Akbucak, Pazar

Akbucak, Rize ilinin Pazar ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Akbucak köyünün eski adı Marmanati (მარმანათი) veya Melmenati (მელმენათი) olarak bilinir.İrfan Aleksiva - İsmail Bucaklişi, Svacoxo - Laz Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2009, s. 110, ISBN  978-605-89094-0-3 Nitekim 1854 tarihli Kiepert haritasında "Marmanat", Gürcü dilbilimci İoseb Kipşidze 1917 tarihli listesinde Melmanati (Мелъменати) olarak geçer. Ancak Kipşidze köyün adını Melmanaş (Мелъманаш) şeklinde de yazmıştır. Bu yer adı Türkçeye Melmenat şeklinde girmiştir. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Melmenat" (ملمنات) biçiminde yazılmıştır.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 620.

Melmenati veya Marmanati köyünün bulunduğu Lazeti bölgesi, antik çağda Kolheti Krallığı'nın bir parçasıydı. Osmanlılar bu bölgeyi, 1461 yılında Trabzon İmparatorluğu'nu ortadan kaldırdıktan sonra ele geçirmiştir. Bu yerleşim 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesine göre, Trabzon Vilayeti'nin Lazistan sancağının Atina kazasına bağlıydı. "Melmenat" (ملمنات) şeklinde yazılmış olan köyün nüfusu, 42 hanede yaşayan 150 kişiden oluşuyordu. Söz konusu sayının sadece erkek nüfusu olması ihtimali bulunmaktadır. Köyde vergiye tabi hayvan varlığı olarak 77 koyun, 282 keçi, 90 inek ve 9 öküz kaydedilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 372-373, ISBN 9789157871117.

Melmenati veya Marmanati köyü Birinci Dünya Savaşı yıllarında Rus idaresi sınırları içinde kalmıştır. Gürcü dilbilimci İoseb Kipşidze, 1917 yılında Lazistan bölgesine yaptığı araştırma gezisinin notlarında Melmenati köyünde 93 hanede 627 kişinin yaşadığını yazmıştır.

Melmenati veya Marmanati köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde, Rize vilayetinin Atina kazasının Hemşin nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında ise "Melmanat" adıyla Çoruh vilayetinin Pazar kazasının merkez nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 666 kişiden oluşuyordu. Bu tarihte Artvin ve Rize vilayetlerinin yerini Çoruh vilayeti almış, Atina kazasının adı da Pazar olarak değiştirilmişti.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 277. Marmanati veya Melmanat Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Akbucak olarak değiştirilmiştir.  1965 genel nüfus sayımında Akbucak köyünün nüfusu 763 kişiden oluşuyordu ve bu nüfus içinde 265 kişi okuma yazma biliyordu.

Akbucak köyünde, Melmenati Deresi üzerindeki Melmenati Köprüsü'nün kemer kısmı kesme taş, diğer kısımları moloz taşlarla inşa edilmiştir. Köyde 1814 yılında Ahmet Hasan Usta tarafından inşa ettirilmiş ve 1897'de tamamen yıkılmış bir cami bulunmaktaydı.

 Coğrafya 
Köy, Rize il merkezine 55 km, Pazar ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2020 255  2019 262 2018 304 2017 182 2016 177 2015 177 2014 180 2013 211 2012 174 2011 178 2010 185 2009 190 2008 165 2007 154 2000 249 1990 491 1985 603

Kaynakça

 Dış bağlantılar 
 Geride Kalan Mermanat | Ödüllü Belgesel 


Kategori:Pazar belde ve köyleri
Kategori:Lazistan
Kategori:Kolhis