TBMM 1981 Danışma Meclisi

Danışma Meclisi (DM), 12 Eylül 1980 Darbesi'nden sonra, Millî Güvenlik Konseyi'yle (MGK) birlikte, 1982 Anayasası'nı hazırlamak için kurulan Kurucu Meclisi oluşturan iki organdan biridir.

MGK'nın çıkardığı 29 Haziran 1981 tarihli ve 2485 sayılı Kurucu Meclis Teşkili Hakkında Kanun'a göre, Kurucu Meclis iki ayrı organdan oluşuyordu; MGK ve DM. Yasama organı işlevi taşıyan DM'nin, doğrudan yasa önerme yetkisinin yanı sıra, MGK'nın gönderdiği yasalar üzerinde değişiklik yapma yetkisi de vardı. Ama kabul ettiği yasa ve kararların kesinleşmesi MGK'nın onayına bağlıydı. MGK ayrıca DM'nin tatilde olduğu sürelerde ve "gerekli görülen hallerde" yasama yetkisini doğrudan kullanabiliyordu.

160 üyesi olan DM'nin üyeleri iki gruptan oluşuyordu. Her ilde vali o ilden DM'ye girecek üye sayısının üç katı sayıda aday saptıyor. MGK'nın bu adaylar arasından seçtiği 120 üye DM'ye katılıyordu. İkinci grup, MGK'nın atadığı 40 üyeydi. DM'ye üye olmak için, yükseköğrenim görmüş, 30 yaşını bitirmiş ve 12 Eylül 1980'den önce herhangi bir siyasal partiye girmemiş olmak gerekiyordu. Ama MGK'nın doğrudan atadığı üyeler için yükseköğrenim kaydı yoktu. 15 Ekim 1981 tarihinde üyeleri belirlenen DM'nin en yaşlı üyesi Sadi Irmak (77), en genç üyesi Mehmet Pamak'tı (31), yaş ortalaması da 52 idi.Danışma Meclisi Üyeleri Açıklandı , Cumhuriyet, 16/10/1981

DM, 23 Ekim 1981'de açıldı ve başkanlığına Sadi Irmak seçildi.Sadi IRMAK , tbmm.gov.tr Danışma Meclisinin önemli görevleri arasında, yeni bir anayasa ile siyasi partiler ve seçim yasalarının  hazırlanması bulunuyordu. 20 Kasım 1981'de iç tüzüğünü hazırladıktan sonra anayasa hazırlama çalışmalarına başladı. Yeni anayasanın hazırlanması için DM İstanbul üyesi olarak görev alan Anayasa Hukukçusu Prof. Dr. Orhan Aldıkaçtı başkanlığında 15 üyeden oluşan bir Anayasa Komisyonu oluşturuldu.Prof. Orhan Aldıkaçtı vefat etti 8 aylık çalışma sonunda komisyonun hazırladığı anayasa tasarısı 17 Temmuz 1982 tarihinde Danışma Meclisi Başkanlığına sunuldu."Değiştirilmesi Teklif Dahi Edilemez" , bianet.org, 6/10/2011  Meclis bu taslak üzerinde yaptığı görüşmelerden sonra 23 Eylül 1982'de bir anayasa metni hazırladı. Bu anayasa metni MGK'ya sunuldu. MGK'nın yaptığı değişikliklerden sonra 7 Kasım 1982 halkoylaması ile kabul edildi.

DM üyelerinin geleceğe yönelik siyasal girişimlerde bulunmasını önlemek amacıyla ileride siyasi parti kurucusu olamayacakları hükme bağlanmıştı. Ama sonradan bu hüküm kaldırıldı. DM üyelerinin birçoğu, yeni siyasi partilerin kuruluşuna katıldılar ve önemli görevler üstlendiler. Anayasa'nın geçici 3. maddesi gereğince 6 Kasım 1983 genel seçimlerinden sonra yeni parlamentonun göreve başlaması ve başkanlık divanını seçmesiyle DM'nin hukuksal varlığı sona erdi (1 Aralık 1983).

 Danışma Meclisi üyeleri 
 Millî Güvenlik Konseyi kontenjanından seçilenler 
 Milletvekili* Ekim 1981  Mesleği Eşref Akıncı  Emekli orgeneral, eski kara kuvvetleri komutanı Alaeddin Aksoy  Emekli hakim albay Ertuğrul Alatlı  Emekli subay Ali Nejat Alpat  Emekli subay Mustafa Alpdündar  Harp - İş Sendikası idarî ve malî sekreteri Hikmet Altuğ  Profesör İsmail Arar  Eski adalet bakanı Ethem Ayan  Emekli orgeneral, eski hava kuvvetleri komutanı İmren Aykut  Kağıt Sanayi İşverenleri Sendikası genel sekreteri Mahir Canova  Tiyatro sanatçısı Ender Ciner  Mühendis Ahmet Sanver Doğu  Petkim Yönetim Kurulu üyesi Ahmet Nedim Eray  Emekli general Adnan Ersöz  Emekli orgeneral, Eski MİT müsteşarı Halil Gelendost  Emekli albay İhsan Göksel  Emekli korgeneral Feyyaz Gölcüklü  Profesör Hayati Gürtan  MPM genel sekreteri Vahap Güvenç  Eski kontenjan senatörü Abdullah Pulat Gözübüyük  Eski adalet bakanı, DİSK kayyımı Mehmet Hazer  Eski Kars senatörü Selçuk Kantarcıoğlu  Devlet Personel başkanı Abdülmümin Kavalalı  Yargıtay üyesi Recep Meriç  Tarım Bakanlığı müsteşar yardımcısı Feridun Şakir Öğünç  Türk - İş Genel danışmanı Ertuğrul Zekai Ökte  Öğretim görevlisi Tülay Öney  Çevre müsteşarlığı daire başkanı Teoman Özalp  Yüksek mühendis Nuri Özgöker  Endüstri mühendisi Nermin Öztuş  MEB başmüfettişi Kazım Öztürk  MGK yasama sekreteri Atalay Peköz  Avukat İbrahim Şenocak  Emekli orgeneral Ragıp Tartan  Eski Danıştay başkanı Aydın Tuğ  Merkez valisi Bekir Tünay  Emekli albay, MGK genel sekreterliği kamuoyu oluşturma müşaviri Hidayet Uğur  Emekli subayZeki Yıldırım  İmar bakanlığı müfettişi Namık Kemal Yolga  Emekli büyükelçi Mustafa Yücel  İstanbul Gazeteciler Cemiyeti genel sekreteri

 İllerden seçilenler 
 Milletvekili Bölge Mesleği Kemal Dal  Adana  Prof. Dr. Abdurrahman Ali Girmen  Adana  Adana Ziraat Odaları Koordinasyon kurulu başkanı Hilmi Sabuncu  Adana  Banka Merkez şube müdürü Turgut Yeğenağa  Adana  Çukurova Elektrik A.Ş. idare meclisi başkanı Mahmut Nedim Bilgiç  Adıyaman  Millî Eğitim müdürü Erdoğan Bayık  Afyon  Topraksu genel müdür yardımcısı Orhan Civelek  Afyon  Fabrika Müdürü Paşa Sarıoğlu  Ağrı  TEK Proje grup müdürü Mustafa Talat Saraçoğlu  Amasya  Mühendis Mahmut Akkılıç  Ankara  Prof.Dr. Fikri Devrimsel  Ankara  Yalova Cumhuriyet Savcısı Hamza Eroğlu  Ankara  Prof.Dr. Rafet İbrahimoğlu  Ankara  TİSK Genel Sekreteri Halil İbrahim Karal  Ankara  Prof.Dr. Doğan Karan  Ankara  Prof.Dr. Hacettepe eski rektörü  İstifa: 21 Aralık 1981 Necmettin Narlıoğlu  Ankara  Sayıştay 6. Daire üyesi Mehmet Fevzi Uyguner  Ankara  Adalet Bakanlığı hukuk işleri genel müdürü  Serdar Kurtoğlu  Antalya  Dr. medenî hukuk öğretim üyesi Fehmi Kuzuoğlu  Antalya  Emekli tümgeneral Muammer Yazar  Artvin  Anayasa Mahkemesi üyesi Doğan Gürbüz  Artvin  Toprak - İskan genel müdür yardımcısı Halil Akaydın  Aydın  Op.Dr. İbrahim Barangil  Balıkesir  Emekli general Fenni İslimyeli  Balıkesir  Ticaret eski bakanı Orhan Baysal  Bilecik   Mehmet Aydar  Bingöl  Gazeteci, yazar Necdet Geboloğlu  Bitlis  Ağır ceza yargıcı Tandoğan Tokgöz  Bolu  SSYB nüfus planlaması genel Mmüdürü Hamdi Özer  Burdur  Emekl Danıştay üyesi İsmail Hakkı Demirel  Bursa  Avukat Recai Dinçer  Bursa  Ziraat İşleri genel müdürü M. Ali Öztürk Tekeli  Bursa  Bursa Veteriner Fakültesi dekan yardımcısı Mehmet Pamak  Çanakkale  Gelirler genel müdür yardımcısı Şükrü Başbuğ  Çankırı  Emekli subay Ahmet Samsunlu  Çorum  Prof. Abdullah Avni Şahin  Çorum  Organize San.Böl. kurucu heyet üyesi Yıldırım Avcı  Denizli  Dr. İsmail Şengün  Denizli  Merkez Bankası danışmanı Vehbi Dabakoğlu  Diyarbakır  Em. sağlık kol. md. Ahmet Sarp  Diyarbakır  Ulaştırma Bakanlığı eski müsteşarı Ali Dikmen  Edirne  Emekli tümgeneral Abdülkadir Lami Süngü  Elazığ  Emekli tümgeneral Abdülbaki Cebeci  Erzincan  Emekli subay Utkan Kocatürk  Erzurum  Prof.Dr. Abdülkadir Erener  Erzurum   Tevfik Fikret Alparslan  Eskişehir  Emekli korgeneral 1. Taktik ve Sıkıyönetim eski Komutanı Mehmet Akdemir  Gaziantep  Doktor Bekir Sami Daçe  Gaziantep  Cumhuriyet savcısı Bahtiyar Uzunoğlu  Giresun  Ticaret bakan, müfettişi Halit Zarbun  Gümüşhane  Anayasa mahkemesi eski üyesi, eski kontenjan senatörü Evliya Parlak  Hakkâri  Millî eğitim müdürü Zeki Özkaya  Hatay  HATAŞ Tarım ürünleri yönetim kurulu üyesi Lütfullah Tosyalı  Hatay  Bayındırlık müdürü Ali Güngör Çakmakçı  Isparta  Avukat İbrahim Göktepe  İçel  Emekli San. müdürler kurulu üyesi Turhan Güven  İçel  Adalet Bakanlığı adlî sicil genel müdürü Orhan Aldıkaçtı  İstanbul  Prof.Dr. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Mustafa Aysan  İstanbul  Prof.Dr. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi öğretim üyesi  İstifa: 3 Mart 1982 Muhsin Bayer  İstanbul  İDMMA öğretim üyesi Feridun Ergin  İstanbul  Prof.Dr. İstanbul İktisat Fakültesi öğretim üyesi  İstifa: 31 Ağustos 1982 Siyami Ersek  İstanbul  Prof.Dr. İstanbul Göğüs Cerrahi Merkezi başhekimi Enis Muratoğlu  İstanbul  Yargıç Mehmet Yılmaz Özman  İstanbul  Yönetici Muzaffer Sağışman  İstanbul  Dekan Hayrullah Seçkin  İstanbul  Serbest meslek Aydemir Aşkın  İzmir  Müşavir Kemal Karhan  İzmir  Dekan Turgut Kunter  İzmir  Emekli koramiral Dündar Soyer  İzmir  Serbest Türe Tunçbay  İzmir  Prof.Dr. İzmir Tıp Fakültesi öğretim üyesi Fuat Azgur  Kars  Emekli subay, Danıştay üyesi Abbas Gökçe  Kars   Nurettin Ayanoğlu  Kastamonu   Yavuz Altop  Kayseri  İktisatçı Feyzi Feyzioğlu  Kayseri  Prof.Dr. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Muzaffer Ender  Kırklareli  Emekli öğretmen Mehmet Sadi Erdem  Kırşehir  Emekli albay, yüksek mühendis Hamdi Açan  Kocaeli  Doktor Saim Feridun Güray  Kocaeli  Adalet Bakanlığı müfettişi Sadi Irmak  Konya  Ord. Prof. Dr. Eski Başbakan Abdullah Asım İğneciler  Konya  Eski vali Salih Necdet Özdoğan  Konya  Ziraat Mühendisi Osman Yavuz  Konya  Orman Bak. müs. yrd. Halil Erdoğan Gürel  Kütahya  Gediz İplik Sanayi müdür yardımcısı Rıfat Bayazıt  Kahramanmaraş  Hukukçu Halil Evliya  Kahramanmaraş  İnşaat mühendisi Ayhan Fırat  Malatya  Elektrik mühendisi Abdurrahman Yılmaz  Malatya  Dr. Devlet hastanesi başhekimi Süleyman Sırrı Kırcalı  Manisa  Danıştay üyesi Ahmet Vefik Kitapçıgil  Manisa  Eski vali Beşir Hamitoğulları  Mardin  Dr. SBF öğretim üyesi Mehmet Kanat  Muğla  Türkiye Ziraî Don. Kur. başmüşaviri Nazmi Önder  Muş  Yem Sanayi genel müdür yardımcısı Ahmet Necip Bilge  Nevşehir  Emekli Prof. KHO öğretim üyesi Azmi Eryılmaz  Niğde  Emekli subay, Danıştay üyesi Ali Mazhar Haznedar  Ordu  İmar ve İskan Bakanlığı müsteşarı Cavidar Tercan  Ordu  Doktor, SSK Hastanesi başhekimi Şadan Tuzcu  Rize  Makina mühendisi Cahit Tutum  Sakarya  TODAİE öğretim üyesi Şener Akyol  Samsun  Prof. Dr. İstanbul Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Ahmet Cevdet Karslı  Samsun   Turgut Oral  Samsun  Bölge ticaret müdürü Fuat Yılmaz  Siirt  Emekli subay Özer Gürbüz  Sinop  Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı yardımcısı Mustafa Rahmi Karahasanoğlu  Sivas  Doktor Recep Adli Onmuş  Sivas  Köyişleri Bakanlığı müsteşar yardımcısı Salih İnal  Tekirdağ  Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü müdürü Halil Ertem  Tokat  Emekli Yargıtay üyesi Serafettin Yarkınmez  Tokat   Zeki Çakmakçı  Trabzon  Op. Dr. KTÜ Sağlık Bilim Fakültesi Akif Erginay  Trabzon  Emekli Prof. Kamer Genç  Tunceli  Danıştay savcısı Nihat Kubilay  Urfa  Öğretmen Mehmet Velid Kören  Urfa  Avukat Remzi Banaz  Uşak  Mülkiye Başmüfettişi Avni Müftüoğlu  Van  Emniyet Genel Müdürlüğü Teftiş Kurulu başkanı Fahri Öztürk  Yozgat  Mersin valisi Cemil Çakmaklı  Zonguldak  Toplu Konut Yönetim Kurulu başkanı Turgut Tan  Zonguldak  SBF İdare Hukuk doçenti İsa Vardal  Zonguldak  1. İş Mahkemesi yargıcı

 Sonradan eklenenler 
 Recai Baturalp (Emekli korgeneral), (5 Ocak 1982 - 6 Aralık 1983), MGK tarafından seçilen üye

 Kaynakça 

 Ayrıca bakınız 
 12 Eylül Darbesi
 Millî Güvenlik Konseyi
 1982 Anayasası
 Kurucu meclis

*
Danışma Meclisi
Kategori:12 Eylül Darbesi
Kategori:Kurucu meclisler
Kategori:1983'te Türkiye'de feshedilmiş oluşumlar