Karl Radek

Karl Bernhardoviç Radek () (d. 31 Ekim 1885 – ö. 19 Mayıs 1939), Sovyet siyaset adamı ve gazetecidir. I. Dünya Savaşı öncesinde Polonya ve Almanya'daki sosyal demokratik eylemlerde ön plana çıkmış, 1917 Rus Devrimi sonrası ise önemli bir sosyalist liderdir.

 Yaşamı 
Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun Lemberg kentinde Avusturya asıllı bir Yahudi ailenin çocuğu olarak, Karol Sobelsohn ismi ile, doğdu.Lerner, W. (1970) Karl Radek: The Last Internationalist Stanford: Stanford University Press, s.2 Radek ismini Stefan Żeromski'in eseri Syzyfowe prace'deki favori karakteri, Andrej Radek'den aldı.Lerner, W. (1970) Karl Radek: The Last Internationalist Stanford: Stanford University Press s.5

1904 yılında "Polonya-Litvanya Sosyal Demokrat Partisi"'ne (SDKPiL) katıldı.
Varşova'da 1905 Rus Devrimi'ne devrimine katıldıktan sonra 1906'ya dek tutuklu kaldı.Broue, P. (2006) The German Revolution: 1917-1923, Chicago: Haymarket Books, s.635

1907'de Almanya'nın Leipzig kentine giderek Almanya Sosyal Demokrat Partisi'ne (SDP) girdi.Broue, P. (2006) The German Revolution: 1917-1923, Chicago: Haymarket Books, s.36 Partinin sol kanadının yayın organları olan gazetelerde çalıştı. 1917 Şubat Devrimi'nden sonra Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin (RSDİPB) yurt dışı bürosunda yer aldı. 1917 Ekim Devrimi'nden Rusya'ya döndü.Broue, P. (2006) The German Revolution: 1917-1923, Chicago: Haymarket Books, s.893 Mart 1918 tarihli Brest-Litovsk Barış Antlaşması'nı imzalayan Sovyet delagasyonundaki görevi sırasında Alman askerleri arasında etkili bir anti-militarist ve sosyalist propaganda yürüttü.
sol|küçükresim|Karl Radek (soldan 3.) Komintern'in 2. Dünya Kongresi'nde, Moskova, 1920
Aynı yıl Almanya'daki devrimci ayaklanmaya katılmak için Berlin'e gitti.Nettl, J.P. (1969) Rosa Luxemburg: Abridged Edition Oxford: Oxford University Press s.467 Alman Komünist Parisi'nin kuruluş kongresine katıldı ve merkez komitesi üyeliğine seçildi. Talat Paşa gibi İttihat ve Terakki önderleriyle Sovyetler adına görüşmelerde bulundu.

Rusya'ya döndükten sonra Sovyetler Birliği Komünist Partisi (RKP-B) Merkez Komitesi üyeliğine seçildi. Mayıs 1924'e dek süren bu görevi sırasında III. Enternasyonal yürütme kurulu üyeliği yaptı. 1927'de Troçkist muhalefet içinde yer aldığı için partiden çıkarıldıTrotsky, L. (1970) My Life New York, Pathfinder, s.611 ve Tobolsk'a sürgüne gönderildi.Broue, P. (2007) 'The Bolshevik-Leninist Faction' Revolutionary History Vol.9 No.4  s.140 1930'da özeleştiri yaparak partiye yeniden üye oldu ve İzvestia'nın yazı grubunda yer aldı; 1935'te yeni 1936 Sovyet Anayasası'nı hazırlayan komisyonda üyelik yaptı. 1936'da tutuklandı. Troçkist gizli etkinlikleri katıldığını kabul etmesi üzerine 10 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Bu dönemde çalışma kampında hapis arkadaşı tarafından öldürüldüğü rapor edildi. Ancak, tarihe Kruşçev Çözülmesi dönemi olarak geçen 1950'ler ortaları ile 1960'ların başlarında olan zamanda yapılan araştırmaya göre, Lavrenti Beriya'nın emirleri doğrultusunda NKVD tarafından öldürüldüğü ortaya çıktı. Karl Radek's biography article on hronos.ru  Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
 Document describing the murder of Radek and another political inmate, Sokolnikov

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

 Works by Karl Radek  
 Biyografisi - Spartacus Educational 

Kategori:Webarşiv şablonu wayback bağlantıları
Kategori:1885 doğumlular
Kategori:1939'da ölenler
Kategori:Alman devrimciler
Kategori:Yahudi asıllı Ukraynalılar
Kategori:Yahudi asıllı Avusturyalılar
Kategori:Sovyet muhalifleri
Kategori:Nasyonal Bolşevizm
Kategori:Büyük Temizlik kurbanı Ukraynalılar
Kategori:Komintern'de kişiler
Kategori:Almanya Komünist Partisi mensubu siyasetçiler
Kategori:Yahudi sosyalistler
Kategori:Eski Bolşevikler
Kategori:Rusya'da cinayet sonucu ölenler
Kategori:Almanya tarafından tutuklanan kişiler
Kategori:Almanya Sosyal Demokrat Partisi mensubu siyasetçiler
Kategori:SSCB Yahudileri
Kategori:Cezaevinde ölen SSCB'liler