Koyunpınarı, Hanak

Koyunpınarı, Ardahan ilinin Hanak ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Koyunpınarı'nın eski adı Sashara'dır. Bu yer adı Gürcüceden (სასხარა) erken dönem Osmanlı tahrir defterine aynı biçimde Sashara (ساسخارا) olarak geçmiştir. Daha sonra Türkçede Saskara'ya (ساسقارە) dönüşmüştür.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 759.

Sashara köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Artani'de yer alıyordu. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün yaylasındaki megalit yapı kalıntısı, buranın eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო–კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 111.  ISBN 978-9941-0-7362-5

Sashara köyü, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterine göre köy Ardahan-i Büzürg livasının Meşe nahiyesine bağlıydı. Büyükçe bir yerleşim olup nüfusu 38 haneden oluşuyordu. İspenç vermekle yüklüm erkeler kendi ve baba adlarının çoğu, Gogiça, Polada, İason, Otia, Meraba, Papuna, Basil, Davit, Manase, Sesia, Giorgi, Saba, Gaguna, İoseb, Mikel Gürcü adlarıydı. Köyde buğday, arpa ve yonca tarımılı ile arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.r. Büyük bir olasılıkla bu dönemden kalma köy kilise günümüzde tamamen ortadan kaldırılmıştır.Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 209, ISBN 9789941478178.

Sashara köyü, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan cebe defterinde de Sashara (ساسخارا) olarak geçer. Hicri 1136 (1723/1724) tarihinde aynı idari konuma sahip olan köyün hasılası 16.450 akçe idi.

Sashara, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, Doksanüç Harbi'nin ardından 1878'de imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Çarlık Rusya'sına bırakıldı. Rus idaresinin 1886 yılında yaptığı nüfus tespitine Soshara (Сосхара) olarak kaydettiği köy, Ardahan sancağının Ardahan kazasına (uçastok) bağlıydı. Köyün nüfusu, "Türkmen" olarak kaydedilmiş olan 354 kişiden oluşuyordu.

Sashara köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonlarında Rusya'nın bölgeden çekilmesinden bir süre sonra, Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin sınırları içinde kaldı. Sovyet Rusya'nın Bolşevik hükûmeti 7 Mayıs 1920'de Gürcistan hükûmetiyle imzaladığı Moskova Antlaşması'yla da  Ardahan bölgesini bağımsız Gürcistan'ın bir parçası olarak tanıdı. Ancak Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Ankara Hükümeti'nin Tiflis hükûmetine verdiği ültimatom üzerine Gürcü idaresinin çekilmesinin ardından Ardahan bölgesi ve Sashara köyü fiilen Türkiye'ye katıldı. Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin topraklarının işgal edilmesinin ardından Sovyet Rusya ile Ankara Hükümeti'nin 16 Mart 1921'de imzaladığı Moskova Antlaşması'yla, Sashara köyünü de kapsayan Ardahan bölgesi Türkiye'ye bırakıldı.

Sashara köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Saskara (ساسقارە) adıyla Kars vilayetinin Ardahan kazasının Hanak nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 1.067 kişiden oluşuyordu.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 326. Sashara veya Saskara  "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Koyunpınarı olarak değiştirilmiştir. Koyunpınarı köyünün nüfusu 1965 yılında 1.828 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 313 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 359.

 Coğrafya 
Köy, Ardahan il merkezine 32 km, Hanak ilçe merkezine 6 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri2024 7262023 753 2022 779 2021 817 2020 829 2019 834 2018 843 2017 888 2016 882 2015 920 2014 968 2013 945 2012 1.016 2011 1.023 2010 1.034 2009 1.066 2008 1.093 2007 1.081 2000 1.295 1990 1.711 1985 1.805

Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Hanak belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti