CPU soketi

CPU soketi veya CPU yuvası, bir baskılı devre (PCB) ve mikroişlemci için tasarlanmış yuva görevi gören bir elektrik bileşenidir. CPU soketi, entegre devre soketleri içinde çok yüksek pin sayısı için tasarlanmış özel bir türdür. CPU soketi, mikroişlemciye fiziksel bir yapı sağlamak dahil olmak üzere, bir soğutucu için destek sağlanması, replasmanı (maliyet azaltarak kolaylaştırmak) ve birçok fonksiyonları sağlar. En önemlisi CPU ve PCB arasında her ikisi ile bir elektrik arayüz oluşturur. CPU soketi çoğunlukla birçok masaüstü ve sunucu bilgisayarları, özellikle de Intel x86 mimarisi üzerinde anakarta montajlı bulunur.

küçükresim|upright=1.14|Socket A (bilinen adıyla Socket 462)

CPU soketleri genellikle plastik olmakla birlikte; CPU ile teması sağlayacak iğne veya alanlar ve her iğne veya alanları CPU üzerindeki iğne veya alanlara sağlam bir şekilde temas etmesini sağlayacak metal temas mandalını içeren gruptan oluşur. CPU soketine işlemci uygun şekilde yerleştirilir ve mandal kapatılır. Bu mandal mikroişlemcinin fiziksel güvenliğini sağlamakla birlikte CPU pinleri ve baskılı devre (PCB) arasında güvenli bir bağlantıyı da sağlar. Bütün bunlarla birlikte CPU soketi bir soğutucunun mikroişlemci üzerine kolay bir şekilde kurulumu için de tasarlanmıştır.

 Soket ve yuva listesi 
Çoğu Soket adları üç veya dört haneli numalarardan oluşan kodlara sahiptir. Genellikle bu rakamlar işlemcinin (CPU) veya soketin Pin (bacak) sayısını belirtir.

Bu liste sadece x86 mikromimarisine ait olan işlemcileri kapsamaktadır.

 Soket adı Çıkış yılı Bitiş Yılıİşlemci ailesi Paket Pin Sayısı Yol Hızı AÇıklama DIP 1970 ler hâlâ bulunabilir Intel 8086Intel 8088 DIP 40 2.54mm 5/10 MHz PLCC ? hâlâ bulunabilir Intel 80186Intel 80286Intel 80386 PLCC 68, 132 1.27mm 6-40 MHz Socket 1 1989 ? Intel 80486 PGA 169 ? 16-50 MHz Socket 2 ? ? Intel 80486 PGA 238 ? 16-50 MHz Socket 3 1991 ? Intel 80486 PGA 237 ? 16-50 MHz Socket 4 ? ? Intel Pentium PGA 273 ? 60-66 MHz Socket 5 ? ? Intel PentiumAMD K5IDT WinChip C6IDT WinChip 2 PGA 320 ? 50-66 MHz Socket 6 ? ? Intel 80486 PGA 235 ? ? Socket 7 1994 ? Intel PentiumIntel Pentium MMXAMD K6 PGA 321 ? 50-66 MHz Super Socket 7 1998 ? AMD K6-2AMD AMD K6-IIIRise mP6Cyrix MII PGA 321 ? 66-100 MHz Socket 8 1995 ? Intel  PGA 387 ? 60-66 MHz Slot 1 1997 ? Intel Pentium II  Intel Pentium III Slot 242 ? 66-133 MHz Celeron (Covington, Mendocino)  Pentium II (Klamath)  Pentium III (Katmai)- Tüm sürümler  Pentium III (coppermine) Slot 2 1998 ? Intel Pentium II Xeon Slot 330 ? 100-133 MHz Socket 463/Socket NexGen ? ? NexGen Nx586 PGA 463 ? ? Socket 499 ? ? Alpha 21164A Slot 587 ? ? Slot A 1999 ? AMD Athlon Slot 242 ? 100 MHz Slot B ? ? Alpha 21264 Slot 587 ? ? Socket 370 1999 ? Intel Pentium IIIIntel CeleronVIA Cyrix IIIVIA C3 PGA 370 1.27mm 66-133 MHz Socket 462/Socket A 2000 ? AMD AthlonAMD DuronAMD Athlon XPAMD Athlon XP-MAMD Athlon MPAMD Sempron PGA 462 ? 100-200 MHz Bu hızlar çift oranlı katmanlıdır 400 MT/s
(megatransfers/second)sonraki modeller için  Socket 423 2000 ? Intel Pentium 4 PGA 423 1mm 400 MT/s (100 MHz) Sadece Willamette çekirdeği Socket 478/Socket N 2000 ? Intel Pentium 4Intel CeleronIntel Pentium 4 EEIntel Pentium M PGA 478 1.27mm 400-800 MT/s (100-200 MHz) Socket 495 2000 ? Intel Celeron PGA 495 1.27mm ? PAC418 2001 ? Intel Itanium PGA 418 ? 133 MHz Socket 603 2001 ? Intel Xeon PGA 603 1.27mm 400-533 MT/s (100-133 MHz) PAC611 2002 ? Intel Itanium 2HP PA-8800, PA-8900 PGA 611 ? ? Socket 604 2002 ? Intel Xeon PGA 604 1.27mm 400-1066 MT/s (100-266 MHz) Socket 754 2003 ? AMD Athlon 64AMD SempronAMD Turion 64 PGA 754 1.27mm 200-800 MHz Socket 940 2003 ? AMD Opteron Athlon 64 FX PGA 940 1.27mm 200-1000 MHz Socket 479 2003 ? Intel Pentium MIntel Celeron M PGA 479CPU only has 478 pins, but the socket has 479. ? 400-533 MT/s (100-133 MHz) Socket 939 2004 11/2008 AMD Athlon 64AMD Athlon 64 FXAMD Athlon 64 X2AMD Opteron PGA 939 1.27mm 200-1000 MHz Support of Athlon 64 FX to 1 GHzSupport of Opteron limited to 100-series only LGA 775/Socket T 2004 ? Intel Pentium 4Intel Pentium DIntel CeleronIntel Celeron DIntel Pentium XEIntel Core 2 DuoIntel Core 2 Quad Intel Xeon LGA 775 1.09mm x 1.17mm 1600 MHz Socket 563 ? ? AMD Athlon XP-M PGA 563 ? ? Socket M 2006 ? Intel Core SoloIntel Core DuoIntel Dual-Core XeonIntel Core 2 Duo PGA 478 ? 533 - 667 MT/s (133-166 MHz) For notebook platformReplaces Socket 479 LGA 771/Socket J 2006 ? Intel Xeon LGA 771 1.09mm x 1.17mm 1600 MHz Socket S1 2006 ? AMD Turion 64 X2 PGA 638 1.27mm 200-800 MHz Socket AM2 2006 ? AMD Athlon 64AMD Athlon 64 X2 PGA 940 1.27mm 200-1000 MHz Replaces Socket 754 and Socket 939 Socket F 2006 ? AMD Athlon 64 FXAMD Opteron LGA 1207 1.1mm ? Replaces Socket 940 Socket AM2+ 2007 ? AMD Athlon 64AMD Athlon X2AMD Phenom PGA 940 1.27mm 200-2600 MHz Separated power planesReplaces Socket AM2AM2+ Pkg. CPUs can work in Socket AM2AM2 Pkg. CPUs can work in Socket AM2+ Socket P 2007 ? Intel Core 2 PGA 478 533-1066 MT/s (133-266 MHz) For notebook platformReplaces Socket M Socket 441 2008 ? Intel Atom PGA 441 ? 400-667 MHz LGA 1366/Socket B 2008 ? Intel Core i7 (900 series) LGA 1366 4.8-6.4 GT/s Replaces server-oriented Socket J (LGA 771) in the entry level. Socket AM3 2009 ? AMD Phenom IIAMD Athlon IIAMD Sempron PGA 941CPU only has 938 pins, but the socket has 941. 1.27mm 200-3200 MHz Separated power planesReplaces Socket AM2+AM3 Pkg. CPUs can work in Socket AM2/AM2+ Sempron 140 Only LGA 1156/Socket H 2009 ? Intel Core i7 (800 series)  Intel Core i5 (700, 600 serieses)  Intel Core i3 (500 series)  Intel Xeon (X3400, L3400 serieses)  Intel Pentium (G6000 series)  Intel Celeron (G1000 series) LGA 1156 ? 2.5 GT/s DMI bus is a (perhaps modified) PCI-E x4 v1.1 interface Socket G34 2010 ? AMD Opteron (6000 series) LGA 1974 ? 200-3200 MHz Replaces Socket F Socket C32 2010 ? AMD Opteron (4000 series) LGA 1207 ? 200-3200 MHz Replaces Socket F, Socket AM3 LGA 1155/Socket H2 Future (2010/Q4) ? Intel Sandy Bridge-DT LGA 1155 ? 2.5 GT/s Supports 20 PCI-E 2.0 lanes  Set to supplant Socket H (LGA 1156). LGA 2011/Socket R Future (2011/Q3) ? Intel Sandy Bridge B2 LGA 2011 ? 4.8-6.4 GT/s Supports 40 PCI-E 3.0 lanes  Set to supplant Socket B (LGA 1366). rPGA 988B/Socket G2 2011 ? Intel Core i7 (2000, 3000 serisi), Intel Core i5 (2000, 3000 serisi), Intel Core i3 (2000, 3000 serisi) rPGA 2011 ?2.5 GT/s, 4.8 GT/s Soket adı Çıkış yılı Bitiş Yılıİşlemci ailesi Bacak Sayısı Bacak aralığı Yol Hızı Açıklamalar

 Kaynakça