İzmir Büyükşehir Belediyesi

İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir ilinin belediye işlerini yürüten kamu kurumudur. İzmir Büyükşehir Belediyesi Binası Konak Meydanı'nda bulunmaktadır. Belediye Başkanı Cemil Tugay'dır.

 Tarihçe 
Osmanlı arşivlerinde bulunan belgeye göre İzmir Belediyesi 25 Kasım 1867 tarihinde resmî olarak kurulmuş, 1868 yılından itibaren fiilen çalışmaya başlamıştır. Belediyenin ilk başkanı Yenişehirlizade Ahmet Efendi'dir.https://www.izmir.bel.tr/tr/IzmirBelediyesiTarihcesi/11/32 

İzmir Belediyesi'nin kurumsal bir yapıya kavuşması Eşref Paşa döneminde yaşanmıştır. Bu dönemde; denetimler artırılırken sağlık, temizlik, altyapı gibi hizmetlerde gelişmeler kaydedilmiştir. Türk Kurtuluş Savaşı sonrasında 1922 İzmir Yangını'nın yarattığı tahribatın üzerine ekonomik sorunlar, aşırı göç ve altyapı hizmetlerinini yaygınlaştırma sorunlarıyla karşılaşılmıştır. Bu sorunların telafi edilebilmesi amacıyla Kültürpark ve 9 Eylül Panayırları kurulmuş ve şehre ekonomik canlılık getirilmiştir.

İzmir Belediyesi, 1984 yılında çıkarılan 2972 sayılı kanun ve 195 sayılı kanun hükmünde kararname sonucu büyükşehir belediyesi olmuştur. Aynı yıl çıkarılan 3030 sayılı kanun ile büyükşehir ve ilçe belediyeleri statüleri netleşti. Başlangıçta üç ilçe (Bornova, Karşıyaka, Konak) İzmir Büyükşehir Belediyesinin sınırlarına dahil edildi. Zamanla bağlı ilçelerin sayısı on bire ulaştı. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı kanun ile büyükşehir belediyesinin sınırları valilik binası merkez kabul edilerek yarıçapı 50 kilometre olan dairenin sınırlarına genişletildi. Bu sınırlar içinde kalan 21 ilçe, büyükşehir ilçe belediyeleri hâline geldi. 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı kanun ile 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından büyükşehir belediyesinin sınırları il mülki sınırları oldu.

 Bağlı ilçeleri 

sağ|küçükresim|Konak'ta bulunan eski belediye binası
küçükresim|Eski Belediye binası, 2017
6 Mart 2008 tarihinde kabul edilen 5747 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla Bayraklı ve Karabağlar ilçeleri kurulup İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne bağlanmıştır. Ayrıca 6 Aralık 2012 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'a göre ilin bütün sınırları İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırlarına dahil edilmiştir.
Büyükşehir ilçeleri

Aliağa
Balçova
Bayındır
Bayraklı
Bergama
Beydağ
Bornova
Buca
Çeşme
Çiğli
Dikili
Foça
Gaziemir
Güzelbahçe
Karabağlar
Karaburun
Karşıyaka
Kemalpaşa
Kınık
Kiraz
Konak
Menderes
Menemen
Narlıdere
Ödemiş
Seferihisar
Selçuk
Tire
Torbalı
Urla

 Organizasyon yapısı 
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Büyükşehir Belediye Başkanı, Büyükşehir Belediye Meclisi ve Büyükşehir Belediye Encümeni olmak üzere üç ana gruba ayrılır.

 Bağlı birimler 
İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin 35 daire başkanlığı, bir doğrudan bağlı şube müdürlüğü, bir başhekimlik ve dört denetleyici ve düzenleyici kurumu bulunmaktadır.

 Eşrefpaşa Hastanesi Başhekimliği
 Gençlik ve Spor Hizmetleri Dairesi Başkanlığı
 Kültür ve Sanat Dairesi Başkanlığı
 Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı
 Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı
 Sosyal Projeler Dairesi Başkanlığı
 Şehir Tiyatroları Şube Müdürlüğü
 Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı
 Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı
 Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı
 Dış İlişkiler ve Turizm Dairesi Başkanlığı
 İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığı
 Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı
 Satınalma Dairesi Başkanlığı
 Yazı İşleri ve Kararlar Dairesi Başkanlığı
 Kentsel Dönüşüm Dairesi Başkanlığı
 Yapı Kontrol Dairesi Başkanlığı
 Harita ve CBS Dairesi Başkanlığı
 Emlak Yönetimi Dairesi Başkanlığı
 İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı
 Deprem Risk Yönetimi ve Kentsel İyileştirme Dairesi Başkanlığı

 Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı
 İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanlığı
 İtfaiye Dairesi Başkanlığı
 Makina İkmal Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı
 Mezarlıklar Dairesi Başkanlığı
 Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığı
 Zabıta Dairesi Başkanlığı
 Etüd ve Projeler Dairesi Başkanlığı
 Fen İşleri Dairesi Başkanlığı
 Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı
 Raylı Sistem Dairesi Başkanlığı
 Ulaşım Dairesi Başkanlığı
 Yapı İşleri Dairesi Başkanlığı
 Yapım İhaleleri Dairesi Başkanlığı                                                             
 Hukuk Müşavirliği
 Teftiş Kurulu Başkanlığı
 İç Denetim Birimi Başkanlığı
 Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı
 Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı
 Özel Kalem Müdürlüğü

Bunun dışında Etik Komisyonu olmak üzere bir komisyon bulunmaktadır.

 Bağlı iştirakler 
İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin 13 anonim şirketi, kamu kuruluşu olarak ise İZSU ve ESHOT olmak üzere iki kuruluşu bulunmaktadır.

 İZFAŞ
 Egeşehir A.Ş.
 İZDENİZ A.Ş.
 İzmir Metro A.Ş.
 İZDOĞA A.Ş.
 İzmir İnovasyon ve Teknoloji A.Ş.
 İZELMAN A.Ş

 İZULAŞ A.Ş
 İZBETON A.Ş
 Grand Plaza Gıda Turizm A.Ş.
 İZENERJİ A.Ş
 İZTARIM A.Ş
 İZETAŞ A.Ş

 Meclis 
küçükresim|İBB Meclis Dağılımı (2024)
küçükresim|Düzeltme: İBB Meclis Dağılımı (2024)Nüfus artışı nedeniyle 184 sandalye bulunmaktadır. 
İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi, İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin faaliyetleriyle ilgili kararları almak için oluşturulan bir organdır. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 13. maddesine göre her ayın ikinci haftası birleşim gerçekleşmektedir.

Meclisin başkanlık divanı üyeleri aynı zamanda büyükşehir belediye başkanı olan meclis başkanı Cemil Tugay, 1. başkan vekili Altan İnanç ve 2. başkan vekili Mehmet Atilla Baysak'tır.

 Dış ilişkiler 
 Uluslararası ilişkiler 
Uluslararası etkinliklerin geliştirilmesi ve böylelikle İzmir'in uluslararası bir kent haline gelmesi amacıyla Büyükşehir Belediyesi birçok uluslararası kuruluşa üye olmuştur. Bunlar arasında Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP), Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler Ortadoğu ve Batı Asya Bölge Teşkilatı (UCLG-MEWA), Balkan Kentleri Ağı (BALCINET), Avrupa Kentler Birliği (EUROCITIES), Akdeniz Kentleri Birliği (MEDCITIES), Avrupa Hayvanat Bahçeleri ve Akvaryumları Birliği (EAZA) ve İslam Başkentleri ve Kentleri Teşkilatı (OICC), Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Sağlıklı Kentler Birliği  ve Hareketli Kentler Ağı (CFM) bulunmaktadır.

 Uluslararası organizasyonlar 
“Fuarlar, Kongreler, Festivaller Kenti” olma yolunda hızla ilerleyen İzmir, ulusal ve uluslararası birçok fuar organizasyonu düzenlemektedir. “İzmir Enternasyonal Fuarı” ile kent, 1931 yılından bu yana süren güçlü bir fuarcılık geleneğine sahiptir.

Gerçekleştirilen ve desteklenen 35 dolayında ihtisas fuarı arasında "Mermer ve Doğaltaş Teknolojileri Fuarı", İtalya-Verona'dan sonra alanında dünyanın ikinci büyük sektör fuarıdır. İzmir "If Wedding Fashion" da, sadece birkaç yıl içinde Avrupa'nın alanında en önemli üç fuarından biri olmuştur.

İzmir'de organize edilen diğer ihtisas fuarları  arasında; ayakkabı, aksesuar, mücevher, saat, gelin-damat, seracılık ve peyzaj, eğitim, kitap, plastik ve ambalaj fuarı, elektrik, elektronik, şarap-zeytin-zeytinyağı ve alkollü içecekler, yenilenebilir enerji, yapı, otomobil ve hafif ticari araçlar, turizm fuarı ve hediyelik eşya fuarı bulunmaktadır.

İzmir, 1971 Akdeniz Oyunları ve UNIVERSIADE 2005 İZMİR (Dünya Üniversiteler Yaz Spor Oyunları) organizasyonları ile, uluslararası büyük organizasyon gerçekleştirebilme yeteneğini kanıtlamış bir kenttir.

Bu iki büyük organizasyon dışında İzmir, pek çok uluslararası spor organizasyonuna da ev sahipliği yapmıştır. Avrupa Eskrim Şampiyonası, Avrupa 20 Yaş altı Erkekler Basketbol Şampiyonası, 7. Dünya Gençler Tekvando Şampiyonası, 1. Dünya İşitme Engelliler Atletizm Şampiyonası ve 2009 Avrupa Erkekler Voleybol Şampiyonası ile kentin organizasyon deneyimi güçlenmiştir.

 Kardeş şehirler 
Kardeş şehir, kentlerin yerel yönetimleri aracılığıyla yabancı ülke kentleri ile kurdukları resmî dostane ilişkiyi ifade etmektedir. Belediye Meclisince alınan karar ile kurulan kardeş kent ilişkisi, içerisinde bulunduğumuz globalleşme sürecinde uluslararası gelişmeler açısından oldukça önemli bir olguyu ifade etmektedir. İzmir Büyükşehir Belediyesi; kurduğu kardeş kent ilişkileri ile sosyo-kültürel, ekonomik, eğitim, sağlık, ticaret, turizm, yerel yönetim hizmetleri ve spor gibi konularla tarafları ilgilendiren diğer alanlarda, iki kentin ilgili birimleri arasında iletişim ve koordinasyonu sağlayarak bilgi/deneyim alışverişi ve işbirliğinin geliştirilmesini amaçlamıştır. Sonuç olarak, iki şehir arasında karşılıklı anlayış, dostluk ve barışın güçlendirilmesi amacıyla; tarihi, kültürel, sosyal ve coğrafi açıdan İzmir ile benzerlikleri olan birçok yabancı şehir ile kardeş kent antlaşmaları imzalanmıştır.

İzmir'in toplam 31 tane kardeş kenti vardır.

  (1985'ten beri)
  (1987'den beri)
  (1990'dan beri)
  (1991'den beri)
  (1992'den beri)
  (1992'den beri)
  (1993'ten beri)
  (1993'ten beri)
  (1994'ten beri)
  (1994'ten beri)
  (1994'ten beri)
  (1995'ten beri)
  (1995'ten beri)
  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)

  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)
  (1996'dan beri)
  (1997'den beri)
  (1997'den beri)
  (1998'den beri)
  (1999'dan beri)
  (2002'den beri)
  (2004'ten beri)
  (2004'ten beri)
  (2005'ten beri)
  (2006'dan beri)
  (2008'den beri)

 Belediye başkanları listesi 

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 İzmir Büyükşehir Belediyesi Resmî Web Sitesi
 Bizİzmir 
 İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür-Sanat Sitesi 
 İzmir Büyükşehir Belediyesi E-İşlem Merkezi 
 İzmir Büyükşehir Belediyesi Coğrafi Bilgi Sistemi 
 İzmir Doğal Yaşam Parkı 
 Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi