Güneyköy, Pazar

Güneyköy, Rize ilinin Pazar ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Güney köyünün eski adı Avramiti'dir. Lazca bir yer adı olan Avramiti (ავრამითი), kişi adı Avrami'den gelir ve "Avrami'nin yurdu" anlamı taşır.İrfan Aleksiva - İsmail Bucaklişi, Svacoxo - Laz Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2009,  s. 104, ISBN  978-605-89094-0-3  Bu yer adı Türkçeye Avramit şeklinde girmiştir. Nitekim 1876 tarihli Trabzon vilayet salnamesi ile 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Avramit (عورامت) olarak geçer.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 370, ISBN 9789157871117.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 619.

Avramiti köyünün bulunduğu Lazeti bölgesi, Antik Çağ'da Kolheti Krallığı'nın sınırları içinde bulunuyordu. Osmanlılar, Trabzon İmparatorluğu'nu 1461'de ortadan kaldırdıktan sonra, 1547 yılında bu bölgeyi de tamamen ele geçirmiştir.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22.  ISBN 99940-61-43-7 Bu yerleşim, 1876 tarihli Trabzon Vilayeti salnamesine göre, Trabzon Vilayeti'nin Lazistan sancağının Atina kazasına bağlıydı. Nüfusu 22 hanede yaşayan 84 kişiden oluşuyordu. Ancak bu sayının sadece erkek nüfusundan ibaret olması ihtimali de vardır. Köyde vergiye tabi hayvan varlığı olarak 86 inek ve 16 öküz kaydedilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 371, ISBN 9789157871117.

Avramiti köyü, Birinci Dünya Savaşı'nda Rusların eline geçmiştir. Rus idaresi sırasında, 1917 yılında Lazistan bölgesinde araştırma gezisi yapmış olan Gürcü dilbilimci İoseb Kipşidze köyün adını Rusça Avramit (Аврамит) şeklinde yazmıştır. Bu tarihte köydeki 50 hanede 459 kişi yaşıyordu.

Avramiti'den olup on beş yaşında köyden ayrılmış Patima Babalişi'nin (d. 1876) ağzından Gürcü tarihçi İuri Siharulidze'nin aktardığına göre, köyün eskiden Babalişiler adını taşıyan bir mahallesi vardı. Güzel bir köy olan Avramiti ılıman bir iklime sahipti. Denizden uzakta büyük bir yerleşim yeriydi. Patima'nın babası Ahmet taş ustasıydı. Köyün bir camisi vardı ve camide bir mektep bulunuyordu.

Avramiti köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Rize vilayetinin Atina kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında Artvin ve Rize vilayetlerinin birleştirilmesiyle kurulmuş olan Çoruh vilayetinde aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 510 kişiden oluşuyordu.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 33. Avramiti veya Avramit Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Güney olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Güney köyünün nüfusu 631 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 162 kişi okuma yazma biliyordu.

Köyde Pazar Lazcasının bu köye özgü farklı bir lehçesi konuşulur.

 Coğrafya 
Köy; Rize il merkezine 34 km, Pazar ilçe merkezine 11 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2020 372  2019 396 2018 453 2017 365 2016 362 2015 383 2014 402 2013 478 2012 404 2011 409 2010 420 2009 404 2008 388 2007 375 2000 328 1990 531 1985 729

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Pazar belde ve köyleri
Kategori:Kolhis
Kategori:Lazistan