Eddie Murphy

Edward "Eddie" Regan Murphy (d. 3 Nisan 1961), Akademi ödülüne aday gösterilmiş oyuncu.

 Biyografi 
3 Nisan 1961'de dünyaya geldi. Babası, Murphy henüz 3 yaşındayken boşanınca pek parlak olmayan aile ekonomisi iyice kötüleşti. Anne ve babasının boşanmalarının beş yıl sonrasında babası, annesinden sonra birlikte olduğu sevgilisi tarafından vurularak öldürüldü. Murphy'nin daha sonra bir üvey babası oldu. Fakirlikle büyüdü. Daha sonra Brooklyn'den Roosvelt'e taşınmak zorunda olan Murphy, burada ırkçılık mücadelesi vermek zorunda kaldı. Okulda tüm arkadaşlarını güldürürdü. Yetenekliydi ve çok iyi mimik ustasıydı.

 İlk deneyimleri ve stand upları 
İlk deneyimini o yıllarda çok izlenen Saturday Night Live programıyla yaptı. 6 yıl süren Saturday Night Live'de milyonlarca insanı kahkahaya boğdu. Delirious ve Raw gibi stand up gösterilerinde insanları güldürüyordü. Bill Cosby, Richard Pryor gibi isimleri çok iyi taklit ediyordu.

 Müzik kariyeri 
1980'lerde bir komedi albümünden sonra birkaç albüm çıkardı. 1993'teki "Love's Alright" albümünde özellikle Michael Jackson'la birlikte söylediği Whatzupwitu şarkısı dikkatleri çekti ve bu albüm Murphy'nin son albümü oldu fakat hala filmlerde şarkılar söylüyor. Michael Jackson'un Remember The Time klibinde de oynadı. Shrek'te Ricky Martin hiti "Livin La Vida Loca" ve Smash Mout'un "I'm Believer" şarkısını söyledi. Bunun dışında Murphy Dreamgirls'de de birçok şarkı söylüyor.

 Film kariyeri 
İlk filmi 1982 yılında Nick Nolte'yle oynadığı 48 saat (48 hrs.) oldu. Ardından Dan Aykroyd'la Trading Places (Takas) ve Best Defense (En iyi savunma) filmlerinde oynadı. 1983'te Clint Eastwood'un geri çevirdiği Axel Foley rolünde Beverly Hills Cop (Sosyete Polisi) filmiyle dünyaca ünlendi. Yapımcılık da yapan Murphy'nin film şirketi de vardı. Altın Çocuk ve Sosyete Polisi 2 gibi filmler o kadar sevilmese de Raw stand up gösterisiyle insanları güldürdü. Another 48 hrs (bir 48 saat daha) ve Harlem Nights (Harlem Geceleri) beklenen başarıyı vermese de Murphy, Harlem Nights filminin hem senaryosunu yazmış hem de yönetmişti. 1992 yılında The Distinguished Gentleman (Beyefendi) ve Boomerang filmleriyle komedi kralı lakabı hala ondaydı. Onun Boomerang filminde Martin Lawrence da ilk defa üne kavuştu. Beverly Hills Cop 3 (Sosyete Polisi 3) beklenen başarıyı yakalayamadı ama yine de sevildi. Jim Carrey'nin çıkmasıyla Murphy'nin ünü biraz azaldı. Vampire In Brooklyn (Brooklyn Vampiri) gibi filmler yaptı. Nutty Professor (Çatlak Profesör) filminde tam 8 karakteri oynadı. Daha önce Coming To America (Amerikan Rüyası) ve Vampire In Brooklyn'de de birçok karakteri oynamıştı. Nutty Professor gişe rekorları kırdı, en iyi yeniden çevirim dalında Oscar aldı. 1997'de Metro aksiyon filmi ve Holy Man (Kutsal Adam) başarılı olmadı ama ardından üç filme daha imza attı. Doctor Dollitle filminde hayvanlarla konuştu. İki yıl üst üste iki komedyenle rol aldı. Life (Müebbet Kuşları) filmi Martin Lawrence ve Bowfinger (Çatlak yönetmen) filmi Steve Martin'le çekildi. Mulan animasyonunda Mush'u seslendiren Murphy, 2000'li yıllara Doctor Dollitle 2 ve iki harika komedi aksiyon filmiyle başladı. Robert De Niro'yla Showtime ve Owen Wilson'la I Spy (Ben Casus) filmlerinde oynadı. Shrek animasyonundaki Eşek'in sesi Murphy'nindi. Daha sonra Shrek 2 de çıktı. Shrek 1 Oscar aldı. Nutty Professor'ün devam filminden sonra Haunted Mansion ve Daddy Day Care filmlerinde de insanları güldüren Murphy, 2006 yılında oynadığı Dreamgirls (Rüya Kızlar) filmindeki James Thunder Early (James Gök Gürültüsü Early veya Jimmy Early) rolüyle dikkat çekti.

 Diziler ve Televizyon 
What's Alan Watching isimli TV filminden sonra The PJ's dizisinde çalıştı ve The Kid Who Loved Christmas filminin yapımcılığını yaptı.

 Dreamgirls 
Dreamgirls filmininde canlandırdığı karakterle ilk defa Oscar'a aday oldu ve dramada iyi olduğunu gösterdi.

 Özel hayatı 
Nichole Mitchell Murphy ile evliydi. 2006'da boşandı. Robin Givens, Halle Berry ve Whitney Houston gibi ünlülerle çıktı.

Mayıs 2016'da Murphy'nin 2012'den beri çıktığı model Paige Butcher'ın dan bir kızı ve Kasım 2018'de bir oğlu vardı. Eylül 2018'de evlenmek üzere nişanlandılar. Çocuğun göbek adı, Murphy'nin 2017'de lösemiden ölen kardeşi Charlie'den gelir. Toplamda 10 çocuğu vardır.

 Yasal sorunlar 
1988 yılında Art Buchwald, Murphy ve Paramount Pictures'a dava açtı ve Paramount'a Murphy'nin Coming to America filmi için temel olarak Paramount'a gönderdiği bir senaryodan fikirler kullandıklarını iddia etti. 1992 yılında, Buchwald özet bir kararla 150.000 dolar kazandı; Buchwald'ın yapım ortağı Alan Bernheim'a 750.000 dolar verildi. Her iki taraf da sonucu "zafer" olarak nitelendirdi.

Mayıs 1997'de Murphy, gözaltına alınmasından serbest bırakıldıktan kısa bir süre önce arabasında travesti fahişe ile polis tarafından durduruldu ve bir dizi halkla ilişkiler sorununa neden oldu.

 Hayırseverlik 
Murphy, AIDS Sağlık Vakfı'nın yanı sıra kanser, eğitim, yaratıcı sanatlar, aile desteği, sağlık ve evsiz yardım kuruluşlarına paralar bağışladı. Martin Luther King, Jr. Center'a totalde 100.000$ grev yardım fonuna bağışladı.

 Keşfettikleri 
Heat of State, Lethal Weapon 4 ve Bad Company gibi filmlerden oynayan komedyen Chris Rock'u keşfetti.

 Filmografi 
 Yıl  İsim  Rol  Not 1982  48 Hrs.  Reggie Hammond  İlk Rolü 1983  Trading Places  Billy Ray Valentine  1983  Eddie Murphy Delirous  Kendisi  Stand Up 1984  Best Defense  Teğmen T.M. Landry  1984  Beverly Hills Cop  Det. Axel Foley  İlk Şöhreti 1986  The Golden Child  Chandler Jarrell  İlk Fantastik filmi 1987  Beverly Hills Cop II  Det. Axel Foley  1987  Eddie Murphy Raw  Kendisi  Stand Up 1988  Coming to America  Prince Akeem/Clarence/Randy Watson/Saul  Ayrıca yapımcı ve senarist 1989  What's Alan Watching? (TV)  Protestocu/James Brown  İlk Televizyon filmi, ayrıca yapımcı 1989  Harlem Nights  Quick  İlk yönetmenliği 1990  Another 48 Hrs.  Reggie Hammond  1992  Boomerang  Marcus Graham  1992  The Distinguished Gentleman  Thomas Jefferson Johnson  1993  Dangerous: The Short Films (V)  Pharaoh  Arşivden sahne-Michael Jackson'un Remember The Time Klibinden 1994  Beverly Hills Cop III  Det. Axel Foley  1995  Vampire in Brooklyn  Maximillian/Preacher Pauly/Guido  1996  Çatlak Profesör  Profesör Sherman Klump/Buddy Love/Lance Perkins/Cletus Klump/Anna Pearl Jensen Klump/Ida Mae Jensen/Ernie Klump, Murphy'nin tekrar dönüşü niteliğinde bir film 1997  Metro  Scott Roper  1998  Mulan  Mushu  Seslendirme 1998  Doctor Dolittle  Dr. John Dolittle  1998  Holy Man  G  1999  Life  Rayford Gibson  1999  Çatlak Yönetmen (Bowfinger)  Kit Ramsey/Jeffernson 'Jiff' Ramsey  2000  Çatlak Profesör 2  Sherman Klump/Buddy Love/Lance Perkins/Cletus Klump/Anna Pearl Jensen Klump/Ida Mae Jensen/Ernie Klump  2001  Shrek  Eşek  Seslendirme 2001  Dr. Dolittle 2  Dr. John Dolittle  2002  Showtime  Trey Sellers  2002  The Adventures of Pluto Nash  Pluto Nash  2002  I Spy  Kelly Robinson  2003  Daddy Day Care  Charlie Hinton  2003  Shrek 3-D  Donkey  Seslendirme, Dvd Extra 2003  The Haunted Mansion  Jim Evers  2004  Shrek 2  Eşek  Seslendirme 2004  Far Far Away Idol  Eşek  Seslendirme 2006  Dreamgirls  James 'Thunder' Early  İlk ve tek Oscar adaylığı 2007  Norbit  Norbit/Rasputia/Bay Wong  2007  Shrek the Third  Eşek  Seslendirme 2008  Meet Dave  Starship Dave (Spacecraft), Captain  2009  NowhereLand  Evan Danielson  A Thousand Words  Jack McCall  2010  Shrek Goes Fourth  Donkey (seslendime)  Beverly Hills Cop IV  Det. Axel Foley 2011  Kule Soygunu  Darnell ("Slide")  2012  Kelimeler Yetmez  Jack McCall  2016  Mr. Church  Henry Church 

 Televizyon 
 Televizyon Yıl Başlık Rol Notlar 1980–84  Saturday Night Live   Aday gösterildi – Bir Komedi, Çeşitlilik veya Müzik Dizisinde Üstün Destekleyici Erkek Oyuncu dalında Primetime Emmy Ödülü (1983)Aday gösterildi – Bir Çeşitlilikte Müzik Programında Üstün Bireysel Performansa Primetime Emmy Ödülü (1984)Aday gösterildi – Bir Çeşitlilik, Müzik veya Komedi Programı Üstün Yazma için Primetime Emmy Ödülü (1984) 1983  Eddie Murphy: Delirious   1989  What's Alan Watching?   1991  The Royal Family  Yapımcı  1993  Dangerous: The Short Films  Ancient Egyptian Pharaoh  "Remember the Time" müzik video 1999–2001  The PJs  Thurgood Stubbs  Ses  Aday gösterildi – Animasyonlu Televizyon Prodüksiyonunda Sesli Oyuncu Davranışı Başarıyla Başarılı Annie Ödülü (1999) Aday gösterildi – En İyi Animasyon Programı Primetime Emmy Ödülü (Bir Saatten Az Programlama İçin) (1999) 2004  Father of the Pride Eşek  Ses 2007  Şrek’le Mutlu Yıllar  TV özel  Ses Aday gösterildi – Animasyonlu Televizyonda Rol Oynayan En İyi Ses İçin Annie Ödülü 2010  Donkey's Christmas Shrektacular  TV Özel Ses 2012  Eddie Murphy: One Night Only  Onur konuğu  TV Özel 2015  Saturday Night Live 40th Anniversary Special  Kendisi  TV özel

 Filmlerden kazandığı paralar 
 Shrek 2 (2004) $10.000.000
 The Adventures of Pluto Nash (2002) $20.000.000
 Dr. Dolittle 2 (2001) $20.000.000
 Shrek (2001) $3.000.000
 Nutty Professor II: The Klumps (2000) $20.000.000 (ve hasılatın %20'si)
 Doctor Dolittle (1998) $17.000.000
 The Nutty Professor (1996) $12.000.000
 Beverly Hills Cop III (1994) $15.000.000
 Best Defense (1984) $1.000.000

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 



Kategori:1961 doğumlular
Kategori:Brooklyn doğumlular
Kategori:Amerikalı erkek sinema oyuncuları
Kategori:Amerikalı stand-up komedyenler
Kategori:Amerikalı film yapımcıları
Kategori:Amerikalı erkek seslendirme sanatçıları
Kategori:Afrikalı Amerikalı müzisyenler
Kategori:Saturn Ödülü sahipleri
Kategori:Annie Ödülü sahipleri
Kategori:Yaşayan insanlar
Kategori:En İyi Yardımcı Erkek Film Oyuncusu Altın Küre Ödülü sahipleri
Kategori:21. yüzyılda Amerikalı erkek oyuncular
Kategori:Amerikalı erkek dizi oyuncuları
Kategori:21. yüzyılda Amerikalı erkek şarkıcılar
Kategori:Amerikalı erkek şarkıcı-şarkı yazarları
Kategori:Afrikalı Amerikalı erkek oyuncular
Kategori:Afrikalı Amerikalı erkek şarkıcılar
Kategori:Afrikalı Amerikalı şarkıcı-şarkı yazarları
Kategori:Yardımcı Rolde Erkek Oyuncu Tarafından Üstün Performans Ekran Oyuncuları Derneği Ödülü sahipleri
Kategori:Cecil B. DeMille Onur Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Komedi Albümü Grammy Ödülü sahipleri
Kategori:En Kötü Yardımcı Kadın Oyuncu Altın Ahududu Ödülü sahipleri
Kategori:En Kötü Erkek Oyuncu Altın Ahududu Ödülü sahipleri
Kategori:En Kötü Yardımcı Erkek Oyuncu Altın Ahududu Ödülü sahipleri
Kategori:Paramount Pictures sözleşmeli oyuncular
Kategori:21. yüzyıl Amerikalı erkek yazarları
Kategori:20. yüzyıl Amerikalı erkek yazarları
Kategori:Primetime Emmy Ödülü sahipleri
Kategori:Afrikalı Amerikalı senaristler
Kategori:Amerikalı erkek senaristler
Kategori:20. yüzyılda Amerikalı erkek oyuncular
Kategori:AFI Yaşam Boyu Başarı Ödülü sahipleri