Subaşı, Hopa

Subaşı, Artvin ilinin Hopa ilçesine bağlı bir köydür.

 Tarihçe 

Subaşı köyünün eski adı Tzkaristi'dir. Lazca bir yer adı olan Tzkaristi (წკარისთი), "su başı" veya "pınar başı" anlamına gelir. Köyün doğusundaki dağ da aynı adı taşıyordu.Nikolay Marr, Lazistan'a Yolculuk (Çeviri: Yulva Muhurcişi), İstanbul, 2016, s. 78, ISBN 9786055753634. Bu yer adı Türkçeye İskaristi olarak girmiştir. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde İskaristi (اسقاریستی) şeklinde kaydedilmiştir.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621.

Tzkaristi köyü, Antik Çağ krallıklarından biri olan Kolheti'nin sınırları içinde yer alan bir yerleşmedir. Osmanlılar köyün bulunduğu bölgeyi, 1461'de Trabzon İmparatorluğu'nun varlığına son erdikten sonra ele geçirmiştir. Trabzon Eyaleti sınırları içinde kalan Tzkaristi, 1867'de, yeni kurulan Trabzon vilayetinin Lazistan sancağına bağlı Hopa kazası sınırları içinde kalıyordu. Ancak söz konusu salnamede bir köy olarak yer almamıştır.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 365, 367, ISBN 9789157871117.

Kültür tarihçisi Nikolay Marr, 1910 yılında, Hopa kazasına bağlı Arhavi nahiyesindeki Tzkaristi'de yerli halkın değil, Çhalazeni köyünden göç etmiş olan Lazların yaşadığını yazmıştır. Gürcü dilbilimci İoseb Kipşidze, 1917 yılında Lazistan bölgesine yaptığı araştırma gezisi raporunda Tzkaristi köyünde 23 hanenin yaşadığını ve bu nüfusun Lazlardan oluştuğunu ifade etmiştir.

Tzkaristi, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "İskaristi" adıyla Rize vilayetinin Hopa kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. Köy daha sonra, Artvin vilayetinin yerini alan Çoruh vilayeti içinde yer alıyordu. 1940 genel nüfus sayımında köy, bu idari konuma sahipti ve nüfusu 173 kişiden oluşuyordu. Tzkaristi veya İskaristi Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Lazca adından çevrilerek Subaşı olarak değiştirilmiştir. Tzkaristi Dağı'nın adı ise, Tokmak Dağı olarak değiştirilmiştir.Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2013, s. 145, ISBN 9786055708856. 1965 genel nüfus sayımında Subaşı köyünün nüfusu 279 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 108 kişi okuma yazma biliyordu.

 Coğrafya 
Subaşı köyü, Artvin il merkezine 70 km, Hopa ilçe merkezine 9 km uzaklıktadır.

 Nüfus 

Yıllara göre köy nüfus verileri 2022 237  2021 260  2020 258  2019 267 2018 285 2017 279 2016 281 2015 278 2014 282 2013 271 2012 329 2011 306 2010 298 2009 256 2008 261 2007 322 2000 350 1990 451 1985 417

Kaynakça

 Dış bağlantılar 


Kategori:Hopa belde ve köyleri
Kategori:Kolhis
Kategori:Lazistan