Møre og Romsdal

Møre og Romsdal (Norveççe: Møre og Romsdal fylke), Norveç'in on dokuz eyaletinden biridir. Bir açıdan “Orta Norveç” bölgesinde bulunan eyalet, “Batı Norveç” bölgesi dahilinde gösterilmektedir. Doğusunda Sør-Trøndelag, güneydoğusunda Oppland ve güneybatısında Sogn og Fjordane ile komşudur. “Sunnmøre”, “Romsdal” ve “Nordmøre” olmak üzere üç bölgeden oluşmaktadır.

 Arması ve adı 
Eyaletin arması 15 Mart 1978 tarihinde resmi kraliyet onayını almıştır. Üç altın sarısı Viking gemisi denizcilikteki başarılarını ve eyaletin üç bölgesini simgelemektedir. Mavi fon liman-kentlerinin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca haç simgeleriyle güçlü Hristiyan inançlarını göstermektedirler. Norske KommunevåpenNorwegian Civic HeraldryHeraldik-erişim 07 Nisan 2012,   Büyük Norveç Ans.:Fylkesvåpenet, erişim 07 Nisan 2012 

“Møre og Romsdal” adı 1936 yılında verilmiştir. 1919 yılına kadar "Romsdal amt(valilik)", 1919-1935 yılları arasında ise "Møre fylke" olarak adlandırılmıştır. Møre, eski kökenlere göre "mærr"dan gelmektedir ve deniz anlamına gelmektedir. Romsdal güç anlamına gelmekle birlikte adını aynı adı taşıyan vadiden almıştır. Bu bağlamda adının anlamı deniz bölgesi ve güç vadisidir.  Büyük Norveç Ans.:Møre og Romsdal, erişim 07 Nisan 2012 

 Coğrafya 
Møre og Romsdal Batı Norveç'in kuzey kesiminde yer almaktadır. Sør-Trøndelag, Oppland ve Sogn og Fjordane eyaletleri ile çevrelenmiştir. Norveç Denizi'ne 7700 km kıyı şeridine sahiptir ve 15.000 kilometre karelik bir alanı kaplamaktadır.  Om Møre og Romsdal>Møre og Romsdal-erişim 07 Nisan 2012, 

Kuzeyden güneye, Nordmøre, Romsdal ve Sunnmøre diye üç bölgeye ayrılmıştır. Alanının %4.1'i tarım arazisi ve %18.5'i verimli ormanlarla kaplıdır. Yerleşim özellikle kıyısında, bazı fiyortların içlerinde ve bir ölçüde vadilerin aşağı kısımlarında azdır. Nüfusun büyük bir bölümü adalarda yaşamaktadır. Nüfusunun %67.7'si ilçe ve kasabalarda yaşamaktadır.  Büyük Norveç Ans.:Møre og Romsdal-Nüfus, erişim 07 Nisan 2012 

 İklim 
Eyaletin iklimi kuzeyinde denizden, doğu ve güneyinde yüksek dağlarından etkilenmektedir. Kış aylarında sahilinde güney ve güneybatı yönlerinde kuvvetli rüzgarlar esmektedir. Kıyı bölgelerde yaz aylarında ise kuzeydoğuya tipik Föhn Rüzgarları, sıcak rüzgarlar esmektedir. Vadilerde genelde kuzeybatı sert rüzgarları hakimdir.

Eyaletin en soğuk ayı şubattır ve Fiyort bölgeler ile iç vadilerde soğukluklar 0 °C'nin altındadır. Ölçülen en düşük veriler kıyıda -10 °C, iç bölgelerde -20 °C'dir. Ağustos en sıcak ayı olmasına rağmen ortalama sıcaklıkları 14-15 °C'dir. Ölçülen en yüksek sıcaklıklar kıyıda 30 °C, vadilerde 25 °C'dir. Genel hava sıcaklıklarını temsilen bazı belediyelerin Ekim, Kasım, Aralık, Ocak ve Şubaat aylarındaki en yüksek ve en düşük sıcaklıkları şöyledir: Molde (25,6 °C), Tafjord (21,8 °C), Sunndalsøra (18,3 °C), Tafjord (17,9 °C) ve Sunndalsøra (18,9 °C).

Yıllık yağış miktarı 1000–2000 mm'dir. Genellikle batı ve kuzeyden gelen hava akımlarıyla, sonbahar en çok yağış düşen mevsimdir. İç bölgelerde ve kıyıda sis oluşmaktadır. Yıllık genel sis oranı % 1'in altındadır. Büyük Norveç Ans.:Møre og Romsdal – klima, erişim 07 Nisan 2012 

 Ulaşım 
Havayolu
 Kristiansund hava alanı, Kvernberget
 Molde hava alanı, Årø
 Ørsta/Volda hava alanı, Hovden
 Ålesund hava alanı, Vigra
 Kara, deniz ve demir yolu
“Raumabanen” tek demiryolu hattıdır ve “Andalsnes”den geçmektedir. E39 ve E136 Avrupa yollarına bağlantıları yanı sıra otobandan geçiş mevcuttur. Eyaletin üç büyük şehrinde, Ålesund, Molde ve Kristiansund, limanlar bulunmaktadır.

Dünyanın en derin denizaltı tüneli Eiksund Tüneli, bu eyalette bulunur.

 Nüfus 
Çeyrek milyonun üstünde nüfusa sahip olan eyaletin en yoğun nüfuslu bölgesi güneyinde yer alan Sunnmøre bölgesidir. Kırk binin üstündeki nüfusuyla, en yoğun nüfusa sahip olan şehir de bu bölgede bulunan Ålesunddur. En düşük nüfuslu belediyesi ise Stordaldır. Nüfusun %56'sını kadınlar, %44'ünü erkekler oluşturmaktadır. 2010 yılı sonu verilerine göre yaş ortalaması 50'dir. Møre og Romsdal fylkeskommune-erişim 07 Nisan 2012, 

 Belediyeler 
küçükresim|upright=1.91|Møre og Romsdal'daki ilçe ve kentler				

Møre og Romsdal 36 belediyeye ayrılmıştır:				
Nr				Harita				Arma				Ad				Merkez				Nüfus				Alankm²				Dil				Bölge				1502				35px|orta|Molde kommune				25px|Moldes kommunevåpen				Molde				Molde				 25488								Karışık				Romsdal				1504				35px|orta|Ålesund kommune				25px|Ålesunds kommunevåpen				Ålesund				Ålesund				 44416								Karışık				Sunnmøre				1505				35px|orta|Kristiansund kommune				25px|Kristiansunds kommunevåpen				Kristiansund				Kristiansund				 23813								Bokmål				Nordmøre				1511				35px|orta|Vanylven kommune				25px|Vanylvens kommunevåpen				Vanylven				Fiskåbygd				 3388								Norveççe				Sunnmøre				1514				35px|orta|Sande kommune				25px|Sande i Møre og Romsdals kommunevåpen				Sande				Larsnes				 2588								Norveççe				Sunnmøre				1515				35px|orta|Herøy kommune				25px|Herøys kommunevåpen				Herøy				Fosnavåg				 8727								Norveççe				Sunnmøre				1516				35px|orta|Ulstein kommune				25px|Ulsteins kommunevåpen				Ulstein				Ulsteinvik				 7828								Norveççe				Sunnmøre				1517				35px|orta|Hareid kommune				25px|Hareids kommunevåpen				Hareid				Hareid				 5000								Norveççe				Sunnmøre				1519				35px|orta|Volda kommune				25px|Voldas kommunevåpen				Volda				Volda				 8693								Norveççe				Sunnmøre				1520				35px|orta|Ørsta kommune				25px|Ørstas kommunevåpen				Ørsta				Ørsta				 10398								Norveççe				Sunnmøre				1523				35px|orta|Ørskog kommune				25px|Ørskogs kommunevåpen				Ørskog				Sjøholt				 2202								Norveççe				Sunnmøre				1524				35px|orta|Norddal kommune				25px|Norddals kommunevåpen				Norddal				Valldal				 1738								Norveççe				Sunnmøre				1525				35px|orta|Stranda kommune				25px|Strandas kommunevåpen				Stranda				Stranda				 4602								Norveççe				Sunnmøre				1526				35px|orta|Stordal kommune				25px|Stordals kommunevåpen				Stordal				Stordal				 1026								Norveççe				Sunnmøre				1528				35px|orta|Sykkylven kommune				25px|Sykkylvens kommunevåpen				Sykkylven				Sykkylven				 7664								Norveççe				Sunnmøre				1529				35px|orta|Skodje kommune				25px|Skodjes kommunevåpen				Skodje				Skodje				 4184								Norveççe				Sunnmøre				1531				35px|orta|Sula kommune				25px|Sulas kommunevåpen				Sula				Langevåg				 8256								Norveççe				Sunnmøre				1532				35px|orta|Giske kommune				25px|Giskes kommunevåpen				Giske				Valderøya				 7312								Norveççe				Sunnmøre				1534				35px|orta|Haram kommune				25px|Harams kommunevåpen				Haram				Brattvåg				 8973								Norveççe				Sunnmøre				1535				35px|orta|Vestnes kommune				25px|Vestness kommunevåpen				Vestnes				Vestnes				 6539								Norveççe				Romsdal				1539				35px|orta|Rauma kommune				25px|Raumas kommunevåpen				Rauma				Åndalsnes				 7428								Karışık				Romsdal				1543				35px|orta|Nesset kommune				25px|Nessets kommunevåpen				Nesset				Eidsvåg				 3004								Norveççe				Romsdal				1545				35px|orta|Midsund kommune				25px|Midsunds kommunevåpen				Midsund				Midsund				 1988								Norveççe				Romsdal				1546				35px|orta|Sandøy kommune				25px|Sandøys kommunevåpen				Sandøy				Steinshamn				 1315								Norveççe				Romsdal				1547				35px|orta|Aukra kommune				25px|Aukras kommunevåpen				Aukra				Aukra				 3289								Norveççe				Romsdal				1548				35px|orta|Fræna kommune				25px|Frænas kommunevåpen				Fræna				Elnesvågen				 9484								Norveççe				Romsdal				1551				35px|orta|Eide kommune				25px|Eides kommunevåpen				Eide				Eide				 3442								Bokmål				Nordmøre				1554				35px|orta|Averøy kommune				25px|Averøys kommunevåpen				Averøy				Bruhagen				 5593								Karışık				Nordmøre				1557				35px|orta|Gjemnes kommune				25px|Gjemnes' kommunevåpen				Gjemnes				Batnfjordsøra				 2579								Karışık				Nordmøre				1560				35px|orta|Tingvoll kommune				25px|Tingvolls kommunevåpen				Tingvoll				Tingvoll				 3101								Karışık				Nordmøre				1563				35px|orta|Sunndal kommune				25px|Sunndals kommunevåpen				Sunndal				Sunndalsøra				 7196								Karışık				Nordmøre				1566				35px|orta|Surnadal kommune				25px|Surnadals kommunevåpen				Surnadal				Skei				 5952								Norveççe				Nordmøre				1567				35px|orta|Rindal kommune				25px|Rindals kommunevåpen				Rindal				Rindal				 2088								Karışık				Nordmøre				1571				35px|orta|Halsa kommune				25px|Halsas kommunevåpen				Halsa				Liabø				 1641								Bokmål				Nordmøre				1573				35px|orta|Smøla kommune				25px|Smølas kommunevåpen				Smøla				Hopen				 2182								Karışık				Nordmøre				1576				35px|orta|Tustna Aure kommune				25px|Aures kommunevåpen				Aure				Aure				 3511								Karışık				Nordmøre				15				25px|orta|Møre og Romsdal				25px|orta|Møre og Romsdal 				Møre og Romsdal				Molde				256 628								Norveççe				Vestlandet								

 Dış bağlantılar 		
 Resmi sitesi
 Valilik sayfası		
 Haberler	
 Kültür sayfası

 Kaynakça