Vatan Partisi (1954)

Vatan Partisi, 1920 yılında kurulup 1951 Tevkifatı sonrasında bir süre dağılışa uğrayan Türkiye Komünist Partisinin bazı üyeleri tarafından Hikmet Kıvılcımlı önderliğinde 22 Ekim 1954 tarihinde yasal olarak kurulmuş, Türkiye Komünist Partisinin misyonunu sahiplenmiş komünist parti.

Kurucu genel başkanı Ahmet Cansızoğlu'dur. Bir ay kadar sonra, 11 Kasım 1954'te yapılan ilk genel kurulda genel başkanlığa oy birliği ile Hikmet Kıvılcımlı seçildi ve partinin kapatıldığı 30 Aralık 1957 tarihine kadar bu görevi sürdürdü.

30 Aralık 1957 tarihinde İstanbul Sulh Ceza Hakimliğinin 57/227 sayılı kararı ile "Komünist metodu ile çalıştığı ve komünist şahıslar tarafından sevk ve idare olunduğu" gerekçesi ile kapatıldı.

5 Kasım 1955 tarihinde Eyüp Sultan'da yaptığı seçim konuşması esnasında "dini siyasete alet ettiği" gerekçesiyle Kıvılcımlı ve parti yöneticileri hakkında ilk dava açıldı. Bunu benzeri nitelikte, Kıvılcımlı ve parti yöneticileri hakkında, parti kapatıldıktan sonra dahi, açılan diğer davalar izledi ve 23 Ocak 1959 tarihinde 5-15 yıl arası hapis istemi ile yargılamalar başladı. 27 Mayıs 1960 sonrasında sonuçlanan bu davaların tamamının sonucunda Kıvılcımlı ve parti yöneticileri hakkındaki tüm iddialar beraatle sonuçlandı.

 Yeniden kuruluşu ve kapatılması 
Kıvılcımlı'nın ölümünün ardından parti, Orhan Aksungur'un çevresi tarafından 21 Ocak 1975'te Şinasi Kutal başkanlığında aynı misyon ve anlayışla yeniden kuruldu. Parti, önceleri önemli bir varlık gösteremedi.

Ocak 1977'de Kıvılcımlı'nın görüşlerini benimseyen çevrelerin büyük çoğunluğunun katılımıyla yapılan kongre ardından belli bir güce kavuştu. Şinasi Kutal'ın ardından 1977 kongresine hazırlık sürecinde parti başkanlığını Feridun Şakar yaptı. Ocak 1977 kongresinde parti başkanlığına Mehmet Özler seçildi. 

Partide yaşanan siyasal farklılıklar nedeniyle 1979 yılındaki kongresinde ayrışma ortaya çıktı, kongrede partiden ihraç edilenler daha sonra Sosyalist Vatan Partisini kurdular. 

12 Eylül 1980 Askeri Darbesi sebebiyle, MGK'nın 12 Eylül 1980 tarih, 7 sayılı bildirisi ile Vatan Partisinin tüm faaliyetleri durdurulmuş, 16 Ekim 1981 tarihinde de 2533 sayılı kanun ile kapatılmıştır. 

1980 darbesinin ardından parti, eski kadroları ile yeniden bir araya gelmemiş olsa da, sonraları Hikmet Kıvılcımlı mirasını sahiplenen Halkın Kurtuluş Partisi gibi birçok parti kurulmuştur.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Vatan Partisi Tüzük ve Programı
 Devrimci Mücadele Dergisi
 Halkın Kurtuluş Partisi