Sümer, Fındıklı

Sümer, Rize ilinin Fındıklı ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe

Sümer köyünün eski adı Sumle'dir. Kültür tarihçisi Nikolay Marr, Abu Deresi'nin sağ kolunda, denizden yukarıya doğru ilk köyün Sumle olduğunu yazar.Nikolay Marr, Lazistan'a Yolculuk (Çeviri: Yulva Muhurcişi), İstanbul, 2016, s. 77, ISBN 9786055753634. Nitekim yer adları üzerine çalışmalarıyla tanınan Bakur Gogohia Sumle adının, tıpkı Sumela gibi, Lazca "Skurmele"den (სკურმელე) değişime uğramış olabileceğini yazar. Skurmele ise, "derenin karşısı", "karşı yaka" anlamına gelir.Bakur Gogokhia, "Derenin Ötesindeki Manastır – Sumela", History, Archaeology, Ethnology, XIV, 2025, 199-217" Bu yerleşim yeri, 1876 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de Sumle / Sümle (سوملە) olarak geçer.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 368, ISBN 9789157871117.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 622.

Sumle köyünün bulunduğu Lazistan bölgesi, Antik Çağ krallığı olan Kolheti'nin sınırları içinde yer alıyordu. Osmanlılar bu köyün bulunduğu bölgeyi, 1461'de Trabzon İmparatorluğu'nu ortadan kaldırdıktan sonra 1547 yılında tamamen ele geçirmiştir.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22.  ISBN 99940-61-43-7

Sumle, Osmanlı idaresi tarafından 1583 yılında iki timar hisseli bir köy olarak kaydedilmiştir. 17. yüzyılın son çeyreğinde (1681/1682) ise, beş mahallesi olan bir köydü.

Trabzon Eyaleti sınırları içinde bulunan Sumle, 1867'de, yeni kurulan Trabzon vilayetinin Lazistan sancağının bir köyü haline geldi. 1876 Trabzon vilayeti salnamesinde bu sancağa bağlı Hopa kazasının Arhavi nahiyesinin bir köyü olarak geçer. Köyün nüfusu 157 hanede yaşayan 358 kişiden oluşuyordu. Hane başına ortalama yaklaşık 2,3 kişi düşmesi, köyün sadece erkek nüfusunun tespit edildiğini göstermektedir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Sumle'nin nüfusunun 716 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Tarımla geçinen Sumle'de hayvan varlığı olarak 84 koyun ve keçi, 2 beygir ve 3 kısrak, 450 inek ve 4 öküz tespit edilmiştir.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 369, ISBN 9789157871117.

Sumle, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde, Rize vilayetinin Hopa kazasının Viçe nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında "Sümle" olarak yazılmış olan köy, Rize ve Artvin vilayetlerinin yerine kurulmuş olan Çoruh vilayetinin Hopa kazasının Viçe nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 1.394 kişiden oluşuyordu. Sumle, 1940 genel nüfus sayımında da "Sümle" olarak geçmesine rağmen, 1950 genel nüfus sayımında "Sümer" olarak kaydedilmiştir. Bu iki tarih arasında köyün adının Sümer olarak değiştirilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Köy 1940 yılında Çoruh vilayetinin Hopa kazasının Viçe nahiyesine, 1950 yılında da Çoruh ilinin Fındıklı ilçesinin merkez nahiyesine bağlıydı. Adının değiştirilmesine rağmen, köyün eski adı yeni adıyla birlikte "Sümer (Sümle)" biçiminde bir süre daha resmî kayıtlarda kullanılmıştır.

 Coğrafya 
Sümer köyü, Rize il merkezine 69 km, Fındıklı ilçe merkezine 9 km uzaklıktadır. Köydeki Nomaiki ve Kutunit mahallelerinin adları Lazcadır.

 Nüfus 
Yıllara göre köy nüfus verileri 2020 838  2019 846 2018 883 2017 757 2016 736 2015 728 2014 661 2013 772 2012 734 2011 882 2010 857 2009 827 2008 835 2007 840 2000 818 1990 1.221 1985 1.324

Kaynakça

Dış bağlantılar


Kategori:Fındıklı belde ve köyleri