Denali Borough

küçükresim|upright=1.18|Denali Eyalet Parkı
küçükresim|upright=1.18|Önde Denali Eyalet Parkı; geride Denali Dağı ve Alaska Sıradağları

Denali ili veya Denali Borough, Amerika Birleşik Devletlerine bağlı Alaska eyaletinin İç Alaska coğrafi bölgesinde Kızılderili Alaska Atabasklarınca meskun olan bir ili. Borough terimi diğer eyaletlerden farklı olarak Alaska'da yaklaşık county-equivalent terimi ile benzerdir. İlin yönetim merkezi Healy'dir.

Adı, Denali (Mount McKinley) dağının adından gelir. O da Atabask dillerinde "büyük biri" anlamına gelir. Dağa Ahtnalar Dghelaayce’eJohn E. Smelcer (2009, Ahtna Noun Dictionary  (= Mt. McKinley/Denali  Dghelaayce’e  [Gall-eye-kek-eh] (ce’e means  ―large or big) ) adını verirler.

 Coğrafya 
Toplam alanı 33.086 km² olup, 33.021 km² kara ve 64 km² de sudur.

 Nüfus 
2000 sayımına göre nüfusu 785 hane, 452 aile ve 1.893 kişidir. Amerika yerlisi % 4.75, Beyaz % 85.74, Siyah % 1.43, Asyalı % 1.53, Pasifik adalı % 0.37, diğerleri % 0.95, iki ya da çok ırklı % 5.23, Latin kökenli % 2.48 dir.

 Yerli Halk    

Yörede Batı Ahtnalarının (Tsaay Hwt’aene) Cantwell/Denali Band kabile teşkilatı bulunur. Cantwell (Yidateni Na’) ile Denali (Dghelaayce’e) yörelerinde yaşarlar.

 Tarih 

 Ekonomi 
İlin batısında Denali Milli Parkı ve Korunağı yer alır. Neredeyse bütün bölge sakinleri bu parktaki karayolunun 70 millik şeridinde yaşarlar. ilin ticari ve ulaşım ihtiyaçları Fairbanks'deki işletmeler tarafından sağlanır.

Yöredeki en büyük ilk işverenler : 
 Usibelli Coal Mine Inc
 Denali Borough School District
 Aramark Sports LLC
 Golden Valley Elec Assn Inc
 Alaska Hotel Properties LLC
 State of AK (excludes U of A)
 BAE Systms Technology Soltn & Serv Inc
 Tekstar Inc
 Denali Borough
 Alaska Geographic Association
 Totem Enterprises Inc

 Yerli Yapılanması 

 ANCSA Yapılanması 
küçükresim|upright=1.18|Alaska Yerli Bölge Şirketleri dağılım haritası

ABD'nin Alaska'yı 1867 yılında Ruslardan satın almasından bu yana 100 yıldır çözülemeyen yerlilerinin (Eskimo ve Kızılderililerin) toprak taleplerini çözmek üzere ABD Kongresinde 18 Aralık 1971 tarihinde başkan Richard Nixon tarafından imzalanarak yürülüğe giren ve ABD tarihinin en büyük toprak talebini karşılayan yasa olan Alaska Yerli Talepleri Çözümleme Yasası (ANCSA) gereği ayrılan 12 coğrafi bölgeden (geographic region) biri de Ahtna Bölgesi (Ahtna Bölgesi ) coğrafi bölgesidir. Bu bölgede 8 Haziran 1972 tarihinde Ahtna, Incorporated adlı bölge şirketi (regional corporation) kurulmuş ve buna bağlı olarak da 11 tane köy şirketi (village corporation) oluşturulmuştur. İlde 1 tanesi bulunmaktadır. Bölge şirketi arazinin yeraltı hakkına, köy şirketleri de yerüstü hakkına sahiptir.

Yöredeki Ahtna, Incorporated bölge şirketine bağlı köy şirketleri ve bulunduğu yerler:

Yedetena Na Corporation   : Cantwell, Chistochina

 Eğitim 
Yörede tek okul bölgesi (School District) bulunmaktadır.

Denali Borough Borough Okul Bölgesi (İngilizce Denali Borough Borough School District): Merkezi Healy'dedir. Bölgeye bağlı okullar : Anderson School, Cantwell School, Tri-Valley School, Denali PEAK, Homeschool-Correspondence

 Flora ve Fauna 

 Milli Parklar ve Koruma alanları    
 Denali Milli Parkı ve Korunağı (part)
 Denali Wilderness (part)

 Kasaba ve köyleri 

Anderson
Cantwell
Ferry
Healy
McKinley Park

 Sınır komşuları 

 Dipnotlar 

 Dış bağlantılar 
Denali Borough resmi web sitesi