Balcılı, Yusufeli

Balcılı, Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Balcılı köyünün eski adı Gürcüce kaynaklarda Balhi'dir. Balhi (ბალხი), Gürcü mitoloji kahramanı Amirani'nin Tanrı'yla mücadelesini anlatan Amiraniani (ამირანიანი) adlı destanda bir yer adı olarak geçer.Ekvtime Takaişvili -Works / თხზულებანი I, Tiflis, 2016, s. 437. ISBN 978-9941-463-96-9Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 118.  ISBN 978-9941-25-828-2 Bu yer adı Türkçeye Balh olarak girmiştir. Nitekim 1835 tarihli Osmanlı nüfus defteri ile 1876 Trabzon vilayeti salnamesinde Balh (بالخ) şeklinde kaydedilmiştir.Buket Şahin, 1835 tarihli Çıldır Eyaletine Bağlı Livane-i Ulya Sancağı 2768 numaralı Nüfus Defterinin Değerlendirilmesi, Erzurum, 2019, s. 26.  Yüksek lisans teziTrabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 358, ISBN 9789157871117.

Balhi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde Abazianni (აბაზიანნი), Balhibari (ბალხიბარი), Balhibari Tke (ბალხიბარი ტყე), Gağmi Kanebi (გაღმი ყანები), Didaho (დიდახო), Tzitelkari (წითელკარი) gibi Gürcüce mahalle ve mevki adları da bu dönemden kalmış olmalıdır.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 510.  ISBN 978-9941-25-828-2

Balhi köyü, 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterinde, "Balh" adıyla Çıldır Eyaleti'nin Livane-i Ulya sancağına bağlı Kavkaseti nahiyesinin köylerinden biriydi. Osmanlı idaresinin vergi salma ve askere alma amacıyla bu tarihte yapılan nüfus tespitinde köyde 65 hanede 230 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Balh köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 460 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

Balhi köyü daha sonra Trabzon vilayetine bağlanmıştır. 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesine göre, Lazistan sancağına bağlı Livana kazasının bir köyüydü. Köyün nüfusu 61 hanede yaşayan 192 kişiden oluşuyordu. Bu tarihte de Osmanlı idaresinin sadece erkek nüfusu tespit ettiği bilinmektedir. Kadın nüfusu da eklenince, Balhi'de 384 kişinin yaşadığı söylenebilir. Bu tarihte hane başına ortalama nüfus 6,3 kişi düşüyordu. Hem köyün hem de ortalama aile nüfusunun azaldığı görülmektedir. Tarımla uğraşan köy halkının hayvan varlığı olarak 30 öküz, 30 inek, 3 at, 400 keçi ve 395 koyun tespit edilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 359, ISBN 9789157871117. 93 Harbi'nin (1877-1878) ardından  Livana kazası büyük kısmı Rusya'ya bırakılınca, Balhi Osmanlı sınırları içinde kaldı ve Kiskim kazasına bağlandı.

1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Balh" (بالح) olarak kaydedilmiş olan yerleşim, Artvin vilayetinin Yusufeli kazasının merkez nahiyesinin köylerinden biriydi.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 82. Köy 1935 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olmakla birlikte, bu tarihte Yusufeli kazası Erzurum vilayetine bağlıydı. Bu tarihte yerleşimin nüfusu 476 kişiden oluşuyordu. Balhi veya Balh adı "yabancı kökten geldiği" için 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Balcılı olarak değiştirildi. 1965 genel nüfus sayımında Balcılı köyünün nüfusu 510 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 101 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 90.

Balcılı köyünde Savrieti Kanalı olarak bilinene sulama kanalının, 10. yüzyılda Gürcü Krallığı döneminde yapıldığı tahmin edilmektedir. Ancak Tao-Klarceti bölgesinde pek çok tarihî eser gibi bu kanal da halk arasında Kraliçe Tamar'a atfedilmektedir. Bir kaya kütlesi yarılarak içinden geçirilen ve bugün de kullanılmakta olan Balhi Kanalı veya Savrieti Kanalı, bundan doları "Tamara Kanalı" olarak adlandırılmaktadır. Köyde ayrıca 1828 yılında inşa edilmiş, tek katlı ve tek minareli bir cami bulunmaktadır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 98   ISBN 978-9941-9470-8-7Taner Artvinli, Yusufeli Külliyâtı, İstanbul, 2013, 2 cilt, I. cilt, s. 319, ISBN 9786058624818.

 Coğrafya 
Balcılı, Artvin il merkezine 131 km, Yusufeli ilçe merkezine 26 uzaklıktadır.

 Nüfus 

Yıllara göre köy nüfus verileri 2021 101 2020 104 2019 118 2018 187 2017 60 2016 60 2015 59 2014 79 2013 110 2012 126 2011 157 2010 145 2009 137 2008 134 2007 154 2000 179 1990 325 1985 423

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Yusufeli belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti