Osmanlı, Murgul

Osmanlı, Artvin ilinin Murgul ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Köyün eski adı Osmali veya Osmalo'dur. 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde ve Muvahhid Zeki'nin 1927 yılında yayımlanan Artvin vilayeti üzerine kitabında Osmal (اوثمال) olarak geçer.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 354, ISBN 9789157871117. 93 Harbi’nden (1877-1878) sonra Klarceti bölgesine hakim olan Ruslar da köyü Osmal (Осмал) adıyla kaydetmiştir.

Osmal'ın bulunduğu Klarceti, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Osmanlı Devleti burayı, 1549 Gürcistan seferiyle Gürcülerden ele geçirdi. Uzun süre Çıldır Eyaleti içinde yer alan Osmal, 19. yüzyılın ilk yarısında Trabzon eyaletinin bir parçası haline geldi. Osmanlı idaresinin vergi tahsil etme ve askere alma amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitine göre Osmal'da 40 hane ve 126 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün nüfusunun yaklaşık 252 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.Klarceti (კლარჯეთი), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Şota Mamuladze, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Cemal Karalidze, Batum, 2016, s. 39  ISBN 978-9941-0-8969-5

Daha sonra Osmal, 1867 yılında kurulan Trabzon vilayetinin Lazistan sancağına bağlandı. Bu sancağın Livana kazasının köylerinden biriydi. 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesine göre Osmal'da 34 hanede, muhtemelen sadece erkek nüfusu olarak 114 kişi tespit edilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 355, ISBN 9789157871117. Bu tarihten on yıl sonra, 1886 yılında Rusların yaptığı tespite göre ise, köyde 1 hane 3 Gürcü kalmıştı. Nitekim Gürcü tarihçi Zakaria Çiçinadze 1890'ların başında köyde Omanidze soyadını taşıyan Hristiyan bir Gürcünün yaşadığını, bağcılık yaptığını, şarap ve votka imal ettiğini, tütün yetiştirdiğini ve bu ürünleri sattığını yazmıştır. Köyün eskiden başka bir ad taşıdığını da belirtmiştir. Köyün nüfusunun Rus idaresinde Osmanlı ülkesine göç ettiği anlaşılmaktadır. Osmal, 93 Harbi’nin (1877-1878) Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakılmıştı. Köy Rus idaresinde Artvin sancağının  Artvin kazasına (uçastok) bağlı Zansuli nahiyesinin bir köyüydü.

Osmal, Rus hakimiyetinin sona ermesinden sonra, bir süre bağımsız Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. 1921 yılında, Sovyet Rusya'nın Gürcistan'ı işgali sırasında, Ankara Hükümeti'nin verdiği ültimatom üzerine Gürcüler Artvin ve Ardahan bölgelerinden çekildi. 16 Mart 1921'de, Sovyet Rusya ile Ankara Hükümeti arasında imzalanan Moskova Antlaşması'yla da Osmal Türkiye'ye bırakıldı.Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1934, 3 cilt; 2. cilt, s. 41. Bir yıl sonra, 1922 yılında köyün nüfusu 14 hanede yaşayan ve tamamı Gürcü olarak kaydedilmiş olan 87 kişiden oluşuyordu.

Artvin'de yer adlarının değiştirildiği 1925 yılında, Osmal'ın adı da Özmal biçiminde değiştirilmiştir. Buna rağmen, eski adı yeni adıyla birlikte “Özmal (Osmal)” biçiminde uzun süre resmi kayıtlarda yer almıştır. Özmal adı alay konusu olduğu için 2018 yılında bir referandum sonucunda köye Osmanlı adı verilmiştir.

 Coğrafya 
Osmanlı köyü, Murgul ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır.

 Nüfus 
Rusların 1886 yılında ve Ankara Hükümeti'nin 1922 yılında yaptığı tespitlere göre köyün nüfusu Gürcülerden oluşuyordu. Osmanlı köyünde bugün de kullanılan yer adlarının çoğunun Gürcüce olması da buranın bir Gürcü yerleşmesi olduğunu göstermektedir.2015 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2016, s. 187  ISBN 978-9941-9123-9-9.

Yıllara göre köy nüfus verileri 2021 79 2020 71 2019 67 2018 132 2017 100 2016 56 2015 65 2014 130 2013 108 2012 104 2011 100 2010 72 2009 56 2008 35 2007 141 2000 265 1990 759

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Murgul belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti