Finlandiya'nın illeri

Finlandiya'nın illeri (, ), 1634-2009 yılları arasında Finlandiya'nın birinci düzey idari bölümleriydi.

Finlandiya, tarihsel olarak İsveç'in bir parçası olduğu dönemde birkaç vilayete ayrılmaktaydı. Bu bölümler 1634 yılında resmi olarak biçimlendirildiler. Son yeniden yapılanma 1997'de gerçekleşti ve 12 olan sayıları altıya indirildi. 2009 yılında iller lağvedildi ve yerlerini bölgesel yönetim ajansları (aluehallintovirasto, regionförvaltningsverk) aldı.

Her il, bakanlar kurulunun önerisi üzerine cumhurbaşkanı tarafından atanan bir vali (maaherra, landshövding) tarafından idare edilmekteydi. İl idareleri (lääninhallitus, länsstyrelse), merkezi yönetimin sağlık ve sosyal hizmetler, kültür ve eğitim, polislik, acil yardım, ulaşım, rekabet ve tüketici işleri ile hukuk işlerinden sorumluydu.

 İller 
1634'te idari iller İsveç'te ve İsveç'in bir parçası olan Finlandiya'da kuruldu. Beş il günümüz Finlandiya'yı kapsamaktaydı. Bunların bazıları günümüzde Rusya sınırları içerisinde yer alan kısımları da kapsıyor. İllerin sınırları ve sayısı zamanla değişmiştir.

 İl  Fince  İsveççe  Merkez  Tarih  Notlar Turku ve Pori  Turun ja Porin lääni  Åbo och Björneborgs län  Turku  1634–1997  • 1634'te kurulan orijinal illerden biri• Batı Finlandiya ile birleşti Nyland ve Häme  Uudenmaan ja Hämeen lääni  Nylands och Tavastehus län  Helsinki / Hämeenlinna	 1634–1831  • 1634'te kurulan orijinal illerden biri Ostrobotniya  Pohjanmaan lääni  Österbottens län 	Oulu / Vaasa  1634–1775  • 1634'te kurulan orijinal illerden biri Vıborg ve Nyslott  Viipurin ja Savonlinnan lääni  Viborgs och Nyslotts län 	Vıborg  1634–1721  • 1634'te kurulan orijinal illerden biri Kexholm  Käkisalmen lääni  Kexholms län  Kexholm  1634–1721  • 1634'te kurulan orijinal illerden biri Kymmenegård ve Nyslott  Savonlinnan ja Kymenkartanon lääni  Kymmenegårds och Nyslotts län  Lappeenranta  1721–1747   • eski Viborg ve Nyslott ili Savolax ve Kymmenegård  Kymenkartanon ja Savon lääni  Savolax och Kymmenegårds län 	Loviisa	 1747–1775   • eski Kymmenegård ve Nyslott ili Vaasa  Vaasan lääni  Vasa län  Vaasa  1775–1997  • Ostrobotniya'dan ayrıldı• Batı Finlandiya ile birleşti Oulu  Oulun lääni  Uleåborgs län  Oulu  1775–2009  • Ostrobotniya'dan ayrıldı Kymmenegård  Kymenkartanon lääni  Kymmenegårds län  Heinola	 1775–1831  • Savolax ve Kymmenegård'dan ayrıldı Savo ve Karelya  Savon ja Karjalan lääni  Savolax och Karelens län 	Kuopio  1775–1831  • Savolax ve Kymmenegård'dan ayrıldı Vıborg  Viipurin lääni  Viborgs län  Vıborg  1812–1947  • eski Rus Vıborg Guberniyası; 1812'de Finlandiya Grandüklüğü'ne bağlandı• II. Dünya Savaşı'nda Sovyet hakimiyetine geçti Uusimaa  Uudenmaan lääni  Nylands län   Helsinki  1831–1997  • Nyland ve Häme'den ayrıldı• Güney Finlandiya ile birleşti Häme  Hämeen lääni  Tavastehus län  Hämeenlinna  1831–1997  • Nyland ve Häme'den ayrıldı• Güney ve Batı Finlandiya illeri ile birleşti Mikkeli  Mikkelin lääni  St. Michels län  Mikkeli  1831–1997  • eski Kymmenegård ili• Doğu ve Güney Finlandiya illeri ile birleşti Kuopio  Kuopion lääni  Kuopio län  Kuopio  1831–1997  • eski Savolax ve Karelia ili• Doğu Finlandiya ile birleşti Åland  Ahvenanmaan lääni  Ålands län  Mariehamn	 1918–2009  • özel statülü Petsamo  Petsamon lääni  Petsamo län  Peçenga  1921–1921  • Sovyet Rusya'dan alındı• Oulu ili ile birleşti• II. Dünya Savaşı'nda Sovyet hakimiyetine geçti Laponya  Lapin lääni  Lapplands län  Rovaniemi	 1938–2009  • Oulu ilinde ayrıldı Kymi  Kymen lääni  Kymmene län  Kouvola  1945–1997  • eski Vıborg ilinin Fin tarafında kalan kısmı ile kuruldu• Güney Finlandiya ile birleşti Orta Finlandiya  Keski-Suomen lääni  Mellersta Finlands län  Jyväskylä  1960–1997  • Vaasa, Häme, Mikkeli ve Kuopio illerinden ayrıldı• Batı Finlandiya ile birleşti Kuzey Karelya  Pohjois-Karjalan lääni  Norra Karelens län  Joensuu  1960–1997  • Kuopio ilinden ayrıldı• Doğu Finlandiya ile birleşti Güney Finlandiya  Etelä-Suomen lääni  Södra Finlands län  Hämeenlinna  1997–2009  • Uusimaa, Kymi, Häme (kısmen) ve Mikkeli (kısmen) illerinin birleşmesiyle kuruldu Batı Finlandiya  Länsi-Suomen lääni  Västra Finlands län  Turku  1997–2009  • Turku ve Pori, Vaasa, Orta Finlandiya ve Häme (kısmen) illerinin birleşmesiyle kuruldu Doğu Finlandiya  Itä-Suomen lääni  Östra Finlands län  Mikkeli  1997–2009  • Kuopio, Kuzey Karelya ve Mikkeli illerinin birleşmesiyle kuruldu

küçükresim|upright|sol|1634'teki iller: 1: Turku ve Pori, 14: Nyland ve Häme, 18: Ostrobothnia, 20: Viborg ve Nyslott, 21: Kexholmküçükresim|upright|sol|1721'deki iller: 1: Turku ve Pori, 14: Nyland ve Häme, 18: Ostrobothnia, 19: Kymmenegård ve Nyslottküçükresim|upright|sol|1747'deki iller: 1: Turku ve Pori, 14: Nyland ve Häme, 17: Savolax ve Kymmenegård, 18: Ostrobothniaküçükresim|upright|sol|1776'daki iller: 1: Turku ve Pori, 4: Vaasa, 10: Oulu, 14: Nyland ve Häme, 15: Kymmenegård, 16: Savolax ve Kareliaküçükresim|upright|sol|1812'deki iller: 1: Turku ve Pori, 4: Vaasa, 10: Oulu, 13: Vıborg, 14: Nyland ve Häme, 15: Kymmenegård, 16: Savolax ve Kareliaküçükresim|upright|sol|1831'deki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 6: Mikkeli, 8: Kuopio, 10: Oulu, 13: Vıborgküçükresim|upright|sol|1921'deki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 6: Mikkeli, 8: Kuopio, 10: Oulu, 12: Åland, 13: Vıborg, 25: Petsamoküçükresim|upright|sol|1938'deki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 6: Mikkeli, 8: Kuopio, 10: Oulu, 11: Laponya, 12: Åland, 13: Vıborgküçükresim|upright|sol|1945'teki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 5: Kymi, 6: Mikkeli, 8: Kuopio, 10: Oulu, 11: Laponya, 12: Ålandküçükresim|upright|sol|1960'taki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 5: Kymi, 6: Mikkeli, 7: Orta Finlandiya, 8: Kuopio, 9: Kuzey Karelya, 10: Oulu, 11: Laponya, 12: Ålandküçükresim|upright|sol|1996'daki iller: 1: Turku ve Pori, 2: Uusimaa, 3: Häme, 4: Vaasa, 5: Kymi, 6: Mikkeli, 7: Orta Finlandiya, 8: Kuopio, 9: Kuzey Karelya, 10: Oulu, 11: Laponya, 12: Ålandküçükresim|upright|sol|1997'deki iller: 10: Oulu, 11: Laponya, 12: Åland, 22: Güney Finlandiya, 23: Batı Finlandiya, 24: Doğu Finlandiya

 1997-2009 arası iller 
 İl   Fince  İsveççe  Merkez  Yüzölçümü¹  Nüfus²  Yoğunluk³  ISO  Birleştirilen iller Güney Finlandiya  Etelä-Suomen lääni  Södra Finlands län  Hämeenlinna  34.388,26  2.209.677  73,21  FI-ES  Uusimaa, Kymi, Häme Batı Finlandiya  Länsi-Suomen lääni  Västra Finlands län  Turku  81.148,69  1.889.542  25,34  FI-LS  Vaasa, Turku-Pori,Orta Finlandiya, Häme Doğu Finlandiya  Itä-Suomen lääni  Östra Finlands län  Mikkeli  60.719,44  569.832  11,73  FI-IS  Kuopio, Kuzey Karelya,Mikkeli Oulu  Oulun lääni  Uleåborgs län  Oulu  61.602,08  471.774  8,31  FI-OL  — Laponya  Lapin lääni  Lapplands län  Rovaniemi   98.984,36  183.775  1,98  FI-LL  —   Ahvenanmaa  Åland  Mariehamn   1.551,55  27.732  18,21  FI-AL  —

Notlar: ¹ km²; ² 2009 yılı itibarıyla; ³ /km²

 Ayrıca bakınız 
 Finlandiya'nın idari bölümleri
 Finlandiya'nın tarihi vilayetleri
 ISO 3166-2:FI

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

 İl idareleri