Sogn og Fjordane

Sogn og Fjordane (Norveççe: Sogn og Fjordane) Norveç'in batı kıyısında bulunan eyalettir. Kuzeyinde Møre og Romsdal, güneyinde Bergen, doğusunda Oppland ve güneydoğusunda Buskerud ile sınır olan eyalet 18,623 km² yüzölçümü üzerinde yaklaşık yüz dokuz bin nüfusa sahiptir. Eyalette toplam yirmi altı belediye bulunmaktadır. Sınırlarında Florø, Førde ve Måløy olmak üzere üç kent vardır. Yönetim merkezi Hermansverk'tir. Nærøyfjord ve Urnes kiliseleri UNESCO Dünya Mirası listesinde yer almıştır.

 Tarihçe 
Sogn og Fjordane, Orta çağda Gulating  egemenliğinde kurulmuş olan, Firdafylke (şimdiki Fjordane bölgesi) ve Sygnafylke (şimdiki Sogn bölgesi) tarihi bölgelerinden oluşmaktadır. Orta Çağ'ın sonlarında Hordafylke (şimdiki Hordaland) ve Sunnmørafylke (şimdiki Sunnmøre) ile birleştirilerek Bergenhus len kurulmuştur. Bergenhus len Norveç'in dört leninden (bölgesinden) biriydi. Bergen'de bulunan 
Bergenhus Kalesi adını buradan almıştır. Første fylkestinget på Tross-erişim 06 Nisan 2012 

19 Şubat 1662 tarihinde, kraliyet kararnamesi ile adı Bergenhus amt (valilik) olarak değiştirilmiştir. 1689 yılında Sunnmøre, Romsdal eyaletine bağlanmıştır. Daha sonra 1793'te Bergenhus amt Nordre Bergenhus ve Sondre Bergenhus olmak üzere, güney ve kuzey, iki ayrı eyalete bölünmüştür. 1 Ocak 1919 tarihinde, Nordre Bergenhus amt Sogn og Fjordane Fylke olarak değiştirilmiştir.  Büyük Norveç Ansiklopedisi: Sogn og Fjordane- erişim 06 Nisan 2012  Historikk Fylkeskommunen-erişim 06 Nisan 2012 

 Adı ve arması 
Sogn og Fjordane adı 1919 yılında oluşturulmuştur. Sogn akarsu anlamına gelir ve üç bölgesinden birinin adıdır. Fjordane ise fiyort kelimesinin çoğul halidir ve Nordfjord ile Sunnfjord bölgelerini kastetmektedir. Bu bağlamda eyaletin adı akarsu ve fiyortlar anlamına gelmektedir.

Arması, gümüş arka plan üzerinde üç mavi tepeden oluşmaktadır. Arma, arazi üzerindeki üç büyük fiyort ile eyaletin coğrafi durumunu gösterilmektedir. 23 Eylül 1983 tarihinde onaylanmıştır. Üç mavi tepe eyaletin üç önemli fiyordunu aynı zamanda üç bölgesini, Sogn, Sunnfjord ve Nordfjord'u simgelemektedir. Neredeyse tüm köy ve kasabalar bu fiyortların birinin üzerinde bulunmaktadır ve illerin adı fiyortlara dayanmaktadır. Norske KommunevåpenNorwegian Civic Heraldry-erişim 06 Nisan 2012 

 Coğrafya 
küçükresim|sol|upright=0.82|Briksdalsbreen

Norveç'in batısında yer alan eyalet, kuzeyde Møre og Romsdal, güneyde Bergen, doğuda Oppland ve güneydoğuda Buskerud ile komşudur. Fiyordları, adaları, şelaleleri ve dağlarıyla zengin bir coğrafyaya sahiptir. Sogn og Fjordane üç ana bölümden oluşmaktadır: “Sognefjord”, “Sunnfjord” ve “Nordfjord”. Bulandet, Bremanger ve Florø çevresinde birçok takımadalar vardır.

Batısında yer alan “Hurrungane” sıra dağları bölgenin en yüksek dağlarını oluşturmaktadır. 2,000 metrenin üzerinde 55 zirveleri vardır. “Sunnfjord” Norveç'in en uzun fiyordudur. Nordfjord yaklaşık 100 kilometre uzunluktadır. Ünlü Nærøyfjord eyaletin güneyinde yer alır. Bu UNESCO tarafından listelenmiş fiyort alanıdır.

Stryn Gölü kenarındaki Jostedalbreen Doğa Parkı'nda yaklaşık 500 km²’lik bir alan içinde Norveç’in en büyük buzulu olan “Briksdalsbreen” bulunmaktadır. Bu buzul 1900 yılından günümüze kadar bir miktar küçülmüş olsa da, kalınlığı halen 440 metre civarındadır.  NORVEÇ FİYORTLARI Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – geologi og landformer-erişim 06 Nisan 2012  Ayrıca Jostedalsbreen buzulunun bir kolu olan Nigardsbreen Luster belediyesi sınırları içindedir.

Ayrıca eyalette şelaleler bölgesi bulunmaktadır. Jotunheim dağlarında yer alan Ramnefjellsfossen (daha önce Utigardfossen denirdi) Norveç'in en uzun, dünyanın üçüncü en uzun şelalesi ve Vettisfossen 275 metre (902 ft) ile Norveç en yüksek şelalelerinden biridir.

 Ekonomi 
Sogn og Fjordane ülkenin ana sanayisinde ve istihdamında en büyük paya sahiptir (% 3.5 - % 8.3).
Tarım
Bölgede hayvancılık (sığır, koyun, keçi), tarım ve özellikle çilek meyveciliği yapılmaktadır. Orta bölgelerde özellikle Sogn ve Nordfjord'da meyvecilik gelişmiştir. Kürk hayvanları, en başta mavi tilki ihraç edilmektedir.
Balıkçılık
Balıkçılık Sogn og Fjordane kıyılarında önemli bir sektördür. En önemli balık türleri, mavi mezgit balığı, ringa balığı, istavrit ve uskumrudur. Eyalette balık çiftliklerinde üretilen balık miktarı ülke toplamının %11'ini karşılamaktadır. Özellikle somon ve alabalık açısından zengin olan bölge sportif balıkçılık için de tercih edilmektedir.
Sanayi
Madencilik bölgede yaygın değildir. Gıda, içecek ve ulaşım sanayisi bölgede yoğundur. Vik ve Høyanger, Askvoll'da bıçak, demir ve metal ürünleri endüstrisi, Nordfjord'da tekstil ve hazır giyim ürünleri, Balestrand'da alüminyum ve plastik sanayi, Flora'da ulaşım sanayi gelişmiştir.  Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – næringsliv-erişim 06 Nisan 2012 

 Ulaşım 
Karayolu
Sogn og Fjordane, modern bir karayolu ağına sahiptir. 2011 Kasım'da yaşadıkları Dagmar fırtınası kara yollarında 120 milyon kronluk zarara sebep olan hasar oluşturmuştur. Dagmar fırtınası İskandinavya’yı vurdu
28/12/11- erişim 06 Nisan 2012  Sabah Gaz, 29.11.2011Fırtınada 2 ölü 2 kayıp- erişim 06 Nisan 2012 Cumhuriyet Gaz, 27.11.2011Norveç'te fırtına: 2 ölü, 2 kayıp- erişim 06 Nisan 2012  Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – Veier-erişim 06 Nisan 2012 
Demiryolu
Eyaletin güneyinden Bergen demiryolu hattı çok yakın bir mesafeden geçmektedir. Myrdal'a giden Flam demiryolu üzerindeki Aurland fiyordu hattı, Norveç'in en dik ve en ünlü turistik yoludur. Ayrıca Oslo'ya giden ekspres yollar da mevcuttur.  Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – Jernbane-erişim 06 Nisan 2012   www.gonorway.no,Sogn og Fjordane
Havayolu
 Florø Hava alanı
 Førde Hava alanı, Bringeland
 Sandane Hava alanı, Anda
 Sogndal Hava alanı, Haukåsen  Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – samferdsel-erişim 06 Nisan 2012 

 Nüfus 
Eyalet (01.01.2011 108.201 nf.) yoğun nüfuslu yerleşim birimlerinden değildir. Forde ve Flora nüfusu en yoğun yerleşim birimleridir. Savaş sonrası dönem boyunca Sogn og Fjordane bir bütün olarak ülkenin en düşük nüfus artışı olan bölgesi olmuştur. 1950'li yılarda nüfus artışı %3 iken sürekli bir düşüşle, nüfus artış oranı 2000'li yılların başından itibaren %1'in altına gerilemiştir. Coğrafi koşullar nüfus yoğunluğunu etkileyen en önemli etkendir.  Büyük Norveç Ansiklopedisi:Sogn og Fjordane – befolkning-erişim 06 Nisan 2012 


 Belediyeler 
1837 yılında eyaletler kendi içlerinde ayrı hükûmetlere, yerel idari birimlere ayrılmıştır. Zaman içeresinde eyaletler ve belediye sınırlarında değişimler olmuştur. Şu anda Sogn og Fjordane yirmi altı belediyeden oluşmaktadır.
küçükresim|upright=1.82|Sogn og Fjordane bölgeleri ve belediyeleri:	

Nr	Harita	Arma	Ad	Merkez	Nüfus	Yüzölçümükm²	Dil	Bölge	1401	25px|orta|Flora kommune	25px|Floras kommunevåpen	Flora	Florø	 11654		Norveççe	Sunnfjord	1411	25px|orta|Gulen kommune	25px|Gulens kommunevåpen	Gulen	Eivindvik	 2310		Norveççe	Ytre Sogn	1412	25px|orta|Solund kommune	25px|Solunds kommunevåpen	Solund	Hardbakke	 851		Norveççe	Ytre Sogn	1413	25px|orta|Hyllestad kommune	25px|Hyllestads kommunevåpen	Hyllestad	Hyllestad	 1461		Norveççe	Ytre Sogn	1416	25px|orta|Høyanger kommune	25px|Høyangers kommunevåpen	Høyanger	Høyanger	 4216		Norveççe	Ytre Sogn	1417	25px|orta|Vik kommune	25px|Viks kommunevåpen	Vik	Vikøyri	 2748		Norveççe	Ytre Sogn	1418	25px|orta|Balestrand kommune	25px|Balestrands kommunevåpen	Balestrand	Balestrand	 1338		Norveççe	Ytre Sogn	1419	25px|orta|Leikanger kommune	25px|Leikangers kommunevåpen	Leikanger	Hermansverk	 2236		Norveççe	Indre Sogn	1420	25px|orta|Sogndal kommune	25px|Sogndals kommunevåpen	Sogndal	Sogndalsfjøra	 7348		Norveççe	Indre Sogn	1421	25px|orta|Aurland kommune	25px|Aurlands kommunevåpen	Aurland	Aurlandsvangen	 1712		Norveççe	Indre Sogn	1422	25px|orta|Lærdal kommune	25px|Lærdals kommunevåpen	Lærdal	Lærdalsøyri	2205		Norveççe	Indre Sogn	1424	25px|orta|Årdal kommune	25px|Årdals kommunevåpen	Årdal	Årdalstangen	 5572		Norveççe	Indre Sogn	1426	25px|orta|Luster kommune	25px|Lusters kommunevåpen	Luster	Gaupne	 5026		Norveççe	Indre Sogn	1428	25px|orta|Askvoll kommune	25px|Askvolls kommunevåpen	Askvoll	Askvoll	 3010		Norveççe	Sunnfjord	1429	25px|orta|Fjaler kommune	25px|Fjalers kommunevåpen	Fjaler	Dale	 2832		Norveççe	Sunnfjord	1430	25px|orta|Gaular kommune	25px|Gaulars kommunevåpen	Gaular	Sande	 2848		Norveççe	Sunnfjord	1431	25px|orta|Jølster kommune	25px|Jølsters kommunevåpen	Jølster	Skei	 3052		Norveççe	Sunnfjord	1432	25px|orta|Førde kommune	25px|Førdes kommunevåpen	Førde	Førde	 12307		Norveççe	Sunnfjord	1433	25px|orta|Naustdal kommune	25px|Naustdals kommunevåpen	Naustdal	Naustdal	 2710		Norveççe	Sunnfjord	1438	25px|orta|Bremanger kommune	25px|Bremangers kommunevåpen	Bremanger	Svelgen	 3891		Norveççe	Nordfjord	1439	25px|orta|Vågsøy kommune	25px|Vagsøys kommunevåpen	Vågsøy	Måløy	 6129		Norveççe	Nordfjord	1441	25px|orta|Selje kommune	25px|Seljes kommunevåpen	Selje	Selje	 2831		Norveççe	Nordfjord	1443	25px|orta|Eid kommune	25px|Eids kommunevåpen	Eid	Nordfjordeid	 5950		Norveççe	Nordfjord	1444	25px|orta|Hornindal kommune	25px|Hornindals kommunevåpen	Hornindal	Hornindal	 1220		Norveççe	Nordfjord	1445	25px|orta|Gloppen kommune	25px|Gloppens kommunevåpen	Gloppen	Sandane	 5679		Norveççe	Nordfjord	1449	25px|orta|Stryn kommune	25px|Stryns kommunevåpen	Stryn	Stryn	 7065		Norveççe	Nordfjord	14	25px|orta|Sogn og Fjordane 	25px|orta|Sogn og Fjordane	Sogn og Fjordane	Hermansverk	108 201		Norveççe	Vestlandet		

 Gezilecek yerler 
küçükresim|Kjøsnesfjorden

 Stavkirke, Sogn
 Aurlandsfjorden
 Veitastrond
 Fjærlandsfjorden
 Flåmsbanen
 Nigardsbreen
 Austerdalsbreen
 Briksdalsbreen
 Nærøyfjorden
 Jølstra
 Skåla
 Jostedalsbreen
 Stadt

 Dış bağlantılar 		
 Resmi sitesi
 Valilik sayfası		
 Haberler	
 Firda - Sogn og Fjordane en büyük gazetesi 	
 Kültürweb

 Kaynakça