Daniel Day-Lewis

Sir Daniel Michael Blake Day-Lewis (d. 29 Nisan 1957), İngiliz emekli oyuncu. Genellikle sinema tarihinin en büyük aktörlerinden biri olarak tanımlanan Day-Lewis, kırk yılı aşan kariyeri boyunca üç Akademi Ödülü, dört BAFTA Ödülü, üç Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü ve iki Altın Küre Ödülü de dahil olmak üzere çok sayıda ödül aldı. Day-Lewis, 2014 yılında tiyatroya hizmetlerinden ötürü şövalyelik unvanı aldı.

Londra'da doğup büyüyen Day-Lewis, üç yıl boyunca devam ettiği Bristol Old Vic Tiyatro Okulu'na kabul edilmeden önce Ulusal Gençlik Tiyatrosu'nda sahne aldı. Bristol Old Vic'teki geleneksel eğitimine rağmen, rollerine sürekli bağlılığı ve araştırmasıyla tanınan bir metot oyuncusu olarak kabul edilir. Özel hayatını koruyan oyuncu, nadiren röportaj vermekte ve çok az sayıda kamuoyu önüne çıkmaktadır.

Day-Lewis, 1980'lerin başlarında tiyatro ve film arasında gidip geldi, Royal Shakespeare Company'ye katıldı ve Romeo ve Juliet'te Romeo Montague ve Bir Yaz Gecesi Rüyası'nda Flüt rollerini oynadı. Londra'daki Ulusal Tiyatro'da 1989'da Hamlet'te başrolü oynarken, Hamlet'in babasının hayaletinin göründüğü bir sahnede fenalaşarak sahneyi yarıda bıraktı ve bu sahnedeki son görüntüsü oldu. Gandhi (1982) ve The Bounty (1984) filmlerindeki yardımcı rollerinin ardından, My Beautiful Laundrette (1985), Manzaralı Oda (1985) ve Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği (1988) filmlerindeki çığır açan performanslarıyla beğeni kazandı.

Sol Ayağım (1989), Kan Dökülecek (2007) ve Lincoln (2012) filmlerindeki rolleriyle Akademi Ödülleri kazandı. Oscar'a aday gösterilen diğer rolleri ise In the Name of the Father (1993), New York Çeteleri (2002) ve Phantom Thread (2017) filmleridir. Diğer önemli filmleri arasında Son Mohikan (1992), Masumiyet Çağı (1993), The Crucible (1996) ve The Boxer (1997) sayılabilir. 1997'den 2000'e kadar oyunculuktan emekli oldu ve İtalya'da ayakkabı ustası çırağı olarak yeni bir meslek edindi. Oyunculuğa geri dönmesine rağmen 2017 yılında tekrar emekli olduğunu açıkladı. Aktör, Ekim 2024'te oğlu Ronan Day-Lewis'in ilk uzun metrajlı filmi Anemone için yeniden oyunculuğa geri döndü.

 Yaşam öyküsü 
 İlk yılları 
29 Nisan 1957'de İngiltere'de doğdu. Gerçek adı Daniel Michael Blake Day-Lewis'dir. Sanatçı bir aileden geliyordu. Babası Cecil Day-Lewis, İngiltere hükûmetince devlet törenleri için şiir yazması için atanan bir şairdi. İkinci evliliğini yaptığı aktris Jill Balcon'dan dünyaya gelen Daniel Day-Lewis'in dedesi Sir Michael Balcon da İngiliz sinemasının en önemli isimlerinden biriydi ve ünlü yapım şirketi Ealing Studios'un başındaydı. Büyük ablası Tamasin Day-Lewis ise belgesel filmi yapımcısıydı.

Daniel 2 yaşındayken, Day-Lewis ailesi Londra’dan, Greenwich’teki Croom's Hill’e taşındı. Çocukluk yılları bu kentte geçen Daniel, 15 yaşındayken babasını kaybetti. O doğduğunda 53 yaşında olan babası, Daniel’le sağlık sorunları yüzünden pek ilgilenememişti. Daha sonraları Daniel, babasıyla daha yakın bir ilişki kuramadığı için pişman olacaktı.Segal, David. "Daniel Day-Lewis, Behaving Totally In Character" . The Washington Post. 31 March 2005.

Greenwich’teki çocukluk yıllarında arkadaşlarına gösterişli biri olduğunu düşündüğü için kabadayılık yapan Day-Lewis’in, bölgenin farklı aksanını ve özelliklerini benimsemesi uzun sürmedi. Daniel Day-Lewis daha sonraları bu dönemle ilgili olarak, kural, kanun tanımayan bir çocuk olduğunu, marketlerden eşya çaldığını söyleyecekti.

1968’te Day-Lewis ailesi, zapt etmekte güçlük çektikleri oğullarını, Kent şehrindeki Sevenoaks Boarding School’a gönderdiler. Okulundan nefret eden Daniel, o dönemde daha sonraları tutkusu haline gelicek 2 konuyla ilgilenmeye başladı: Ağaç işçiliği ve oyunculuk. “Cry, The Beloved Country” adlı oyunda canlandırdığı ufak rol için yüzünü siyaha boyaması gerekmişti. Dolayısıyla onun beyaz perdede göründüğü ilk rolü Cry, The Beloved Country değil, John Schlesinger'ın yönetmenliğini yaptığı Sunday Bloody Sunday(1971) oldu. Böylelikle, Daniel henüz 14 yaşındayken, ilk sinema deneyimini yaşadı. Oyunculuk yapmanın cennette olmak gibi bir his olduğunu söylüyordu.

2 yıl sonra hep okumak istediği Petersfield'daki Bedales School'a yazıldı. 1975'te mezun olduktan sonra ele avuca sığmaz karakteri değişen ve daha ciddi davranmaya başlayan Day-Lewis, profesyonel olarak National Youth Theatre'da çalışmaya başladı. Sahnede oldukça başarılı olmasına rağmen, perde arkasını rahatsız edici bulduğu için, doğramacı olmaya karar verdi. Ancak 5 yıllık çıraklık dönemi için yaptığı müracaat kabul edilmeyince Bristol Old Vic Theatre School'a kaydoldu. Eğitimine devam ettiği 3 yıl süresince de okulun tiyatrosunda oynuyordu. Day-Lewis, daha sonraları In The Name Of The Father' da başrolü paylaşacağı Pete Postlethwaite'ın da yedek oyuncusuydu.

 Kariyeri 
 1980'ler 
On bir yıl aradan sonra ilk defa kamera karşısına geçtiği film 1982 yapımı Gandhi oldu. Ancak filmografisinde ufak tefek rollerden sıyrıldığı ilk film "The Bounty" ydi. "My Beautiful Laundrette" ve "A Room with a View"(1985) filmlerinde gösterdiği performanslarla, New Yorklu film eleştirmenleri, "En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu" oskarını Daniel Day Lewis'in hak ettiği yorumunda bulundular.

1987'de yönetmen Peter Kaufman tarafından Milan Kundera'nın aynı adlı romanından beyazperdeye uyarlanan The Unbearable Lightness of Being'de Juliette Binoche ve Lena Olin'le başrolleri paylaştı.

1989'da yönetmenliğini Jim Sheridan'ın yaptığı ve sadece sol ayağını kullanarak yaşamını devam ettiren bir yazarı canlandırdığı My Left Foot, Daniel Day Lewis'e en iyi erkek oyuncu oskarını kazandırdı. Bu zor rolün üstesinden başarıyla gelen aktör, artık Hollywood'un da yeni favorisiydi.

 1990'lar 
1993'te çok sevdiği İrlanda'ya taşındı. İrlanda vatandaşlığına geçtiğini açıkladı."Daniel Day-Lewis."  RottenTomatoes.com. Accessed October 12, 2008.

The Last of the Mohicans, The Age of Innocence, In the Name of the Father filmlerindeki birbirinden başarılı oyunculuğuyla dünyanın en iyi aktörlerinden biri haline geldi. Ona sık sık İngiltere'nin Robert De Niro'su deniyordu, ancak konuyla ilgili olarak bir röportajında, De Niro'nun onun şampiyonu olduğunu belirtti.

Özel hayatıyla ilgili konuşmayı sevmeyen aktör, büyük aşkı ve çocuğu Gabriel-Kane Day-Lewis'in annesi Fransız aktris Isabelle Adjani ile uzun yıllar beraberdi. Ayrılma kararını Adjani hamileyken, ona faksla bildiren Daniel Day Lewis, bu ilişki için “Dünyanın en inişli çıkışlı ilişkisi” yorumunu yaptı.

1996'da The Crucible filmi için beraber çalıştığı yazar Arthur Miller'ın kızı Rebecca Miller'la tanıştı. Kısa bir süre sonra evlenen çiftin Ronan Day-Lewis ve Cashel Day-Lewis isimlerinde iki erkek çocuğu oldu.

Day-Lewis, 1997'de The Boxer filminin çekimleri bittikten sonra eski tutkusu olan ağaç işlemeciliği yapmak için İtalya'nın Floransa kentine taşındı. Artık oyunculuk yapmayı pek istemediğini açıklayan aktör, ayakkabı tamirciliğiyle ilgileniyordu.

 2000'ler 
2002'de, çekimlerinin İtalya'da gerçekleşmesi koşuluyla, Martin Scorsese onu yeni filminde başrolü oynaması için ikna etti. Gangs of New York filminde canlandırdığı Bill 'The Butcher' Cutting rolü, birçok dergi tarafından tüm zamanların en iyi performanslarından biri olarak nitelendirildi. Film 10 dalda oskara aday olarak gösterildi.

Daniel Day Lewis, 2008'de There Will Be Blood filmindeki Daniel Plainview rolüyle En İyi Erkek Oyuncu dalında ve 2013'te Lincoln filmindeki Abraham Lincoln rolüyle En İyi Erkek Oyuncu dalında Oscar aldı.

 Ödülleri 
küçükresim|Sir Daniel Day-Lewis 2008 BAFTA Ödülleri'nde. Ünlü oyuncunun En İyi Erkek Oyuncu dalında dört BAFTA Ödülü var
Başlıca oyunculuk ödülleri arasında üç Akademi Ödülü ve altı adaylık, dört BAFTA Ödülü ve altı adaylık, diğer önemli ödüller üç Eleştirmenlerin Seçimi Film Ödülü ve altı adaylık, iki Altın Küre Ödülü ve sekiz adaylık, üç  Aktörler Birliği Ödülü  ve beş adaylık ile üç Uydu Ödülü ve dört adaylık gösterilir. Genel olarak kariyerinde 212 adaylık alan 139 oyunculuk ödülü kazandı.

 Filmografi 

 Yıl  Yapım  Rol  Not 1971  Sunday Bloody Sunday      1982  How Many Miles to Babylon?  Alex  Frost in May (TV)  Archie Hughes-Forret  Gandhi  Colin  1984  The Bounty  John Fryer  1985  My Brother Jonathan (TV)  Jonathan Dakers My Beautiful Laundrette  Johnny  A Room with a View  Cecil Vyse  1988   The Unbearable Lightness of Being  Tomas  Stars and Bars  Henderson Dores  1989  Eversmile, New Jersey  Dr. Fergus O'Connell  Sol Ayağım  Christy Brown  En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü   BAFTA En İyi Erkek Oyuncu Ödülü  Altın Küre adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu - Drama 1992  The Last of the Mohicans  Hawkeye (Nathaniel Poe)  BAFTA adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu   1993  The Age of Innocence  Newland Archer  In the Name of the Father  Gerry Conlon  Akademi Ödülü adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu  BAFTA adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu  Altın Küre adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu - Drama 1996  The Crucible  John Proctor  1997  The Boxer  Danny Flynn  Altın Küre adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu - Drama  2002  Gangs of New York  Bill "The Butcher" Cutting  Akademi Ödülü adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu  BAFTA En İyi Erkek Oyuncu Ödülü  Altın Küre adaylığı: En İyi Erkek Oyuncu - Drama  2005  The Ballad of Jack and Rose  Jack Slavin  2007 Kan Dökülecek Daniel Plainview Altın Küre ödülü: En İyi Oyuncu - DramaBAFTA En İyi Erkek Oyuncu ÖdülüEn İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü   2009  Nine  Guido Contini  2013  Lincoln  Abraham Lincoln En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü 2017  Phantom Thread  Reynolds Woodcock TBAAnemonTBA

Televizyon
 Yıl Başlık Rol Notlar 1980  Shoestring DJ Bölüm: "The Farmer Had a Wife" 1981 Thank You, P. G. Wodehouse Psmith Television film Artemis 81 Library Student Television film 1982 How Many Miles to Babylon? Alec Television film Frost in May Archie Hughes-Forret  Bölüm: "Beyond the Glass" 1983 Play of the Month Gordon Whitehouse  Bölüm: "Dangerous Corner" 1985 My Brother Jonathan Jonathan Dakers  5 bölüm 1986 The Insurance Man Dr. Kafka Television film

Müzik
 Yıl Başlık Rol Notlar 2005 The Ballad of Jack and Rose Original score producer  2009 Nine  Performer on "Guido's Song", "I Can't Make This Movie" 

Tiyatro

 Yıl Başlık Rol Yönetmen Tiyatro 1979 The Recruiting Officer Townsperson/Soldier  Adrian Noble Theatre Royal, Bristol Troilus and Cressida Deiphobus  Richard Cottrell Theatre Royal, Bristol Funny Peculiar Stanley Baldry  Pete Postlethwaite Little Theatre, Bristol 1979–80 Old King Cole The Amazing Faz  Bob Crowley Old Vic Theatre, Bristol 1980 Class Enemy Iron  David Rome Old Vic Theatre, Bristol Edward II Leicester  Richard Cottrell Old Vic Theatre, Bristol Oh, What a Lovely War! Unknown David Tucker Theatre Royal, Bristol A Midsummer Night's Dream Philostrate  Richard Cottrell Theatre Royal, Bristol 1981 Look Back in Anger Jimmy Porter  George Costigan Little Theatre, Bristol Dracula  Count Dracula George Costigan Little Theatre, Bristol 1982–83 Another Country Guy Bennett  Stuart Burge Queen's Theatre, Shaftesbury Avenue 1983–84 A Midsummer Night's Dream & Romeo and Juliet Puck & Flute respectively  Sheila Hancock & John Caird On a Royal Shakespeare Company Regional Tour 1984 Dracula  Count Dracula  Christopher Bond Half Moon Theatre, London 1986 Futurists  Volodya Mayakovsky  Richard Eyre Royal National Theatre, London 1989 Hamlet  Hamlet Richard Eyre Royal National Theatre, London

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


|-
! colspan="3" style="background: #DAA520;" | Akademi Ödülü
|-

Kategori:Yaşayan insanlar
Kategori:1957 doğumlular
Kategori:Londra doğumlu erkek oyuncular
Kategori:20. yüzyılda İngiliz erkek oyuncular
Kategori:20. yüzyılda İrlandalı erkek oyuncular
Kategori:21. yüzyılda İngiliz erkek oyuncular
Kategori:21. yüzyılda İrlandalı erkek oyuncular
Kategori:En İyi Erkek Drama Filmi Oyuncusu Altın Küre Ödülü sahipleri
Kategori:İrlanda asıllı Britanyalılar
Kategori:İrlanda'daki İngiliz gurbetçiler
Kategori:Amerika Birleşik Devletleri'ndeki İngiliz gurbetçiler
Kategori:İngiliz erkek sinema oyuncuları
Kategori:İngiliz erkek tiyatro oyuncuları
Kategori:İngiliz erkek dizi oyuncuları
Kategori:Yahudi asıllı İngilizler
Kategori:Amerikan Bilim ve Sanat Akademisi üyeleri
Kategori:İrlandalı erkek tiyatro oyuncuları
Kategori:İrlandalı erkek dizi oyuncuları
Kategori:İngiliz asıllı İrlandalılar
Kategori:İrlandalı erkek sinema oyuncuları
Kategori:En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü sahipleri
Kategori:Yahudi oyuncular
Kategori:Yahudi agnostikler
Kategori:İngiliz agnostikler
Kategori:İrlandalı agnostikler
Kategori:İrlanda asıllı İngilizler
Kategori:Letonya Yahudisi asıllı İngilizler
Kategori:Polonya Yahudisi asıllı İngilizler
Kategori:En İyi Erkek Oyuncu SAG Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu National Board of Review Ödülü sahipleri
Kategori:New York Film Eleştirmenleri Birliği En İyi Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri
Kategori:New York Film Eleştirmenleri Birliği En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Erkek Oyuncu Chicago Sinema Eleştirmenleri Derneği Ödülü sahipleri
Kategori:Başrolde Erkek Oyuncu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü sahipleri
Kategori:BAFTA Los Angeles Britanya Ödülleri sahipleri
Kategori:Boston Film Eleştirmenleri Derneği En İyi Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri
Kategori:İngiliz Yahudiler
Kategori:Knights Bachelor
Kategori:Toronto Sinema Eleştirmenleri Derneği En İyi Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Erkek Sinema Oyuncusu Satellite Ödülü sahipleri
Kategori:Richard Harris Ödülü sahipleri
Kategori:Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu En İyi Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Erkek Oyuncu Detroit Sinema Eleştirmenleri Topluluğu Ödülü sahipleri
Kategori:Dallas-Fort Worth Film Eleştirmenleri Birliği En İyi Erkek Oyuncu Ödülü sahipleri