Liyaz

Biyokimyada, liyaz, hidroliz ve yükseltgenme (oksidasyon) harici yollarla çeşitli kimyasal bağları kırabilen, çoğu zaman bunu yeni bir çift bağ veya halka yapısı oluşturarak gerçekleştiren bir enzimdir. Örneğin bu reaksiyonu katalizleyen enzim bir liyazdır.

ATP → cAMP + PPi

Diğer enzimlerden farklı olarak liyazlar, reaksiyonun bir yönü için bir substrat, ama ters yönü için iki substrat kullanırlar.

 Adlandırma sistemi 
Liyazlar için sistematik adlar "substrat grubu liyaz" biçiminde oluşturulur. Yaygın isimler ise dekarboksilaz, dehidrataz, aldolaz, vb. olabilir. Eğer ters reaksiyon daha önemliyse adın içinde "sintaz" sözcüğü olabilir.

 Sınıflandırma 
Liyazlar EC numara sınıflamasına göre "EC 4" olarak sınıflanırlar. Bu sistemde liyazlar aşağıdaki gruplara ayrılırlar:

 EC 4.1 karbon-karbon bağlarını kesen liyazları içerir, dekarboksilazlar (EC 4.1.1), aldehit liyazlar (EC 4.1.2), okso asit liyazlar (EC 4.1.3) ve diğerleri (EC 4.1.99) gibi
 EC 4.2 karbon-oxygen bağlarını kesen liyazları içerir, dehidratazlar gibi
 EC 4.3 karbon-azot bağlarını kesen liyazları içerir
 EC 4.4 karbon-kükürt bağlarını kesen liyazları içerir
 EC 4.5 karbon-halojenür bağlarını kesen liyazları içerir
 EC 4.6 fosfor-oksijen bağlarını kesen liyazları içerir, adenilat siklaz ve guanilat siklaz gibi
 EC 4.99 diğer liyazları içerir, ferrokelataz gibi

 Kaynakça 

 EC 4 giriş bölümü Queen Mary, University of London, kimya bölümünden.