ISU Puanlama Sistemi

ISU Puanlama Sistemi (ayrıca Code of Points (CoP) veya New Judging System (NJS) olarak da bilinir), 2004'ten bu yana artistik buz pateni yarışmalarında (kadınlar, erkekler, çiftler, buz dansı ve senkronize buz pateni) kullanılan puanlama sistemidir. Uluslararası Paten Birliği (ISU) tarafından tasarlanmıştır.

2004'ten önce bu sporda 6.0 sistemi kullanılıyordu.

 Teknik detaylar 

 Teknik panel 
Yeni sistemde teknik puanlar her teknik eleman için ayrı ayrı puanlanır. Her eleman öncelikle technical specialist (teknik hakem) tarafından incelenir ve bu hakem elemanın temel değerini belirler. Diğer 12 hakem (Bu hakemlerin sayısı daha sonra 9'a indirilmiştir.) ise hareketin temel değerine eklenmek üzere GOE (grade of execution) olarak bilinen uygulama puanını verir. Bu teknik hakem tarafından belirlenen hareketin ne derece iyi gösterildiğini belirler. Bu hakemler -3 ve +3 arasında hareketi puanlar. Bu hakemler arasından rastgele 3 tanesi çıkarılır. Ardından en yüksek ve en düşük puanlar çıkarılır. Geri kalan 7 hakemin puanı GOE'yi belirler. Hareketin temel değeri ve verilen GOE hareketten alınan puanı oluşturur. Düşme, kaldırışların belirlenen kurallara uymaması, çok uzun süre yapılması vb. durumlarda ceza puanları (deductions) uygulanır.

 Elemanlar 
Programlarda hangi elemanların olacağı ve kaç elemanın yapılacağı yarışmaya ve yarışmanın yapılacağı seviyeye (büyükler, gençler) göre değişir. Büyükler düzeyinde uluslararası yarışmalarda çiftler ve teklerde 8 değişik teknik eleman vardır. Bu sekiz eleman tekler düzeyinde yarışan patenciler için ISU 310 numaralı kuralında belirtilir. Bütün patenciler kısa programda bir kombinasyon atlayışı, iki solo atlayış, üç dönüş ve iki adım dizisi göstermelidir. Çiftlerde kısa programda ise iki kaldırış, bir yan yana atlayış, bir fırlatmalı atlayış, bir yan yana dönüş, bir birlikte dönüş, bir adım dizisi ve bir ölüm spirali olmalıdır. (ISU rule 313).

Büyükler düzeyinde serbest programda çiftlerde 14 teknik eleman, erkeklerde 13 eleman ve kadınlarda 12 eleman vardır. Bu elemanların detayları ISU rules 520 ve 521 (2008 version) verilir. Bunlar Çiftler kategorisinde 4 kaldırış, 4 atlayış, (fırlatmalı ve yan yana) 3 dönüş (1 ölüm spirali), 1 adım dizisi ve 1 spiral dizisidir. Erkekler 8 atlayış, 3 dönüş ve 2 adım dizisi yapar. Kadınlar ise 7 atlayış, 3 dönüş, 1 adım dizisi ve 1 spiral dizisi gösterir.

 Protokol detayları 

Her yarışmanın ardından protocol adı altında ISU hakemlerin puanlamalarını yayınlar.

Eğer patenci göstermesi gereken teknik elemanı yapılması gereken sayıdan daha fazla sayıda yapmışsa bu eleman protokolde belirtilir. Ancak hakemlerin puanlaması ne olursa olsun teknik hakem hareketin temel değeri ve kaliteyi belirleyen GOE (grade of execution) 0 olarak gösterir, patenci bu elemandan puan alamaz. Atlayışlar eğer programın ikinci yarısında uygulanmışsa x işareti ile gösterilir. (Bu atlayışlar 0.1 daha fazla puan getirir.) Eğer bir atlayış yanlış kenardan yapılmışsa (örneğin lutz atlayışına iç kenardan çıkılması), protokolde bu atlayışın yanına e işareti konur ve bu atlayışın gösteriminden, kalitesinden alınan puan negatif olur. Eğer atlayışın çıkışı tam olarak yanlış kenardan değilse ! işareti ile gösterilir ve alınacak GOE'yi değerlendirmek hakemlere bırakılır.1=ISU Communication No. 1504 

Atlayış kombinasyonları tek elemanmış gibi puanlanır ve temel değer yapılan iki atlayışın temel değerleri toplamıdır. (3F+3T atlayışı 3F=5.5 VE 3T=4.00 toplamı olan 9.5 puana eşittir.) Bunun yanında bazı kombinasyonlarda araya adım konulduğunda "sequence" olarak isimlendirilir ve bu durumda kombine atlayışın temel değeri için her atlayıştan 0.8 puan indirilir. (2009 Dünya şampiyonasında serbest programı 1. bitiren çift Aliona Savchenko / Robin Szolkowy'nin ilk atlayışı 3T+3T+SEQ şeklinde yapılmış ve sporcular temel değer üzerinden 6.00 puan almıştır.) Atlayışların temel değerleri; dörtlü toe loop (9), üçlü Axel (7.5), üçlü Lutz (6), üçlü flip (5.5), üçlü loop (5), üçlü Salchow (4.5), üçlü toe loop (4) ve ikili Axel (3.5).

 Kısaltmalar 
Tüm elemanlar protokollerde kısaltmalar ile gösterilir.

 Abbreviation Full name Atlayışlar T  Toe loop atlayışı A  Axel atlayışı S  Salchow atlayışı Lo  Loop atlayışı F  Flip atlayışı Lz  Lutz atlayışı Fırlatmalı atlayışlar TTh  Fırlatmalı (Throw) toe loop STh  Fırlatmalı (Throw) salchow  LoTh  Fırlatmalı (Throw) loop FTh  Fırlatmalı (Throw) flip/lutz ATh  Fırlatmalı (Throw) axel Dönüşler USp  Ayakta dönüş LSp  Layback dönüşü CSp  Camel dönüşü SSp  Oturarak dönüş FUSp  Flying upright spin FLSp  Flying layback spin FCSp  Flying camel spin FSSp  Flying sit spin CUSp  Ayak değiştirmeli ayakta dönüş CLSp  Ayak değiştirmeli layback dönüşü CCSp  Ayak değiştirmeli camel dönüşü CSSp  Ayak değiştirmeli oturarak dönüş CoSp  Kombine dönüş CCoSp  Ayak değiştirmeli kombine dönüş PSp  Çiftlerde dönüş PCoSp  Çiftlerde kombine dönüş Adım dizileri SlSt  Düz çizgide adım dizisi (Straight line step sequence) CiSt  Circular step sequence SeSt  S şeklinde yılansı adım dizisi (Serpentine step sequence) MiSt  Midline in hold step sequence DiSt  Diagonal in hold step sequence NtMiSt  Dokunmadan yapılan adım dizileri  NtMiTw  Not Touching Midline Sequential Twizzles Spiral dizileri SpSq  Spiral sequence of any pattern Çiftlerde kaldırışlar 1Li  Group one lift  2Li  Group two lift 3Li  Group three lift 4Li  Group four lift 5TLi  Group five toe lasso lift 5SLi  Group five step in lasso lift 5RLi  Group five reverse lasso lift 5ALi  Group five axel lasso lift TTw  Toeloop twist lift LzTw  Lutz/Flip twist lift ATw  Axel twist lift Buz dansında kaldırışlar StaLi  Stationary lift SlLi  Straight line lift CuLi  Curve lift RoLi  Rotational lift SeLi  Serpentine lift RRoLi  Reverse rotational lift Ölüm spiralleri FiDs  Forward inside death spiral BiDs  Backward inside death spiral FoDs  Forward outside death spiral BoDs  Backward outside death spiral Dans elemanları STw  Senkronize twizzlelar

Hareketin zorluk derecesi kısaltmanın ardından gösterilen bir sayı ile belirtilir. (Zorluk derecesi 1 ve 4 arasında değişir) Örneğin SlSt4 kısaltmasının anlamı 4. zorluk seviyesinde yapılmış bir düz çizgide adım dizisi olmasıdır. Atlayışlarda temel olan havada yapılan dönüş sayısıdır. Örneğin  3A (üçlü axel)  havada 3 tur dönüldüğü anlamına gelir.

 Program Puanları 
Daha önce kullanılan program puanları bu sistemde 5 ayrı ana kategoriye ayrılır. Bunlar (1) skating skills (SS), (2) transitions (TR), (3) performance/execution (PE), (4) choreography (CH) ve (5) interpretation (IN) olarak sıralanır. 
 Skating skills, patencinin kayma tekniğini ve yeteneğini gösterdiği bir alandır. 
 Transitions programın içindeki teknik elemanları birbirine bağlayan geçiş elemanlarının değerlendirildiği bir kategoridir. 
 Performance/Execution sporcunun gösterdiği performansı ve sunumu belirler. 
 Choreography programın koreografisinin değerlendirildiği alandır. 
 İnterpretation performans ve sunumdan farklı olan paatencinin programı ne derece anlattığını gösteren puandır. 
Her kategori için hakemlerin neleri göz önüne alarak değerlendirme yaptığı ISU'nun 322.2 kuralında açıklanmaktadır. Bu her kategori 0'dan 10'a kadar 0.25'lik aralıklarla değerlendirilmektedir. Bu puanlar programa (kısa-serbest) ve düzeyine göre değişik bir sayı ile çarpılarak program puanını oluşturmaktadır.

Büyüklerde kadınlar ve çiftler için bu sayı kısa programda 0.8, serbest programda ise 1.6'dır. For senior men, the factor is 1 for the short program and 2 for the long program. The factors are set so that the total score from the artistic marks will be about equal to the total score from technical marks. Senior men tend to have higher element scores than ladies because they have more jumping passes and attempt higher valued jumps, so their program components are factored higher to reflect the difference.

 Dünya rekorları 

Erkekler
ProgramSporcuPuanYarışma   Kısa program  Yuzuru Hanyu 101.45 2014 Kış Olimpiyatları  Serbest program  Patrick Chan 196.75 2013 Trophée Eric Bompard Genel toplam  Patrick Chan 295.27 2013 Trophée Eric Bompard

 Kadınlar
ProgramSporcuPuanYarışma   Kısa Program  Kim Yu-Na 78.50 2010 Kış Olimpiyatları  Serbest program  Kim Yu-Na 150.06 2010 Kış Olimpiyatları  Genel toplam  Kim Yu-Na 228.56 2010 Kış Olimpiyatları 

 Çiftler 
ProgramSporcuPuanYarışma   Kısa program  Tatiana Volosozhar / Maxim Trankov 84.17 2014 Kış Olimpiyatları   Serbest program  Tatiana Volosozhar / Maxim Trankov  154.66 2013 Skate America   Genel toplam  Tatiana Volosozhar / Maxim Trankov  237.71 2013 Skate America

 Buz dansı 
ProgramSporcuPuanYarışma   Zorunlu dans  Tatiana Navka / Roman Kostomarov 45.97 2005 Dünya Şampiyonası  Orijinal dans  Tessa Virtue / Scott Moir 70.27  2010 Dünya Şampiyonası Serbest dans  Tatiana Navka / Roman Kostomarov 117.14 2003 Cup of Russia Genel toplam  Tatiana Navka / Roman Kostomarov 227.81 2005 Dünya Şampiyonası 2010-2011 sezonu sonrası Kısa dans  Meryl Davis / Charlie White 77.66 2013-14 Grand Prix Final Serbest dans  Meryl Davis / Charlie White 114.34 2014 Kış Olimpiyatları Genel toplam  Meryl Davis / Charlie White 191.35  2013-14 Grand Prix Final

 Synchronized 
ComponentSkaterScoreEvent Short Program  Team Unique 82.36 2009 World Synchronized Skating Championships  Free Skating  Team Surprise 144.70 2007 World Synchronized Skating Championships Combined Total  Nexxice 223.58 2009 World Synchronized Skating Championships

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 ISU Judging System Summary
 ISU Judging Systems
 How the ISU Judging System Works

*