Zeki Faik İzer

Zeki Faik İzer (15 Nisan 1905 İstanbul - 12 Aralık 1988, İstanbul), Türk ressam, öğretmen ve yönetici.

 İlk yılları ve eğitimi 
Zeki Faik İzer, 15 Nisan 1905'te İstanbul'un Fatih ilçesinin Sultan Ahmet semtinde doğdu. İlköğretimini Beykoz Ahmet Mithat Efendi Mektebi'nde tamamladı. İlk resim eğitimini ilkokul sıralarında Agah Efendi'den aldı. 13 yaşında şiir yazmaya başladı. Şiirleri İnsan ve Akbaba dergilerinde yayımlandı. Ortaöğrenimini Vefa Sultanisi'nde tamamladıktan sonra 1923 yılında Sanayi-i Nefise Mektebine (bugünkü Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) girdi. Önce Hikmet Onat ve ardından İbrahim Çallı’nın öğrencisi oldu. 1928 yılında okulu birincilikle bitirerek gittiği Paris'te Andre Lhote ve Othon Friesz’in atölyelerinde gördüğü eğitimin yanı sıra, genel sanat ortamı, müzeler, sergiler ve sanat içerikli yayınları takip ederek kendini geliştirdi.

 Kariyeri 
Paris'te geçen üç yılın ardından 1932’de Türkiye'ye dönen sanatçı, Ankara Gazi Muallim Mektebi ve Terbiye Enstitüsü'ne resim öğretmeni olarak atandı. Bu dönemde kendisi gibi yurt dışından eğitimlerini bitirip dönen genç sanatçı arkadaşlarıyla sanatlarını toplumla paylaşmak dürtüsüyle İstanbul Cihangir'deki o zaman adı Yavuz Apartmanı olan binanın beşinci katındaki evinde Nurullah Berk, Elif Naci, Cemal Tollu, Abidin Dino ve heykeltıraş Zühtü Müridoğlu ile D Grubu'nun temelini attı.

Türk resim sanatı açısından hâlen tartışılmakta olan bu sanatçı birliği 8 Ekim 1933'te İstanbul Beyoğlu'nun Narmanlı Yurdu'ndaki boş bir mağazada "Resmin Alfabesi" olarak niteledikleri karakalem desenlerinden oluşan ilk sergisini açtı. Hem D Grubu'nun içinde çalışmalarını sürdürmekte hem de Cumhuriyet'in onuncu yılı olan 1933'e denk gelen İnkılâp Yolunda için Cumhuriyet İlke ve İnkılapları'nı ifade eden bir çalışmaya yoğunlaşan İzer, 1934 yılında ikinci kez gittiği Paris'te Tiziano Vecellio, Paolo Veronese ve Pous-sin gibi  önemli ressamlardan kopyalar yaparken bir taraftan da yeni sanat akımlarını inceleme olanağını buldu.

Türkiye'ye döndükten sonra 1937'de İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisinde fotoğraf atölyesini kurdu. Fotoğraf ve afiş hocalığı yaptı. D Grubu'nun 1939'da Akademi salonlarında açtığı sergiye katıldı. Halkevleri aracılığıyla düzenlenen yurt gezileri kapsamında Eskişehir'e gitti. II. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla ikinci kez askere alındı.

1939'da ilki gerçekleşen Devlet Resim ve Heykel Sergileri'nin dördücüsünde birincilik ödülü aldı. Davetiye metnini Ahmet Hamdi Tanpınar'ın yazdığı ilk kişisel sergisini 1945'te açtı. 1946 yılında Nurullah Berk ile birlikte UNESCO'nun Paris'te düzenlediği Uluslararası Modern Sanat Sergisi ile Cernuschi Müzesinde açılan Bugünün Türk Resmi, Dünün Türkiyesi adlı serginin düzenlenmesinde çalıştı. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi müdürlüğü görevini 1948 ile 1952 yılları arasında sürdürürken Fransa'nın İstanbul Başkonsolosluğunda ikinci kişisel sergisini açtı. Bu sergi aynı zamanda onun D Grubu'ndan da kopuşunun ifadesi oldu. 1951'de Türk Sanat Tarihi Enstitüsünün kuruluşunda yer aldı.

Sanat akımlarını izleyerek değil, kendi yapısına uygun olanı yapmaya çalıştığı için soyut resme geç başladı. 1950'li yıllarda nonfigüratif eserler üretmeye başladı. 1968 yılında emekli oldu.1951'de Türk Sanatı Tarihi Enstitüsü'nün kuruluşunda görev aldı. 1983 yılında Akademi'nin 100. kuruluş yılı nedeniyle Osman Hamdi Bey Onur Ödülüne layık görüldü. Ressam Özdemir Altan'ın hocalığını yaptı.

 Son yılları ve ölümü 
Zeki Faik İzer, 1970'te emekli olduktan sonra Fransa'ya yerleşti ve 1984 yılına kadar burada yaşadı. 12 Aralık 1988'de İstanbul'da 83 yaşında hayatını kaybetti. Cenazesi Aşiyan Mezarlığına defnedildi.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Zeki Faik İzer hakkında
 Zeki Faik İzer resimleri

Kategori:1905 doğumlular
Kategori:İstanbul ili doğumlu ressamlar
Kategori:1988'de ölenler
Kategori:20. yüzyıl Türk ressamları
Kategori:Vefa Lisesinde öğrenim görenler
Kategori:UNESCO Türkiye Millî Komisyonu Yönetim Kurulu Üyeleri
Kategori:D Grubu
Kategori:Aşiyan Mezarlığı'na defnedilenler
Kategori:İstanbul ilinde ölenler
Kategori:Soyut dışavurumcu ressamlar
Kategori:Türk öğretmenler