Bahadın

Bahadın, Türkiye'nin İç Anadolu Bölgesi'nde, Yozgat ilinin Sorgun ilçesine bağlı bir beldedir. Sorgun'a 21 km, Yozgat'a 56 km mesafededir. 1970'li yıllarda kamuoyunda “ilk sosyalist belediye” olarak da anılan yerel yönetim deneyimiyle öne çıkmış; kooperatifler ve sivil toplum örgütleri aracılığıyla kolektif yaşam ve dayanışma temelli uygulamalar geliştirmiştir.

Günümüzde belde, kültür-sanat etkinlikleri ve Uluslararası Bahadın Kültür Şenliği ile bilinir. Bunun yanında, gençlerin öncülüğünde düzenlenen Geleneksel Bahadın Gençlik Pilavı ile 1 Ekim Dünya Yaşlılar Günü kapsamında gerçekleştirilen Bahadın 1 Ekim Dünya Yaşlılar Şenliği, yerel dayanışma kültürünün güncel örnekleri arasındadır.

Yerel STK'lar ve kooperatiflerin yürüttüğü çalışmalar, beldenin birlik duygusunu ve katılımcı, mücadeleci toplumsal geleneğini sürdürür. Yerleşimin tarihsel-kültürel dokusunda Alevi-Bektaşi mirasının izleri görülür.

 Tarihçe ve köken 
Bahadın ve çevresi, Orta Anadolu'nun eski yerleşim izlerini barındıran bir hattın üzerindedir. Yakındaki Alişar Höyüğü'nde Chicago Üniversitesi Doğu Enstitüsü tarafından 1927–1932 yılları arasında yürütülen kazılar, bölgenin çok erken dönemlerden itibaren iskân gördüğünü ortaya koymuştur.

Osmanlı döneminde Bozok (Yozgat) yöresinin kırsal yerleşim ağının bir parçası olan Bahadın, Cumhuriyet devrinde gelişerek belediye teşkilatına kavuşmuştur. 1970'li yıllarda beldede uygulanan katılımcı ve kooperatifçi yerel yönetim pratikleri, kamuoyunda “ilk sosyalist belediye” örneği olarak anılmış; bu dönemde dayanışma temelli ekonomi ve kamusal hizmet anlayışı dikkat çekmiştir.

1990'lardan itibaren kültür-sanat etkinliklerinin düzenli hâle gelmesiyle Bahadın Kültür Şenliği beldenin simgesel etkinliklerinden biri olmuştur (2019'da 22'ncisi, 2024'te 25'incisi, 2025'te 26'ncısı düzenlenmiştir).

Beldeye ilişkin sosyolojik çalışmalar, yerleşimi Alevi inançlı Türkmen topluluklarının yaşadığı yerleşimler arasında anmakta; Bozok yöresi, Anadolu'daki Türkmen yerleşimleri kuşağının bir parçası olarak değerlendirilmektedir.

 Adın kökeni 
Yerel sözlü anlatılarda adın “Bahaddin'in yeri” ifadesinden türediği ve zamanla Bahadın biçimini aldığı aktarılır; bu anlatılar Arif Baş'ın Her Yönüyle Bahadın çalışmasında da işlenir.

 Coğrafya 
Bahadın, Sorgun ilçe merkezinin güneybatısında, hafif engebeli bozkır platosu üzerinde yer alır. Yerleşimin ortalama yükseltisi yaklaşık 1.100 metredir.

 Konum ve ulaşım 
Belde, Sorgun'a 21 km, Yozgat şehir merkezine 56 km mesafededir. Sorgun'dan Sivas istikametine yaklaşık 15 km ilerledikten sonra güneybatıya ayrılan yol üzerinden 6 km sonra yerleşime ulaşılır.

 İklim 
Bahadın, İç Anadolu'nun tipik karasal–step iklim özelliklerini taşır: kışlar soğuk ve zaman zaman karlıdır; yazlar sıcak ve kuraktır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün Sorgun için iklim sınıflandırmalarında bölge “yarı kurak” karakterdedir.

 Ekonomi ve tarım 
Bahadın'da ekonomik yaşam ağırlıklı olarak tarım ve hayvancılığa dayanır. İlçe ölçeğinde başlıca ürünler buğday, arpa, nohut, mercimek ve şeker pancarıdır; Sorgun'daki şeker pancarı üretimi ve işleme kapasitesi, bölge ekonomisinde önemli yer tutar.

 Yerel işletmeler ve belediye teşebbüsleri 
2017'de 240 kişinin katkısıyla kurulan ve anonim şirket statüsünde örgütlenen Bahadın A.Ş. / Bahadın Market, kooperatif mantığıyla çalışarak belde esnafına ve üreticiye pazar olanağı sağlamaktadır.

Belediye ve bağlı yerel girişimler, istihdama ve temel mal/hizmet arzına katkı sağlayan küçük ölçekli işletmelerle (market, fırın, kafe, lokanta vb.) birlikte faaliyet göstermektedir.

 Süt kooperatifi ve süt toplama merkezi 
Belde ve çevresinde faal süt kooperatifçiliği bulunmaktadır. 2011'de Bahadın Süt Toplama Merkezi'nin yıllık 1.250 tonun üzerinde süt topladığı, 2018'de ise Bahadın–Salur–Gümüşkavak–Muğallı Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'ne TANAP tarafından süt toplama aracı hibe edildiği bildirilmiştir.

 Kadın kooperatifi ve yerel üretim 
S.S. Bahadın Koza Kadın Girişimi Üretim ve İşletim Kooperatifi ile kadın girişimleri; kuru madımak, yufka, reçel, erişte ve benzeri yerel ürünlerin üretimi ve satışıyla hane gelirlerine katkı sunmaktadır.

 Yaşlı yaşam/bakım hizmetleri 
Bahadın Yaşlanma Vakfı bünyesindeki yaşlı yaşam/bakım merkezi, belde ve çevresinden yaşlılara sosyal ve gündüzlü bakım hizmetleri sunmaktadır; vakıf aynı zamanda eğitim ve sosyal etkinlikler de yürütmektedir.

 Bağcılık 
Belde ve çevresinde bağcılık geleneği sürer. 2025'te Bahadın'da bakımı yapılmadığı için yok olmaya yüz tutan bağların ıslahı ve yeni bağların tesisi için çalışmaların başlatıldığı; hasat sonrası üzümün bir bölümünün pekmeze işlendiği haberleştirilmiştir.

 Toplum, kültür ve dayanışma 
Bahadın'ın toplumsal dokusunda Alevi-Bektaşi geleneğinin izleri görülür; Sorgun ilçesi, yörede Alevî nüfusunun yoğun bulunduğu yerleşimler arasında anılır.

Belde, kültür-sanat etkinlikleri ve şenlikleriyle tanınır. 1993'lardan itibaren düzenlenen Bahadın Kültür Şenliği 2019'da 22'nci, 2024'te 25'inci, 2025'te 26'ncı kez gerçekleştirilmiştir.

Gençlerin öncülüğünde düzenlenen Geleneksel Bahadın Gençlik Pilavı ile 1 Ekim Dünya Yaşlılar Günü ve 18–24 Mart Yaşlılara Saygı Haftası kapsamında yapılan Bahadın Yaşlılar Şenliği, yerel dayanışma kültürünün güncel örnekleridir.

 Sivil toplum ve kooperatifler 
Bahadın'da sivil toplum ve kooperatifçilik; kültür-sanat, yaşlılara hizmet, kadın girişimciliği ve temel mal–hizmet arzı gibi alanlarda örgütlü yapılara dayanır.

 Bahadın Belediyesi — Belde 1968'de belediye olmuştur.
 Bahadın Kültür Derneği — 26 Şubat 1991'de Ankara'da kurulmuştur. Bahadının sosyal, kültürel ve sanatsal yaşamını zenginleştirmek amacıyla faaliyet gösteren bir sivil toplum örgütüdür. Dayanışma, eşitlik ve özgürlük değerleriyle hareket eden dernek; şenlikler, paneller, anmalar, sanat etkinlikleri ve eğitim çalışmaları düzenleyerek hem yerel halkın hem de misafirlerin katılımını teşvik eder. Amacı, Bahadın'ın tarihini, kültürel mirasını ve toplumsal belleğini yaşatmak, aynı zamanda gençlerin ve kadınların aktif katılımını destekleyerek geleceğe dönük ortak bir kültürel bilinç oluşturmaktır. Dernek, gönüllülük esasına dayalı çalışmalarıyla yalnızca bir organizasyon değil; aynı zamanda insanların bir araya gelip ürettiği, paylaştığı ve dayanışmayı büyüttüğü bir topluluk alanıdır. Bahadın'ın köklü geçmişinden beslenirken, geleceğe dair umutları çoğaltmayı ve kültürel mirası yeni kuşaklara aktarmayı en önemli görevlerinden biri olarak görür.
 Bahadın Gençlik Kolları — 2016 yılında Bahadınlı gençler tarafından kurulmuştur. Amacı yalnızca Gençlik Pilavı gibi geleneksel etkinlikleri sürdürmek değil, aynı zamanda gençlerin sosyal ve kültürel yaşama katılımını artırmaktır. Gençleri bir arada ve örgütlü tutmayı hedefleyen Gençlik Kolları, dayanışma temelinde çeşitli yardım faaliyetleri, eğlenceler ve farklı sosyal etkinlikler de organize eder. Böylece hem köyde gençlerin bir araya gelmesini sağlar hem de Bahadın'ın kültürel ve toplumsal yaşamına canlılık katar.
 Bahadın Yaşlanma Vakfı — Belde'de giderek artan yaşlı nüfusun ihtiyaçlarını karşılamak üzere çalışmalar yürüten bir vakıftır. Sorgun'un Bahadın beldesinde 2019 yılında kurulmuş; Yaşlı Yaşam/Bakım Merkezi aracılığıyla sosyal, kültürel ve gündüzlü bakım hizmetleri sunar. Vakıf, hizmetlerini bilimsel temele dayandırarak gerçekleştirir ve amacını “yaşlılara güvenli, saygın ve bağımsız bir yaşam alanı sağlamak” olarak belirlemiştir. Etkinlikleri sadece yerel düzeyde değil, Avrupa'da yaşayan yaşlı bireylere yönelik eğitimsel faaliyetleri de kapsamaktadır.
 Bahadın A.Ş. / Bahadın Market — 240 Bahadınlı ortağın katkısıyla 2017 yılında Bahadında kurulmuştur. Bahadın Market, yalnızca ticari faaliyet yürütmek amacıyla değil; yerel üretimi desteklemek, kasabanın ekonomik döngüsünü güçlendirmek ve dayanışma kültürünü canlı tutmak için hayata geçirilmiştir.
 Bahadın Kadıneli Derneği — 2017 yılında Bahadın'da kadınlar tarafından kurulmuş bir sivil toplum örgütüdür. Amacı; kadının ekonomik olarak güçlenmesini sağlamak, unutulmaya yüz tutmuş yerel yemekleri ve kültürü yeniden canlandırmak, kermes gibi organizasyonlarla sosyal dayanışmayı desteklemektir. Dernek, kuruluşundan kısa süre sonra yerel şenliğin parçası “Kadının Sesi” yürüyüşünü düzenleyerek feminist bir toplumsal bilinci görünür kılmıştır
 S.S. Bahadın Koza Kadın Girişimi Üretim ve İşletim Kooperatifi, Bahadın Kasabası'nda kadın üreticiler tarafından 2025 yılında kurulmuş bir örgüttür. Kooperatif, yerel gıda ve el emeği ürünlerinin (örneğin yufka, tarhana, kavurma vb.) üretim, paketleme ve pazarlamasını gerçekleştirerek kadınların ekonomik ve sosyal hayata katılımını desteklemektedir. Sosyal medya paylaşımlarında “kadın emeğiyle üretiyor, dayanışmayla güçleniyoruz” ifadesiyle özdeşleşen kooperatif, dayanışma kültürünü ürüne dönüştüren bir model olarak öne çıkar.
 S.S. Bahadın Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi, Bahadın beldesinde faaliyet gösteren bir kadın üretim kooperatifidir. Yerel ürünler üzerinden üretim yaparak kadınların ekonomik hayata katılımını ve dayanışmayı desteklemektedir.
 Bahadın Berlin Derneği — 1990 yılında kurulmuştur. Almanya'da yaşayan Bahadınlıların dayanışmasını güçlendirmek, kültürel bağlarını sürdürmek ve memleketleriyle olan ilişkilerini canlı tutmak amacıyla faaliyetlerini yürütmektedir. Dernek, hem gurbet ile sıla arasındaki köprüyü kurmakta hem de kültürel ve sosyal etkinliklerle Bahadın'ın değerlerini yaşatmaya katkı sunmaktadır.
 Bahadın Süt kooperatifi / Süt toplama merkezi — 2002 yılında Bahadınlılar tarafından kurulmuştur. Kooperatifin amacı, bölgedeki süt üreticilerini bir araya getirerek üretimde birlik sağlamak, kaliteyi artırmak ve üreticilerin emeğinin daha adil koşullarda değerlendirilmesini sağlamaktır. Ayrıca, dayanışma ruhunu güçlendirerek köy ekonomisine katkı sunmayı hedefler.

 Nüfus 
2002 nüfus sayımına göre beldenin nüfusu 5093'tür. 2024 istatistiklerine göre Bahadın'ın nüfusu 2.256 kişidir.

 Belediye Başkanları 
 Sami Eroğlu - Memleket Partisi (2024 – Günümüz) 10 Ağustos 2025'te CHP'ye katıldı.
 Yurtseven Bozdemir - Demokratik Sol Parti (2019 - 2024) 2021'de CHP'ye katıldı.
 Dilaver Özcan - Cumhuriyet Halk Partisi (2009 - 2019)
 Şimşek Türken - Özgürlük ve Dayanışma Partisi (2004 - 2009) 2007'de CHP'ye katıldı.
 Gümüş Akçay - Demokratik Sol Parti (1999 - 2004)
 Haydar Başer - Cumhuriyet Halk Partisi (1994 - 1999)
 Mustafa Aktürk - Doğru Yol Partisi  (1989 - 1994)
 Arif Baş - Sosyal Demokrasi Partisi (1984 - 1989)
 Süleyman Çalışkan - Atama (1980 - 1984)
 İsmail Altan - Adalet Partisi - Bağımsız (1973 - 1980)
 Süleyman Özcan - Türkiye İşçi Partisi (1968 - 1973)

 Ayrıca bakınız 
 Bahadın Saat Kulesi

Kaynakça

 Dış bağlantılar 

 Bahadın Belediyesi İnternet Sitesi bahadin.bel.tr
 Google Haritadan Bahadın
 Bahadın haritası
 Bahadın beldesinin uzaydan görünümü

Kategori:Sorgun belde ve köyleri