Esenboğaz, Göle

Esenboğaz, Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Esenboğaz köyünün eski adı 1886 tarihli Rus nüfus sayımında  Kalpikar (Кальпикар), 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kelpekör (كلپەكور) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 771.

Kalpikar köyü sınırları içindeki megalit kule kalıntısı, buranın çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, Tiflis, 2018, s. 330, ISBN 9789941478178.  Köy Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir.

Türkçe Göle olarak bilinen Kola bölgesi uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sora, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Kalpikar (Кальпикар) adıyla kaydedilmiş olan köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı ve nüfusu, tamamı Kürt olarak kaydedilmiş 37 kişiden oluşuyordu. Köyün nüfusu 1896 yılında 40 kişi, 1906 yılında 128 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 112, ISBN 9786052100271.

Kalpikar köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Klapikar Türkiye'ye bırakıldı.

Kalpikar köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kelpekör (كلپەكور) adıyla Kars vilayetinin Göle kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "Kelbikör" adıyla geçen köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 207 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 351. Kalpikar / Kelbikör Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Esenboğaz olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Esenboğaz köyünün nüfusu 462 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 25 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 358.

 Coğrafya 
Köy, Ardahan il merkezine 54 km, Göle ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 222 2021 248 2020 264 2019 270 2018 259 2017 272 2016 281 2015 308 2014 324 2013 363 2012 389 2011 414 2010 467 2009 486 2008 482 2007 458 2000 464 1990 549 1985 611

Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Göle belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti