Gilanca

Gilanice veya Gilekçe (گیلٚکي زٚوؤن : ɡilɵki zɵvön), Gilekler tarafından İran'ın kuzeyinde, Hazar Denizi'nin güney kıyılarında Gilan eyaletinde konuşulan İrani dillerin kuzeybatı grubuna dahil bir dildir. Gilekçeye Mazenderanca, Zazaca, Goranice gibi diller yakınlık arz eder. Gilanca, özellikle Zazaca'ya sözcük dağarcığı ve dil bilgisi bakımından çok benzer.

 Sınıflandırma 
Gilekçe Batı Gilekçesi, Doğu Gilekçesi ve Galeşçe/Deylemiceمحمود رنجبر، رقیه رادمرد (۱۳۸۲)، بررسی و توصیف گویش گالشی«محمود رنجبر» و «رقیه رادمرد»؛ «بررسی وتوصیف گویش گالشی»؛ نشر گیلکان olmak üzere üç ana lehçeye ayrılmaktadır. Doğu ve Batı lehçeleri Sefid Nehri ile coğrafî olarak birbirinden ayrılmışken Galeş lehçesi Gilan'nın doğusundaki dağlık alanda ve batı Mazenderan'da konuşulmaktadır. Üç ana lehçenin yanı sıra Reşi, Rudbari, Some'e Serayi, Lahicani, Lengerudi, Rudesari, Bender Enzali, Fumeni, Alamuti and Taleghani gibi ağızları bulunmaktadır.
+FarsçaZazacaTürkçeGilancaAbAweSuAvAb tengi kerdenTeyşan, Têsan biyaeneSusamakFaşkal avAb demağÇhılm, zuxSümükZakAb raket u saketAwa mendiyeDurgun SuMande awAb gıl, aludAwa lemişte, zadıkıneKirli Çamurlu suTül awAştiAştiyeBarışAştMiaveremEz ananeGetiriyorumHavaramBiyaveremEz biariGetireyimBiyaramMi averdemMı ardêneGetirirdimHaverded bumAverde budemMı ardi biGetirmiştimBiyardah bumArayiş kerdenXemelnaeneSüslenmekÇakun vakun gudanAn ca, der an cahaUca, aca, icaOra, oralardaAye, uyandar, uyanİn ca, der in cahaNaca, ita, nicaBura, buralardaİ yar, i yandar, iyan, irarAverdenArdeneGetirmekHavardanEz pa derd amadenBêzar biyaene, qefeliyaeneYorulmak, bıkmakVa katanOftadenWaro gınaene, kewteneDüşmekKatanEfşandenPışkıteneSerpmek, dağıtmakŞondanEfkenden, endaxtenVıla kerdeneYaymakGentanElek, ğarbilPırocıne, elegeElekKumUmidUmıdUmutNanjeİntixab kerden, dest çin kerdenWeçinıteneSeçmekVajen dovjen gudanİstadenVınderdeneAyakta dikilmekHisanİnca, der incaİtya, naca, nicaBura, buradaİyar, iyandarİncahaİtyay, nacayBuralarİyanBaranVaran, varışYağışVaraş, baraşBaran mi baridVarış/Varan varenoYağmur yağıyorVaraş vareDarem ber mi gerdemEzo geyrenan aDönmekteyimVagerdesederemBaz hem, du bareAnci, reynaTekrar, yineHandeBang, giriyeVeng, bırraiş, qiraişSes, bağırtı, feryat, ezan, sesli ağlamakVangBeççe, kudekDoman, qıcÇocukZakBexşidenXatırê cı şanıteneBağışlamakBaxşenBeraderBıraKardeşAbrarBer xasten- bolend şodenBerz biyaene, werışteneYükselmek, kalkmakVarasanBer xizanden, bolend kerdenBerz kerdene, werznaeneYükseltmek, ayağa kaldırmakVarasanenBordenBerdeneGötürmekBaordanBirişte kerdenPotene/PewteneKavurmak- közlemekBiştanBerf baridVewre varenaKar yağıyorVarf ba varasBoridenBırrnaeneKesmek-ayırmak-kopukBenBozorg şodenPil biyaeneBüyümek, erişkin olmak, irileşmek, başkan olmakPille vabaonBestankar, delepkarWaştoğİstekli, alacaklıQarze xaBelidenQult kerdene, roqılotnaeneYutmakFabarasanBenefşeMenemşe, bınewşeMenekşeMişinButeGoneÇalı, gevenGavand, abarakBiyaidBêrêGelinBeyeyBişter, ziyadterVêşêri, zêdêriÇok fazlaVeştarEblaqBelekınAlacalıKalaçPayan kar-axer kar-ser encamPeyniye, axıriSon, nihayetAxare kunPoxtenPewtenePişirmekPutanPertab kerdenEştene, partav kuwıteneFırlatmak, atmak, bırakmakTuadanPorsiden-sual kerdenPersaene, pers kerdeneSormakVapursenPaşti pa zedenPasqule pırodaeneTekmelemekA lang a danGerdiden-geştenGeyraeneDolaşmak, dönmek, tur atmakGardasanGerdandenÇarnaeneDöndürmek, değiştirmekGardadenGorosne, guşneVeyşan, gestAçlıkVaşnaGırıftenGırewteneAlmakGitanMirevem bazar suzan migremŞonan suke/bacar derzine herinenanPazara iğne almaya gidiyorumŞunam bazar darzan haginamGıryeBermayış, berbışAğlamaBormeGirye kerdenBermaene, berbaeneAğlamakBurme gudanGirye mikonedBermeno/BermenaAğlayanBurme kunaGosesten, pare kerdenLete/Parçe kerdeneParçalamakFûsanenGoşadHira, heraGeniş, ferahValGoftenVatenSöylemekGutanGendomGenımBuğdayGandamGuyendeVatoğSöyleyenBa gute kesGiyahVaşOtVaşPunePuneYarpuz otuPitinik, pitune, paşekiKaştenKarrıteneTohum saçmakKastan, karasanKerdenKerdeneYapmak, etmekGudanKeşidenKaş kerdene, anteneÇekmekHakas enKubidenKuwıteneEzmek, dövmekKutanFuruxtenRoteneSatmakFartanMi fehmemFahm kenan, areze kenanAnlıyorumFamamAsraneVeraşaniyeİkindi kahvaltısıVarcastSobhaneAraKahvaltıCaştŞamgah, ğurub, ser şebŞanAkşamŞane serŞebŞeweGeceŞowŞodenBiyaeneOlmak, yapılmakVakatanŞostenŞüteneYıkamakŞurdanŞostemMı şütYıkadımBaşurdamMişuimEz şünanYıkıyorumŞuramŞuleven kerden atişAdır wekerdeneAteşi alevlendirmekAtiş ve giranenŞikestenŞıkıteneKırmakŞakanenMişikinemEz şıknenanKırarım, kırıyorumŞakanamŞomaŞımaSizŞameŞina kerdenAjne kerdeneYüzmekJone şir gudanŞinaxtenŞınasnaene, nas kerdenTanımakŞanaxtenMişinasemŞınasnenan, nas kenanTanırım, tanıyorumŞanaxtem
http://www.zazaki.de/farhangedeylami.htm 

 Kaynakça 

Kategori:İran'daki diller
Kategori:Kuzeybatı İran dilleri