Celali takvimi

Celâlî Takvimi, Güneş yılı esasına dayanan, İranlı matematikçi ve astronom olan Ömer Hayyam başkanlığındaki bir kurul tarafından düzenlenmiş bir takvimdir. Büyük Selçuklu İmparatorluğu hükümdarı Sultan Melikşah'a sunulan bu takvim, 1079 yılından itibaren kullanılmaya başlanmıştır. Yılbaşını 9 Ramazan 471 (M.S. 15 Mart 1079) yılına rastlayan Nevruz olarak almış, 1079 yılını başlangıç kabul etmiştir.  Selçuklu Devleti'nin yanı sıra Babür İmparatorluğu da bir dönem bu takvimi kullanmıştır. Celâlî Takvimi sadece tarım, hayvancılık gibi ekonomik işlerin düzenlenmesinde kullanılmış, normal hayatta ise Hicrî takvim kullanılmaya devam edilmiştir.

Celâlî Takvimi'nde 1 yıl, 365 gün 6 saat olarak kabul edilmiştir. Matematiksel kurallar yerine astronomik hesaplar kullanıldığı için bu takvim, ilkbahar ekinoksu başlangıcı tayininde Gregoryen takviminden daha doğrudur.M. Heydari-Malayeri, A concise review of the Iranian calendar, Paris Observatory.

 Artık yıl 
Celâlî Takvimi'nde 33 yılda bir artık yıl vardır.

Günümüzde İran ve Afganistan'da resmî takvim olarak kullanılan İran Takvimi'nde ise 128 yılda bir kez artık yıl vardır.

 Takvim ayları
 Zaman aralığı Ay adı Burç Gün Notlar 21 Mart - 20 Nisan Ferverdin فروردین
Hamal حمل Koç 31 Nevruz, yılbaşı ve baharın başlangıcı 21 Nisan - 21 Mayıs Ürdibehişt اردیبهشت
Sevr: ثور Boğa 31   22 Mayıs - 21 Haziran Hordâd خرداد
Jawza جوزا İkizler 31   22 Haziran - 22 Temmuz Tir تیر
Saratan سرطان Yengeç 31 Yazın başlangıcı 23 Temmuz - 22 Ağustos Mordad مرداد
Asad اسد Aslan 31   23 Ağustos - 22 Eylül Şehriver شهریور
Sünbüle سنبله Başak 31   23 Eylül - 22 Ekim Mihr مهر
Mezan میزان Terazi 30 Sonbaharın başlangıcı 23 Ekim - 22 Kasım Âbân آبان
Akrep عقرب Akrep 30   22 Kasım - 21 Aralık Âzer آذر
kavs قوس Yay 30   22 Aralık - 20 Ocak Dey دی
jaddi جدی Oğlak 30 Kışın başlangıcı 21 Ocak - 19 Şubat Behmen بهمن
Dalav دلو Kova 30   20 Şubat - 20 Mart İsfendârmâz اسفند
Hüt حوت Balık 29 ya da 30 Artık yıl düzenine göreYılın Gregoryen (Miladî) takvimine göre başlangıcı, ilkbahar ekinoksu eşitliğine göre birer gün değişebilir.

 Dış bağlantılar 
 An online Persian/Gregorian date convertor, Persian calendar for mobile (j2me)

 Kaynakça 

Kategori:Takvimler