Pediciidae

küçükresim|upright=1.18|Pedicia rivosa
küçükresim|upright=1.18|Dicranota claripennis

Pedicidae, çift kanatlılar (Diptera) takımından böcek familyasıdır.

Yakın akraba olduğu Limoniidae ve Tipulidae türleri gibi uzun bacaklı, ince ve narin yapılı vücutlu sivrisinekleri içerir. Sokucu iğneleri olmadığından kesinlikle sokamaz ve kan ememezler. Dünya genelinde 500 türü bulunur.

Eskiden Pediciinae adıyla alt familya olarak Limoniidae familyasında sınıflandırılıyordu. Ergin evredeki morfolojik farklılıklardan dolayı familya düzeyine yükseltilmiştir.

 Morfoloji 
Erginlerde maksillar palpin son segmenti Pedicia türleri hariç kısadır. Duyarga normalde 14-16 segmenttir. Rostrum kısa ve nasus mutlaka mevcuttur. Diğer Tipuloidea familyalarında olduğu gibi, toraksın dorsalinde “V” şeklindeki ek yeri en karakteristik özellikleridir. Kanatlar uzun olup 2 anal damar kanat kenarına kadar uzanır. Bacaklar uzun ve narindir. Bazen 1-2 tibial mahmuza sahipken diğerlerinde mahmuz bulunmaz. Abdomen uzun ve incedir. Erkek terminali karakteristik yapılara sahiptir. 2 çift ganostylus bulunur, bazen bu 1 bazen de 3 çift olabilir. Dişi terminali çeşitli modifikasyonlara sahip olmakla beraber genelde 1 çift valveye sahiptir; cerci de uzamıştır.

Yumurtalar sona doğru daralan uzun mil şeklindedir. koryon genellikle siyah renktedir. Özellikle küçük türlerde yumurta beyazımsı veya şeffaftır.

Larva uzun hemicephalik veya metapneustik tir. Nadiren apneustik tir. Baş kapsülü belirgin olup anterior biçimde kitinleşmiştir. Abdominal segmentler düz ve yumuşaktır. İnce kıllardan oluşan kürek benzeri yapılara sahiptir. Terminal segmentte posterior solunum delikleri bulunur. Genellikle 4 anal loba sahiptir.

Pupa uzundur ve obtect tiptedir. Gözler belirgin, mesothorasik çıkıntılar basit yapıda, anten uzun, abdomen köşeli kenarlara sahiptir.

 Biyolojisi 
6-14 günlük bir yumurta evresine sahiptirler. 4 larva evresi ve 5-16 günlük bir pupa evresi görülür. Erginlerinin ömrü çok kısadır. Hayat döngüsü, çevresel faktörlere, bilhassa sıcaklık ve neme bağlı olmak üzere 6 haftadan kısa olabildiği gibi 4 yıldan da fazla olabilmektedir. Özellikle uzun hayat döngüleri arktik türlerde görülür. Birçok tür sıcaklık ve yüksekliğe bağlı olarak yılda 1 veya 2 nesil verebilir.

Larvalar sucul ve yarı sucul alanlarda bulunurlar. Pupasyon (puplaşma) için daha kuru yerlere göç ederler. Az çok ıslak, dere, göl, gölcük, bataklık kenarlarındaki organik toprak veya çürüyen vejetasyonun olduğu yerlerde bulunurlar. Çoğu larva çürüyen bitkilerle beslenmektedir. Bazıları da mantarlarla beslenirken, bir kısmı da predatördür.

 Habitat 
Daha çok sıcak ve nemli yerleri tercih ederler. Erginlerine genellikle dere, göl kenarlarındaki dökülen yaprakların bol bulunduğu yerlerde rastlanmaktadır. Birkaç türe kurak alanlarda, çöllerde, çayırlık alanlarda da rastlanmaktadır.

 Önemi ve düşmanları 
Çoğu türü kuşlar, kurbağaların, balıkların, örümceklerin ve predatör böceklerin besini oluşturmaktadır.

 Sınıflandırma 
 Alt familya: Pediciinae
 Dicranota Zetterstedt, 1838
 Heterangaeus Alexander, 1925
 Malaisemyia Alexander, 1950
 Nasiternella Wahlgren, 1904
 Nipponomyia Alexander, 1924
 Ornithodes Coquillett, 1900
 Pedicia Latreille, 1809
 Pedicia (Amalopis) occulta  (Meigen, 1830) Türkiye
 Pedicia (Crunobia) zernyi  (Lackschewitz, 1940) Türkiye
 Savchenkoiana Kocak, 1981
 Tricyphona Zetterstedt, 1837
 Alt familya: Ulinae
 Ula Haliday, 1833

 Kaynakça 
 Tipuloidea uzmanı Doç. Dr. Hasan KOÇ'un web sitesi