Prva profesionalna futbolna liga

Parva Liga, (Bulgarca: Първа Професионална футболна лига - Pırva Profesionalna futbolna liga, Türkçe: Birinci Profesyonel Futbol Ligi), Bulgaristan'ın en üst düzey futbol ligidir. 1924 yılında kurulmuştur. Bir alt lig olan Vtora Liga ile birlikte Bulgaristan Futbol Birliği tarafından düzenlenmektedir.

Ligde 16 takım mücadele etmektedir. Ligi şampiyon bitiren takım UEFA Şampiyonlar Ligi'nde ön eleme oynamaya; 2, 3 ve 4. takımlar ise UEFA Konferans Ligi'nde ön eleme oynamaya hak kazanır. Ligi son üç sırada bitiren takımlar ise bir alt lige düşer.

 Tarihi 
Bulgaristanda ilk resmi olmayan futbol şampiyonası 1913'te gerçekleşti ve mücadeleyi Slavia Sofia kazandı. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra, mücadele 1921'den itibaren Sofya Ligi adı altında düzenlendi. Bulgaristan, 1924 yılında FIFA'ya katıldı ve aynı yıl ilk ulusal lig düzenlendi. Bu düzenleme, 1937 yılına kadar ve İkinci Dünya Savaşı esnasında 1941 ile 1948 arasında kupa mücadelesi şeklinde oynandı.

Bulgaristan Kupası, 1937/38 mevsiminden itibaren düzenlenmeye başlandı. Ancak başlangıçta sadece dört yıl sürebildi. 1980 yılına kadar bu yarışma tekrar düzenli olarak yapılmadı. Bulgaristan'da ayrıca 1946'dan 1991'e kadar bir Sovyet Ordu Kupası adında bie başka kupa mücadelesi de vardı.

2012 yazında Bulgaristan Futbol Birliği, A Grupa'yı 12 takıma indirmeye karar verdi. İstenilen sayıya ulaşmak için 2012/13 ve 2013/14 mevsimlerinde dört takım ikinci lige düştü ve ikinci ligden sadece iki takım birinci lige çıktı. 2012/13 sezonunda puan sıralamasındaki son dört takım küme düşerken, 2013/14 sezonunda 8'inci ve 14'üncü sıralardaki takımlar, küme düşme eleme maçları oynadı.

Beraberlik durumunda, iki takım arasındaki gol sayılarına bakıldı. Bu da aynıysa, atılan daha fazla deplasman golü sayısı önem kazanır. Parva Liga'da 2021 yılında Ludogorets şampiyonluk oldu.

 2021-22 takımları 
KulüpŞehirStadyumKapasiteArdaKırcaaliArena Arda  11.114BeroeEski ZağraBeroe Stadyumu  12.128BotevFilibeBotev 1912 Football Complex  4.000BotevİvracaHristo Botev Stadyumu  12.000Çerno MoreVarnaTiça Stadı  8.250CSKA 1948SofyaVasil Levski Ulusal Stadyumu  44.000CSKASofyaBulgaristan Ordu Stadı  18.495LevskiSofyaGeorgi Asparuhov Stadyumu  25.000Lokomotiv SofyaSofyaLokomotiv Stadyumu (Sofya)  22.000LokomotivFilibeLokomotiv Stadyumu  13.000LudogoretsRazgradLudogorets Arena  10.422Pirin BlagoevgradBlagoevgradHristo Botev Stadyumu  7.500SlaviaSofyaVasil Levski Ulusal Stadyumu  25.556 43.230Zarsko Selo SofyaSofyaZarsko Selo Arena  1.550

 Lig sezonları ve şampiyonları 
küçükresim|Şampiyonluk kupası
 1924 yapılmadı
 1925 Cherno More Varna
 1926 Cherno More Varna
 1927 yapılmadı
 1928 Slavia Sofya
 1929 Botev Plovdiv
 1930 Slavia Sofya
 1931 AS 23 Sofia
 1932 Schipenski Sokol Warna
 1933 Levski Sofya
 1934 Cherno More Varna
 1935 Sportklub Sofia
 1936 Slavia Sofya
 1937 Levski Sofya
 1937/38 Cherno More Varna
 1938/39 Slavia Sofya
 1939/40 Lokomotiv Sofya
 1941 Slavia Sofya
 1942 Levski Sofya
 1943 Slavia Sofya
 1944 yapılmadı
 1945 Lokomotiv Sofya
 1946 Levski Sofya
 1947 Levski Sofya
 1948 CSKA Sofya
 1948/49 Levski Sofya
 1950 Levski Sofya
 1951 CSKA Sofya
 1952 CSKA Sofya
 1953 Levski Sofya
 1954 CSKA Sofya
 1955 CSKA Sofya
 1956 CSKA Sofya
 1957 CSKA Sofya 1958 CSKA Sofya
 1958-59 CSKA Sofya
 1959-60 CSKA Sofya
 1960-61 CSKA Sofya
 1961-62 CSKA Sofya
 1962-63 Spartak Plovdiv
 1963-64 Lokomotiv Sofya
 1964-65 Levski Sofya
 1965-66 CSKA Sofya
 1966-67 Botev Plovdiv
 1967-68 Levski Sofya
 1968-69 CSKA Sofya 
 1969-70 Levski Sofya
 1970-71 CSKA Sofya 
 1971-72 CSKA Sofya 
 1972-73 CSKA Sofya 
 1973-74 Levski Sofya
 1974-75 CSKA Sofya
 1975-76 CSKA Sofya
 1976-77 Levski Sofya
 1977-78 Lokomotiv Sofya
 1978-79 Levski Sofya
 1979-80 CSKA Sofya
 1980-81 CSKA Sofya
 1981-82 CSKA Sofya
 1982-83 CSKA Sofya
 1983-84 Levski Sofya
 1984-85 Levski Sofya
 1985-86 Beroe Stara Zagora
 1986-87 CSKA Sofya
 1987-88 Levski Sofya
 1988-89 CSKA Sofya
 1989-90 CSKA Sofya
 1990-91 Etar 1924 Veliko Tırnovo 1991-92 CSKA Sofya
 1992-93 Levski Sofya
 1993-94 Levski Sofya
 1994-95 Levski Sofya
 1995-96 Slavia Sofya
 1996-97 CSKA Sofya
 1997-98 Liteks Loveç
 1998-99 Liteks Loveç
 1999-00 Levski Sofya
 2000-01 Levski Sofya
 2001-02 Levski Sofya
 2002-03 CSKA Sofya
 2003-04 Lokomotiv Plovdiv
 2004-05 CSKA Sofya
 2005-06 Levski Sofya
 2006-07 Levski Sofya
 2007-08 CSKA Sofya
 2008-09 Levski Sofya
 2009-10 Liteks Loveç
 2010-11 Liteks Loveç
 2011-12 Ludogorets
 2012-13 Ludogorets
 2013-14 Ludogorets
 2014-15 Ludogorets
 2015-16 Ludogorets
 2016-17 Ludogorets
 2017-18 Ludogorets
 2018-19 Ludogorets
 2019-20 Ludogorets
 2020-21 Ludogorets
 2021-22 Ludogorets
 2022-23 Ludogorets
 2023-24 Ludogorets
 2024-25 Ludogorets

 Kulüp şampiyonlukları 
Feshedilmiş kulüpler italik olarak yazılmıştır
küçükresim|sağ|upright=1.32| CSKA Sofya taraftarları
küçükresim|sağ|upright=1.32| Levski Sofya taraftarları
Kulüp Şampiyon İkinci Şampiyonluk Yılları CSKA Sofya <center>31 <center>25 1948, 1951, 1952, 1954, 1955, 1956, 1957, 1958, 1959, 1960, 1961, 1962,1966, 1969, 1971, 1972, 1973, 1975, 1976, 1980, 1981, 1982, 1983, 1987,1989, 1990, 1992, 1997, 2003, 2005, 2008 Levski Sofya <center>26 <center>32 1933, 1937, 1942, 1946, 1947, 1949, 1950, 1953, 1965, 1968, 1970, 1974,1977, 1979, 1984, 1985, 1988, 1993, 1994, 1995, 2000, 2001, 2002, 2006,2007, 2009 Ludogorets <center>14 <center>- 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021,2022, 2023, 2024, 2025 Slavia Sofya <center>7 <center>10 1928, 1930, 1936, 1939, 1941, 1943, 1996 Lokomotiv Sofya <center>4 <center>6 1940, 1945, 1964, 1978 Liteks Loveç <center>4 <center>1 1998, 1999, 2010, 2011 SC Vladislav Varna <center>3 <center>4 1925, 1926, 1934 Botev Plovdiv <center>2 <center>2 1929, 1967 Cherno More Varna <center>1 <center>2 1938 Spartak Varna <center>1 <center>2 1932 FC Spartak Plovdiv <center>1 <center>1 1963 Lokomotiv Plovdiv <center>1 <center>2 2004 Beroe <center>1 <center>1 1986 AS 23 Sofia <center>1 <center>- 1931 SportKlub Sofia <center>1 <center>- 1935 Etar 1924 Veliko Tırnovo <center>1 <center>- 1991

 Şehirler 

Aşağıdaki tabloda Bulgaristan şehirlerlerinin şampiyonluk sayısını göstermektedir.
 Şehir Şampiyonluk Sayısı Kazanan Takımlar Sofya <center>70 CSKA Sofya (31), Levski Sofya (26), Slaviya Sofiya (7), Lokomotiv (4), Atletic Slava 1923 (1), Sportclub Sofia (1) Razgrad <center>12 Ludogorets (12) Varna <center>5 Vladislav Varna (3), Ticha Varna (1), Spartak Varna (1) Filibe <center>4 Botev Plovdiv (2), Lokomotiv Plovdiv (1), Spartak Plovdiv (1) Lovech <center>4 Liteks Loveç (4) Eski Zağra <center>1 Beroe (1) Veliko Tarnovo <center>1 Etar Veliko Tarnovo (1)

 Sponsorluk 
2011 yılına kadar A Grupa'nin resmî sponsoru TBI Credit'di ve ligin adı TBI A Futbol Ligi olarak bilinmekteydi.

2011/12 sezonunda lig yeni bir sponsor ile anlaştı ve ligin yeni adı Victoria A Futbol Ligi oldu.

2013 yılı başında, televizyon kanalı News7 kısa bir süreliğine ligin isim hakkını satın aldı ve yeni ismi News7 A Futbol Ligi oldu.

 Hakemler 
2012/13 sezonundan itibaren ligde mevcut 20 hakem bulunmaktadır. Sadece 7 hakemde FIFA kokartı bulunmaktadır. Bunlar; Anton Genov, Angel Angelov, Stanislav Todorov, Georgi Yordanov, Tsvetan Georgiev, Nikolai Yordanov ve Alexander Kostadinov'dur. 9 da FIFA kokartlı yardımcı hakem bulunmaktadır.

 Rekorlar 
 Tüm zamanların en çok gol atanları 
SıraFutbolcuGol sayısı1 Petar Zhekov2532 Martin Kamburov2163 Nasko Sirakov1964 Dinko Dermendzhiev1945 Hristo Bonev1856 Plamen Getov1647 Nikola Kotkov1638 Stefan Bogomilov1629 Petar Mihtarski15810 Petko Petkov152Kalın şekilde yazan isimler şu anda ligde oynadığını göstermektedir.

 Tüm zamanların en çok maça çıkanları 
SıraFutbolcuMaç sayısı1 Marin Bakalov4542 Dinko Dermendzhiev4473 Viden Apostolov4444 Georgi Iliev4295 Todor Marev4226 Hristo Bonev4107 Zapryan Rakov4038 Malin Orachev3989 Todor Yançev39510 Dimitar Mladenov38910 Yordan Todorov389Kalın şekilde yazan isimler şu anda ligde oynadığını göstermektedir.

 Gol Kralları 
 Yıl Futbolcu Kulübü Attığı Gol1938 Krum MilevSlavia Sofia121939 Georgi PachedzhievAS 23 Sofia141940 Yanko Stoyanov Dimitar NikolaevLevski SofyaFK 13 Sofia 141949 Dimitar Milanov Nedko NedevCSKA SofyaÇerno More111950 Lyubomir HranovLevski Sofia131951 Dimitar MilanovCSKA Sofia141952 Dimitar Isakov Dobromir TashkovSlavia SofiaSpartak Sofia101953 Dimitar MinchevSpartak Pleven; VVS Sofia151954 Dobromir TashkovSlavia Sofia251955 Todor DievSpartak Plovdiv131956 Pavel VladimirovMinyor Pernik161957 Hristo Iliev Dimitar MilanovLevski SofiaCSKA Sofia141958 Dobromir Tashkov Georgi ArnaudovSlavia SofiaSpartak Varna91959 Aleksandar VasilevSlavia Sofia131960 Dimitar Yordanov Lyuben KostovLevski SofiaSpartak Varna121961 Ivan SotirovBotev Plovdiv201962 Nikola Yordanov Todor DievDunav RuseSpartak Plovdiv231963 Todor DievSpartak Plovdiv261964 Nikola TsanevCSKA Sofia261965 Georgi AsparuhovLevski Sofia271966 Traycho SpasovMarek Dupnitsa211967 Petar ZhekovBeroe211968 Petar ZhekovBeroe Stara Zagora311969 Petar ZhekovCSKA Sofia361970 Petar ZhekovCSKA Sofia311971 Dimitar YakimovCSKA261972 Petar ZhekovCSKA Sofia271973 Petar ZhekovCSKA Sofia291974 Petko Petkov Kiril MilanovBeroe Stara ZagoraLevski Sofia191975 Ivan PritargovBotev Plovdiv201976 Petko Petkov Pavel PanovBeroe Stara ZagoraLevski Sofia181977 Pavel PanovLevski Sofia201978 Stoycho MladenovBeroe Stara Zagora211979 Rusi GochevChernomorets Burgas and Levski Sofia191980 Spas DzhevizovCSKA Sofia231981 Georgi SlavkovBotev Plovdiv311982 Mihail ValchevLevski Sofia241983 Antim PehlivanovBotev201984 Eduard Eranosyan Emil SpasovLokomotiv PlovdivLevski Sofia191985 Plamen GetovSpartak Pleven261986 Atanas PashevBotev Plovdiv301987 Nasko SirakovLevski Sofia361988 Nasko SirakovLevski Sofia281989 Hristo StoiçkovCSKA Sofia231990 Hristo StoichkovCSKA Sofia381991 Ivaylo YordanovLokomotiv Gorna Oryahovitsa211992 Nasko SirakovLevski Sofia261993 Plamen GetovLevski Sofia261994 Nasko SirakovLevski Sofia301995 Petar MihtarskiCSKA Sofia241996 Ivo GeorgievSpartak Varna211997 Todor PramatarovSlavia Sofia261998 Anton Spasov Bontcho GuentchevNeftochimic BurgasCSKA Sofia171999 Dimcho BelyakovLiteks Loveç212000 Mihail MihaylovVelbazhd Kyustendil202001 Georgi IvanovLevski Sofia222002 Vladimir ManchevCSKA Sofia212003 Georgi ChilikovLevski Sofia232004 Martin KamburovLokomotiv Plovdiv252005 Martin KamburovLokomotiv Plovdiv272006 Milivoje Novakovič Jose Emilio FurtadoLitex LovechVihren and CSKA Sofia162007 Tsvetan GenkovLokomotiv Sofia272008 Georgi HristovBotev Plovdiv192009 Martin KamburovLokomotiv Sofia172010 Wilfried NifloreLitex Lovech192011 Garra DembeleLevski Sofia262012 Ivan Stoyanov Júnior MoraesLudogoretsCSKA Sofia162013 Basile de CarvalhoLevski Sofia192014 Wilmar Jordán Martin KamburovLitex LovechLokomotiv Plovdiv202015 AñeteLevski Sofia142016 Martin KamburovLokomotiv Plovdiv182017 Claudiu KeșerüLudogorets222018 Claudiu KeșerüLudogorets26

 Dış bağlantılar 
 Resmî site

 Kaynakça