Toga

Toga, yaklaşık altı metre uzunluğundaki bir kuşağın vücuda belirli bir yöntemle sarılmasıyla (dolanmasıyla) elde edilen ve genellikle bir tunik üzerine giyilen Antik Roma'nın en karakteristik giysisi. Toga istisnasız yünden ve içine giyilen tunik de genellikle ketenden yapılırdı. Roma tarihi boyunca, toga genellikle erkekler tarafından giyilirken kadınlar stola giymeyi tercih etmişlerdir. Roma yurttaşı olmayanların toga giymesi yasaktır.

 Tarihçe 
Toga Romalıların bilinen en eski giysisidir. Kapalı mekanlarda ya da tarlada çalışılırken çıkartılan Toga, sadece dışarıda giyilirdi. (Bunu Cincinnatus'un bir hikâyesinden öğreniyoruz: bir gün tarlada çalıştığı sırada, Senatonun ulağı gelerek, senato tarafından diktatör ilan edildiğini bildirmek istemiş, bu sırada uzaktan ulağın gelişini gören Cincinnatus hemen karısını eve göndererek Togasını getirtmiş ve böylece heyeti uygun bir şekilde kabul edebilmiştir.)Livius, Titus (ca. MÖ 1. yüzyıl). "Kitap III: Decemviri", bölümü 26, Ab Urbe Condita. Hikâyenin gerçekliği tartışmalı olabilir ancak yine de Romalıların konu üzerindeki hassasiyetine iyi bir örnektir. Toga, Romalıların giyim kuşamında oldukça popüler bir yere sahipti.

Zamanla giysinin stili değişmiştir. Romalılar, Yunanlar ve Etrüskler tarafından da giyilen bir tür gömleği (tunica ya da Yunanca chiton) kendilerine adapte etmişler, böylece toga daha kabarık bir görünüme kavuşmuş ve biraz daha gevşek bir tarzda giyilmiştir. Bunun sonucu Toga savaş gibi hareket gerektiren durumlarda daha kullanışsız bir hale gelmiştir. Böylece, tüm askeri etkinliklerde toganın yerini bir tür yünlü manto olan sagum almıştır. Aslında barış zamanlarında da toganın yerini laena, lacerna, paenula ve diğer düğmeli ya da kapalı manto tipleri almıştır. Ancak toga İmparatorluğun "hâkim cüppesi" olarak varlığını muhafaza etmiştir.Spart. Sever. 1, 7. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.

 Önemi 
Toga'nın günlük hayattaki kullanımının gittikçe azalması giysinin zaman içerisinde bir tören giysisi olarak önemini arttırmıştır. MÖ 5. yüzyıl civarında ve hatta daha öncesinde bile, Toga Roma yurttaşlığının karakteristik alameti olarak kabul edilirdi. YabancılarınSuetonius Tranquillus, Gaius (121 CE). 15.2 , On iki Sezar'ın Hayatları, Claudius'un hayatı. "Avukatlar arasında, müvekkillerini savunmak için duruşmaya çıkarken toga mı yoksa Yunan mantosu mu giyilmesi gerektiği konusunda gereksiz münakaşalar baş göstermişti..." ve hatta sıradan Romalıların bile giymesi yasaklanmıştı ve sadece mevki alameti olarak üst düzey magistralar giyebiliyordu.

Toga askerler tarafından giyilmediğinden, bir barış işareti olarak addedilirdi. Siviller bazen, askerlerin giydiği sagum'a tezat olacak şekild "toga-giyen" anlamında togatus olarak adlandırılırdı. Cicero'nın De Officiis adlı eserinde bulunan cedant arma togae deyimi, tam olarak "barış savaşla yer değiştirsin" ya da "askeri güç sivil güce dönüşsün" manasında  "silahlar yerlerini togalara bıraksın" anlamına gelir.

 Çeşitleri 
sağ|upright=0.5|küçükresim|Roma döneminden toga picta tasviri.

Her biri farklı kullanım alanlarına sahip pek çok toga çeşidi vardır.
 Toga virilis (toga alba ya da toga pura olarak da adlandırılır): Genellikle 14 -18 yaş arasında yasal yaşa ulaşmış olan Romalı erkekler tarafından resmi törenlerde giyilen düz, beyaz toga.cf. Mart. viii. 28, 11. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 Toga candida: "Parlak toga"; Genellikel Kamu görevine talip olmuş adaylar tarafından giyilen kireçtaşı ile beyazlatılmış göz alıcı toga (Isidorus Orig. xix. 24, 6).cf. Polybius, x. 4, 8. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 Toga praetexta: kenarlarında geniş, mor renkli şeritler bulunan basit beyaz toga. Giyenler:
 Henüz yasal yaşına ulaşmamış, özgür doğmuş oğlan çocukları.Liv. xxiv. 7, 2. As cited by A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 Tüm curule magistraları.cf. Cic. post red. in Sen. 5, 12. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.Zonar. vii. 19. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 Eski curule magistralar ve diktatörler. CenazeLiv. xxxiv. 7, 2. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi. ve festival ve diğer kutlamalardacf. Cic. Phil. ii. 4. 3, 110. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 Bazı dini görevliler (Flamen Dialis, Pontifices, Tresviri Epulones, augurlar ve Arval Brethren).Liv. xxvii. 8, 8; xxxiii. 42. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi.
 İmparatorlukta, giyme hakkı bazen resmi sınıfın özgürlüğü onuruna armağan edilirdi.
 Geleneğe göre Roma Kralı.
 Toga pulla: Tam anlamı "koyu toga". Genellikle yas tutanlar ve bazen de protesto aracı olarak kullananlar tarafından giyilirdi.
 Toga picta: Bu toga, diğerlerinde farklı olarak boyanır, üzerinde işlemeler ve süslemeler bulunurdu. Altın işlemeli ve mor renkliydi. Cumhuriyet döneminde, generaller tarafından adlarına düzenlenen zafer alaylarında ve Praetor Urbanus tarafından Ludi Apollinares oyunları sırasında giyilirdi.cf. Liv. v. 41, 2. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi. İmparatorlukta ise, toga picta gladyatör oyunları düzenleyen magistralar ve konsüller, bazı özel durumlarda da imparator tarafından giyilmiştir. 
 Toga trabea: Servius'a göre üç tür trabea vardır: sadece tanrılar için olan mor renkli; sadece krallar için olan mor ve beyaz renkli ve üçüncüsü ve sadece augurlar ve Salii olarak bilinen rahipler için olan kızıl şeritli trabea.ad Aen. vii. 612; cf. ad vii. 188. A Dictionary of Greek and Roman Antiquities adlı eserde aktarıldığı gibi. Halikarnaslı Dionysos, bunları equestrian sınıfının giydiğini söyler ancak bu iddia başka delillere dayanmaz.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 bir toga nasıl yapılır, , , 2008-21-02 tarihinde erişildi.
 toga yapımı hakkında bilgi , , 2008-21-02 tarihinde erişildi.
 Yatak çarşafından toga yapımı , , 2008-21-02 tarihinde erişildi.
 Antik Roma'da erkek giyimi , , 2008-21-02 tarihinde erişildi.
 William Smith'e ait Yunan ve Roma Eski Eserleri Sözlüğü adlı eserde toga maddesi, , 2008-21-02 tarihinde erişildi.
 Toga yapımı hakkında bilgi , , 2008-21-02 tarihinde erişildi.

Kategori:Antik Roma'da giyim