Günbatan, Posof

Günbatan, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Günbatan köyünün eski adı Banarhevi'dir. Bu yer adının Gürcüce Balnarhevi'den (ბალნარხევი) değişime uğradığı tahmin edilmektedir. "Balnari" (ბალნარი) kirazlı / kirazlık, "hevi" (ხევი) vadi / dere anlamına gelir. Balnarhevi adı "kirazlı dere" biçiminde çevrilebilir. Bu yer adı Türkçeye Banarhev şeklinde girmitir. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Banarhev (بنارخیو) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 761.

Banarhevi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tarihsel Samtshe'de yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Günbatan köyünün bugünkü sınırları içinde tespit edilen kilise de bu dönemden kalmış olmalıdır.2019 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce: ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2019 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2021, s 21.  ISBN 978-9941-9746-3-2

1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde komşu bazı köyler yer aldığı halde  Poshov livasının Güney nahiyesi köyleri arasında Banarhevi geçmemektedir.

Banarhevi köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca, savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin 1886 tarihli nüfus tespitinde Banarhev (Банархевъ) adıyla kaydedilmiş olan yerleşim, Ardahan sancağının Poshov kazasının Digur nahiyesinin 21 köyünden biriydi. Nüfusu, 84'ü erkek ve 61'i kadın olmak üzere, 22 hanede yaşayan 145 kişiden oluşuyordu. Köy halkının tamamı Türk olarak yazılmıştır.

Banarhevi köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre bağımsız Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sürerken Ankara Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında, 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Banarhev Türkiye'ye bırakıldı.

Banarhevi köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinin Poshof kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. Köy 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 240 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1946, s. 354. Baharhev Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında  7267 sayılı kanunla Günbatan olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Günbatan köyünün nüfusu 396 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 103 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 361.

Banarhevi'nin Hristiyanlık dönemine ait kilisesi, köyün güneyindeki mezarlıkta yer alır. Yıkılmış olan bu kiliseden geriye, iki  metre yüksekliğinde iki duvar parçası kalmıştır.

 Coğrafya 
Köy, Ardahan il merkezine 95 km, Posof ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 54 2021 49 2020 51 2019 49 2018 52 2017 49 2016 51 2015 57 2014 65 2013 72 2012 80 2011 81 2010 86 2009 97 2008 107 2007 122 2000 169 1990 239 1985 289

Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Posof belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti