2007 Türkiye anayasa değişikliği referandumu

2007 Türkiye anayasa değişikliği referandumu, 21 Ekim 2007 tarihinde Türkiye'de, Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesi başta olmak üzere birtakım anayasa değişikliklerinin halkoyuna sunulmasıdır. Türkiye'de yapılan beşinci halk oylamasıdır.

 Kabul edilen değişiklikler 
 Milletvekili genel seçimlerinin beş yıl değil dört yılda bir yapılması.
 Cumhurbaşkanının halk oyuyla seçilmesi. (Abdullah Gül meclis tarafından seçilen son cumhurbaşkanı olmuş oldu.)
 Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 96. maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. 'Türkiye Büyük Millet Meclisi, yapacağı seçimler dahil bütün işlerinde üye tam sayısının en az üçte biri ile toplanır. Türkiye Büyük Millet Meclisi, Anayasada başkaca bir hüküm yoksa toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verir; ancak karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tam sayısının dörtte birinin bir fazlasından az olamaz.'
 Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 101. maddesinin "Cumhurbaşkanı, kırk yaşını doldurmuş ve yükseköğrenim yapmış Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri veya bu niteliklere ve milletvekili seçilme yeterliğine sahip Türk vatandaşları arasından, halk tarafından seçilir. Cumhurbaşkanının görev süresi beş yıldır. Bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir. Cumhurbaşkanlığına Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri içinden veya Meclis dışından aday gösterilebilmesi yirmi milletvekilinin yazılı teklifi ile mümkündür. Ayrıca, en son yapılan milletvekili genel seçimlerinde geçerli oylar toplamı birlikte hesaplandığında yüzde onu geçen siyasi partiler ortak aday gösterebilir. Cumhurbaşkanı seçilenin, varsa partisi ile ilişiği kesilir ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği sona erer" şeklinde değiştirilmesi.
 Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 102. maddesinin "Cumhurbaşkanı seçimi, Cumhurbaşkanının görev süresinin dolmasından önceki altmış gün içinde; makamın herhangi bir sebeple boşalması halinde ise boşalmayı takip eden altmış gün içinde tamamlanır. Genel oyla yapılacak seçimde, geçerli oyların salt çoğunluğunu alan aday Cumhurbaşkanı seçilmiş olur. İlk oylamada bu çoğunluk sağlanamazsa, bu oylamayı izleyen ikinci pazar günü ikinci oylama yapılır. Bu oylamaya, ilk oylamada en çok oy almış bulunan iki aday katılır ve geçerli oyların çoğunluğunu alan aday Cumhurbaşkanı seçilmiş olur. İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır. İkinci oylamaya tek adayın kalması halinde, bu oylama referandum şeklinde yapılır. Aday, geçerli oyların çoğunluğunu aldığı takdirde Cumhurbaşkanı seçilmiş olur. Cumhurbaşkanı göreve başlayıncaya kadar görev süresi dolan Cumhurbaşkanının görevi devam eder. Cumhurbaşkanlığı seçimine ilişkin usul ve esaslar kanunla düzenlenir." şeklinde değiştirilmesi.

 Sonuçlar 

İlSandık sayısıKayıtlı seçmenKatılımGeçerli oyGeçersiz oyEvetEvet (%)HayırHayır (%)Katılım (%) Adana  3.353  1.192.579  693.332  675.758  17.574  411.458  60,89  264.300  39,11  58,14 Adıyaman  1087  299.822  217.933  214.763  3.170  182.881  85,15  31.882  14,85  72,69 Afyonkarahisar  1.571  436.336  349.986  339.017  10.969  249.105  73,48  89.912  26,52  80,21 Ağrı  923  219.449  154.555  152.829  1.726  145.211  95,02  7.618  4,98  70,43 Aksaray  747  221.110  149.167  146.127  3.040  125.085  85,60  21.042  14,40  67,46 Amasya  859  232.689  172.330  168.560  3.770  115.257  68,38  53.303  31,62  74,06 Ankara  8.012  2.928.823  1.867.604  1.830.994  36.610  1.200.895  65,59  630.099  34,41  63,77 Antalya  3200  1.095.067  673.994  653.094  20.900  376.399  57,63  276.695  42,37  61,55 Ardahan  321  68.591  49.349  48.294  1.055  31.897  66,05  16.397  33,95  71,95 Artvin  563  119.196  74.734  72.659  2.075  47.604  65,52  25.055  34,48  62,70 Aydın  1973  640.803  477.257  462.264  14.993  218.528  47,27  243.736  52,73  74,48 Balıkesir  2603  798.405  602.859  587.712  15.147  352.614  60,00  235.098  40,00  75,51 Bartın  469  132.428  98.586  94.778  3.808  61.691  65,09  33.087  34,91  74,44 Batman  750  213.891  141.996  137.925  4.071  131.970  95,68  5.955  4,32  66,39 Bayburt  261  53.035  35.018  34.465  553  30.760  89,25  3.705  10,75  66,03 Bilecik  521  128.029  106.641  103.770  2.871  62.219  59,96  41.551  40,04  83,29 Bingöl  559  134.321  107.289  105.872  1.417  101.439  95,81  4.433  4,19  79,88 Bitlis  650  139.263  111.065  109.549  1.516  102.826  93,86  6.723  6,14  79,75 Bolu  825  185.649  145.014  141.406  3.608  105.582  74,67  35.824  25,33  78,11 Burdur  612  174.313  142.520  137.471  5.049  85.907  62,49  51.564  37,51  81,76 Bursa  4.426  1.520.561  1.117.664  1.093.964  23.700  735.287  67,21  358.677  32,79  73,50 Çanakkale  1225  334.467  261.637  254.872  6.765  133.279  52,29  121.593  47,71  78,23 Çankırı  641  132.959  92.804  91.008  1.796  74.197  81,53  16.811  18,47  69,80 Çorum  1558  383.091  282.826  277.676  5.150  206.853  74,49  70.823  25,51  73,83 Denizli  1.790  577.310  449.148  432.650  16.498  254.886  58,91  177.764  41,09  77,80 Diyarbakır  2.246  677.863  359.017  348.880  10.137  328.846  94,26  20.034  5,74  52,96 Düzce  698  206.292  156.950  153.811  3.139  124.826  81,16  28.985  18,84  76,08 Edirne  850  278.187  208.911  203.332  5.579  76.026  37,39  127.306  62,61  75,10 Elazığ  1313  357.055  241.184  237.411  3.773  205.669  86,63  31.742  13,37  67,55 Erzincan  868  143.701  102.692  101.152  1.540  71.783  70,97  29.369  29,03  71,46 Erzurum  1.985  451.784  321.044  317.179  3.865  285.850  90,12  31.329  9,88  71,06 Eskişehir  1578  505.301  379.885  370.380  9.505  210.904  56,94  159.476  43,06  75,18 Gaziantep  2.122  700.488  440.571  432.557  8.014  344.761  79,70  87.796  20,30  62,89 Giresun  1.135  292.926  192.634  188.887  3.747  139.812  74,02  49.075  25,98  65,76 Gümüşhane  513  84.823  55.954  55.020  934  46.323  84,19  8.697  15,81  65,97 Hakkari  348  102.699  76.591  73.732  2.859  70.322  95,38  3.410  4,62  74,58 Hatay  2.273  791.281  553.720  542.585  11.135  324.721  59,85  217.864  40,15  69,98 İstanbul  18705  7.428.443  4.357.365  4.271.670  85.695  2.849.487  66,71  1.422.183  33,29  58,66 İzmir  6.931  2.536.459  1.626.049  1.583.387  42662  772.848  48,81  810.539  51,19  64,11 Iğdır  344  89.761  51.843  50.995  848  34.755  68,15  16.240  31,85  57,76 Isparta  930  272.318  210.818  203.873  6.945  138.316  67,84  65.557  32,16  77,42 Mersin  2937  1.012.023  615.079  596.773  18.306  309.829  51,92  286.944  48,08  60,78 Kars  654  170.557  104.692  102.993  1.699  75.381  73,19  27.612  26,81  61,38 Karabük  612  151.645  112.814  109.089  3.725  82.200  75,35  26.889  24,65  74,39 Karaman  517  142.443  111.106  107.316  3.790  78.801  73,43  28.515  26,57  78,00 Kastamonu  1.477  261.208  199.106  193.608  5.498  137.879  71,22  55.729  28,78  76,23 Kayseri  2.119  690.307  523.722  515.980  7.742  423.738  82,12  92.242  17,88  75,87 Kilis  285  63.399  49.437  48.585  852  38.537  79,32  10.048  20,68  77,98 Kırıkkale  651  192.328  122.617  120.500  2.117  96.785  80,32  23.715  19,68  63,75 Kırklareli  710  231.937  179.326  175.166  4.160  62.779  35,84  112.387  64,16  77,32 Kırşehir  605  149.931  96.401  94.385  2.016  66.844  70,82  27.541  29,18  64,30 Kocaeli  2.496  887.095  624.102  610.651  13.451  436.718  71,52  173.933  28,48  70,35 Konya  3694  1.185.677  874.240  855.678  18.562  721.104  84,27  134.574  15,73  73,73 Kütahya  1.449  399.322  330.699  321.771  8.928  262.032  81,43  59.739  18,57  82,82 Malatya  1.625  468.970  312.123  308.511  3.612  253.471  82,16  55.040  17,84  66,56 Manisa  2732  858.773  687.805  666.402  21.403  399.508  59,95  266.894  40,05  80,09 Kahramanmaraş  1831  576.729  398.541  393.785  4.756  338.739  86,02  55.046  13,98  69,10 Mardin  1.170  292.768  219.874  215.176  4.698  204.000  94,81  11.176  5,19  75,10 Muğla  1595  522.755  361.678  350.555  11.123  151.721  43,28  198.834  56,72  69,19 Muş  713  181.428  132.033  129.635  2.398  120.785  93,17  8.850  6,83  72,77 Nevşehir  634  187.160  136.271  133.289  2.982  102.527  76,92  30.762  23,08  72,81 Niğde  664  210.190  126.949  123.844  3.105  90.006  72,68  33.838  27,32  60,40 Ordu  1.671  460.338  300.121  293.708  6.413  222.559  75,78  71.149  24,22  65,20 Osmaniye  791  262.476  180.038  176.368  3.670  111.526  63,23  64.842  36,77  68,59 Rize  853  226.536  138.219  135.574  2.645  112.636  83,08  22.938  16,92  61,01 Sakarya  1739  564.790  401.605  393.106  8.499  304.189  77,38  88.917  22,62  71,11 Samsun  2.530  779.816  535.388  524.667  10.721  404.905  77,17  119.762  22,83  68,66 Siirt  523  117.575  83.678  81.098  2.580  76.484  94,31  4.614  5,69  71,17 Sinop  695  141974  100973  98086  2887  67526  68,84  30560  31,16  71,12 Sivas  2060  392397  285211  281017  4194  226113  80,46  54904  19,54  72,68 Tekirdağ  1322  457268  328857  320981  7876  143459  44,69  177522  55,31  71,92 Tokat  1511  392263  287597  282517  5080  208216  73,70  74301  26,30  73,32 Trabzon  1710  494688  327076  320066  7010  249173  77,85  70893  22,15  66,12 Tunceli  431  55094  34200  33237  963  11639  35,02  21598  64,98  62,08 Şanlıurfa  2148  558402  406061  402291  3770  384831  95,66  17460  4,34  72,72 Şırnak  537  152313  110009  104776  5233  95666  91,31  9110  8,69  72,23 Uşak  728  222956  180532  174944  5588  104764  59,88  70180  40,12  80,97 Van  1418  416640  272263  266673  5590  253591  95,09  13082  4,91  65,35 Yalova  352  126460  77605  75846  1759  48001  63,29  27845  36,71  61,37 Yozgat  1187  296148  215356  212169  3187  178397  84,08  33772  15,92  72,72 Zonguldak  1361  428802  300276  289637  10639  177849  61,40  111788  38,60  70,03

 Siyasi partilerin kararları 
Öneriyi sunan iktidardaki Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) "evet" oyunu savundu. Demokratik Toplum Partisi AK Parti'ye destek olarak değil, "demokrasiye sahip çıkma" amaçlı olarak "evet" kararı aldı. "Evet" diyen diğer partiler arasında Sosyaldemokrat Halk Partisi, Cumhurbaşkanını halkın seçmesini "Türk milletine fırsat" olarak tanımlayan Büyük Birlik Partisi, değişiklikte sunulan fikirlerin Millî Görüş tarafından kırk yıldır savunulduğunu ifade eden Saadet Partisi, Demokrat Parti ve Anavatan Partisi yer aldı.

Referandum sürecinde aktif "hayır" kampanyası yürüten tek parti, değişikliği "dayatma" olarak niteleyen Cumhuriyet Halk Partisiydi. Milliyetçi Hareket Partisi mecliste öneriye "evet" oyu verse de, partinin genel başkanı Devlet Bahçeli 17 Ekim tarihinde "hayır" çağrısı yaptı.

 Referandum günü yaşanan olaylar 
 Ekim 2007 Dağlıca saldırısı: Referandumun yapılacağı gece Kuzey Irak'tan gelen 150 kişilik grup Dağlıca Komando Taburuna saldırıda bulundu. Çatışmada 12 asker hayatını kaybetti, 16 asker yaralandı ve 8 asker de Kuzey Irak topraklarına kaçırıldı.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 secimsonuclari.com  sitesinde il ve ilçelere göre oy sonuçları.

Kategori:Türkiye'de referandumlar
Anayasa değişikliği referandumu
Kategori:2007 referandumları
Kategori:Türkiye'de seçim reformu