Soğucak, Arhavi

Soğucak, Artvin ilinin Arhavi ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Soğucak ile Dülgerli köylerinin ortak eski adı Potocuri'dir.Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2013, s. 221, ISBN 978-605-5708-85-6. Bir Laz köyü olan Potocuri (პოტოჯური), Türkçeye "Potocur" şeklinde girmiştir. Nitekim 1835 tarihli Arhavi nüfus defteri ile 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesi ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Potocur (پوطوجور) olarak geçer.Kenan Aydın, "Arhavi Kazasında İskân ve Nüfus (1583-1681/1682)", Ankara, 218. Yüksek lisans teziTrabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 366, ISBN 9789157871117.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621. Kayıtlarda Soğucak köyü Potocur-i Ulya (Yukarı Potocuri), Dülgerli köyü de Potocur-i Süfla (Aşağı Potocuri) şeklinde yazılmıştır. Yukarı Potucuri adı Lazca Jilen Potocuri (ჟილენ პოტოჯური) olarak bilinir.İrfan Aleksiva - İsmail Bucaklişi, Svacoxo - Laz Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2009,  s. 182, ISBN  978-605-89094-0-3

Potocuri'nin bulunduğu Lazeti bölgesi, Antik Çağ'da Kolheti Krallığı'nın sınırları içinde bulunuyordu. Osmanlılar, Trabzon İmparatorluğu'nu 1461'de ortadan kaldırdıktan sonra, 1547 yılında bu bölgeyi de tamamen ele geçirmiştir.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22.  ISBN 99940-61-43-7 Arhavi bölgesi, erken Osmanlı kayıtlarında Trabzon sancağına bağlı Arhavi kazası sınırları içinde yer alıyordu. Arhavi kazası, "Arhavi-Laz", "Gönye", "Vilayet-i İskele" ve "Vilayet-i Bağobit" nahiyelerinden oluşuyordu.Kenan Aydın, "Arhavi Kazasında İskân ve Nüfus (1583-1681/1682)", Ankara, 2018. Yüksek lisans tezi

Yukarı Potocuri köyü, 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde Aşağı Potucuri köyüyle birlikte kaydedilmiştir. Bu salnameye göre Potocuri, Trabzon vilayetinin Lazistan sancağında Hopa kazasının Arhavi nahiyesine bağlıydı. Nüfusu 177 hanede yaşayan 464 kişiden oluşuyordu. Ancak bu sayının sadece erkek nüfusunu ihtiva etme ihtimali de bulunmaktadır. Köyde vergiye tabi hayvan varlığı olarak 326 koyun ve keçi, 508 inek ve 4 öküz kaydedilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 367, ISBN 9789157871117.

Yukarı Potocuri köyü, Birinci Dünya Savaşı yıllarında Rus idaresi sınırları içinde kalmıştır. Gürcü dilbilimci İoseb Kipşidze, 1917 yılında Lazistan bölgesine yaptığı araştırma gezisinde köyün adını "Potocur Ulya" şeklinde not etmiştir.

Yukarı Potocuri köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine "Potocur-i Ulya" adıyla Rize vilayetinin Hopa kazasının Arhavi nahiyesine bağlı bir köydü. 1935 genel nüfus sayımında "Potucurulya" olarak kaydedilmiş olan yerleşme, Rize ve Artvin vilayetlerinin yerine kurulmuş olan Çoruh vilayetinin Hopa kazasına bağlı Arhavi nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 456 kişiden oluşuyordu. Potocuri veya Potocur Türkçe olmadığı için Yukarı Potocuri köyünün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Soğucak olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Soğucak köyünün nüfusu 374 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 136 kişi okuma yazma biliyordu.

 Coğrafya  

Soğucak köyü, Arhavi ilçe merkezine 25 km uzaklıktadır. Soğucak köyünde kayıtlı 712 kişi bulunmaktadır. Bununla birlikte köyde yaz döneminde 28 hane, sürekli 8 hane ikamet etmektedir. Soğucak'ta dokusu bozulmamış 9 ev 9 serender ve 2 adet su değirmeni bulunmaktadır. Geniş bir merası ve şelalesi bulunan köyde Geleneksel Yeşil Yayla Festivali etkinlikleri de düzenlenmektedir. Köyde Kusleta ve Naplat Mahalleleri bulunmaktadır.

 Nüfus 

Yıllara göre köy nüfus verileri 2020 103  2019 126 2018 138 2017 65 2016 69 2015 76 2014 88 2013 112 2012 63 2011 66 2010 63 2009 63 2008 67 2007 37 2000 66 1990 154 1985 198

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Yerelnet


Kategori:Arhavi belde ve köyleri
Kategori:Kolhis
Kategori:Lazistan
Kategori:Türkiye'deki Laz yerleşimleri