Zekeriyaköy, Ardanuç

Zekeriyaköy, Artvin ilinin Ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Köyün bilinen en eski adı Zekerya'dır. Bu ad Gürcüce Zağaria'dan (ზაღარია) değişime uğramış olmalıdır. 1574 tarihli Osmanlı mufassal defteri ile Muvahhid Zeki'nin 1927 yılında yayımlanan Osmanlıca kitabında da Zekerya (زكریا) olarak geçer.Klarceti (Gürcüce), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Şota Mamuladze, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Cemal Karalidze, Batum, 2016, s. 36  ISBN 978-9941-0-8969-5

Zekerya'nın 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterinde yer alması ve köyde eski bir kilisenin varlığı, Osmanlı döneminden önce bir yerleşme olduğunu göstermektedir. Nitekim tarihsel Klarceti bölgesinde yer alan köyü Osmanlılar, 16. yüzyılın ortasında, birleşik Gürcistan Krallığı'ndan sonra bu bölgeye hakim olan bir başka Gürcü devleti Samtshe-Saatabago'dan ele geçirdi. Zekerya, hemen sonrasında kurulan Ardanuç livasına bağlı Ardanuç nahiyesinin köylerden biriydi. Ardanuç livası, 1574'te sekiz köyü, 1595'te 11 köyü boşalmış olan 58 köyden oluşuyordu. Zekerya da hem 1574 tarihli Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan hem de 1595 tarihli Defter-i Mufassal-i Liva-i Ardanuç adlı tahrir defterlerinde "boş" olarak kaydedilmiştir.2015 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2016, s. 79  ISBN 978-9941-9123-9-9

Zekerya köyünün yeniden ne zaman meskun hale geldiği belli başlı kaynaklarda belirtilmemiştir. Gürcistan'ın Artvin ve Ardahan bölgelerini Türkiye'ye bırakmasından bir yıl sonra, 1922 yılında Artvin livasında yapılan nüfus tespitinde Zekerya, bu livanın merkez kazasına bağlı Ardanuç nahiyesinin köylerinden biriydi. Bu tarihte 23 hanede 100 kişi yaşıyordu. Köyün nüfusunun tamamı "Türk" olarak kaydedilmiştir. 1925 yılında Artvin vilayetinde köylerinin neredeyse hepsinin adı değiştirilirken, bu köyün adı korunmuştur.Muvahhid Zeki, Artvin Vilayeti Hakkında Malumat-ı Umumiye, İstanbul, 2010 (Birinci basım 1927), s. 142, ISBN 978-9944-197-52-6. 1935 genel nüfus sayımında "Zekeriya" olarak geçen yerleşme, Rize ve Artvin vilayetlerinin birleştirilmesiyle kurulmuş olan Çoruh vilayetinin Artvin kazasına bağlı Ardanuç nahiyesinin köylerinden biriydi. Nüfusu 219 kişiden oluşuyordu.

Zekeriya'daki köy kilisesi, köyün 1,3 km kuzeybatısında yer yaylanın 700 metre kuzeyinde bulunmaktadır. Köyün sakinleri kilisenin bulunduğu yeri "Kilise Sırtı" olarak adlandırmaktadır. 2.520 metre yükseklikte inşa edilmiş olan bu kiliseden geriye bazı kalıntılar kalmıştır. Bu kalıntılardan kilisenin 8,6×5,7 metre ebatlarında bir yapı olduğu anlaşılmaktadır. Bugüne kalan duvarların yüksekliği bir metreye yakındır. Zağaria Kilisesi'nin kaba yonu taşlardan inşa edilmiş olduğu günümüze ulaşan kalıntılarından anlaşılmaktadır.

 Coğrafya 
Zekeriyaköy, Artvin il merkezine 70 km, Ardanuç ilçe merkezine 28 km uzaklıktadır.

 Nüfus 

Yıllara göre köy nüfus verileri 2021 85 2020 88 2019 86 2018 109 2017 60 2016 59 2015 51 2014 59 2013 65 2012 56 2011 53 2010 49 2009 52 2008 55 2007 54 2000 83 1990 139 1985 181

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Ardanuç belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti