10.057 120px B  Güney Moravya ili Jihomoravský kraj Brno  1.130.620 7.067 120px K  Karlovy Vary ili Karlovarský kraj Karlovy Vary  304.644 3.315 120px H  Hradec Králové ili Královéhradecký kraj Hradec Králové  547.903 4.758 120px L  Liberec ili Liberecký kraj Liberec  428.291 3.163 120px T  Moravya-Silezya ili Moravskoslezský kraj Ostrava  1.251.883 5.535 120px M  Olomouc ili Olomoucký kraj Olomouc  639.033 5.159 120px S  Orta Bohemya ili Středočeský kraj Prag  1.150.040 11.014 120px E  Pardubice ili Pardubický kraj Pardubice  505.584 4.519 120px P  Pilsen ili Plzeňský kraj Pilsen (Plzen)  550.369 7.561 120px U  Ústí nad Labem ili Ústecký kraj Ústí nad Labem  823.020 5.335 120px V  Vysočina ili Kraj Vysočina Jihlava  510.032 6.926 120px Z  Zlín ili Zlínský kraj Zlín  590.484 3.964 120px

Diğer yerel ve yerel bölümlerin sınıflandırılması 

Moravya, Bohemya ve Silezya 
sol|küçükresim|Çek Cumhuriyetinde günümüzdeki bölgeleri ve eski üç bölümü Bohemya (yeşil), Moravya (mavi), Silezya (turuncu)
Çek Cumhuriyeti tarihsel olarak üç ülkeden oluşmaktadır:
1. Bohemya, 2. Moravya ve 3. Kişen Silezya

Tarihsel Bohemya ülkesinde 5 eski bölge bulunmaktaydı: Kuzey Bohemya, Batı Bohemya, Orta Bohemya, Doğu Bohemya ve Güney Bohemya.

Tarihsel Moravya ülkesi iki bölgeden oluşmaktaydı: Kuzey Moravya ve Güney Moravya

Günümüzdeki Çek Cumhuriyeti bölgeleri (kraj)lar ile tarihsel üç ülke arasındaki bağlantı yandaki haritadan görülebilir:

 NUTS 

Avrupa Birliği karalarına göre ve Avrupa İstatistiksel kurumu RUROSTAT tarafından tanımlamalara göre Avrupa Birliği'ne dahil olan her ülke gibi Çek Cumhuriyeti yerel ve yerel birimleri de NUTS sistemine göre sınıflandırılmıştırlar. Günümüzdeki 14 Çek Cumhuriyeti ili (kraj) her biri NUTS-3 birimidir. Bu bölgelerden birisi (Prag) tek bir NUTS-2 seviyesi bitrimi ve diğerleri ise 2 veya 3 bölgelerden oluşan NUTS-2 seviyesini oluştururlar.

 Kaynakça 

 Ayrıca bakınız 

Çekya

 Dış bağlantılar 

 Çek Cumhuriyeti bölgeleri ve içlerinde bulunan ilçeler listesi