Ümraniye çöp patlaması

Ümraniye çöp patlaması, 28 Nisan 1993 tarihinde İstanbul'un Ümraniye ilçesi Hekimbaşı çöplüğünde biriken metan gazının patlaması sonucu meydana gelen facia. Olayda 39 kişi öldü, 12 kişi kayboldu. Kaybolan 12 kişinin cesedi ise bulunamamıştır.

 Öncesi
1980'li yılların sonunda Bitlis'in Mutki ilçesine bağlı Koyunlu köyü tamamen İstanbul'a göç eder. O sıralar boş olan Ümraniye Hekimbaşı çöplüğünün dibinde bir gecekondu mahallesi oluştururlar. Zamanla nüfusunda yükselmesiyle burası artık bir mahalle haline gelir ve Boztepe adını alır. Ümraniye Belediye Başkanı Şinasi Öktem, hekimbaşı çöplüğünün kaldırılması ve bu yere göç ederek yerleşmiş kişilerin başka yerde iskan edilmesi için çalışma başlattı. Ancak Büyükşehir Belediyesi ile yaşadığı kriz ile birlikte Kadıköy, Üsküdar ve Beykoz belediyelerinin atık yeri olarak Ümraniye'yi kullanması ve bu durumun mahkemelik olması sebebiyle bu taşınma mevzusunda bir mesafe kat edilemedi. 27 Nisan günü, Şinasi Öktem çöplüğün taşınması ile ilgili referandum yapılacağını duyurdu. Bu referandum tarihi 8 Mayıs 1993 olarak belirlenir.

Açıklamanın ertesi günü, 28 nisan 1993'te Hekimbaşı çöplüğünde metan gazı sıkışması sonucu büyük bir patlama meydana geldi. Patlama yaklaşık 4,5 yıl süresince çöplerin kontrolsüz bir şekilde biriktirilmesi nedeniyle meydana geldi. Binlerce ton yığın, hemen çöp eteklerinde bulunan Boztepe gecekondu mahallesi üzerine doğru kaydı. Patlama ve çöp kayması o kadar yoğundu ki, evlerin bazılarına uzun süre ulaşılamadı.

 Olay sonrası durum 
Çöp patlaması İstanbul'un çöp depolama alanlarındaki sorunu gün yüzüne çıkardı ve 1994 Türkiye yerel seçimleri'nde birçok siyasi parti öncelikli olarak İstanbul'un çöp sorununu çözeceği vaadiyle seçimlere girdi. Çöp alanları çevre ve halk sağlığı için zararlı olsalar da bir diğer tehlikeli yönü depolanan çöplerin içinde oluşan gaz birikmeleridir. Bu gazların birikmemesi için gaz uzaklaştırma bacaları yapılması gerekirdi bu yüzden siyasiler uzunca müddet vaatlerinde bunu dillendirdiler. 

Dönemin başbakanı Tansu Çiller, Hekimbaşı semtini afet bölgesi ilan etti. İçişleri Bakanlığı'na verdiği emirle soruşturma başlatıldı ve müfettiş atandı.

Soruşturma sonucunda dönemin İstanbul Belediye Başkanı Nurettin Sözen ve Ümraniye Belediye Başkanı Şinasi Öktem'in görevini ihmal ettiği keza Öktem'in gecekonduları yıkmayarak orada kasıtlı tuttuğu belirlendi.

Mağdurların açtığı davalar ise; gecekonduların ruhsatsız olduğu ve sorumluluğun kendilerine ait olduğu gerekçesiyle geri çevrildi. İç hukuk yollarının tükenmesi sonucunda davalar AİHM'ne kadar gitti. Belediyeler Hekimbaşı çöplüğüne çöp atmayıp Yakacık'ta yer alan Aydınlık çöplüğü kullanmaya başladı.

 Kaynakça 

Kategori:Ümraniye
Kategori:1993'te İstanbul
Kategori:Türkiye'deki patlamalar
Kategori:İstanbul ilindeki olaylar
Kategori:Türkiye'deki çevre felaketleri