Dio Hrisostom

Dio Chrysostom, Prusalı (Bursa) Dion ya da Dio Cocceianus (d. 40 civarı – ö. 120 civarı), MS 1. yüzyılda Roma İmparatorluğunda yaşamış Yunan hatip, yazar, filozof ve tarihçi. Söylevlerinin seksen tanesine ilave olarak, birkaç mektubu, Saçlara şükrettiği eğlenceli bir denemesi ve diğer eserlerinden parçalar günümüze kadar ulaşmıştır. Soyadı olan Chrysostom, "altın-ağızlı" anlamına gelen Yunanca khrysostomos kelimesinden gelir. Bir başka Roma dönemi tarihçisi olan Cassius Dio ya da 4. yüzyılda yaşamış bir piskopos olan Antakyalı John Chrysostom ile karıştırılmamalıdır.

 Hayatı 
Roma eyaleti Bithynia'da, Prusa (şimdi Bursa) şehrinde doğdu. Anlaşıldığı kadarıyla babası Pasicrates, oğlu Dio'nun eğitimiyle yakından ilgilenmiştir. Başlangıçta, önemli görevler üstlendiği doğduğu yerde hitabet ve sofist denemelerle meşgul olmuşsa da, sonradan büyük bir istekle felsefe eğitimine merak salmıştır.

Vespasian'ın saltanatı sırasında (69-79) Romaya gittiği ve burada evlenerek bir çocuk sahibi olduğu bilinir.Dio Chrysostom, Orat. xlvi. 13 İmparatorun tertipçi akrabalarından birisine öğüt verdiği gerekçesiyle İmparator Domitian'ı kızdırmışDio Chrysostom, Orat. iii. 13 ve yine imparator tarafından Roma ve Prusa'ya dönmesi yasaklanmıştır.Dio Chrysostom, Orat. xiii. 1 Delfi kahinlerinin tavsiyesi üzerineDio Chrysostom, Orat. xiii. 9 dilenci kıyafetlerine bürünmüş,Dio Chrysostom, Orat. xiii. 11 ve yanında Plato'un Phaedo ve Demostenes'in Sefaret üzerine söylevlerinin birer kopyalarından başka bir şey olmadığı halde, hayatının geri kalanını Kinik filozoflar gibi yaşamış, İmparatorluğun kuzey ve güneyindeki ülkelere seyahatler yapmıştır. Bu sayede, Trakya, Misya, Scythia, Getea ülkesini ziyaret etmişDio Chrysostom, Orat. xii. 16 ve söylevlerinin gücü ve etkisi sayesinde gittiği hemen her yerde saygı görmüştür.Dio Chrysostom, Orat. xxxvi.; comp. Orat. xiii. 11 ff. Dio İmparator Nerva'nın arkadaşıydı,Dio Chrysostom, Orat. xlv. 2 ve Domitian 96 yılında öldürülünce, Dio Nerva'yı tercih etmeleri için cephede bulunan Roma Ordusu üzerindeki etkisini kullanmaktan çekinmemişti. İmparator Nerva'nın saltanatı sırasında sürgünü sona erdi ve evi olan Prusa'ya (Bursa) dönmesine izin verildi. Hayatının geri kalan döneminde, sunduğu destek onuruna tam adı Marcus Cocceius Nerva olan İmparator tarafından kendisine verilen Cocceianus soyadını kullandı.Pliny, Epistles, x. 85, 86 Nerva'nın ardılı Trajan, ona en yüksek payeyi verdiDio Chrysostom, Orat. iii. 2 ve onu en gözde tercihi olarak tanımladı. İmparatorun bu inayeti, onun Tyana Apollonius ve Tyreli Euphrates gibi üst sınıftan insanlarla tanışmasına vesile oldu ve söylevleri tüm bu insanların hayranlığını kazandı. Dio, hayatının geri kalanında Prusa'da (Bursa) dikkat çekici bir konuma yükseldi ve 111 yılındaki şehir kayıtlarında adı, şehrin yeniden yapılanmasıyla ilgi bir davada geçti. Birkaç yıl sonra öldüğü sanılır.

 Eserleri 
Dio Chrysostom, en güçlü dönemine 2. yüzyıl başlarında ulaşan Yunan filozofların İkinci Sofist okulunun bir üyesidir. Aralarında Philostratus,Philostratus, Vit. Soph. i.7 Synesius,Synesius, Dion ve Photius'un daPhotius, Bibl. Cod. 209 bulunduğu antik yazarlar tarafından Yunan hatiplerin ve sofistlerin en önde gelenlerinden biri olarak kabul edilmiştir. Bu tespit, Photius zamanında sadece bir tanesi tanınan ve günümüze kadar ulaşmış olan seksen adet söylevi tarafından da desteklenmektir. Bu söylevler onun sözlü öğretilerinin bir sürümü olarak yazılmış gibi görünmektedir ve politik, ahlâki ve filozofik konular içeren denemeler şeklindedir. 
Çok sayıda Filozofik ve tarihsel çalışma yapmış ancak bunların hiçbiri günümüze ulaşmamıştır. Bu eserlerden birisi Getae hakkındadır ve Suda tarafından eserin sahibi olarak yanlışlıkla Cassius Dio işaret edilmiştir.Suda, Dion

 Notlar 

 Konuyla ilgili yayınlar 
 B.F. Harris, "Dio of Prusa" (Bursalı Dio), in: Aufstieg und Niedergang der Römischen Welt 2.33.5 (1991) 3853-3881, 
 C.P. Jones, The Roman World of Dio Chrysostom (Dio Chrysostom'un Roma Dünyası)(1978), 
 Simon Swain, Hellenism and Empire. Language, Classicism, and Power in the Greek World, AD 50-250 (Hellenizm ve İmparatorluk. Yunan Dünyasında Dil, Klasizm ve Güç)(1996), pp. 187–241. 

 Dış bağlantılar 
 Dio'nun metni 
 Külliyatı, LacusCurtius (İngilizce çevirisi), , 2008-10-02 tarihinde erişildi.

 İkincil malzeme 
 Livius.Org sitesinde Dio of Prusa maddesi, , 2008-10-02 tarihinde erişildi.

Kategori:40 doğumlular
Kategori:120'de ölenler
Kategori:Antik Yunan tarihçiler
Kategori:Bitinyalılar
Kategori:Roma dönemi filozofları
Kategori:Sofistler
Kategori:Bilgi kutusu bulunmayan kişiler