Hanca

Hanca ya da Han dili (İngilizce Hän), ABD'nin Alaska eyaletinde ve Kanada'nın Yukon bölgesinde Alaska Atabasklarından Hanlar tarafından konuşulan Atabask dillerinden yok olmak üzere olan Kızılderili dilidir. Guçince ile Yukarı Tananaca arasında bir dil olup en yakın akrabası Guçincedir. Alaska Yerli Dil Merkezine göre Alaska'daki 60 kişilik nüfustan 12 kadarı, Kanada'daki 250 kişilik nüfustan ise 7 tanesi anadillerini konuşabiliyor.

 Diyalektler ve kabileleri 

 Alaska Hancası [kendilerince Hän Hwëch’in; İngilizce Eagle dialect]. Alaska'da Eagle (Tthee T'äwdlenn) yöresinde konuşulur.
 Kanada Hancası [kendilerince Tr’ondëk Hwëch’in; İngilizce Dawson dialect & Mooseheide dialect]. Kanada'da Dawson yöresinde Tr’ondëk Hwëch’in First Nation (önceleri Dawson First Nation) kabilesince konuşulur.
 Dawson şivesi (İngilizce Dawson dialect)
 Moosehide şivesi (İngilizce Moosehide dialect) Ëdhä dädhëchan

 Ses bilgisi 
 Ünsüzler 

   Bilabial Interdental Alveolar Postalveolar Retroflex Velar Glottal     central lateral         Stop voiceless   b       d           g     ’   aspirated   (p)       t           k     ejective       t'           k'     Affricate voiceless     ddh     dz     dl     dj     dr       aspirated     tth     ts     tl     ch     tr       ejective     tth'     ts'     tl'     ch'     tr'       Fricative voiced     dh     z     l     zh     zr     gh     voiceless     th     s     ł     sh     sr     kh     h   Nasal voiced   m       n             voiceless       nh             voiced stop   mb       nd             voiced affricate           nj         Approximant voiced   w         l     y     r       voiceless   wh           yh     rh      

 Ünlüler 

 kısa
a 
ä 
e 
ë 
i 
o 
u 
 uzun
aa 
ää 
ee 
ëë 
ii 
oo 
uu 
 diftong
aw 
ay 
äw 
ew 
ey 
iw 
oy 
 nazal ünlüler: ą ą̀ ą̂ ą̌ ą̈ ą̈̀ ą̈̌ ę ę̀ ę̂ ę̌ ę̈̀ ę̈̂ ę̈̌ į į̀ į̂ į̌ ǫ ǫ̀ ǫ̂ ǫ̌ ų ų̀ ų̂ ų̌
 alçak tonlu ünlüler: à ą̀ ä̀ ą̈̀ è ę̀ ë̀ ę̈̀ ì į̀ ò ù ų̀
 yükselen tonlu ünlüler: ą̂ ä̂ ą̈̂ ê ę̂ ë̂ ę̈̂ î į̂ ô ǫ̂ û ų̂
 düşük tonlu ünlüler: ǎ ą̌ ä̌ ą̈̌ ě ę̌ ë̌ ę̈̌ ǐ į̌ ǒ ǫ̌ ǔ ų̌
 yüksek tonlu ünlüler (işaretiz): a gibi

 Örnekler 
Kanada Hancası (Mooseheide dialect)

 łuk balık
 dëts'ä ördek
 ëtth'ąy sivrisinek
 łąy köpek
 zhùr k'è kurt izi
 nëląy et
 ìhłëk bir
 nänkąy iki
 chäk üç
 däng dört
 łonlà' beş
 dhëzrąy siyah
 dhëk'äl beyaz
 dot'äl kırmızı
 dodlër mavi
 dottho kahverengi
 shëzho evim
 nëzho evin
 wëzho evi
 nizho evimiz
 nëkhwëzho eviniz
 huzho evleri
 Shǫzrè' ... Benim adım ...

 Ayrıca bakınız 
 Alaska Yerli Dil Merkezi
 Yukon Yerli Dil Merkezi

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 https://web.archive.org/web/20100111012242/http://www.ynlc.ca/languages/hn/hn.html Yukon Native Lnaguage Center
 http://languagegeek.com/dene/yukon/han.html

Kategori:Hanlar (Alaska)
Kategori:Kızılderili dilleri
Kategori:Denesey dilleri
Kategori:Na-Dene dilleri
Kategori:Atabask dilleri
Kategori:Kuzey Atabask dilleri
Kategori:Alaska yerli dilleri
Kategori:Kanada yerli dilleri
Kategori:Southeast Fairbanks Census Area